Tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê trên địa bàn tỉnh Sơn La

KINH NGHIỆM CỦA MỘT SỐ ĐỊA PHƢƠNG TRONG TỔ CHỨC THỰC THI CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN TRỒNG CÀ PHÊ VÀ BÀI HỌC CHO CHÍNH QUYỀN TỈNH SƠN LA ... Error![r]

MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN

LỜI CẢM ƠN

MỤC LỤC

DANH MỤC BẢNG BIỂU, HÌNH

PHẦN MỞ ĐẦU 4 CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ TỔ CHỨC THỰC THI CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỀN TRỒNG CÀ PHÊ CỦA CHÍNH QUYỀN TỈNH Error! Bookmark not defined

1.1 CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN TRỒNG CÀ PHÊ Error!

Bookmark not defined

1.1.1 Căn cứ hình thành chính sách Error! Bookmark not defined 1.1.2 Khái niệm chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê Error!

Bookmark not defined

1.1.3 Mục tiêu của chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê Error!

Bookmark not defined

1.1.4 Các nguyên tắc thực hiện mục tiêu chính sách hỗ trợ trồng cà phê Error!

Bookmark not defined

1.1.5 Các chính sách bộ phận của hỗ trợ phát triển trồng cà phê Error!

Bookmark not defined

1.2 TỔ CHỨC THỰC THI CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỀN TRỒNG CÀ

PHÊ Error! Bookmark not defined

1.2.1 Khái niệm tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê

của chính quyền địa phương Error! Bookmark not defined 1.2.2 Quá trình tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê Error!

Bookmark not defined

1.2.3 Các yếu tố ảnh hưởng tới tổ chức thực thi chính sách Error!

Bookmark not defined

1.3 KINH NGHIỆM CỦA MỘT SỐ ĐỊA PHƯƠNG TRONG TỔ CHỨC THỰC THI CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN TRỒNG CÀ PHÊ VÀ BÀI

HỌC CHO CHÍNH QUYỀN TỈNH SƠN LA Error! Bookmark not defined 1.3.1 Kinh nghiệm của một số địa phươngError! Bookmark not defined

1.3.2 Bài học kinh nghiệm cho chính quyền tỉnh Sơn La Error!

Bookmark not defined

CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG TỔ CHỨC THỰC THI CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN TRỒNG CÀ PHÊ TRÊN ĐỊA

BÀN TỈNH SƠN LA GIAI ĐOẠN 2012-2016Error! Bookmark not defined

2.1 ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN, KINH TẾ XÃ HỘI CỦA TỈNH SƠN LA CÓ

ẢNH HƯỞNG TỚI PHÁT TRIỂN TRỒNG CÀ PHÊError! Bookmark not

defined

2.1.1 Điều kiện tự nhiên Error! Bookmark not defined 2.1.2 Thực trạng phát triển kinh tế, xã hộiError! Bookmark not defined

2.2 THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN CÀ PHÊ CỦA SƠN LA GIAI ĐOẠN 2011-2016

Error! Bookmark not defined

2.3 THỰC TRẠNG CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN TRỒNG CÀ

PHÊ TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH SƠN LA Error! Bookmark not defined 2.3.1 Mục tiêu của chính sách giai đoạn 2011-2016Error! Bookmark not defined

2.3.2 Các chính sách bộ phận Error! Bookmark not defined 2.3.3 Quy định cụ thể Error! Bookmark not defined

2.4 THỰC TRẠNG TỔ CHỨC THỰC THI CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN TRỒNG CÀ PHÊ CỦA CHÍNH QUYỀN TỈNH SƠN LA GIAI ĐOẠN 2012-2016 32

2.4.1 Chuẩn bị triển khai chính sách Error! Bookmark not defined 2.4.2 Chỉ đạo triển khai chính sách Error! Bookmark not defined 2.4.3 Kiểm soát sự thực hiện chính sách hỗ trợ phát triển cà phê Error!

