Bộ đề thi THPT Quốc gia môn ngữ văn năm học 2015 - 2016 hay | Ngữ văn, Đề thi đại học - Ôn Luyện

* Yêu cầu chung: Thí sinh phải biết kết hợp kiến thức và kĩ năng về dạng bài nghị luận xã hội để tạo lập văn bản. Bài viết phải có bố cục đầy đủ, rõ ràng, văn viết có cảm xúc; diễn đạt t[r]

(2) Đêm xa nước đầu tiên, ai nỡ ngủ?

Sóng vỗ dưới thân tàu đâu phải sóng quê hương!

Trời từ đây chẳng xanh màu xứ sở,

Xa nước rồi, càng hiểu nước đau thương!

…(3) Có nhớ chăng, hỡi gió rét thành Ba Lê?

Một viên gạch hồng, Bác chống lại cả một mùa băng giá

Và sương mù thành Luân Đôn, ngươi có nhớ Giọt mồ hôi Người nhỏ giữa đêm khuya?

…(4) Đêm mơ nước, ngày thấy hình của nước Cây cỏ trong chiêm bao xanh sắc biếc quê nhà

Ăn một miếng ngon cũng đắng lòng vì Tổ quốc Chẳng yên lòng khi ngắm một nhành hoa….

(Trích Người đi tìm hình của nước - Chế Lan Viên)

Câu 1 Đoạn thơ gắn với sự kiện lịch sử nào? (0,25 điểm)

Câu 2 Tìm 01 bài thơ khác có cùng đề tài với đoạn thơ trên (Nêu rõ tên tác giả,

tác phẩm - 0,25 điểm)

Câu 3 Đoạn thơ sử dụng những phương thức biểu đạt nào? (0,5 điểm)

Câu 4 Anh/chị hãy chỉ ra những tình cảm nhà thơ thể hiện trong khổ thơ thứ 3

(0,5 điểm)

2 Đọc đoạn trích sau đây và trả lời các câu hỏi từ Câu 5 đến Câu 8:

Tuy nhiên, sự gia tăng của các phương tiện truyền thông công dân như vậy lại làm tăng thêm nỗi lo ngại về tính chính xác, lành mạnh của các thông tin được cung cấp từ các phương thức truyền thông mới, đặc biệt là từ các trang cá nhân Thiết nghĩ, truyền thông mới, bản thân nó là một khái niệm trung lập và không ngừng biến đổi Vì thế, nó trở nên tốt hay xấu là phụ thuộc vào mục đích và cách thức của mỗi cá nhân sử dụng Trên thực tế chúng ta đã được chứng kiến việc nhiều người sử dụng mạng xã hội

tỏ ra thiếu trách nhiệm khi cung cấp những thông tin sai sự thật, do họ không dành thời gian kiểm định tính chính xác của thông tin trước khi công bố Bên cạnh thông tin sai

sự thật là những thông tin, trò chơi thiếu lành mạnh, nhiều tính bạo lực, khiêu dâm Chưa kể một số không nhỏ người sử dụng mạng xã hội nhằm cập nhật nhiều thông tin không khách quan, thậm chí mang đậm thiên kiến cá nhân Những người sử dụng khác, nếu không có sự chọn lọc và cẩn trọng trước các thông tin kiểu như vậy, sẽ không tránh khỏi những cách nhìn sai lệch về nhiều vấn đề kinh tế, chính trị, xã hội Nghiêm trọng hơn, sự phát triển nở rộ và thịnh hành truyền thông mới nói chung và của mạng xã hội nói riêng vô hình trung có thể sẽ trở thành công cụ đắc lực góp phần làm nảy sinh các nguy cơ đối với an ninh, chính trị, xã hội và ảnh hưởng tiêu cực đến cá nhân người sử dụng, nhất là những người trẻ tuổi.

Cần khẳng định rằng, việc phát triển truyền thông mới là cần thiết, nhưng song hành với phát triển phải có sự quản lý, định hướng của các cơ quan chức năng đối với người sử dụng để khai thác truyền thông mới một cách có hiệu quả và có lợi ích thiết thực lành mạnh Vì thế, để tránh được những sai lệch khi sử dụng các loại hình truyền thông mới,….

(Dẫn theo

http://www.nhandan.com.vn/ )

Câu 5 Đoạn trích trên thuộc phong cách ngôn ngữ nào? (0,25

điểm)

Câu 6 Đặt tiêu đề cho đoạn trích trên (0,25 điểm)

Câu 7 Theo anh/chị, đoạn văn này có phải là đoạn mở đầu của

bài viết không? Tại sao? (0,5 điểm)

Câu 8 Anh/chị hãy viết tiếp vào dấu (…) ở cuối đoạn nêu giải

pháp “để tránh được những sai lệch khi sử dụng các loại hình truyềnthông mới” Phần viết tiếp trong khoảng 5-7 dòng (0,5 điểm)

Phần II Làm văn (7,0 điểm)

Câu 1 (3,0 điểm)

Viết một bài văn nghị luận khoảng 600 từ trình bày suy nghĩ củaanh / chị về tư tưởng của Eptusenko trong đoạn thơ sau:

Chẳng có ai tẻ nhạt mãi trên đời

Mỗi số phận chứa một phần lịch sử Mỗi số phận rất riêng, dù rất nhỏ Chắc hành tinh nào đã sánh nổi đâu

