Quản lý nguồn nhân lực công nhân kỹ thuật của Công ty kỹ thuật máy bay Vaeco

Phương pháp hoàn thiện công tác tuyển dụng công nhân kĩ thuật bao gồm Thu hút lao động từ nhiều nguồn , Có chính sách ưu tiên đối với những người có năng lực hay trình độ thực sự , [r]

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

- -

LÊ ĐỨC TÚ

QUẢN LÝ NGUỒN NHÂN LỰC CÔNG NHÂN

KỸ THUẬT CỦA CÔNG TY KỸ THUẬT

MÁY BAY VAECO CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ VÀ CHÍNH SÁCH

TÓM TẮT LUẬN VĂN

HÀ NỘI, NĂM 2013

TÓM TẮT LUẬN VĂN PHẦN MỞ ĐẦU Công ty TNHH Một thành viên kỹ thuật máy bay Vaeco (Vietnam Airlines

Engineering Company - VAECO) là công ty thành viên thuộc Tổng Công ty Hàng không Việt Nam, hoạt động trong lĩnh vực cung cấp các dịch vụ kỹ thuật bảo dưỡng các loại máy bay, động cơ, trang thiết bị và các vật phẩm hàng không khác Lực lượng công nhân kỹ thuật của công ty hiện tại là hơn 1600 người, chiếm một tỷ trong khá lớn trong tổng số cán bộ công nhân viên của công ty và trong thời gian gần đây có xu hướng gia tăng liên tục khoảng 9%/năm theo xu hướng phát triển sản xuất kinh doanh của công ty, do đó, việc quản lý đội ngũ công nhân này không phải là vấn đề đơn giản Thực tế cho thấy, lao động kỹ thuật là bộ phận quan trọng của nguồn nhân lực của công ty, nhưng trong những năm qua quản lý đội ngũ này còn chưa thật sự tốt, chưa phát huy được hết khả năng của họ để đóng góp vào sự phát triển chung cho công ty

Xuất phát từ thực tiễn này, với mong muốn đóng góp một phần nhỏ bé vào việc hoàn thiện công tác quản lý công nhân kỹ thuật tại công ty, em mạnh dạn chọn đề tài:

“Quản lý nguồn nhân lực công nhân kỹ thuật của Công ty kỹ thuật máy bay Vaeco”

làm đối tượng nghiên cứu luận văn cao học của mình

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ CÔNG NHÂN KỸ THUẬT

TRONG DOANH NGHIỆP 1.1 CÔNG NHÂN KỸ THUẬT

1.1.1 Khái niệm công nhân kỹ thuật

Công nhân kỹ thuật là loại lao động được đào tạo và cấp bằng hoặc chứng chỉ phù

hợp theo trình độ đào tạo của hệ thống giáo dục nghề nghiệp trong hệ thống giáo dục quốc dân hoặc tích luỹ kinh nghiệm thực tế, có kiến thức và kỹ năng nghề nghiệp được công nhận bởi một cơ quan (tổ chức) có thẩm quyền và đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động

1.1.2 Đặc điểm công nhân kỹ thuật

Công nhân kỹ thuật được kết tinh trong mọi sản phẩm hàng hoá là yếu tố quyết định trong cạnh tranh của nền kinh tế thị trường Thứ hai ,công nhân kỹ thuật là lao động thể

hiện trí thông minh, sự sáng tạo, kỹ năng, kỹ sảo của con người trong quá trình lao động Trên tất cả ,họ là loại lao động cần được đào tạo và tích lũy kinh nghiệm suốt đời

1.1.3 Phân loại công nhân kỹ thuật

1.1.3.1 Phân loại theo tính chất lao động

1.1.3.2 Phân loại theo ngành nghề

1.1.3.3 Phân loại theo cấp đào tạo

1.1.3.4 Phân loại theo trình độ

1.1.4 Yêu cầu đối với công nhân kỹ thuật

Công nhân kĩ thuật yêu cầu cần có kiến thức và kỹ năng nghề nghiệp được công nhận bởi một cơ quan (tổ chức) có thẩm quyền , độ tuổi từ 18 đến 35 , có ý thức kỷ luật lao động, sức khỏe tốt, có nhu cầu làm việc lâu dài và có ó kinh nghiệm làm việc

