Qua nghiên cứu thực trạng thu hút đầu tư của các khu công nghiệp trên địa bàn quận Hải An, chúng ta có thể thấy bên cạnh những thuận lợi như những lợi thế sẵn có của Trê[r]
Trang 1CHƯƠNG I: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ THU
HÚT ĐẦU TƯ VÀO CÁC KHU CÔNG NGHIỆP
1.1 Khái quát chung về đầu tư và Khu công nghiệp
Đầu tư là việc nhà đầu tư bỏ vốn bằng các loại tài sản hữu hình hoặc vô
hình để hình thành tài sản tiến hành các hoạt động đầu tư theo quy định của
pháp luật
Khu công nghiệp là khu chuyên sản xuất hàng công nghiệp và thực hiện
các dịch vụ cho sản xuất công nghiệp, có ranh giới địa lý xác định, được
thành lập theo quy định của Chính phủ
1.2 Những vấn đề lý luận cơ bản về thu hút đầu tư vào các KCN
1.2.2 Sự cần thiết hình thành các khu công nghiệp
Trong quá trình thực hiện CNH, HĐH ở Việt Nam Các KCN, KCX thực
sự có vai trò đóng góp rất quan trọng, kể từ khi hình thành và phát triển đến nay
1.2.3 Vai trò của Khu công nghiệp và thu hút đầu tư vào khu công nghiệp đối với phát triển kinh tế - xã hội của cả nước
Vai trò của KCN được thể hiện qua việc làm thoả mãn hài hoà các mục tiêu của các nhà đầu tư và của quốc gia, địa phương có KCN
1.2.3.1 Vai trò kinh tế
1.2.3.2 Vai trò xã hội
1.2.3.3 Bảo vệ môi trường
1.3 Một số nhân tố ảnh hưởng đến thu hút đầu tư vào các KCN
1.3.1 Hệ thống luật pháp
Hoạt động của các doanh nghiệp trong KCN, các doanh nghiệp xây dựng và kinh doanh hạ tầng KCN, Ban quản lý các KCN đều phải tuân thủ quy định của pháp luật như: Quy chế KCN, KCX, KCNC, Luật doanh nghiệp, Luật đầu tư nước ngoài, Luật lao động, Luật đất đai, Luật môi trường Do vậy nếu các luật này được ban hành với nội dung cụ thể, đồng bộ và được sử
Trang 2dụng có hiệu lực thống nhất giữa các cơ quan thi hành luật thì sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động trong KCN
1.3.2 Nhóm các yếu tố liên quan đến quản lý nhà nước và thủ tục hành chính
Ban quản lý các khu công nghiệp, khu chế xuất được uỷ quyền cấp giấy phép đầu tư cho các loại dự án:
Phù hợp với quy hoạch của khu công nghiệp
Doanh nghiệp chế xuất có quy mô vốn đến 40 triệu USD
Các dự án sản xuất có quy mô vốn đến 10 triệu USD
Các dự án dịch vụ công nghiệp có quy mô vốn đến 5 triệu USD
Không thuộc danh mục các dự án có tiềm năng gây ảnh hưởng đến môi trường
1.3.3 Về lao động
Lao động là một trong những yếu tố đầu vào của sản xuất, như vậy chất lượng lao động và giá cả lao động cũng sẽ quyết định hiệu quả sản xuất của doanh nghiệp
1.3.4 Các yếu tố liên quan đất đai, cơ sở hạ tầng
Về giá đất: Giá thuê đất trong KCN sẽ ảnh hưởng rất lớn đến quyết
định đầu tư của các nhà đầu tư (nhất là các nhà đầu tư trong nước)
Về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất: cũng là một yếu tố tạo nên
tính hấp dẫn của môi trường đầu tư Nếu có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, các doanh nghiệp có thể dùng nó để huy động vốn, thế chấp khi cần vay tín dụng
Về quy hoạch: Quy hoạch phải nhất quán, có tính ổn định lâu dài Nếu thay
