- Trình bày được các hệ thống sống là hệ thống mở có tổ chức phức tạp theo cấp bậc tương tác với nhau và với môi trường sống, tiến hoá1. - Nêu được sự đa dạng và thống nhất giữa các cấp[r]
Trang 1Ngày soạn:
PHẦN I: GIỚI THIỆU CHUNG VỀ THẾ GIỚI SỐNG TIẾT 1: CÁC CẤP TỔ CHỨC CỦA THẾ GIỚI SỐNG
I Mục tiêu
Sau khi học xong học sinh cần:
- Trình bày được các hệ thống sống là hệ thống mở có tổ chức phức tạp theo cấp bậc tương tác với nhau và với môi trường sống, tiến hoá
- Nêu được sự đa dạng và thống nhất giữa các cấp độ tổ chức
- Nêu được đặc điểm của các cấp tổ chức từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp
II Phương tiện, phương pháp
1 Phương tiện
- SGK sinh học 10
- SGV sinh học 10
- Tranh vẽ
2 Phương pháp
Vấn đáp, trực quan, hoạt động nhóm
III Tiến trình
2 Kiểm tra bài cũ (không)
3 Bài mới
Quan sát tranh Hình 1 sách giáo khoa
* Em hãy nêu các cấp tổ chức của thế giới
sống?
* Giải thích khái niệm tế bào, mô, cơ quan,
hệ cq
* Các cấp tổ chức cơ bản của thế giới sống?
* Đặc điểm cấu tạo chung của các cơ thể
sống? Virút có được coi là cơ thể sống?
+ Giải thích:
-Nguyên tắc thứ bậc: nguyên tử phân tử
đại phân tử
-Tính nổi trội:từng tế bào thần kinh không
có được đặc điểm của hệ thần kinh
I Các cấp tổ chức của thế giới sống:
- Người ta chia thế giới sống thành các cấp độ tổ chức khác nhau: phân tử bào quan tế bào mô
cơ quan hệ cơ quan cơ thể quần thể quần xã hệ sinh thái sinh quyển
- Các cấp tổ chức cơ bản của thế giới sống bao gồm:tế bào, cơ thể, quần thể, quần xã,hệ sinh thái
II.Đặc điểm chung của thế giới sống:
1 Tổ chức theo nguyên tắc thứ bậc:
- Các tổ chức sống cấp dưới làm nền tảng để xây dựng nên tổ chức sống cấp trên Tổ chức sống cao hơn mang những đặc điểm của tổ chức cấp dưới
và có những đặc điểm nổi trội VD: Bào quan tế bào mô cơ quancơ thể -Tính nổi trội: Được hình thành do sự tương tác của các bộ phận cấu thành mà mỗi bộ phận cấu thành không thể có được
4 Củng cố
- Hãy nêu các cấp độ tổ chức sống chính theo chiều từ thấp đến cao?
- Tại sao nói tế bào là cấp độ tổ chức cơ bản của sự sống?
5 BTVN: Học bài và trả lời câu hỏi 1,2 SGK
Ngày soạn:
TIẾT 2: CÁC CẤP TỔ CHỨC CỦA THẾ GIỚI SỐNG
Trang 2I Mục tiêu:
1 Kiến thức:
+ Trình bày được đặc điểm chung của các cấp độ tổ chức sống.
2 Kĩ năng: Rèn luyện tư duy hệ thống và rèn luyện phương pháp tự học và giúp học sinh có cái
nhìn tổng quát về thế giới sống
3 Giáo dục cho học sinh về thái độ với thế giới sống…
II Phương pháp, phương tiện dạy học
+ Phương tiện: Hình vẽ các cấp độ tổ chức của thế giới sống
+ Phương pháp: Vấn đáp, trực quan, hoạt động nhóm
III Tiến trình bài dạy
1 Ổn định tổ chức lớp học: Ổn định lớp, kiểm tra sĩ số định lớp, kiểm tra sĩ số n nh l p, ki m tra s s ớp, kiểm tra sĩ số ểm tra sĩ số ĩ số ố.