Câu 2 (4,0 điểm)

Kết thúc bài thơ Sóng của Xuân Quỳnh, nhân vật trữ tình khao khát:

Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu

Câu 1 Đoạn thơ gắn với sự kiện Bác lên đường cứu nước (1911)

- Điểm 0,25: Trả lời theo cách trên

- Điểm 0: Trả lời sai hoặc không trả lời

Câu 2 Bài thơ cùng đề tài viết về Bác, ví dụ: Bác ơi (Tố Hữu)

- Điểm 0,25: Trả lời theo cách trên

- Điểm 0: Trả lời sai hoặc không trả lời

Câu 3 Những phương thức biểu đạt được sử dụng trong đoạn thơ: tự sự, miêu tả, biểu

cảm

- Điểm 0,5: Trả lời theo cách trên

- Điểm 0: Trả lời sai hoặc không trả lời

Câu 4 Những tình cảm nhà thơ thể hiện trong khổ thơ thứ 3 là sự xót xa ,

niềm ngưỡng mộ khi nhắc tới những khó khăn, gian khổ và nghị lực

phi thường của Bác trên đường cứu nước

- Điểm 0,5: Trả lời theo cách trên

- Điểm 0,25: Câu trả lời chung chung, chưa thật rõ ý

- Điểm 0: Trả lời sai hoặc không trả

Câu 5 Đoạn trích trên thuộc phong cách ngôn ngữ báo chí (hoặc chính

luận)

- Điểm 0,25: Trả lời đúng theo cách trên

- Điểm 0: Trả lời sai hoặc không trả lời

Câu 6 Đặt tiêu đề phù hợp với nội dung đoạn trích Ví dụ Cẩn trọng

trước một số tác hại của truyền thông mới

- Điểm 0,25: Trả lời đúng theo cách trên

- Điểm 0: Trả lời sai hoặc không trả lời

Câu 7: Đoạn văn này không phải là đoạn mở đầu của bài viết Vì đầu

đoạn văn có từ nối “Tuy nhiên”, thể hiện sự liên kết hồi hướng với ý đoạn ở trên

- Điểm 0,5: Trả lời theo cách trên

- Điểm 0,25: Câu trả lời chung chung, chưa thật rõ ý

- Điểm 0: Trả lời sai hoặc không trả lời

Câu 8 Viết tiếp vào dấu […] ở cuối đoạn giải pháp “để tránh được

những sai lệch khi sử dụng các loại hình truyền thông mới” theo quan điểm riêng của bản thân Câu trả lời phải chặt chẽ, có sức thuyết phục, hợp với văn cảnh

- Điểm 0,5: Trả lời theo cách trên

- Điểm 0: Cho điểm 0 đối với một trong những trường hợp sau:

+ Nêu 0 giải pháp nhưng không hợp lí;

+ Câu trả lời chung chung, không rõ ý, không có sức thuyết phục;

+ Không có câu trả lời

II Làm văn (7,0 điểm)

Câu 1 (3,0 điểm)

* Yêu cầu chung: Thí sinh biết kết hợp kiến thức và kĩ năng về dạng bài nghị luận xã

hội để tạo lập văn bản Bài viết phải có bố cục đầy đủ, rõ ràng; văn viết có cảm xúc; diễn đạt trôi chảy, bảo đảm tính liên kết; không mắc lỗi chính tả, từ ngữ, ngữ pháp

* Yêu cầu cụ thể:

1 Giải thích (0,5đ)

Trên đời này không ai tẻ nhạt Mỗi người sinh ra đều mang trong mình những điều kìdiệu Dù riêng tư nhỏ bé đến đâu, mỗi cá thể đều góp phần làm nên lịch sử của nhânloại Do vậy, không hành tinh nào có thể sánh được với sự cao cả của con người

Tóm lại: đoạn thơ đề cao vị thế và vai trò của mỗi con người

2 Bàn luận (2,0đ, mỗi ý nhỏ 0,5đ)

- Mỗi người không tẻ nhạt vì có tâm hồn , trí tuệ, có đời sống nội tâm Đó là tình cảmđối với con người; là khả năng rung động trước mọi vẻ đẹp của cuộc sống; là khát vọngchiếm lĩnh những giá trị của sự sáng tạo… Những tố chất ấy như những hạt mầm quýgiá tiềm ẩn trong mỗi con người nên không có lí gì con người lại tẻ nhạt Mỗi cá nhân

là một giá trị, không gì có thể thay thế

- Quan niệm trên xuất phát từ cơ cở : mỗi cá nhân là một phần tất yếu của nhân loại.Lịch sử nhân loại không chỉ được tạo bởi những người ưu tú mà còn được tạo bởi nhữngngười vô danh Mặt khác, mỗi cá nhân có thể chứa đựng những vui buồn của cuộc sống.Soi vào số phận mỗi con người ta bắt gặp sự thật của thời đại Cho nên, thật có lí khi nói

Mỗi số phận chứa một phần lịch sử

- Vì sao không hành tinh nào có thể sánh với con người? Mỗi hành tinh , dù có bí ẩn, kì

vĩ đến đâu cũng là vật vô tri, không thể sánh với sự linh diệu của con người – thực thể

có tư duy, có tâm hồn, tâm linh…

- Đánh giá: Tư tưởng của Eptusenko mang tính nhân văn cao đẹp Nó thể hiện niềm tincủa ông về giá trị và vị thế của con người Tư tưởng đó buộc ta phải có cái nhìn đúngđắn về con người

3 Bài học (0,5đ)

Tư tưởng của Eptusenko giúp ta tự tin hơn vào chính bản thân mình Có thể ta không cókhả năng phát minh sáng tạo như những vĩ nhân nhưng ta có thể sống đầy đủ ý nghĩacuộc sống của một đời người, có thể trở thành một người hữu ích với cộng đồng.