1.2 QUẢN LÝ CÔNG NHÂN KỸ THUẬT

1.2.1 Khái niệm quản lý công nhân kỹ thuật

Quản lý công nhân kỹ thuật là sự kết hợp hài hòa các hoạt động của tổ chức bao

gồm: thu hút, bố trí; đào tạo, phát triển; duy trì nguồn công nhân kỹ thuật phù hợp với yêu cầu của tổ chức về cả số lượng và chất lượng nhằm đạt được các mục tiêu chung của

tổ chức

1.2.2 Mục tiêu và tiêu chí đánh giá quản lý công nhân kỹ thuật

1.2.2.1 Mục tiêu quản lý công nhân kỹ thuật

Thứ nhất là nâng cao chất lượng đội ngũ công nhân kỹ thuật Thứ hai là nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp đồng thời nâng cao vị thế cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường Cuối cùng là liên kết, phối hợp hoạt động của các cá nhân để thực hiện thành công mục tiêu của tổ chức

1.2.2.2 Tiêu chí đánh giá quản lý công nhân kỹ thuật

Có năm tiêu chí đánh giá bao gồm : Tiêu chí về sự phù hợp của chính sách nhân sự đối với công nhân kỹ thuật ,tiêu chí số lượng công nhân kỹ thuật , tiêu chí chất lượng công nhân kỹ thuật ,tiêu chí cơ cấu công nhân kỹ thuật ,tiêu chí hiệu quả sử dụng công nhân kỹ thuật

1.2.3 Nội dung quản lý công nhân kỹ thuật

1.2.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý công nhân kỹ thuật

1.2.4.1 Yếu tố thuộc môi trường bên ngoài

Đây là những yếu tố có tác động rất lớn đến công tác quản lý nguồn công nhân kỹ thuật của doanh nghiệp Các yếu tố này bao gồm: Luật pháp, cơ chế chính sách của nhà nước; Thực trạng phát triển kinh tế; Dân số, lực lượng lao động; Văn hoá - xã hội; Khoa học kỹ thuật công nghệ; Khách hàng; Đối thủ cạnh tranh

1.2.4.2 Yếu tố thuộc môi trường bên trong

Đây là các yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến công tác quản lý nguồn công nhân kỹ thuật của doanh nghiệp Các yếu tố này gồm: Chiến lược phát triển kinh doanh của doanh nghiệp; Mục tiêu của doanh nghiệp; Bầu không khí - văn hoá của doanh nghiệp; Tổ chức công đoàn; Nhân tố con người; Trình độ, năng lực của đội ngũ cán bộ quản lý

Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CÔNG NHÂN KỸ THUẬT TẠI CÔNG TY TNHH

MTV KỸ THUẬT MÁY BAY VAECO 2.1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY TNHH MTV KỸ THUẬT MÁY BAY VAECO

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển

2.1.2 Cơ cấu tổ chức của công ty

2.1.3 Tình hình hoạt động kinh doanh của công ty

Qua hệ thống bảng, biểu số liệu có thể nhận thấy sự tăng trưởng khá cao nhưng không đều của doanh thu và lợi nhuận, và hiện tại doanh thu, lợi nhuận của Vaeco đang

có xu hướng đi xuống do nền kinh tế đang phải gánh chịu những hậu quả dai dẳng từ cuộc khủng hoảng tài chính thế giới 2008-2010 Điều này được thể hiện rõ ràng khi doanh thu năm 2010 tăng trưởng 150% nhưng đến năm 2012, tốc độ tăng trưởng doanh thu của còn 96%; tương tự với lợi nhuận sau thuế, năm 2010, tốc độ tăng trưởng của lợi nhuận sau thuế lên tới 351% nhưng tới năm 2012, tốc độ này chỉ còn vẻn vẹn 51% Do

