Phương hướng phát triển công nghệ Hà Nội đến năm 2020 bao gồm: Tăng cường các kênh cho hoạt động KH&CN; Nâng cao chất lượng đầu vào của hoạt động nghiên cứu và ứng dụng; Triển khai[r]
Trang 1- i -
MỤC LỤC
Mục lục ii
Lời cảm ơn v
Danh mục chữ viết tắt vi
Danh mục các bảng vii
Tóm tắt luận văn ix
LỜI MỞ ĐẦU 1
CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ TỔ CHỨC HỘI CHỢ CÔNG NGHỆ VÀ THIẾT BỊ 4
1.1 TẦM QUAN TRỌNG CỦA HỘI CHỢ CÔNG NGHỆ VÀ THIẾT BỊ TRONG VIỆC PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG CÔNG NGHỆ 4
1.1.1 Tổng quan về Hội chợ công nghệ và thiết bị 4
1.1.2 Vai trò của Hội chợ công nghệ và thiết bị trong việc phát triển thị trường khoa học công nghệ 9
1.2 NỘI DUNG TỔ CHỨC HỘI CHỢ CÔNG NGHỆ VÀ THIẾT BỊ 13
1.2.1 Nghiên cứu xác định mục tiêu và nhu cầu về tổ chức Hội chợ 13
1.2.2 Xây dựng đề án tổ chức Hội chợ 14
1.2.3 Tổ chức triển khai thực hiện hoạt động của Hội chợ 15
1.2.4 Tổng kết, đánh giá sau Hội chợ 21
1.3 BÀI HỌC KINH NGHIỆM TỪ TỔ CHỨC CÁC HỘI CHỢ CÔNG NGHỆ VÀ THIẾT BỊ Ở VIỆT NAM 22
1.3.1 Tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị Việt Nam 22
1.3.2 Hội chợ công nghệ và thiết bị Đồng bằng sông Cửu Long (Hội chợ công nghệ và thiết bị Cần Thơ 2008) 27
1.3.3 Bài học kinh nghiệm cho tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội 28
Trang 2- ii -
THIẾT BỊ CỦA SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ HÀ NỘI GIAI ĐOẠN
2.1.3 Tác động của khoa học công nghệ đối với phát triển kinh tế xã hội của
Hà Nội 39
THIẾT BỊ CỦA SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ HÀ NỘI 44
2.2.1 Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội trong phát triển khoa học công
nghệ của Thành phố 44
2.2.2 Phân tích thực trạng kết quả tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị của
Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội 57
2.2.3 Phân tích thực trạng nội dung tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị
của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội 70
THIẾT BỊ CỦA SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ HÀ NỘI GIAI ĐOẠN
Trang 3- iii -
3.1 PHƯƠNG HƯỚNG PHÁT TRIỂN KHOA HỌC CÔNG NGHỆ CỦA HÀ NỘI
ĐẾN NĂM 2020 88
3.1.1 Tiềm năng phát triển thị trường khoa học và công nghệ ở Hà Nội 88
3.1.2 Phương hướng phát triển công nghệ Hà Nội đến năm 2020 90
3.2 GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN TỔ CHỨC HỘI CHỢ CÔNG NGHỆ VÀ THIẾT BỊ CỦA SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ HÀ NỘI 92
3.2.1 Tăng cường nghiên cứu nhu cầu để tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị phù hợp 92
3.2.2 Khuyến khích các tổ chức, doanh nghiệp tham gia Hội chợ công nghệ và thiết bị của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội 94
3.2.3 Đẩy mạnh tuyên truyền, quảng bá về Hội chợ công nghệ và thiết bị của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội 96
3.2.4 Hoàn thiện tổ chức triển khai Hội chợ công nghệ và thiết bị của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội 98
3.3 KIẾN NGHỊ ĐIỀU KIỆN ĐỂ NÂNG CAO HIỆU QUẢ TỔ CHỨC HỘI CHỢ CÔNG NGHỆ VÀ THIẾT BỊ CỦA SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ HÀ NỘI.101 3.3.1 Hoàn thiện cơ chế, chính sách về khoa học công nghệ và thị trường khoa học công nghệ 10 1 3.3.2 Phát triển tiềm lực khoa học công nghệ Hà Nội 103