Với nhận thức Chẳng có ai tẻ nhạt mãi trên đời, mỗi người có thể đánh thức tiềm năngcủa bản thân để có thể làm nên những điều kì diệu

Câu 2 (4,0 điểm)

* Yêu cầu chung: Thí sinh biết kết hợp kiến thức và kĩ năng về dạng bài nghị luận văn

học để tạo lập văn bản Bài viết phải có bố cục đầy đủ, rõ ràng; văn viết có cảm xúc; thểhiện khả năng cảm thụ văn học tốt; diễn đạt trôi chảy, bảo đảm tính liên kết; không mắclỗi chính tả, từ ngữ, ngữ pháp

* Yêu cầu cụ thể:

1 Giới thiệu chung về tác giả, tác phẩm và vấn đề

Xuân Quỳnh – nữ thi sĩ tiêu biểu của thơ ca sau 1945, với phong cách thơ ưa hướng nội,

giàu nữ tính…Sóng được sáng tác cuối 1967 là thi phẩm xuất sắc viết về tình yêu…

“bồi hồi” “nghĩ” “nhớ” (Bồi hồi trong ngực trẻ; Em nghĩ về anh, em; Lòng em nhớ đến anh) Có tình yêu là có thắc mắc (Từ nơi nào sóng lên); có tình yêu con người trở nên mạnh mẽ, vượt lên mọi thách thức (Con nào chẳng tới bờ, Dù muôn vời cách trở)

c) Tình yêu cũng làm cho nhân vật ý thức đuợc sự hữu hạn của đời người (Cuộc đời tuy dài thế, Năm tháng vẫn qua đi), chính tình yêu đã đem lại cho con người sự

nhạy cảm khác thường, cảm nhận được về lẽ tồn tại trong không gian và thờigian…

d) Tình yêu làm cho cuộc đời của mỗi con người trở nên đáng sống, nhưng quỹ thời

gian của mỗi người không phải là vô tận Tình yêu tuy gắn với mỗi đời người cụthể nhưng tình yêu còn là một giá trị vĩnh hằng Do đó, mỗi người cần phải làm gì

để sống mãi với tình yêu? Đây chính là cội nguồn của khát vọng:

Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu

Để ngàn năm còn vỗ.

Khát vọng được tan thành trăm con sóng nhỏ chỉ là cách nói thể hiện ước muốn đượcdâng hiến cuộc đời cho tình yêu Với một tình yêu bất tử, sự tồn tại mong manh của mỗiđời người không còn đáng sợ

3 Đánh giá chung

Sóng được viết ra từ những xao động yêu đương của một trái tim tuổi trẻ Đối diện với

muôn ngàn con sóng thật của đại dương, con sóng lòng vỗ lên bao tâm trạng, dự cảm ,

lo âu và trên hết là khát vọng Để Sóng trở thành một ẩn dụ đẹp về tình yêu.

Biểu điểm

Ý 1: 0,5

Ý 2: 3,0 (trong đó: a- 0,5; b- 0,75; c- 0,75; d-1,0)

Ý 3: 0,5

MÔN THI: NGỮ VĂN

Thời gian làm bài: 180 phút, không kể thời gian phát đề.

I Đọc hiểu (3,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu ở phía dưới:

“Hai vợ chồng người bạn tôi (An-đrây Xô-cô-lốp) không có con, sống trong một ngôi nhà riêng nho nhỏ ở rìa thành phố Mặc dù được hưởng phụ cấp thương binh, nhưng anh bạn tôi vẫn làm lái xe cho một đội vận tải, tôi cũng đến xin làm ở đó Tôi ở nhà bạn, họ thu xếp cho tôi chỗ nương thân Chúng tôi chở các thứ hàng hóa về các huyện, và mùa thu thì chuyển sang chở lúa mì Chính vào hồi ấy tôi gặp chú con trai mới của tôi, đấy chú bé đang nghịch cát đấy.

Thường cứ chạy xe xong trở về thành phố, việc đầu tiên cũng dễ hiểu thôi, là tôi vào hiệu giải khát, nhấm nháp chút gì đó và tất nhiên, có uống một li rượu lử người Phải nói rằng tôi đã quá say mê cái món nguy hại ấy… Thế rồi một hôm, tôi thấy chú bé ấy ở gần cửa hàng giải khát, hôm sau vẫn lại thấy – thằng bé rách bươm xơ mướp Mặt mũi thì bê bết nước dưa hấu, lem luốc, bụi bặm, bẩn như ma lem, đầu tóc rối bù, nhưng cặp mắt – cứ như những ngôi sao sáng ngời sau trận mưa đêm! Tôi thích nó, và lạ thật, thích đến nỗi bắt đầu thấy nhớ nó, cố chạy xe cho nhanh để được về gặp nó Nó ăn ngay

ở hiệu giải khát, ai cho gì thì ăn nấy.”

