Quản lý nhà nước đối với vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước của huyện Nam trực tỉnh Nam Định

Luận văn đã tham khảo kinh nghiệm về quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN của của tỉnh Thái Bình, của tỉnh Vĩnh Phúc và kinh nghiệm của huyện Yên Khánh tỉnh[r]

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu

Cũng như trong cả nước, việc quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định cũng được chú trọng Tuy vậy, công tác quản lý vốn đầu tư XDCB từ nguồn NSNN của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định còn nhiều bất cập trong nhiều nội dung

và ở tất cả các khâu từ việc quy hoạch, lập kế hoạch, bố trí vốn đầu tư XDCB còn phân tán, dàn trải, bộ máy quản lý vốn đầu tư XDCB kém hiệu quả, năng lực của cán bộ chuyên môn chưa cao, chưa đáp ứng kịp yêu cầu công việc Vì vậy, hiệu quả sử dụng vốn đầu tư XDCB

từ NSNN còn hạn chế Tình trạng thất thoát, lãng phí vốn đầu tư XDCB từ NSNN vẫn còn nhiều

Tăng cường quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định trong thời gian tới là một vấn đề cấp bách Xuất phát từ thực tế đó, tác giả chọn vấn

đề "Quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách Nhà nước của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định" làm đề tài luận văn thạc sĩ

2 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu của luận văn là quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư

XDCB từ NSNN của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định

- Phạm vi nghiên cứu:

+ Về nội dung nghiên cứu: Đánh giá thực trạng quản lý Nhà nước đối với vốn đầu

tư XDCB từ NSNN của huyện Nam Trực

+ Về không gian, đề tài thực hiện nghiên cứu trên địa bàn huyện Nam Trực

+ Về thông tin, số liệu sử dụng, đề tài sử dụng tài liệu, số liệu về hoạt động quản

lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN của huyện Nam Trực trong 3 năm từ năm 2012 đến năm 2014

4 Nhiệm vụ và mục đích nghiên cứu của đề tài

- Mục đích nghiên cứu: Nghiên cứu thực trạng, đánh giá thực trạng công tác quản

lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN trong giai đoạn từ năm 2012 đến năm

2014 của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định

- Để thực hiện mục tiêu trên, luận văn có nhiệm vụ

+ Hệ thống hóa, khái quát hóa những vấn đề lý luận như vốn, vốn đầu tư XDCB, quản lý Nhà nước đối với vốn đấu tư XDCB

+ Đánh giá thực trạng, đề xuất giải pháp cụ thể để nâng cao hiệu quả của quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN

5 Phương pháp nghiên cứu

Trong quá trình nghiên cứu, tác giả sử dụng phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử Mác – Lênin làm cơ sở phương pháp luận Đối với các vấn đề cụ thể, các phương pháp khác nhau đã được sử dụng, bao gồm: phương pháp phân tích hệ thống, phương pháp so sánh, phương pháp phân tích tổng hợp, các phương pháp của thống kê học và một số phương pháp khác

6 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, các phụ lục, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn được kết cấu thành 3 chương:

Chương 1: Những vấn đề lý luận và kinh nghiệm thực tiễn về quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN

Chương 2: Thực trạng quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách Nhà nước của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định

Chương 3: Phương hướng và giải pháp nhằm tăng cường quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách Nhà nước của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định

Luận văn có những đóng góp sau:

Luận văn đã khái quát hóa và làm rõ những vấn đề cơ bản về quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách Nhà nước Trên cơ sở phân tích nội

dung, nhân tố ảnh hưởng đến quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ

ngân sách Nhà nước Luận văn đã phân tích sự cần thiết phải tăng cường quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN đó là: quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN nhằm đảm bảo tính hiệu quả kinh tế- xã hội trong đầu tư; nhằm đảm

bảo tránh thất thoát lãng phí trong đầu tư nhằm tạo dựng kết cấu hạ tầng vật chất cho nền kinh tế