đổi quy hoạch thường xuyên thì sẽ gây rất nhiều khó khăn cho doanh nghiệp đặc biệt là các doanh nghiệp kinh doanh cơ sở hạ tầng trong việc tạo mặt bằng sản xuất Do đó quá trình quy hoạch nếu được thực hiện công khai, dân chủ và nhất quán thì thuận lợi cho quá trình giải phóng mặt bằng và thu hút đầu tư
Về cơ sở hạ tầng: Cơ sở hạ tầng trong KCN bao gồm cơ sở hạ tầng trong
và ngoài hàng rào Cơ sở hạ tầng trong hàng rào bao gồm: hệ thống cấp thoát
Trang 3nước, hệ thống điện, hệ thống xử lý chất thải, hệ thống thông tin tất cả các yếu tố này ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp KCN Cơ sở hạ tầng ngoài KCN liên quan đến quá trình vận chuyển, tiêu thụ, cung cấp nguyên vật liệu cho các doanh nghiệp KCN
Các dịch vụ cho KCN: Một trong những yếu tố quan trọng làm hấp dẫn
môi trường đầu tư của KCN là điều kiện cung cấp dịch vụ ở KCN
1.3.5 Các chính sách ưu đãi đầu tư:
Hệ thống các chính sách ưu đãi đầu tư là một trong những yếu tố rất quan trọng để thu hút các nhà đầu tư Đó là những ưu đãi về thuế, về tiền thuê đất, về phương thức trả tiền thuê đất, về tín dụng chính sách hỗ trợ ở KCN nào càng nhiều thì ở đó khả năng mời chào các nhà đầu tư càng lớn
1.3.6 Công tác xúc tiến đầu tư phát triển các KCN:
Cơ quan xúc tiến đầu tư:
+ Ban quản lý các KCN có chức năng, nhiệm vụ chính:
+ Trung tâm xúc tiến đầu tư thuộc Sở Kế hoạch và Đầu tư có chức năng và nhiệm vụ chính là xúc tiến, kêu gọi và thu hút đầu tư trên địa bàn toàn tỉnh
1.4 Kinh nghiệm của một số nước trong khu vực và các địa phương trong việc thu hút đầu tư vào các Khu công nghiệp
1.4.1 Kinh nghiệm của một số nước trong khu vực
1.4.1.1 Kinh nghiệm của Thái Lan
1.4.1.2 Kinh nghiệm của Trung Quốc
1.4.2 Kinh nghiệm của một số tỉnh trong nước
1.4.2.1 Kinh nghiệm của tỉnh Nam Định
1.4.2.2 Kinh nghiệm của khu công nghiệp Tân Tạo (TP Hồ Chí Minh) 1.4.3 Những bài học rút ra từ nghiên cứu so sánh tình hình phát triển Khu công nghiệp ở một số nước trong khu vực và các địa phương
Trang 4CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG THU HÚT ĐẦU TƯ VÀO CÁC KHU CÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN HẢI AN – TP
HẢI PHÒNG
2.1 Chủ trương phát triển các Khu công nghiệp trên địa bàn quận Hải An giai đoạn 2005 - 2010
Tập trung thu hút mạnh đầu tư tạo bước đột phá phát triển nhanh công nghiệp theo hướng nâng cao trình độ công nghệ, chế tác, chất lượng sản phẩm, năng lực cạnh tranh, đảm bảo môi trường, hướng mạnh xuất khẩu
Tập trung phát triển các ngành sản xuất có lợi thế của quận như sản xuất vật liệu xây dựng, đóng mới sửa chữa phương tiện tầu thủy, cơ khí nhỏ, mộc dân dụng, dệt may, gắn cải tạo, nâng cấp và xây dựng mới các doanh nghiệp với thực hiện quy hoạch đô thị, đầu tư xây dựng khu công nghiệp tập trung vừa và nhỏ với quy mô 40 - 50 ha nhằm hoàn thiện cơ sở hạ tầng kỹ thuật phục vụ sản xuất và xử lý ô nhiễm môi trường
2.2 Khái quát các Khu công nghiệp trên địa bàn quận Hải An:
Hiện nay trên địa bàn quận gồm 4 Khu công nghiệp:
*Khu công nghiệp Đình Vũ đang phát triển ngày càng mạnh mẽ, thu hút được nhiều doanh nghiệp vào đầu tư SXKD