(Số phận con người – Sô-lô-khốp Ngữ văn 12, Tập hai, NXB Giáo dục – 2014, tr 119-120)

Câu 1: Phương thức biểu đạt nào được sử dụng trong đoạn trích trên? (1,0 điểm)

Câu 2: Nêu nội dung của đoạn trích trên (1,0 điểm)

Câu 3: Chỉ ra biện pháp tu từ được sử dụng trong hai câu văn “Thế rồi một hôm, tôi

thấy chú bé ấy ở gần cửa hàng giải khát, hôm sau vẫn lại thấy – thằng bé rách bươm xơ mướp Mặt mũi thì bê bết nước dưa hấu, lem luốc, bụi bặm, bẩn như ma lem, đầu tóc rối bù, nhưng cặp mắt – cứ như những ngôi sao sáng ngời sau trận mưa đêm!” và nêu

tác dụng của biện pháp nghệ thuật đó (1,0 điểm)

II Làm văn (7,0 điểm)

Câu 1 (3,0 điểm)

Cho hai hình ảnh sau:

Thứ nhất, con ốc mượn hồn (một loài vật có vỏ ốc, thân cua) tuy mang vỏ ốc nhưngvẫn giữ được bản chất là một con cua

Thứ hai, con chim nhại giọng tuy bản thân là một con chim nhưng giọng hót lại nháimượn

Hãy viết bài văn (khoảng 600 từ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về lối sống của conngười trong xã hội ngày nay qua hai hình ảnh trên

Câu 2 (4,0 điểm)

Có ý kiến cho rằng: nhân vật người đàn ông hàng chài và người vợ trong truyện

ngắn Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu không khác gì nhân vật A Sử và

Mị trong truyện ngắn Vợ chồng A Phủ của Tô Hoài.

Anh/chị có đồng tình với ý kiến trên không? Từ cảm nhận về các nhân vật ngườiđàn ông hàng chài, người đàn bà hàng chài, A Sử, Mị, anh/chị hãy bình luận ý kiến trên

Đáp án đề thi thử THPTQG môn Văn - Sở GD&ĐT Cần Thơ năm 2015

Yêu cầu chung

- Câu này kiểm tra năng lực đọc hiểu văn bản của thí sinh, đòi hỏi thí sinh phải huy động kiến thức và kĩ năng đọc hiểu một văn bản.

- Đề không yêu cầu đọc hiểu mọi phương diện của văn bản, chỉ kiểm tra một số khía cạnh Cảm nhận của thí sinh có thể phong phú nhưng cần nắm bắt được các phương thức biểu đạt, nội dung văn bản, biện pháp tu từ và tác dụng của chúng,

Yêu cầu cụ thể Câu 1 Các phương thức biểu đạt được sử dụng trong văn bản: kể, miêu tả,

biểu cảm

1,0đ

Câu 2 Nội dung đoạn trích: Xô-cô-lốp kể lại lần gặp bé Va-ni-a lang 1,0đ

thang, rách rưới, hàng ngày nhặt nhạnh kiếm ăn nơi hàng quán /hoặc Xô-cô-lốp kể lại hoàn cảnh gặp bé Va-ni-a,

Câu 3 Biện pháp tu từ được sử dụng trong đoạn trích:

Câu 1 Hãy viết bài văn (khoảng 600 từ) trình bày suy nghĩ của

anh/chị về lối sống của con người trong xã hội ngày nay qua hai hình ảnh: con ốc mượn hồn (một loài vật có vỏ ốc, thân cua) tuy mang vỏ ốc nhưng vẫn giữ được bản chất là một con cua; con chim nhại giọng tuy bản thân là một con chim nhưng giọng hót lại nhái mượn.

3,0đ

Yêu cầu chung

- Câu này kiểm tra năng lực viết bài nghị luận xã hội của thí sinh, đòi hỏi thí sinh phải huy động những kiến thức về đời sống xã hội,

kĩ năng tạo lập văn bản và khả năng bày tỏ suy nghĩ của mình để làm bài.

- Thí sinh có thể làm bài theo nhiều cách khác nhau, nhưng phải

có lí lẽ và căn cứ xác đáng; được tự do bày tỏ suy nghĩ, quan điểm, thái độ của mình trước một hiện tượng đời sống xã hội Mỗi thí sinh có quan điểm riêng nhưng phải có một cách nhìn đúng đắn, toàn diện, phù hợp với chuẩn mực xã hội; suy nghĩ, hành động phải chân thành, nghiêm túc, phù hợp với chuẩn mực đạo

đức xã hội Thí sinh có thể trình bày theo nhiều cách.

Yêu cầu cụ thể

0,5đ

Ý 1 Giới thiệu vấn đề cần nghị luận.