2 Kiểm tra bài cũ: Thế giới sống được tổ chức như thế nào? Nêu các cấp độ tổ chức cơ bản?
3 Bài mới:
Hoạt động 2: Đặc điểm các cấp tổ chức
sống:
GV: Tại sao nói tổ chức sống là hệ thống
mở? Sinh vật và môi trường có mối quan hệ
như thế nào?
HS:
(?) Làm thế nào để SV có thể sinh trưởng,
phát triển tốt nhất trong môi trường?
(?) Tại sao ăn uống không hợp lí sẽ bị bệnh?
(?) Vì sao sự sống tiếp diễn liên tục từ thê
hệ này sang thế hệ khác?
HS:
(?) Vì sao cây xương rồng khi sống trên sa
mạc có nhiều gai dài và nhọn?
HS:
II Đặc điểm chung của các cấp tổ chức sống
2 Hệ thống mở và tự điều chỉnh:
+ Hệ thống mở: SV ở mọi cấp độ tổ chức đều không ngừng trao đổi chất và năng lượng với môi trường Sinh vật không chỉ chịu sự tác động của môi trường mà còn góp phần làm biến đổi môi trường
+ Khả năng tự điều chỉnh của hệ thống sống nhằm đảm bảo duy trì và điều hoà cân bằng động trong
hệ thống để tồn tại và phát triển
3 Thế giới sống liên tục tiến hoá
+ Sự sống tiếp diễn liên tục nhờ sự truyền thông tin trên AND từ thế hệ này sang thế hệ khác + Các sinh vật trên trái đất có chung nguồn gốc + Sinh vật có cơ chế phát sinh biến dị di truyền được tự nhiên chọn lọc nên thích nghi với môi trường và tạo nên một thế giới sống đa dạng và phong phú -> Sinh vật không ngừng tiến hoá
4 Củng cố:
Câu 1: Thế giới sống được sắp xếp theo các cấp tổ chức chính như thế nào?
A Tế bào - cơ thể - quần xã - quần thể - hệ sinh thái - sinh quyển
B Tế bào - cơ thể - quần thể - quần xã - hệ sinh thái - sinh quyển x
C Tế bào - bào quan - cơ thể - quần xã - hệ sinh thái - sinh quyển
D Tế bào - cơ thể - quần thể - loài - hệ sinh thái - sinh quyển
Câu 2: Đặc điểm của thế giới sống?
A Không ngừng trao đổi chất và năng lượng với môi trường
B Là hệ mở có khả năng tự điều chỉnh
C Là hệ thống duy nhất trên hành tinh
D Cả a và b x
5 BTVN: Học bài và trả lời câu hỏi 3,4 SGK
Ngày soạn:
TIẾT 3: CÁC GIỚI SINH VẬT
I Mục tiêu:
Sau khi học xong học sinh cần nắm được:
Trang 3- Nêu được 5 giới sinh vật cùng đặc điểm của từng giới
- Vẽ được sơ đồ phát sinh giới thực vật, giới động vật
- Nêu được sự đa dạng của thế giới sinh vật Có ý thức bảo tồn đa dạng sinh học
- Sưu tầm tài liệu trình bày về đa dạng sinh học
II Phương tiện, phương pháp
1 Phương tiện
- SGK sinh học 10
- SGV sinh học 10
- Chuẩn kiến thức , kĩ năng SH10
- Tranh vẽ
2 Phương pháp
Thuyết trình + vấn đáp + thảo luận
III Tiến trình
2 Kiểm tra bài cũ
- Nêu tên các cấp độ tổ chức của sự sống ? Vì sao cấp độ tế bào là đơn vị cơ bản của sự sống?
- Vì sao quần thể là đơn vị sinh sản và đơn vị tiến hoá của sinh vật?
3 Bài mới
*Em hiểu thế nào là giới?
*Hệ thống phân loại 5 giới gồm những
giới nào?