3.3.3 Phát triển liên kết trong khoa học và công nghệ 105
3.3.4 Phát triển thị trường Khoa học và công nghệ Hà Nội 107
KẾT LUẬN 110
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 112
Trang 4Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới các thầy giáo, cô giáo giảng viên trường Đại học Kinh tế Quốc dân, nhất là các giảng viên khoa Thương mại là những người trực tiếp giúp tôi học tập, nghiên cứu chuyên sâu ngành tôi theo học
Đặc biệt, tôi xin tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới GS.TS HOÀNG ĐỨC THÂN, Trưởng khoa Thương mại và Kinh tế quốc tế, người đã trực tiếp hướng dẫn tôi hoàn
thành luận văn Thạc sĩ này
Cuối cùng, tôi cũng xin được chân thành cảm ơn lãnh đạo Sở khoa học và công nghệ Hà Nội, nơi tôi đang công tác, đã tạo điều kiện cho tôi được nghiên cứu
và bảo vệ đề tài “Tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị của Sở Khoa học và
Trang 5- v -
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
BCNCT: Ban chủ nhiệm chương trình
CNH - HĐH: Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá
CNSH: Công nghệ sinh học
CNTT: Công nghệ thông tin
CN&TB: Công nghệ và Thiết bị
ĐBSCL: Đồng bằng sông Cửu Long
KHCN: Khoa học công nghệ
KH &CN: Khoa học và công nghệ
KHKT: Khoa học kỹ thuật
KT - XH: Kinh tế - Xã hội
HĐND: Hội đồng nhân dân
NCKH: Nghiên cứu khoa học
Trang 6- vi -
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 1.1: Quy mô và kết quả của các Hội chợ công nghệ và thiết bị Việt Nam 24 Bảng 2.1: Nguồn lực khoa học và công nghệ trên địa bàn Hà Nội năm 2008 32 Bảng 2.2: Kết quả nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ của Hà Nội 35 Bảng 2.3: Một số kết quả cụ thể của 3 kỳ Hội chợ công nghệ và thiết bị Hà Nội 60 Bảng 2.4: Số lượng công nghệ tham gia Hội chợ công nghệ và thiết bị Hà Nội 61 Bảng 2.5: Hợp đồng ký kết, mua bán công nghệ, thiết bị tại Hội chợ công nghệ và thiết bị Hà Nội .62 Bảng 2.6: Bảng số liệu về chi phí của Sở Khoa học và Công nghệ tại các Hội chợ 63 Bảng 2.7: Kết quả tham gia Hội chợ công nghệ và thiết bị của Công ty Cổ phần BiFi 66 Bảng 2.8: Kết quả tham gia Hội chợ công nghệ và thiết bị của Viện Công nghệ sinh học ứng dụng 67 Bảng 2.9: Kết quả tham gia Hội chợ công nghệ và thiết bị của Trung tâm nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và phân tích 68 Bảng 2.10: Kết quả tham gia Hội chợ công nghệ và thiết bị của Công ty TNHH Nấm Linh chi 69 Bảng 2.11: Các hội thảo diễn ra tại 3 kỳ Hội chợ công nghệ và thiết bị Hà Nội 76 Bảng 2.12: Bảng số liệu các đơn vị được khen thưởng tại các kỳ Hội chợ công nghệ và thiết bị Hà Nội 80
Trang 7- vii -
Trang 8- viii -
LỜI MỞ ĐẦU
1 Sự cần thiết của đề tài
Trong các văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc gần đây, Đảng ta luôn xác định Khoa học và công nghệ là lĩnh vực quan trọng trong quá trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Trong xu hướng phát triển đó hình thành nên một thị trường mới đó là thị trường công nghệ Thị trường này ngày càng khẳng định vai trò trong việc chuyển giao công nghệ và là cầu nối giữa các nhà khoa học, các doanh nghiệp và người tiêu dùng Từ năm 2006, Sở khoa học và công nghệ Hà Nội đã phối hợp với các cơ quan chức năng tổ chức thường niên Hội chợ công nghệ