Ý 2 Giải thích

- “Ốc mượn hồn” là con vật bé nhỏ mượn vỏ ốc làm nơi trú ngụ

bởi chúng rất yếu ớt và dễ dàng làm mồi cho con vật khác Tuynhiên, rời khỏi vỏ ốc thì chúng vẫn giữ được hình hài và bản chất

của một con cua Hình ảnh “con ốc mượn hồn” ẩn dụ cho con

người Đôi khi, con người phải đeo một lớp mặt nạ ngụy trang, tạo

ra vỏ bọc cho mình

- “Con chim nhại giọng” là loài chim có thể nhại lại tiếng của các

loài chim khác như sáo, vẹt,… Tuy nhiên bản thân chúng lại không

có một giọng hót riêng hoặc nếu có thì rất khó nghe “Con chim nhại giọng” ẩn dụ cho lối sống giả dối, ngụy tạo của con người

nhằm một mục đích trục lợi cá nhân nào đó

Hai hình ảnh trên gợi lên cho chúng ta hai lối sống tương đối mâuthuẫn nhau của con người trong cuộc sống hiện tại Tùy thuộc vàoquan niệm sống mà mỗi người chọn lựa lối đi đúng đắn cho mình

1,5đ

+ Con người không thể nào sống thật là mình trong suốt quãngđời, phải biết sống thật một cách thông minh, đó là sống khéo.Sống khéo là khi con người biết lựa chọn “chiếc mặt nạ” phù hợpcho từng hoàn cảnh, đối xử với người khác một cách khéo léokhiến họ yêu quý và tôn trọng mình.

+ Tuy nhiên, đừng quá lạm dụng chiếc vỏ ốc của mình, cần phảithoát khỏi nó khi cần thiết

- Lối sống của con người qua hình ảnh con chim nhại giọng tuy bản thân là một con chim nhưng giọng hót lại nhái mượn

+ Thay vì sống khéo, sống đúng với cảm xúc và bản chất củamình, nhiều người lại chọn cách sống giả dối, vay mượn

+ Cuộc sống hiện nay có rất nhiều “con chim nhại giọng”, họ

sẵn sàng sống khác đi để đạt được mong muốn, bất chấp mọi thủđoạn

+ Để trở thành một người khác, hót tiếng hót của người khác là

điều rất dễ dàng, nhưng để thể hiện cá tính của mình, dám khácbiệt đòi hỏi rất nhiều ở bản lĩnh và ý chí của mỗi người

- Nguyên nhân:

+ Một số người thích thể hiện bản thân mình, hoặc vì muốn đi

“đường tắt” để đến thành công

+ Gia đình cũng là một trong số những tác động ảnh hưởng đến

việc hình thành nhân cách của con trẻ

+ Nhiều vấn đề phát sinh trong cuộc sống khiến con người phải

tạo khoảng cách với nhau, họ không dám sống thật với mình trước

Câu 2 Có ý kiến cho rằng: nhân vật người đàn ông hàng chài và

người vợ trong truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn

Minh Châu không khác gì nhân vật A Sử và Mị trong truyện

ngắn Vợ chồng A Phủ của Tô Hoài.

4,0đ

Yêu cầu chung

- Câu này kiểm tra năng lực viết bài nghị luận văn học của thí sinh, đòi hỏi thí sinh phải huy động kiến thức về tác phẩm văn học,

kĩ năng tạo lập văn bản và khả năng cảm thụ văn chương của mình để làm bài.

- Thí sinh có thể phân tích và kiến giải theo những cách khác nhau, nhưng phải có lí lẽ, có căn cứ xác đáng, không được thoát li văn bản tác phẩm.

Yêu cầu cụ thể

Ý 1 Giới thiệu hai tác giả Nguyễn Minh Châu và Tô Hoài, hai tác

phẩm, dẫn dắt vấn đề đặt ra trong đề bài.

0,5đ

Ý 2 Giải thích ý kiến

Ý kiến trên vừa đúng vừa chưa hoàn chỉnh, vì hai nhân vật người

đàn ông hàng chài và A Sử; hai nhân vật người đàn bà hàng chài

và Mị vừa có nét giống nhau vừa có nét khác nhau

0,5đ

- Ý kiến trên không sai vì hai cặp nhân vật trong hai tác phẩm có

nhiều nét tương đồng:

+ Hai nhân vật người chồng đều có những hành động vũ phu,

thô bạo với người vợ của mình

+ Hai người phụ nữ đều phải nếm trải bi kịch bị bạo hành; đều

có vẻ ngoài lặng lẽ, cam chịu nhưng bên trong lại tiềm ẩn nguồn

sức sống mãnh liệt, Tâm hồn họ ẩn chứa nhiều phẩm chất đáng

quý

- Nhưng ý kiến trên chưa hoàn toàn chính xác và cần được bổ sung

vì mỗi cặp nhân vật được khắc họa với những nét tính cách riêng;

mối quan hệ giữa họ cũng không giống nhau:

+ Cách đối xử của nhân vật A Sử với Mị thể hiện bản chất tàn

ác của một kẻ giàu sang, quyền thế, sa đọa, coi sinh mạng con

người như cỏ rác; trong khi hành động của người đàn ông hàng

chài lại bắt nguồn từ nỗi đau khổ, uất hận do cuộc sống khốn cùng,

bế tắc, ông thô bạo, vũ phu, tàn nhẫn nhưng không mất hết nhân

tính

+ Giữa Mị và A Sử không có tình cảm, không có sự gắn kết nào

về mặt tình cảm; còn giữa cặp vợ chồng hàng chài lại có tìnhthương, có một đàn con cần phải nuôi nấng