Luận văn đã tham khảo kinh nghiệm về quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN của của tỉnh Thái Bình, của tỉnh Vĩnh Phúc và kinh nghiệm của huyện Yên Khánh tỉnh Ninh Bình trong việc lập kế hoạch và phân bổ vốn, đối với công tác tạm ứng và thanh toán vốn đầu tư, đối với công tác quyết toán vốn đầu tư, đối với hoạt động kiểm tra, thanh tra, kiểm toán và bài học cho huyện Nam Trực tỉnh Nam Định đó là đối với hoạt động lập kế hoạch và phân bổ vốn đầu tư cần theo hướng dẫn giao kế hoạch trong từng giai đoạn; hoàn thiện tổ chức bộ máy quản lý; việc bố trí cơ cấu nguồn vốn đầu tư phải hợp lý, không triển khai các dự án không đủ thủ tục hoặc không có khả năng cân đối vốn cần phải tăng cường công tác thanh tra, kiểm soát, giám sát chất lượng công trình

Trên cơ sở chương 1 luận văn đã phân tích thực trạng quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách Nhà nước của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định trên các khía cạnh:

Một là, thực trạng bộ máy quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN

của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định

Hai là, hiện trạng quy trình quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN

ở huyện Nam Trực trong các khâu của quy trình như: việc phân bổ, thẩm định, phê duyệt vốn đầu tư XDCB từ NSNN; Cấp phát vốn đầu tư XDCB từ NSNN; Thanh toán và kiểm soát thanh toán vốn đầu tư XDCB từ NSNN; Quyết toán vốn đầu tư XDCB từ NSNN; Tình hình kiểm tra, kiểm soát hoạt động quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN

Trên cơ sở đó, luận văn đã đánh giá thực trạng quản lý Nhà nước đối với vốn đầu

tư XDCB từ NSNN của huyện Nam Trực Luận văn đã chỉ ra những kết quả đạt được và những hạn chế cũng như nguyên nhân của hạn chế

Về kết quả đạt được:

Thứ nhất, về việc phân bổ, thẩm định, phê duyệt vốn đầu tư XDCB từ NSNN

huyện Nam Trực đã thực hiện đúng theo các hướng dẫn của Nhà nước

Thứ hai, việc cấp phát vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách Nhà nước đã

được tổ chức rất chặt chẽ, khoa học, rõ ràng minh bạch

Thứ ba, quá trình thanh toán và kiểm soát thanh toán vốn đầu tư XDCB từ NSNN

được cải tiến khá nhiều và thực hiện đúng quy trình, chế độ, chặt chẽ, ý thức trách nhiệm cao

Thứ tư, quyết toán vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách Nhà nước đã được

triển khai sâu rộng hơn

Những hạn chế chủ yếu trong quá trình quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN:

Thứ nhất, hạn chế trong quá trình thực hiện phân cấp thẩm quyền quyết định đầu

tư tại huyện Nam Trực Về thẩm định trách nhiệm quản lý dự án chưa rõ ràng trách nhiệm của chủ đầu tư, người quyết định đầu tư và ban quản lý dự án hiện đang là vấn đề cần được giải quyết hợp lý ở huyện Nam Trực

Thứ hai, hạn chế trong kế hoạch hóa vốn đầu tư

Công tác xây dựng kế hoạch vốn đầu tư XDCB từ NSNN cấp huyện còn chậm và thường phải điều chỉnh nhiều lần trong mỗi năm ngân sách

Việc thông báo kế hoạch giao cho nhiều cơ quan thực hiện Việc xác định nhiệm

vụ chi cho các dự án đầu tư trong năm được thông qua hội đồng nhân dân cùng cấp Trong quá trình phân bổ vốn cho từng dự án phòng Tài chính - Kế hoạch chủ trì cùng các phòng chức năng báo cáo UBND huyện phê duyệt danh mục dự án đầu tư trong năm và thực hiện