và thiết bị Hà Nội Hội chợ thu hút đội ngũ đông đảo các nhà khoa học, hàng nghìn doanh nghiệp và những người quan tâm trong việc mua bán các sản phẩm công nghệ và thiết bị Nhằm phát huy tối đa những lợi ích của Hội chợ công nghệ và thiết
bị trong quá trình phát triển kinh tế đất nước nói chung và kinh tế Thủ đô nói riêng cần phải hoàn thiện công tác tổ chức Điều đó thực sự rất cần thiết để phát huy tối
đa mọi nguồn lực nhằm đáp ứng tốt nhất những đòi hỏi cấp bách của thị trường công nghệ và yêu cầu thực tế đặt ra trong tình hình hiện nay và những năm tiếp theo Từ đó tạo lập và hoàn thiện thị trường công nghệ còn mới mẻ nhưng rất cần thiết và rất tiềm năng của đất nước ta
Với những lý do trên, tác giả đã chọn đề tài “Tổ chức Hội chợ công nghệ và
thiết bị của Sở khoa học và công nghệ Hà Nội” với sự hướng dẫn của GS TS
Hoàng Đức Thân, Trưởng khoa Thương mại và Kinh tế quốc tế - Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
2 Mục đích của đề tài:
- Hệ thống hoá lý luận về tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị
- Phân tích, đánh giá thực trạng tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội
- Đề xuất các phương hướng, giải pháp hoàn thiện công tác tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Trang 94 Phương pháp nghiên cứu:
Phương pháp nghiên cứu của đề tài là Phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử cùng với phương pháp lý luận kết hợp với nghiên cứu thực tiễn Sử dụng phương pháp phân tích và tổng hợp; phương pháp thống kê và một số phương pháp nghiên cứu kinh tế khác
5 Tổng quan về những đề tài nghiên cứu:
Vì đây là lĩnh vực rất mới được tổ chức hàng năm từ năm 2006 nên chưa có các đề tài tương tự nghiên cứu về Hội chợ công nghệ và thiết bị
6 Nội dung nghiên cứu:
Kết cấu của luận văn Thạc sỹ, ngoài lời mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo được chia thành 3 chương:
Chương 1: Lý luận chung về tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị
Chương 2: Thực trạng tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị của Sở khoa học và công nghệ Hà Nội
Chương 3: Phương hướng và giải pháp hoàn thiện tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị của Sở khoa học và công nghệ Hà Nội
CHƯƠNG 1
LÝ LUẬN CHUNG VỀ TỔ CHỨC HỘI CHỢ CÔNG NGHỆ VÀ THIẾT BỊ 1.1 TẦM QUAN TRỌNG CỦA HỘI CHỢ CÔNG NGHỆ VÀ THIẾT BỊ TRONG VIỆC PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG CÔNG NGHỆ
- Tổng quan về Hội chợ công nghệ và thiết bị
Trang 10- x -
+ Khái niệm Hội chợ công nghệ và thiết bị
+ Mục tiêu, các thành tố, các chỉ tiêu đánh giá của Hội chợ
+ Phân loại Hội chợ
+ Quyền lợi và nghĩa vụ của các tổ chức và cá nhân tham gia Hội chợ công nghệ và thiết bị
- Vai trò của Hội chợ công nghệ và thiết bị trong việc phát triển thị trường khoa học công nghệ
+ Đặc điểm của thị trường công nghệ
+ Vai trò của Hội chợ công nghệ và thiết bị trong việc phát triển thị trường khoa học công nghệ