+ Bi kịch của Mị bắt nguồn từ mâu thuẫn giai cấp giữa kẻ giàu

và người nghèo, giữa kẻ bóc lột và người bị bóc lột; còn bi kịchcủa người đàn bà hàng chài nảy sinh từ hiện thực cuộc sống bềbộn, ngổn ngang những gian khó của một đất nước vừa trải quamấy chục năm chiến tranh tàn phá

Lưu ý: Trong quá trình làm bài, thí sinh chọn và phân tích dẫn

chứng tiêu biểu để làm nổi bật vấn đề cần bình luận

SỞ GIÁO DỤC ĐÀO TẠO

Thời gian làm bài: 180 phút

-Phần I Đọc hiểu (3.0 điểm):

Đọc đoạn trích sau đây và trả lời câu hỏi từ Câu 1 đến Câu 4:

(1) Đưa những cuốn sách về với quê hương mình, với mái trường cũ thân thương của mình, để các em nhỏ sẽ không còn "khát" sách đọc Đó là công việc thiện nguyện của những người tham gia chương trình "Sách hóa nông thôn Việt Nam", đang chung tay đeo đuổi mục tiêu để 10 triệu trẻ em nông thôn có quyền đọc sách và có sách đọc như trẻ

em thành phố.

(2) Anh Nguyễn Quang Thạch, người khởi xướng chương trình hiện đang trong quá trình đi bộ xuyên Việt từ Hà Nội vào TP Hồ Chí Minh Chuyến đi được khởi hành

từ ngày mồng 1 Tết Ất Mùi và dự kiến sẽ hoàn thành vào trung tuần tháng 6-2015 Anh

là cử nhân tiếng Anh, đã từng trải qua nhiều vị trí ở cơ quan nhà nước và từng làm việc cho một số tổ chức quốc tế Chuyến đi bộ xuyên Việt của anh lần này là mong muốn kêu gọi cộng đồng chung tay nhân rộng tủ sách trong trường học, dòng họ để đạt con số

300 nghìn tủ sách được xây dựng trên toàn quốc vào năm 2017, giúp hơn 10 triệu học sinh nông thôn có sách đọc.

(…) (3) Chương trình Sách hóa nông thôn Việt Nam ra đời theo mong muốn của anh là nhằm giải quyết vấn đề thiếu sách ở nông thôn mà theo anh là để nâng cao dân trí, xây dựng tinh thần chia sẻ trách nhiệm xã hội trong cộng đồng Tâm nguyện của anh là tạo ra một hệ thống thư viện mi-ni rộng khắp cả nước để mọi người dân thôn quê

có thể tiếp cận tri thức Chương trình Sách hóa nông thôn Việt Nam đến nay đã thực hiện thành công năm loại tủ sách, với hơn 3.800 tủ sách được xây dựng, giúp hơn 200 nghìn người dân nông thôn, đặc biệt là 100 nghìn học sinh nông thôn có cơ hội đọc 40 đầu sách/năm.”

(Đưa sách về làng, Nhân dân cuối tuần, 26/04/2015)

Câu 1 Xác định phong cách ngôn ngữ của văn bản (0,25 điểm)

Câu 2 Đoạn (2) giới thiệu những thông tin gì về hành động “đi bộ xuyên Việt” của anh

Nguyễn Quang Thạch? (0,5 điểm)

Câu 3 Từ nội dung văn bản, hãy nêu mục tiêu và kết quả đạt được của chương trình

"Sách hóa nông thôn Việt Nam" (0,25 điểm)

Câu 4 Theo số liệu của Bộ Văn hóa - Thể thao - Du lịch: hiện nay, trung bình người

Việt đọc 0,8 cuốn sách/năm Từ thực trạng này, anh/chị hãy nhận xét ngắn gọn về anh

ĐỀ CHÍNH THỨC

Nguyễn Quang Thạch và chương trình "Sách hóa nông thôn Việt Nam" do anh khởixướng Trả lời trong khoảng 5-7 dòng (0,5 điểm)

Đọc đoạn thơ sau đây và trả lời câu hỏi từ Câu 5 đến Câu 8:

Tôi đứng lặng giữa cuộc đời nghiêng ngả

Để một lần nhớ lại mái trường xưa Lời dạy ngày xưa có tiếng thoi đưa

Có bóng nắng in dòng sông xanh thắm

Thoáng quên mất giữa tháng ngày ngọt đắng Trưởng thành này có bóng dáng hôm qua Nhớ được điều gì được dạy những ngày xa

Áp dụng - chắc nhờ cội nguồn đã có

Nước mắt thành công hoà nỗi đau đen đỏ Bậc thềm nào dìu dắt những bước đi Bài học đời đã học được những gì

Có nhắc bóng người đương thời năm cũ

Vun xới cơn mơ bằng trái tim ấp ủ

Để cây đời có tán lá xum xuê Bóng mát dừng chân là một chốn quê Nơi ơn tạ là mái trường nuôi lớn

Xin phút tĩnh tâm giữa muôn điều hời hợt Cảm tạ mái trường ơn nghĩa thầy cô.

(Lời cảm tạ- sưu tầm)

Câu 5 Chỉ ra phương thức biểu đạt chính trong đoạn thơ trên? (0,25 điểm)

Câu 6 Nêu rõ phép tu từ được sử dụng trong câu thơ Thoáng quên mất giữa tháng ngày ngọt đắng (0,25 điểm).