đó, việc cải thiện môi trường kinh doanh và hoạch định một chiến lược kinh doanh hiệu quả hơn trong tương lai là vấn đề đang được đặt ra một cách mạnh mẽ đối với Vaeco thời điểm hiện tại

2.2 THỰC TRẠNG CÔNG NHÂN KỸ THUẬT TẠI CÔNG TY TNHH MTV

KỸ THUẬT MÁY BAY VAECO

2.2.1 Thực trạng nguồn nhân lực

2.2.2 Thực trạng công nhân kỹ thuật

* Cơ cấu nguồn nhân lực theo giới

Hiện nay, lực lượng lao động của Công ty Vaeco đều là lao động nam, số lao động

nữ chỉ chiếm một tỷ trọng nhỏ, tập trung ở khối văn phòng, hoặc nếu là công nhân trực tiếp sản xuất thì thường chỉ làm các công việc giảm đơn, không thuộc nhóm đặc biệt, năng nhọc, độc hại, nguy hiểm Điều này thể hiện rõ bằng số liệu tại bảng 2.1 với tỷ lệ nữ trong tổng số cán bộ công nhân viên của công ty luôn dưới 20% và có xu hướng giảm (năm 2011 là 16%, năm 2012 là 15%, qua 7 tháng đầu năm 2013 là 14%)

* Cơ cấu nguồn nhân lực theo độ tuổi

Qua số liệu thống kê tại bảng 2.1 cho thấy, số cán bộ công nhân viên của Vaeco trong độ tuổi ≤ 40 luôn chiếm trên 70 % Đây là lực lượng lao động trẻ, có kiến thức vững, có sự khát cao cống hiến rất lớn, luôn muốn tự khẳng định mình để vươn lên, có nhiệt huyết và sức bật tốt, nhạy bén và có khả năng tiếp cận, cũng như nắm bắt nhanh những ứng dụng khoa học công nghệ hiện đại, tiên tiến để phục vụ cho sản xuất

Cùng với trên 70% cán bộ công nhân viên trẻ, số cán bộ công nhân viên còn lại trong độ tuổi 41-60 chiếm khoảng 30% trong tổng số lao động, trong số này có trên 90%

là cán bộ công nhân viên đã từng gắn bó lâu dài với công ty

* Cơ cấu nguồn nhân lực theo học vấn

Xét về tiêu chí trình độ học vấn, theo bảng 2.1 ta thấy, nhóm cán bộ công nhân viên có trình độ trên đại học chiếm tỉ lệ thấp, duy trì ở tỷ lệ 2%; nhóm cán bộ công nhân viên có trình

độ đại học và cao đẳng chiếm tỷ lệ dao động từ 50%- 55%; nhóm cán bộ công nhân viên có trình độ trung cấp và sơ cấp chiếm tỷ lệ khá cao, xấy xỉ 50%

2.3 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CÔNG NHÂN KỸ THUẬT TẠI CÔNG TY TNHH MTV KỸ THUẬT MÁY BAY VAECO

2.3.1 Thực trạng tuyển dụng công nhân kỹ thuật

2.3.1.1 Xác định nhu cầu công nhân kỹ thuật

Quá trình đánh giá nhu cầu công nhân kỹ thuật tại công ty Vaeco thường trải qua 3

bước, gồm: Đánh giá phát hiện nhu cầu công nhân kỹ thuật (ở cấp độ đơn vị); Xác định

nhu cầu công nhân kỹ thuật cho toàn công ty; Phê duyệt đánh giá nhu cầu nhân lực

2.3.1.2 Tuyển dụng công nhân kỹ thuật

Trong 3 năm trở lại đây, số lượng công nhân kỹ thuật mà công ty Vaeco tuyển dụng hàng năm có xu hướng tăng khá ổn định, trong đó, cơ cấu tuyển dụng cũng cho thấy nhu cầu chất lượng công nhân kỹ thuật có trình độ gia tăng khi tỷ lệ công nhân kỹ thuật có trình độ đại học luôn chiếm ưu thế (khoảng 50% tổng số lượng công nhân kỹ thuật được tuyển dụng) Tuy nhiên, tình trạng tuyển dụng công nhân kỹ thuật là con em cán bộ công nhân viên trong công ty còn khá phổ biến, điều này có ảnh hưởng nhất định đến chất lượng chất lượng đội ngũ công nhân kỹ thuật chung của công ty