+ Khu công nghiệp Nam Tràng Cát
+ KCN Nam Đình Vũ (khu 1) do Công ty Cổ phần Nam Đình Vũ làm chủ đầu tư
+ KCN Nam Đình Vũ (khu 2) do Công ty Cổ phần Hapaco làm chủ đầu tư
2.1.1 Khu công nghiệp Đình Vũ
Theo quyết định số 774/QĐ-BXD ngày 11/5/2006 của Bộ xây dựng về việc phê duyệt quy hoạch chi tiết khu công nghiệp Đình Vũ của thành phố Hải Phòng xác định khu công nghiệp Đình Vũ là khu công nghiệp đa ngành: Công nghiệp nặng (SXVLXD cơ khí chế tạo, lắp ráp cơ khí, chế biến kim
Trang 5loại, công nghiệp hóa chất – hóa dầu); công nghiệp nhẹ (Cơ khí chính xác, điện tử, chế biến thực phẩm, dược phẩm và công nghiệp phụ trợ cho công nghiệp nặng); công nghiệp phục vụ nông nghiệp (Chế biến thức ăn gia súc, nông sản, thực phẩm, sản xuất giống cây trồng) và dịch vụ cảng biển
2.1.2 Khu công nghiệp Nam Đình Vũ (Khu 1)
Khu công nghiệp Nam Đình Vũ (khu 1) do Công ty Cổ phần Đầu tư Nam Đình Vũ làm chủ đầu tư Vị trí thuộc phường Đông Hải và phường Tràng Cát, quận Hải An, thành phố Hải Phòng
2.1.3 Khu công nghiệp Nam Đình Vũ (Khu 2)
Khu công nghiệp Nam Đình Vũ (khu 2), do Công ty Cổ phần Hapaco làm chủ đầu tư, thuộc phường Đông Hải và phường Tràng Cát, quận Hải An,
TP Hải Phòng
2.1.4 Khu công nghiệp Nam Tràng Cát
Quy hoạch khu công nghệ cao và đô thị Tràng Cát thuộc khu vực quận Hải An (Hải Phòng) Thành phố Hải Phòng đã lựa chọn phương án Quy hoạch khu công nghệ cao và đô thị Tràng Cát (quận Hải An) với tổng diện tích 934,79 ha do Tập đoàn Foxconn (Đài Loan), Tập đoàn Đầu tư Sài Gòn và Cty cổ phần phát triển đô thị Kinh Bắc làm chủ đầu tư
2.2 Kết quả thu hút đầu tư
2.2.1 Kết quả thu hút vốn đầu tư vào các Khu công nghiệp
Trong vòng 7 năm xây dựng và phát triển của các KCN trên địa bàn quận Hải An, tình hình thu hút đầu tư đã có nhiều thành công, đã thu hút được nhiều dự án đầu tư lớn trong và ngoài nước, tạo nguồn vốn đầu tư quan trọng đẩy nhanh chuyển dịch cơ cấu kinh tế và tăng trưởng kinh tế của Thành Phố
Như vậy đến hết ngày 31/12/2008 đã thu hút được 80 dự án với tổng số vốn đăng ký là gần 8 nghìn tỷ đồng, thuê 987,45ha đất công nghiệp, chủ yếu
Trang 6là dự án đầu tư trong nước chiếm đến 56% số dự án và chiếm 71% số vốn đăng ký
Tình hình sử dụng đất tại 4 KCN trên địa bàn Quận Hải An bước đầu cũng đạt được những kết quả khá tốt
Nhìn chung, tình hình sử dụng đất tại các KCN trên địa bàn Quận Hải An khá hiệu quả so với tỷ lệ trung bình 50% của cả nước Trong tương lai không xa, việc đưa vào sử dụng các KCN với chỉ tiêu kỹ thuật hiện đại sẽ góp phần thu hút nhiều dự án lớn của các nhà đầu tư trong và ngoài nước vào đầu tư
2.2.2 Kết quả thu hút đầu tư công nghệ, trình độ quản lý vào các Khu công nghiệp
Chỉ riêng Khu công nghiệp Đình Vũ, đã có 23 dự án đầu tư thì có 12 dự
án về dầu khí, hóa chất, 11 dự án về công nghiệp sản xuất thức ăn gia súc, công nghiệp
2.2.3 Kết quả thu hút lao động vào các Khu công nghiệp