Thứ ba, hạn chế trong khâu tạm ứng, thanh toán vốn đầu tư XDCB từ NSNN cấp

huyện

Thứ tư, hạn chế trong khâu quyết toán vốn đầu tư XDCB từ NSNN Các dự án

hoàn thành, bàn giao đưa vào sử dụng nhưng việc lập hồ sơ quyết toán thường chậm hơn rất nhiều so với quy định

Thứ năm, hạn chế trong công tác thanh tra, giám sát vốn đầu tư XDCB

Nhìn chung, công tác kiểm tra, thanh tra nói chung và công tác thanh kiểm tra vốn đầu tư XDCB của huyện Nam Trực nói riêng chưa toàn diện, đầy đủ, chủ yếu tập trung vào giai đoạn thực hiện đầu tư, quyết toán vốn đầu tư, chưa chú trọng vào giai đoạn quyết định đầu tư, phê duyệt dự án đầu tư Công tác xử lý sau kiểm tra chưa triệt để, việc thực hiện các kết luận, kiến nghị của thanh tra chưa kịp thời và chủ yếu chỉ tập trung vào xử lý các vấn đề tài chính, chưa quan tâm xử lý trách nhiệm của các đơn vị liên quan trong quá trình quản lý và sử dụng vốn đầu tư

Những nguyên nhân chủ yếu của hạn chế:

Thứ nhất, việc ban hành văn bản của các cơ quan cấp trên quá dài, khó hiểu, dẫn

đến khó khăn, vướng mắc trong việc vận dụng các văn bản pháp luật của huyện Nam Trực

Thứ hai, sự phối hợp giữa các phòng ban chuyên môn của UBND huyện trong

khâu lập kế hoạch chưa tốt, còn chồng chéo về chức năng

Thứ ba, bộ máy quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN của huyện chưa được kiện

toàn, chưa đủ điều kiện, để đủ sức hoàn thành nhiệm vụ

Thứ tư, đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN còn thiếu

và yếu về trình độ chuyên môn nghiệp vụ

Thứ năm, công tác kiểm tra, thanh tra của cơ quan chức năng chưa được tiến hành

thường xuyên và liên tục Việc giám sát, kiểm soát vốn đầu tư chỉ thực hiện được trong các cơ quan thuộc Huyện đặt dưới sự chỉ đạo của UBND huyện với mục đích thông qua kiểm tra, kiểm soát để tăng cường hướng dẫn là chính nên các đơn vị giao nhiệm vụ thực hiện các dự án chưa coi trọng nên vẫn còn có đơn vị ỷ lại cho tổ công tác, coi tổ công tác

như cơ quan giúp việc để hướng dẫn sắp xếp, hoàn chỉnh hồ sơ

Thứ sáu, công tác ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động quản lý vốn đầu tư

XDCB chưa được coi trọng đúng mức Chưa có những giải pháp ưu tiên phát triển công nghệ, ứng dụng tin học vào công tác quản lý vốn đầu tư để góp phần thực thi và nâng cao

hiệu quả quản lý vốn đầu tư

Trên cơ sở thực trạng quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN của huyện Nam Trực, dựa vào những căn cứ đề xuất phương hướng như: Quan điểm, phương hướng phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Nam Định; Quan điểm, định hướng phát triển kinh tế - xã hội của huyện Nam Trực đến 2020, luận văn đã đề xuất phương hướng và giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định

Về phương hướng hoàn thiện quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định:

Thứ nhất, tăng cường quản lý đầu tư và xây dựng bằng pháp luật, dùng pháp luật

để điều chỉnh, xử lý các mối quan hệ trong lĩnh vực này nhằm tránh điều chỉnh tùy tiện, cảm tính hoặc không có căn cứ pháp lý để xử lý trong các mối quan hệ kinh tế

Thứ hai, huy động và sử dụng vốn đầu tư có hiệu quả, cải thiện môi trường kinh

doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo động lực phát triển trong dài hạn