Bookmark not defined

2.5 ĐÁNH GIÁ TỔ CHỨC THỰC THI CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN TRỒNG CÀ PHÊ CỦA CHÍNH QUYỀN THỊ TỈNH SƠN LA GIAI

ĐOẠN 2012-2016 Error! Bookmark not defined 2.5.1 Đánh giá theo mục tiêu Error! Bookmark not defined 2.5.2 Điểm mạnh Error! Bookmark not defined 2.5.3 Điểm yếu Error! Bookmark not defined 2.5.4 Nguyên nhân của điểm yếu Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN TỔ CHỨC THỰC THI CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN TRỒNG CÀ PHÊ CỦA CHÍNH QUYỀN TỈNH SƠN LAError! Bookmark not defined

3.1 MỤC TIÊU, PHƯƠNG HƯỚNG HOÀN THIỆN TỔ CHỨC THỰC THI CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN TRỒNG CÀ PHÊ CỦA CHÍNH

QUYỀN TỈNH SƠN LA ĐẾN NĂM 2020 Error! Bookmark not defined

3.1.1 Mục tiêu phát triển cà phê đến năm 2020 của tỉnh Sơn La Error!

Bookmark not defined

3.1.2 Phương hướng hoàn thiện tổ chức thực thi chính sách của chính

quyền tỉnh Sơn La Error! Bookmark not defined

3.2 MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN TỔ CHỨC THỰC THI CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN TRỒNG CÀ PHÊ CỦA CHÍNH

QUYỀN TỈNH SƠN LA ĐẾN NĂM 2020 Error! Bookmark not defined

3.2.1 Hoàn thiện chuẩn bị tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ trồng cà phê

Error! Bookmark not defined 3.2.2 Hoàn thiện chỉ đạo thực hiện chính sáchError! Bookmark not defined

3.2.3 Hoàn thiện kiểm soát sự thực hiện Error! Bookmark not defined 3.3 KIẾN NGHỊ CÁC ĐIỀU KIỆN ĐỂ THỰC HIỆN GIẢI PHÁP Error!

Bookmark not defined

3.3.1 Kiến nghị đối với chính quyền tỉnh Sơn LaError! Bookmark not

defined

KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

DANH MỤC BẢNG BIỂU, HÌNH

BẢNG

Bảng 2.1: Diện tích, sản lƣợng cà phê trên địa bàn tỉnh Sơn La Error!

Bookmark not defined

Bảng 2.2: Tổng hợp kết quả hỗ trợ trồng cà phê từ năm 2012 - 2016 Error!

Bookmark not defined

HÌNH

Hình 2.1: Cơ cấu tổ chức của Hội đồng hỗ trợ trồng cà phê Error! Bookmark

not defined

Hình 2.2: Cơ cấu tổ chức Tổ tƣ vấn hỗ trợ trồng cà phê tỉnh Error!

Bookmark not defined

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do lựa chọn đề tài

Cà phê Việt Nam là một trong những ngành hàng nông sản có lợi thế được các bộ, ngành trung ương, các cấp chính quyền và người dân quan tâm đầu tư, cà phê đã và đang trở thành mặt hàng xuất khẩu chủ lực của nước ta trong nhiều năm qua

Cà phê là một trong những ngành có vị trí quan trọng trong đời sống, kinh

tế - xã hội, góp phần bảo đảm ổn định chính trị, an ninh - quốc phòng của đất nước Những năm qua, ngành cà phê đã có những bước phát triển nhanh, đưa Việt Nam trở thành một trong những nước xuất khẩu cà phê hàng đầu thế giới, xuất khẩu cà phê trong năm năm gần đây đã đóng góp khoảng 2% tổng kim ngạch xuất khẩu hàng năm của Việt Nam

Ngoài việc tạo ra một nguồn ngoại tệ cho nền kinh tế, cà phê được kỳ vọng

sẽ làm thay đổi tập quán canh tác của người nông dân, tạo nhiều việc làm, tăng thu nhập, góp phần xóa đói giảm nghèo tại nhiều địa phương của Việt Nam

Theo Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Nông Lâm nghiệp Tây Bắc (TBCAFRD) thuộc NOMAFSI giai đoạn 2011-2015, cà phê chè lần đầu được biết đến tại Sơn La vào những năm 1980 Hiện nay, cà phê chè chủ yếu được trồng ở

độ cao 800m trên mặt nước biển, tập trung nhiều ở những khu vực có đất đai và khí hậu phù hợp với cây cà phê như: Thành phố Sơn La (4.232 ha), huyện Mai Sơn (3.858 ha) và huyện Thuận Châu (3.280 ha) Ước tính diện tích trồng cà phê tại ba huyện này chiếm 95% tổng diện tích trồng cà phê của tỉnh Do cà phê mang lại lợi nhuận khá ổn định nên hầu như những hộ nông dân sở hữu đất đai phù hợp tại Sơn