Lực lượng lao động của Hải an khá dồi dào, quá trình đô thị hóa ngày càng mạnh, đất nông nghiệp đang dần chuyển đổi mục đích sử dụng sang các khu công nghiệp, các khu đô thị mới đã thu hút người lao động dần chuyển sang ngành công nghiệp
2.3 Những công việc đã làm của các cấp lãnh đạo Quận Hải An để đạt được những kết quả đó
2.3.1 Ban hành các chính sách ưu đãi, hấp dẫn nhà đầu tư
Điển hình về thuế, các nhà đầu tư vào KCN được miễn thuế nhập khẩu đối với hàng hoá tạo tài sản cố định; nhập khẩu nguyên vật liệu; thuế GTGT; miễn 100% thuế thu nhập DN trong thời hạn 4 năm kể từ năm đầu tiên làm ăn
có lãi, giảm 50% trong thời hạn 9 năm sau thời hạn miễn thuế, áp dụng 10% cho 15 năm và 25% cho các năm còn lại
Trang 72.3.2 Xây dựng một số cơ sở hạ tầng đạt tiêu chuẩn, tiên tiến để thu hút nhà đầu tư
Mạng lưới điện:
Nguồn điện cung cấp cho các KCN Hải An hiện nay lấy từ trạm 110/35/6KV-50MW Cửa Cấm thông qua trạm trung gian 35/6KV Cát Bi
* Hạ tầng cầu cảng:
Cảng biển Dịch vụ Dầu khí Đình Vũ được xây dựng tại Khu công nghiệp Đình Vũ, phường Đông Hải II, quận Hải An, thành phố Hải Phòng với diện tích sử dụng đất 138.269 m2, chiều dài sát mép nước 250 m tại lô đất có
ký hiệu CN 2.1 thuộc Khu công nghiệp Đình Vũ
2.4 Những tồn tại và nguyên nhân trong những năm qua
2.4.1 Xây dựng cơ sở hạ tầng
Cơ sở hạ tầng kỹ thuật đô thị và cơ sở hạ tầng xã hội còn quá yếu và thiếu so với nhu cầu xâu dựng và phát triển đô thị văn minh hiện đại
* Hệ thống cấp nước sạch:
Nguồn nước sạch cung cấp cho Quận Hải an cũng như cho các khu CN trên địa bàn hiện nay là từ nhà máy nước An Dương Nguồn nước ngầm trên địa bàn quận có trữ lượng khá, nhưng có chất lượng không tốt do ảnh hưởng của sự nhiễm mặn và các chất thải công nghiệp trên địa bàn
*Hệ thống thoát nước sinh hoạt, nước thải công nghiệp:
Hiện nay ở các khu dân cư, nước sinh hoạt dân cư vẫn thoát cùng với nước mưa, chưa có một hệ thống thoát độc lập
* Hệ thống giao thông:
Một trong những bất cập lớn nhất ở "ngoài hàng rào" KCN Đình Vũ và cũng là những bức xúc của người dân thành phố, đó là tuyến đường độc nhất xuyên đảo Đình Vũ - tuyến giao thông huyết mạch của khu kinh tế mở Đình
Vũ, vốn đã nhỏ, hẹp (do lấn chiếm), lại mất an toàn giao thông
Trang 82.4.2 Công tác quản lý hành chính của quận
Nâng cao hiệu quả quản lý thực tế với các dự án xây dựng KCN – CCN cần được xem quan trọng hơn là thu hút được các nhà đầu tư vào loại hình dự
án này Vì nếu nhìn nhận KCN-CCN như hạt nhân quan trọng trong phát triển thì thay vì nhìn nó thuần tuý như cơ hội thu hút đầu tư cần một cơ chế gắn kết chặt chẽ giữa chủ đầu tư, DN đầu tư thứ phát và kết cấu văn hoá - xã hội nơi xây dựng KCN-CCN
2.4.3 Trình độ của lực lượng lao động
Trình độ chuyên môn nghiệp vụ của người lao động trên đại bàn quận không cao, đa số là lao động phổ thông, số lao động được đào tạo nghề chỉ chiếm tỷ trọng nhỏ trong cơ cấu lao động của quận
2.4.4 Nhóm các vấn đề khung pháp lý
Một số văn bản pháp lý chưa thống nhất, thiếu cụ thể dẫn đến nhiều cách hiểu khác nhau:
Cơ chế phân cấp và uỷ quyền thiếu đồng bộ, chưa đủ điều kiện để thực hiện cơ chế một cửa, tại chỗ