-Giới Khởi sinh (Monera)
-Giới Nguyên sinh(Protista)
-Giới Nấm(Fungi)
-Giới Thực vật(Plantae)
-Giới Động vật(Animalia)
*Đặc điểm của giới Khởi sinh?
*Phương thức sống?
* Giới Nguyên sinh gồm những đại
diện nào?
* Đặc điểm cấu tạo chung, hình thức
sống của giới Nguyên sinh?
* Giới Nấm gồm những đại diện nào?
I Giới và hệ thống phân loại 5 giới:
1) Khái niệm giới:
- Giới sinh vật là đơn vị phân loại lớn nhất, bao gồm các ngành sinh vật có chung những đặc điểm nhất định
2)Hệ thống phân loại 5 giới:
-Giới Khởi sinh (Monera) Tế bào nhân sơ -Giới Nguyên sinh(Protista)
-Giới Nấm(Fungi) Tế bào nhân thực -Giới Thực vật(Plantae)
-Giới Động vật(Animalia)
II Đặc đặc điểm chính của mỗi giới:
1)Giới Khởi sinh:( Monera)
- Gồm những loài vi khuẩn nhân sơ, cơ thể đơn bào, có kích thước nhỏ 1-5m
- Phương thức sống đa dạng: theo kiểu dị dưỡng hoặc tự dưỡng
2) Giới Nguyên sinh:(Protista)
- Gồm các sinh vật nhân thực, đơn bào hoặc đa bào, dinh dưỡng theo kiểu tự dưỡng hặc dị dưỡng( Tảo, Nấm nhầy và Động vật nguyên sinh)
-Tảo:S.vật nhân thực,đơn bào, đa bào.Hình thức sống quang tự dưỡng(cơ thể có diệp lục)
-Nấm nhày:S.vật nhân thực, cơ thể tồn tại 2 pha đơn bào
và hợp bào.Hình thức sống dị dưỡng, hoại sinh
- ĐVNS:S,vật nhân thực, đơn bào.Hình dạng đa dạng, sống dị dưỡng
Trang 4* Đặc điểm cấu tạo chung, hình thức
sống của giới Nấm?
* Giới Thực vật gồm những đại diện
nào?
* Đặc điểm cấu tạo chung, hình thức
sống của giới Thực vật?
* Giới Động vật gồm những đại diện
nào?
* Đặc điểm cấu tạo chung, hình thức
sống của giới Động vật?
* Học sinh hoàn thành phiếu học tập
3)Giới Nấm:(Fungi)
-Gồm những sinh vật nhân thực, đơn bào hoặc đa bào Thành tế bào chứa kitin
- Hình thức sống dị dưỡng: Hoại sinh, ký sinh, cộng sinh
4)Giới Thực vật:( Plantae)
(Rêu, Quyết, Hạt trần, Hạt kín) -Sinh vật nhân thực, đa bào, thành tế bào cấu tạo bằng xenlulôzơ
-Hình thức sống:Sống cố định, có khả năng quang hợp(có diệp lục) theo kiểu quang tự dưỡng
5)Giới Động vật:(Animalia)
(Thân lỗ, Ruột khoang, Giun dẹp, Giun tròn, Giun đốt, Thân mềm, Chân khớp, Da gai và Động vật có dây sống)
- Sinh vật nhân thực, đa bào, có cấu trúc phức tạp với các cơ quan và hệ cơ quan chuyên hoá cao
- Hình thức sống: dị dưỡng và có khả năng di chuyển
* Đa dạng sinh học: Thể hiện rõ nhất ở đa dạng loài Đa dạng loài là mức độ phong phú về số lượng , thành phần loài Đa dạng sinh vật còn thể hiện ở đa dạng quần xã và
đa dạng hệ sinh thái
4 Củng cố
- Trình bày đặc điểm của giới khởi sinh và giới nấm?
5 BTVN : Học bài cũ và trả lời câu hỏi cuối bài Đọc trước bài 3