La dần chuyển sang trồng cà phê

Nhận thức được lợi ích mang lại từ cây cà phê trong vài năm trở lại đây đã

có nhiều đề tài khoa học nghiên cứu nhằm phát triển cây cà phê tại Sơn La, ngoài

ra để khuyến khích nông dân chuyển đổi tập quán canh tác, tăng thu nhập góp phần xóa đói, giảm nghèo, năm 2015 Hội đồng nhân dân tỉnh đã ban hành chính sách hỗ trợ trồng cà phê trên địa bàn tỉnh Sơn La

Tuy nhiên giữa việc ban hành chính sách và tổ chức thực thi chính sách vẫn còn bộc lộ một số nhược điểm cần phải khắc phục bằng những giải pháp cương quyết, hiệu quả

Là cán bộ công tác tại Sở Nông nghiệp và PTNT Sơn La, thông qua hoạt động thực tiễn và những kiến thức chuyên ngành Quản lý kinh tế được tiếp nhận trong quá trình học Cao học tại Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, tôi lựa chọn đề

tài: “Tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê trênđịa bàn tỉnh

Sơn La” để làm luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý kinh tế

2 Tình hình nghiên cứu

Đầu tiên để phục vụ mục tiêu phát triển cà phê bền vững thì cấp ủy, chính quyền tỉnh Sơn La cần phải tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ trồng cà phê đồng bộ, nhất quán

và có lộ trình cụ thể Do vậy việc nghiên cứu hoàn thiện tổ chức thực thi chính sách là cần thiết Tuy nhiên, vấn đề hoàn thiện tổ chức thực thi chính sách chưa được nhiều nhà khoa học, tác giả đề cập đến, mà chỉ chủ yếu tập trung vào nghiên cứu nhằm tăng khả

năng sinh trưởng, phát triển và phòng trừ sâu bệnh hại trên cây cà phê

Một số công trình có liên quan là:

- Luận văn thạc sĩ nông nghiệp về đề tài “Nghiên cứu ảnh hưởng của một số nguyên tố dinh dưỡng đến sinh trưởng, năng suất và phẩm chất cà phê chè ở tỉnh Sơn La" bảo vệ năm 2000 của tác giả Vương Văn Hải, trong đó nghiên cứu làm rõ thêm

các đặc tính sinh trưởng và phát triển của cây cà phê chè cũng như chỉ ra ảnh hưởng của một số nguyên tố dinh dưỡng đến năng suất và phẩm chất của cà phê chè trên điều kiện sinh thái của tỉnh Sơn La Đề tài mới chỉ dừng lại ở mức tập trung nghiên cứu việc đưa ra phương pháp sử dụng dinh dưỡng hợp lý cho cây cà phê Sơn La mà

chưa có một đánh giá nào liên quan đến việc phát triển liên kết sản xuất, kinh doanh

- Luận văn thạc sĩ nông nghiệp về đề tài “Đánh giá thực trạng sử dụng phân bón và nghiên cứu ảnh hưởng của một số phân bón lá đến sinh trưởng, phát triển và năng suất cà phê chè (Coffea arabica Pieere) tại Sơn La”, bảo vệ

năm 2010 của tác giả Vương Quốc Hòa Nội dung luận văn phân tích thực trạng

sử dụng phân bón lá trên cây cà phê mà chưa đi sâu vào việc phân tích, đánh giá việc áp dụng các chính sách hỗ trợ phát triển cà phê trên địa bàn

- Báo cáo tổng hợp kết quả khoa học công nghệ đề tài “Nghiên cứu triệu chứng chùn ngọn cà phê và biện pháp phòng trừ tại Sơn La” năm 2015 của tác giả

Lê Xuân Vị Báo cáo tập trung vào xác định thời điểm phát sinh mạnh của bệnh đồng thời đưa ra các triệu chứng cụ thể và một số biện pháp phòng trừ, tuy nhiên việc đánh giá, phân tích các chính sách hỗ trợ phát triển sản xuất cà phê chưa được

đề cập đến

Trên địa bàn tỉnh Sơn La cho đến nay chưa có đề tài nào đi sâu nghiên cứu tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ, liên kết phát triển sản xuất, kinh doanh cà phê Trên thực tế, do việc thực hiện các điều khoản hỗ trợ trong chính sách phát triển cà phê bền vững còn nhỏ lẻ, manh mún nên việc tổ chức thực thi chính sách về hỗ trợ, liên kết phát triển sản xuất kinh doanh cà phê cũng phải hoàn thiện cho phù hợp với tình hình thực tiễn Song quá trình này chưa được nghiên cứu, đánh giá một cách nghiêm túc cả

về cơ sở lý luận, thực tiễn và mang tính hệ thống; việc tham khảo cách thức thực hiện của các đơn vị khác cũng rất hạn chế Hơn nữa hoàn thiện tổ chức thực thi chính sách