2.3.2 Thực trạng bố trí sử dụng công nhân kỹ thuật

Xác định định mức lao động đối với công nhân kỹ thuật tại công ty đồng thời tổ chức và phân công lao động đối với công nhân kỹ thuật tại công ty

2.3.3 Thực trạng đào tạo và phát triển công nhân kỹ thuật

Thực trạng đào tạo và phát triển công nhân kĩ thuật bao gồm Lập kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng dựa trên nhu cầu công việc và sử dụng đội ngũ công nhân kỹ thuật

2.3.4 Thực trạng đánh giá sự thực hiện công việc của công nhân kỹ thuật

Phương pháp đánh giá sự thực hiện công việc:

Bảng 2.12 Mẫu đánh giá sự thực hiện công việc của công nhân kỹ thuật

(1)

Trọng số (2)

Điểm yếu tố (1)*(2)

Ghi

chú

Nguồn: Ban tổ chức và phát triển nhân lực công ty Vaeco

Từ năm 2010 đến năm 2012, số lượng công nhân kỹ thuật được đánh giá cao (xếp hạng A1 và hạng A) luôn chiếm một tỷ trọng khá cao và có xu hướng tăng: năm 2010 là 35,85%, năm 2011 là 41,04%, năm 2012 là 44,54% Đây là dấu hiệu khả quan cho thấy công tác quản

lý công nhân kỹ thuật tại công ty đã phát huy được hiệu quả tích cực của nó trong việc cải thiện chất lượng thực hiện công việc của công nhân kỹ thuật Tuy nhiên, bên cạnh đó ta cũng

có thể thấy rằng, tỷ lệ công nhân kỹ thuật được đánh giá thấp (mức độ C) tuy rằng có xu hướng giảm trong thời gian gần đây nhưng vẫn còn rất lớn (trên 10%) Đây chủ yếu là đội ngũ công nhân mới được tuyển dụng, chưa có nhiều kinh nghiệm làm việc nên kỹ năng chuyên môn còn hạn chế, thời gian thực hiện công việc còn khá chậm chạp Đội ngũ này cần được công ty quan tâm để có những chính sách đào tạo phù hợp nhằm cải thiện chất lượng thực hiện công việc của họ trong thời gian tới

2.3.5 Thực trạng đãi ngộ người lao động

2.3.5.1 Mục tiêu đãi ngộ cho người lao động

2.3.5.2 Chính sách đãi ngộ về vật chất

Chính sách này gồm : Tiền lương và chế độ lương( Qua việc đánh giá, phân tích thành tích công tác chính xác, ban lãnh đạo của công ty Vaeco luôn nắm vững các thông

tin về năng lực của từng nhân viên, biết được rõ những gì nhân viên mang lại cho Công

ty Từ đó có những khen thưởng kỷ luật, duy trì sự công bằng về thưởng phạt của công ty) , Thưởng và phụ cấp(Thu nhập chủ yếu của cán bộ công nhân viên trong công ty chủ yếu là tiền lương, tiền thưởng trong công ty còn khá thấp Công ty nên xem xét cải thiện chế độ tiền thưởng, phụ cấp để khuyến khích hơn nữa các cán bộ công nhân viên, công nhân kỹ thuật)

2.3.6 Thực trạng quan hệ lao động

Sự quan tâm của lãnh đạo đối với công nhân kỹ thuật: Ban lãnh đạo công ty cùng với thiết lý quản lý kinh doanh sẽ là những tiên đề để thể hiện sự quan tâm chú trọng đến vấn đề nhân sự hay không Sự quan tâm của lãnh đạo Công ty được thể hiện trên nhiều mặt: chế độ chính sách, công tác đào tạo, hướng dẫn người lao động, v.v…