Hội chợ công nghệ và thiết bị là hoạt động thiết thực, linh hoạt và hiệu quả trong việc gắn kết khoa học và công nghệ với phát triển kinh tế-xã hội; thúc đẩy ứng dụng mạnh mẽ các thành tựu KHCN vào sản xuất, đời sống đồng thời khẩn trương hình thành và phát triển thị trường công nghệ ở nước ta Hội chợ công nghệ
và thiết bị là hoạt động xúc tiến thương mại hóa sản phẩm KHCN rất hiệu quả và là
sự thể hiện sinh động việc đưa vào cuộc sống chủ trương quan trọng của Ðảng và Nhà nước về tạo lập và phát triển thị trường công nghệ ở nước ta
1.2 NỘI DUNG TỔ CHỨC HỘI CHỢ CÔNG NGHỆ VÀ THIẾT BỊ
- Nghiên cứu xác định mục tiêu và nhu cầu về tổ chức Hội chợ:
Khảo sát nhu cầu mua bán công nghệ thiết bị và vận động tham gia
Kết nối các quan hệ “cung – cầu
- Xây dựng đề án tổ chức Hội chợ
- Tổ chức triển khai thực hiện hoạt động của Hội chợ
Các hoạt động diễn ra tại Hội chợ bao gồm: Hội thảo khoa học và diễn đàn
giao lưu, đối thoại; Hoạt động giới thiệu giao dịch mua – bán thiết bị, công nghệ; Tra cứu, tìm kiếm thông tin công nghệ, thiết bị tại Hội chợ; Hoạt động Thuyết trình giới thiệu Công nghệ/ Thiết bị;.Ký kết các bản ghi nhớ, hợp đồng chuyển giao công
Trang 11- xi -
nghệ, hợp đồng dịch vụ chuyển giao công nghệ, hợp đồng mua bán thiết bị, thoả thuận hợp tác giữa các đối tác; Khen thưởng tổ chức, cá nhân có công nghệ, thiết bị tiên tiến, tính ứng dụng cao và tổ chức cá nhân có nhiều đóng góp cho sự thành công của Hội chợ công nghệ và thiết bị; Tuyên truyền, quảng bá các hoạt động của Hội chợ công nghệ và thiết bị trên các phương tiện truyền thông đại chúng; Thống
kê giao dịch mua bán công nghệ, thiết bị và các hợp đồng, biên bản ghi nhớ được
ký kết tại Hội chợ công nghệ và thiết bị
Tổ chức triển khai Hội chợ bao gồm các hoạt động: Thành lập ban tổ chức
và các tiểu ban chuyên trách; Ban Tổ chức thành lập các tiểu ban để triển khai thực hiện Hội chợ: Tiểu ban Tổ chức - lễ tân, Tiểu ban Thông tin tuyên truyền, Tiểu ban Nội dung, Tiểu ban Tài chính - Cơ sở vật chất, Tiểu ban Khen thưởng.
- Tổng kết, đánh giá sau Hội chợ
Công tác tổng kết, đánh giá sau Hội chợ bao gồm các hoạt động sau: Hoạt
động bình chọn khen thưởng, Hoạt động đánh giá công tác tổ chức, kết quả, hiệu quả của Hội chợ
1.3 BÀI HỌC KINH NGHIỆM TỪ TỔ CHỨC CÁC HỘI CHỢ CÔNG NGHỆ
VÀ THIẾT BỊ Ở VIỆT NAM
- Bài học từ Hội chợ công nghệ và thiết bị Việt Nam
Từ năm 2003, Hội chợ công nghệ và thiết bị được tổ chức với quy mô quốc gia Đến năm 2008, đã có 3 kỳ Hội chợ công nghệ và thiết bị Việt Nam (quy mô quốc gia) được tổ chức là Hội chợ công nghệ và thiết bị Việt Nam 2003, 2005 và
2007
Qua 3 kỳ Hội chợ đó, có thể thấy được thực trạng công tác tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị Việt Nam, đánh giá các kết quả đạt được và đánh giá khái quát
về công tác tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị quốc gia
- Bài học từ Hội chợ công nghệ và thiết bị Đồng bằng sông Cửu Long (Hội chợ công nghệ và thiết bị Cần Thơ 2008)
Hội chợ công nghệ và thiết bị Cần Thơ 2008 cho thấy rõ thêm tiềm năng để phát triển KH&CN và thị trường KH&CN tại Cần Thơ và ĐBSCL còn rất lớn và có
Trang 12- xii -