Câu 7 Nêu nội dung chính của bài thơ trên (0,5 điểm)

Câu 8 Anh chị hiểu hai dòng thơ: “ Vun xới cơn mơ bằng trái tim ấp ủ/ Để cây đời có tán lá xum xuê” như thế nào? Từ ý thơ này, hãy viết một đoạn văn ngắn nêu vai trò của mái trường và thầy cô đối với cuộc đời của mỗi người trả lời trong 5-10 dòng (0,5 điểm)

Phần II Làm văn (7,0 điểm)

Câu 1 (3,0 điểm)

Bàn về đọc sách, có một số bạn trẻ cho rằng: Thời nay, đọc sách là lạc hậu Sống trong thời đại công nghệ thông tin thì phải lên mạng đọc vừa nhanh, vừa dễ, vừa đỡ tốn kém Lại có người khẳng định: Thời hiện đại, con người càng cần phải đọc sách.

Từ hiểu biết của bản thân về việc đọc sách, anh/chị hãy bình luận các ý kiến trên

Câu 2 (4,0 điểm)

Cảm nhận của anh/chị về hai đoạn thơ sau:

“Sông Mã xa rồi Tây tiến ơi!

Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi Mường Lát hoa về trong đêm hơi”

(Tây Tiến, Quang Dũng, Ngữ văn 12, tập 1, NXB Giáo dục 2008, trang

88)

“Mình về, rừng núi nhớ ai Trám bùi để rụng, măng mai để già Mình đi, có nhớ những nhà Hắt hiu lau xám, đậm đà lòng son.”

(Việt Bắc, Tố Hữu, Ngữ văn 12, tập 1, NXB Giáo dục 2008, trang 110)

Hết TRƯỜNG THPT QUỲNH LƯU 4

HƯỚNG DẪN CHẤM KÌ THI THỬ THPT LẦN 3

Môn Ngữ văn Phần I Đọc hiểu (3,0 điểm)

Câu 1 Phong cách ngôn ngữ báo chí

Câu 2 Hành động đi bộ xuyên Việt của anh Nguyễn Quang Thạch:

- Về hành trình: từ Hà Nội vào TP Hồ Chí Minh

- Về thời gian: khởi hành từ ngày mồng 1 Tết Ất Mùi và dự kiến sẽ hoàn thành vào trung tuần tháng 6-2015

- Về mục đích: kêu gọi cộng đồng chung tay nhân rộng tủ sách trong trường học, dòng họ để đạt con số 300 nghìn tủ sách được xây dựng trên toàn quốc vào năm

2017, giúp hơn 10 triệu học sinh nông thôn có sách đọc.

- Điểm 0,5: nêu đủ 3 ý trên;

- Điểm 0,25: nêu được 2 ý

- Điểm 0: chỉ nêu 1 ý, trả lời sai hoặc không trả lời,

- Điểm 0,25: nêu đủ 2 ý trên;

- Điểm 0: chỉ nêu 1 ý, trả lời sai hoặc không trả lời,

Câu 4 Thí sinh nêu được quan điểm của bản thân về anh Nguyễn Quang Thạch và ý

nghĩa của chương trình "Sách hóa nông thôn Việt Nam" Câu trả lời phải chặt chẽ, cósức thuyết phục

- Anh Nguyễn Quang Thạch: là một người có tâm huyết với cộng đồng, có lí tưởng sốngđẹp, biết chăm lo cho sự phát triển của thế hệ trẻ, đặc biệt là trẻ em nông thôn

- Chương trình "Sách hóa nông thôn Việt Nam": là một chương trình thiết thực, ý nghĩa,giúp cho mỗi người có nhận thức đúng hơn về sách và quan tâm nhiều hơn đến việc đọcsách

- Điểm 0,5: Nhận xét đúng, hợp lí về cả hai đối tượng, diễn đạt gọn, trong sáng;

- Điểm 0,25: Nhận xét đúng, hợp lí về cả hai đối tượng; diễn đạt chưa thật trong sáng

- Điểm 0: Cho điểm 0 đối với một trong những trường hợp sau:

+ Nhận xét không hợp lý;

+ Câu trả lời chung chung, không rõ ràng, không thuyết phục;

+ Không trả lời

Câu 5 Phương thức biểu đạt chính của đoạn thơ: biểu cảm (0,25 điểm)

Câu 6 Câu thơ Thoáng quên mất giữa tháng ngày ngọt đắng sử dụng phép tu từ ẩn dụ:

ngọt đắng: chỉ những thăng trầm, buồn vui trong cuộc đời

- Điểm 0,25: nêu tên phép ẩn dụ; chỉ rõ từ ngữ, hình ảnh ẩn dụ và ý nghĩa của từ ngữ đó

- Điểm 0: Trả lời sai phép tu từ, chỉ nêu tên phép tu từ mà không chỉ rõ từ ngữ và ýnghĩa hoặc không có câu trả lời

Câu 7 Nêu nội dung chính của đoạn thơ trên:

Đoạn thơ ghi lại tâm trạng, suy nghĩ của một người học trò khi đã rời xa mái trường vớitình cảm yêu thương, trân trọng và lòng biết ơn sâu sắc Càng trưởng thành, càng nếmtrải những thăng trầm, buồn vui trong cuộc sống, mỗi người lại càng thấm thía hơn tấmlòng bao dung, yêu thương và công lao của thầy cô, mái trường

- Điểm 0,5: trả lời đúng các ý trên hoặc diễn đạt theo cách khác nhưng hợp lí, diễn đạtgọn, trong sáng;

- Điểm 0,25: trả lời đúng, hợp lí song diễn đạt chưa thật trong sáng

- Điểm 0: Cho điểm 0 đối với một trong những trường hợp sau:

+ Câu trả lời chung chung, không rõ ràng, không thuyết phục;

+ Trả lời sai hoặc không trả lời

Câu 8 Hai dòng thơ: “ Vun xới cơn mơ bằng trái tim ấp ủ/ Để cây đời có tán lá xum xuê” thể hiện công lao to lớn của thầy cô đối với học trò: chăm chút, thắp sáng ước mơ, niềm tin cho học trò bằng cả trái tim yêu thương để từ đây, các em bước ra đời vững vàng, cứng cáp, dâng hiến sức mình cho cuộc đời (0,25 điểm)

Đoạn văn cần nêu được vai trò của thầy cô và mái trường đối với cuộc đời mỗingười: giúp mỗi người hoàn thiện bản thân về trí tuệ, tâm hồn (0,25 điểm)

- Điểm 0,5: Trả lời đúng như trên hoặc trả lời theo các khác nhưng phải thuyết phục,diễn đạt mạch lạc, trong sáng;

- Điểm 0,25: Trả lời đúng song diễn đạt chưa chặt chẽ, thiếu mạch lạc.

- Điểm 0: Trả lời sai, không hợp lý, hoặc có ý đúng nhưng diễn đạt yếu

Phần II Làm văn (7,0 điểm)

Câu 1 (3,0 điểm)

* Yêu cầu chung: Thí sinh phải biết kết hợp kiến thức và kĩ năng về dạng bài nghị luận

xã hội để tạo lập văn bản Bài viết phải có bố cục đầy đủ, rõ ràng, văn viết có cảm xúc;diễn đạt trôi chảy, bảo đảm tính liên kết; không mắc lỗi chính tả, từ ngữ, ngữ pháp

* Yêu cầu cụ thể:

a) Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận (0,5 điểm):

- Điểm 0,5 điểm: Trình bày đầy đủ các phần Mở bài, Thân bài, Kết luận Phần Mở bàibiết dẫn dắt hợp lí và nêu được vấn đề; phần Thân bài biết tổ chức thành nhiều đoạn vănliên kết chặt chẽ với nhau cùng làm sáng tỏ vấn đề; phần Kết bài khái quát được vấn đề

và thể hiện được nhận thức của cá nhân

- Điểm 0,25: Trình bày đầy đủ ba phần Mở bài, Thân bài, Kết luận, nhưng các phầnchưa thể hiện được đầy đủ yêu cầu như trên; phần Thân bài chỉ có 1 đoạn văn

- Điểm 0: Thiếu Mở bài hoặc Kết luận, Thân bài chỉ có 1 đoạn văn hoặc cả bài viết chỉ

có 1 đoạn văn

b) Xác định đúng vấn đề cần nghị luận (0,5 điểm): vai trò của việc đọc sách đối với con người trong thời hiện đại

- Điểm 0,5: Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

- Điểm 0, 25: Xác định chưa rõ vấn đề cần nghị luận, nêu chung chung

- Điểm 0: Xác định sai vấn đề cần nghị luận, trình bày lạc sang vấn đề khác

c) Chia vấn đề cần nghị luận thành các luận điểm phù hợp; các luận điểm được triểnkhai theo trình tự hợp lí, có sự liên kết chặt chẽ; sử dụng tốt các thao tác lập luận đểtriển khai các luận điểm (trong đó phải có thao tác giải thích, chứng minh, bình luận);biết kết hợp giữa nêu lí lẽ và đưa dẫn chứng; dẫn chứng phải lấy từ thực tiễn đời sống,

cụ thể và sinh động (1,0 điểm):

- Điểm 1,0: Đảm bảo các yêu cầu trên; có thể trình bày theo định hướng sau:

+ Giải thích ý kiến: ý kiến thứ nhất cho rằng việc đọc sách không còn phù hợptrong thời đại công nghệ thông tin và khẳng định ưu thế của mạng internet trong việccung cấp kiến thức cho con người

Ý kiến thứ hai lại khẳng định sự cần thiết của việc đọc sách đặc biệt trong thớihiện đại

Như vậy, hai ý kiến đưa ra hai quan niệm đối lập nhau về vấn đề đọc sách trongthời hiện đại

+ Chứng minh tính đúng đắn (hoặc sai lầm; hoặc vừa đúng, vừa sai) của ý kiến bằngviệc bày tỏ sự đồng tình (hoặc phản đối; hoặc vừa đồng tình, vừa phản đối) đối với ýkiến Lập luận phải chặt chẽ, có sức thuyết phục

Cần khẳng định những tác dụng lớn lao của sách trong việc cung cấp kiến thức, bồidưỡng tâm hồn, rèn luyện tư duy cho con người Đọc sách là một việc làm không thể