2.4 ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CÔNG NHÂN KỸ THUẬT TẠI CÔNG TY TNHH MTV KỸ THUẬT MÁY BAY VAECO

2.4.1 Đánh giá theo tiêu chí

2.4.2 Đánh giá theo nội dung quản lý công nhân kỹ thuật

Chương 3 GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ CÔNG NHÂN KỸ THUẬT TẠI

CÔNG TY TNHH MTV KỸ THUẬT MÁY BAY VAECO 3.1 ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC CỦA CÔNG TY TNHH MTV KỸ THUẬT MÁY BAY VAECO ĐẾN NĂM 2020

3.2 GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ CÔNG NHÂN KỸ THUẬT TẠI CÔNG TY TNHH MTV KỸ THUẬT MÁY BAY VAECO

3.2.1 Hoàn thiện công tác tuyển dụng công nhân kỹ thuật

3.2.1.1 Hoàn thiện công tác xác định nhu cầu công nhân kỹ thuật

Các vấn đề công ty cần hoàn thiện bao gồm nâng cao trình độ đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý nhân sự , Cần xác định nhu cầu công nhân kỹ thuật căn cứ vào kết quả

dự báo nhu cầu nhân lực , Nắm vững định hướng chiến lược phát triển của TCT Hàng không Việt Nam, của Công ty Vaeco , Thường xuyên thực hiện việc đánh giá về chất lượng và số lượng công nhân kỹ thuật hiện có, Hoàn thiện hệ thống định mức lao động

làm cơ sở cho việc xây dựng kế hoạch

3.2.1.2 Hoàn thiện công tác tuyển dụng công nhân kỹ thuật

Phương pháp hoàn thiện công tác tuyển dụng công nhân kĩ thuật bao gồm Thu hút lao động từ nhiều nguồn , Có chính sách ưu tiên đối với những người có năng lực hay trình độ thực sự , Cần phải cân đối tỷ lệ lao động quản lý và lao động công nghệ , Cần phải tiến hành phân tích công việc dựa trên cơ sở khách quan , Để đổi mới hình thức

và nội dung thi tuyển, Công ty nên phỏng vấn ứng viên trước khi xét chọn , Đánh giá hiệu quả của quá trình tuyển dụng

3.2.2 Hoàn thiện bố trí, sử dụng công nhân kỹ thuật

Bao gồm hoàn thiện công tác định mức lao động , Sắp xếp bố trí công nhân kỹ thuật một cách hợp lý , Tổ chức lao động theo nhóm, tăng cường hiệp tác theo nhóm làm việc

3.2.3 Hoàn thiện đào tạo và phát triển công nhân kỹ thuật

Bao gồm Xác định đúng nhu cầu đào tạo và lựa chọn người để cử đi đào tạo ; Việc đào tạo và phát triển nguồn công nhân kỹ thuật cần phải gắn liền với công tác tổ chức lao động ; Nâng cao hiệu quả đào tạo, đảm bảo công tác đào tạo có thể ứng dụng vào thực tiễn ; Tăng cường đào tạo và đào tạo lại nâng cao trình độ lành nghề cho công nhân kỹ thuật thông qua các lớp đào tạo tập huấn ngắn hạn ; Tiến hành đánh giá hiệu quả đào tạo công nhân kỹ thuật

3.2.4 Hoàn thiện đánh giá sự thực hiện công việc của công nhân kỹ thuật

Bao gồm việc Thực hiện nghiêm túc công tác đánh giá thực hiện công việc theo quy định hay Thảo luận kết quả đánh giá với người lao động hoặc Lưu giữ và sử dụng các thông tin đánh giá

3.2.5 Hoàn thiện chính sách đãi ngộ cho người lao động

Hoàn thiện công tác đánh giá thực hiện công việc và có chính sách thu hút lao động

về làm việc tại các vùng khó khăn

3.2.6 Hoàn thiện quan hệ lao động

Về sự quan tâm của lãnh đạo đối với công nhân kỹ thuật và chính sách và quy chế làm việc đối với công nhân kỹ thuật tại công ty

3.2.7 Hoàn thiện ứng dụng tin học vào quản lý nhân lực

3.3 KIẾN NGHỊ THỰC HIỆN GIẢI PHÁP