nhu cầu rất bức xúc, đòi hỏi cần có sự tiếp tục quan tâm chung của các ban ngành trung ương và địa phương; Hội chợ công nghệ và thiết bị là một hoạt động rất có ý nghĩa và thiết thực, tác động tích cực đến công tác KH&CN cũng như công cuộc công nghiệp hóa và hiện đại hóa của các địa phương trong vùng, đặc biệt trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp, nuôi trồng, đánh bắt và chế biến hải sản
Qua việc nghiên cứu công tác tổ chức các kỳ Hội chợ công nghệ và thiết bị Việt Nam và Hội chợ công nghệ và thiết bị Đồng bằng sông Cửu long, rút ra Bài học kinh nghiệm cho tổ chức Hội chợ công nghệ và thiết bị của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội
CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG TỔ CHỨC HỘI CHỢ CÔNG NGHỆ VÀ THIẾT BỊ CỦA
SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ HÀ NỘI GIAI ĐOẠN 2006 - 2008 2.1 THỰC TRẠNG LĨNH VỰC NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CÔNG NGHỆ CỦA THÀNH PHỐ HÀ NỘI
- Thực trạng phát triển khoa học công nghệ của thành phố Hà Nội
Nêu tổng quan về thực trạng phát triển khoa học công nghệ của thành phố Hà Nội bao gồm: thế mạnh về khoa học công nghệ của Thủ đô, các hoạt động nghiên cứu, triển khai trên địa bàn Thành phố, kết quả đạt được trong lĩnh vực hoạt động KH&CN của Hà Nội trong 5 năm 2004 – 2008
- Cơ chế, chính sách của Thành phố Hà Nội trong lĩnh vực khoa học công nghệ
Các cơ chế, chính sách của Thành phố Hà Nội trong lĩnh vực khoa học công nghệ bao gồm: Chính sách thu hút nhân tài; Đổi mới từ cơ chế quản lý bao cấp, xin cho trong lĩnh vực khoa học công nghệ chuyển sang cơ chế thị trường tự chịu trách nhiệm về kinh phí hoạt động của các đơn vị hoạt động khoa học công nghệ trên địa bàn Thành phố; Khuyến khích các doanh nghiệp, các thành phần kinh tế đầu tư vào hoạt động nghiên cứu khoa học - công nghệ bằng mặt bằng thuê đất, miễn giảm thuế; Tập trung xây dựng các khu công nghệ cao nhằm thu hút nguồn lực, nhân tài vào làm việc tạo các sản phẩm khoa học công nghệ để phát triển kinh tế xã hội thủ
đô và đất nước; Thành phố tiếp tục hoàn thiện môi trường pháp lý, đổi mới cơ chế
Trang 13THIẾT BỊ CỦA SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ HÀ NỘI GIAI ĐOẠN
2006 - 2008
- Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội trong phát triển khoa học công nghệ của Thành phố
Chức năng nhiệm vụ của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội: Sở Khoa học
và Công nghệ là cơ quan chuyên môn thuộc UBND Thành phố, giúp UBND thành phố thực hiện chức năng quản lý nhà nước về khoa học và công nghệ; phát triển tiềm lực khoa học và công nghệ trên tất cả các lĩnh vực kinh tế - xã hội; tiêu chuẩn
đo lường chất lượng sản phẩm; sở hữu trí tuệ; an toàn bức xạ và hạt nhân trên địa bàn Thành phố theo quy định của pháp luật;
Những hoạt động chính của Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội những năm qua: Xây dựng và hoàn thiện văn bản quy phạm pháp luật, tập trung vào các lĩnh
vực quản lý nhà nước về nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, tiêu chuẩn - đo lường - chất lượng, công nghệ thông tin, và sở hữu trí tuệ; Xây dựng kế hoạch KH&CN 5 năm, hàng năm; Nâng cao chất lượng nghiên cứu KH&CN; Đổi mới quá trình giao nhiệm vụ; Tăng cường đầu tư và đa dạng hoá nguồn đầu tư cho KH&CN; Nâng cao chất lượng hoạt động tư vấn, phản biện; Nâng cao hiệu quả của các hoạt