để nâng cao hiệu quả, hiệu lực hoạt động quản lý nhà nước là cả một quá trình thường

xuyên, liên tục và sáng tạo Do đó đề tài “Tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê trên địa bàn tỉnh Sơn La” cần được nghiên cứu sâu và không trùng

lắp với bất cứ công trình khoa học nào đã thực hiện Hy vọng đây sẽ là một luận văn cao học có ý nghĩa thực tiễn đối với chính quyền tỉnh Sơn La và có giá trị tham khảo đối với các địa phương khác

3 Mục tiêu nghiên cứu

- Xác định khung lý thuyết về tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ trồng cà phê của chính quyền tỉnh

- Phân tích thực trạng tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ trồng cà phê Sơn La của chính quyền tỉnh Sơn La, rút ra ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân của hạn chế

trong tổ chức thực thi chính sách tại địa bàn

- Đề xuất giải pháp hoàn thiện tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ trồng cà phê trên địa bàn tỉnh Sơn La đến 2020, định hướng 2025

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đề tài nghiên cứu việc tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê của chính quyền tỉnh

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Hỗ trợ

Trồng

UBND TỈNH

Sở Nông nghiệp và

PTNT

Các sở, ban, ngành

Sở Tài chính, Sở Kế hoạch Đầu tư,

Sở Khoa học - Công nghệ…

UBND các huyện, thành phố

Công nghệ

- Về nội dung: Đề tài tập trung nghiên cứu quá trình tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê, bao gồm vốn, giống, kỹ thuật, công nghệ

- Về không gian: Vùng trồng cà phê trên địa bàn tỉnh Sơn La, cụ thể tại 3 xã là: xã Chiềng Ban - huyện Mai Sơn, xã Hua La - thành phố Sơn La, xã Chiềng Đen

- thành phố Sơn La

- Thời gian nghiên cứu: Số liệu được thu thập trong giai đoạn 2012-2016, các giải pháp hoàn thiện được đề xuất đến năm 2020

5 Phương pháp nghiên cứu

5.1 Khung nghiên cứu

5.2 Phương pháp thu thập số liệu

5.2.1 Số liệu thứ cấp

Số liệu được thu thập theo các tài liệu ngành nông nghiệp của UBND, HĐND, Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Sơn La về chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê trong giai đoạn từ năm 2012 - 2016

Yếu tố ảnh hưởng

tới tổ chức thực

thi chinh sách hỗ

trợ phát triển

trồng cà phê của

chính quyền tỉnh

- Yếu tố thuộc về

chính quyền tỉnh

- C ác yếu tố khác

Tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ phát triển trồng

cà phê của chính quyền tỉnh

- Chuẩn bị triển

khai chính sách

- Chỉ đạo thực hiện

- Kiểm soát thực hiện

Mục tiêu chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê của chính quyền tỉnh

- Diện tích

- Sản lượng

- Chất lượng

5.2.2 Số liệu sơ cấp

Thu thập số liệu bằng cách phỏng vấn sâu lãnh đạo của các đơn vị: Công ty Cà phê và cây ăn quả Sơn La, Chủ tịch và Phó Chủ tịch UBND các xã Hua La, Chiềng Ban, Chiềng Đen và một số hộ gia đình, cá nhân được hỗ trợ theo Nghị quyết 112/2015/NQ-HĐND để nghiên cứu thực tiễn

5.2.3 Phương pháp xử lý số liệu

- Phương pháp xử lý thông tin

Số liệu sau khi đã được thu thập được xử lý trên máy tính thông qua chương trình bằng MS Office (Excel, Word)

- Phương pháp phân tích thông tin

+ Phương pháp thống kê mô tả: Số tuyệt đối, số tương đối, số bình quân để đánh giá mức độ của hiện tượng

+ Phương pháp so sánh: so sánh quy định của chính sách với kết quả triển khai thực hiện trong thực tế…

6 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mục lục, mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn được kết cấu làm ba chương:

Chương 1 Cơ sở lý luận về tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ phát triển

trồng cà phê của chính quyền tỉnh

Chương 2 Phân tích thực trạng tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ phát triển

trồng cà phê của chính quyền tỉnh Sơn La giai đoạn 2012-2016

Chương 3 Phương hướng và giải pháp hoàn thiện tổ chức thực thi chính

sách chính sách hỗ trợ phát triển trồng cà phê trên địa bàn tỉnh Sơn La đến năm

2020