2.4.5 Nhóm các vấn đề liên quan đến đất đai và thủ tục hành chính
Thời gian giải quyết các thủ tục hành chính ở các khu công nghiệp Hải
An còn kéo dài so với các địa phương khác Sự kéo dài này làm tăng chi phí giao dịch của các doanh nghiệp trong quá trình sản xuất kinh doanh
2.4.6 Hoạt động xúc tiến đầu tư
Trong thời gian qua, hoạt động này ở các khu công nghiệp quận Hải An làm chưa tốt nếu không nói là hầu như chưa có, bản thân các khu công nghiệp chưa thấy được tính thiết yếu của hoạt động này lên làm với thái độ chưa thật nghiêm túc
Về giá đất: Khung giá đất còn cao, khó thu hút các dự án đầu tư trong
nước
Trang 9Về các biện pháp hỗ trợ cho doanh nghiệp thuê lại đất: Với mục tiêu
“lấp đầy”, các khu công nghiệp không được phép chỉ chú ý đến nguồn đầu tư nước ngoài mà bên cạnh đó còn phải quan tâm đến việc thu hút các nguồn đầu
tư trong nước, mặt khác, một số doanh nghiệp trong nước muốn mở rộng quy
mô sản xuất nhưng lại gặp một trở ngại lớn là giới hạn về mặt bằng sản xuất ở
cơ sở cũ (thường là ở nội thành)
Về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất: Hiện nay, giấy
chứng nhận quyền sử dụng đất mới chỉ được trao cho doanh nghiệp kinh doanh cơ sở hạ tầng Tiếp theo đó, khi doanh nghiệp đầu tư vào khu công nghiệp, phải trả tiền thuê đất một lần cho thời gian nhiều năm không được giấy chứng nhận “con”
Trang 10CHƯƠNG III: MỘT SỐ GIẢI PHÁP ĐẨY MẠNH THU HÚT ĐẦU TƯ VÀO CÁC KHU CÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BẢN
QUẬN HẢI AN – TP HẢI PHÒNG
3.1 Mục tiêu và định hướng phát triển các Khu công nghiệp trên địa bàn Quận Hải An giai đoạn 2010 – 2020
3.1.1 Mục tiêu và định hướng phát triển các KCN trên địa bàn Quận Hải
An – TP Hải Phòng giai đoạn 2010-2020
Phát triển các khu, cụm công nghiệp trên địa bàn đến năm 2015 và định hướng đến 2020 là hình thành các KCN tập trung có quy mô, cơ cấu hợp lý, vừa có khu, cụm công nghiệp tổng hợp, vừa có khu, cụm công nghiệp chuyên ngành phù hợp với quy hoạch phát triển đô thị và yêu cầu phát triển công nghiệp theo hướng sản xuất sạch, công nghệ cao, hiện đại, kiểm soát được ô nhiễm môi trường, nhằm chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tăng tỷ trọng công nghiệp trong GDP
Phát triển nhanh các khu, cụm công nghiệp tập trung theo hướng bền vững trên cơ sở đảm bảo phát triển hài hòa về kinh tế - xã hội và yêu cầu môi trường
3.2 Một số giải pháp đẩy mạnh thu hút đầu tư vào các Khu công nghiệp trên địa bàn Quận Hải An
3.3.1 Hoàn thiện công tác quy hoạch phát triển kinh tế, quy hoạch phát triển Khu công nghiệp, xác định rõ danh mục các dự án kêu gọi đầu tư
Rà soát lại quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội các địa phương để điều chỉnh, bổ sung cho phù hợp với phát triển của Trung ương và của Thành phố Trên cơ sở các đề Quy hoạch tổng thể kinh tế - xã hội Quận Hải An đến 2020, Quy hoạch phát triển KCN Đình Vũ và Nam Tràng Cát khẩn trương rà soát, bổ sung các quy hoạch ngành, lĩnh vực, địa giới hành chính, không gian đô thị một cách đồng bộ và phù hợp, không để lạc hậu,