Thứ ba, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn NSNN, trước hết phải nhằm vào mục tiêu

ngăn chặn sự thất thoát, lãng phí trong sử dụng vốn

Thứ tư, quy hoạch tổng thể XDCB các công trình hạ tầng và phúc lợi xã hội, lấy ý

kiến rộng rãi của nhân dân; Phân loại các công trình theo các tiêu chí: sự thiết thực đối với người dân, quy mô vốn, phạm vi, tính chất sử dụng của từng công trình Hình thành

hệ thống định mức đầu tư đối với các công trình cấp xã để làm căn cứ cho lập dự toán và nhân dân kiểm tra giám sát

Thứ năm, tiếp tục đơn giản hóa các thủ tục hành chính; rút ngắn thời gian xử lý về

mặt thủ tục của các cơ quan có thẩm quyền trong việc thẩm tra, thẩm định, phê duyệt dự

án, Báo cáo kinh tế kỹ thuật, kết quả đấu thầu

Thứ sáu, tăng cường năng lực của bộ máy quản lý Nhà nước đối với đầu tư xây

đựng cơ bản bằng vốn NSNN, quy hoạch, đào tạo và sử dụng cán bộ phù hợp để phát huy tốt năng lực cán bộ Thực hiện phân cấp quản lý Nhà nước theo quy định của pháp luật, xác định rõ quyền hạn, trách nhiệm của người đứng đầu trong thực thi công vụ; nâng cao phẩm chất, năng lực của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức Đổi mới và nâng cao năng

lực quản lý, điều hành của chính quyền các cấp, giải quyết tốt hơn các vấn đề xã hội bức xúc như: khiếu nại tố cáo, thực hiện Pháp lệnh dân chủ ở cơ sở, tham nhũng, lãng phí

Thứ bảy, tăng cường cơ chế kiểm tra, giám sát trong đầu tư xây dựng cơ bản bằng

vốn NSNN

Các giải pháp chủ yếu nhằm hoàn thiện quản lý Nhà nước đối với vốn đầu tư XDCB từ NSNN của huyện Nam Trực tỉnh Nam Định:

Thứ nhất, tiếp tục hoàn thiện bộ máy tham gia vào quá trình quản lý vốn đầu tư

XDCB từ NSNN

Thứ hai, hoàn thiện công tác lập kế hoạch, phân bổ vốn đầu tư XDCB từ vốn NSNN

Thứ ba, hoàn thiện công tác cấp phát, thanh toán vốn đầu tư cho các dự án

Thứ tư, thực hiện tốt công tác quyết toán vốn đầu tư

Thứ năm, tăng cường hơn nữa công tác thanh tra, kiểm tra hoạt động quản lý vốn đầu

tư XDCB từ NSNN

Thứ sáu, nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn của đội ngũ cán bộ tham gia vào hoạt

động quản lý vốn đầu tư XDCB

Thứ bảy, thực hiện nghiêm chế tài xử phạt vi phạm trong hoạt động quản lý vốn đầu tư

XDCB từ NSNN

Thứ tám, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động quản lý vốn đầu tư

XDCB

KẾT LUẬN

Quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN là một trong những nội dung quan trọng nhằm hướng tới XDCB một cơ chế quản lý công khai, minh bạch góp phần tiết kiệm thời gian, nhân lực và sử dụng có hiệu quả các nguồn lực tài chính có hạn để phát triển đất nước Tác giả hy vọng rằng trên cơ sở hệ thống hóa những quan điểm, mục tiêu, định hướng về quản lý vốn đầu tư của Nhà nước, và những thực trạng của huyện, những nội dung nghiên cứu, những giải pháp và kiến nghị trình bày trong luận văn sẽ góp phần hoàn thiện quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN của huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định; nâng cao hiệu quả vốn đầu tư XDCB - một trong những nhiệm vụ quan trọng trong quản lý NSNN trên địa bàn tỉnh Đồng thời góp phần đẩy nhanh tốc độ tăng trường và chuyển dịch cơ cấu kinh tế, đưa tỉnh Nam Định trở thành tỉnh công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2020