- Ngành chăn nuôi đang có nhiều chuyển biến tích cực: giá trị sản lượng không ngừng tăng lên, khá ổn định, phát triển theo hướng hàng hóa, sản phẩm không qua giết mổ ng[r]
Trang 1Bài 22: VẤN ĐỀ NỀN NÔNG NGHIỆP NƯỚC TA
I Mục tiêu
Qua bài học này, HS cần phải:
1 Kiến thức
- Hiểu được đặc điểm cơ cấu ngành nông nghiệp nước ta và sự thay đổi cơ cấu trong từng ngành (trồng trọt, chăn nuôi)
- Hiểu được sự phát triển và phân bố cây lương thực – thực phẩm và sản xuất cây công nghiệp, các vật nuôi chủ yếu
2 Kỹ năng
- Đọc và phân tích được biểu đồ
- Xác định trên bản đồ các vùng trọng điểm trồng lương thực, thực phẩm và cây công nghiệp Đọc bản đồ và giải thích được đặc điểm phân bố ngành chăn nuôi
II Chuẩn bị hoạt động
- Bản đồ kinh tế, bản đồ nông lâm, thủy sản Việt Nam (Nếu có)
- Biểu đồ ngành trồng trọt, chăn nuôi
- Lược đồ trống Việt Nam…
III Tiến trình hoạt động
1 Kiểm tra bài cũ (5’)
- GV cho HS trình bày kết quả làm bài tập 3, trang 92
2 Vào bài
“ Cơ cấu ngành nông nghiệp nước ta đang có sự chuyển dịch nhất định Sự chuyển dịch
đó theo xu hướng nào? Vì sao cần có sự chuyển dịch…Mời các em đi tìm hiểu bài mới
để làm rõ những vấn đề trên”
3 Hoạt động nhận thức bài mới
Tg Hoạt động của GV & HS Kết quả hoạt động
- GV: Cho HS quan sát, phân ích
các biểu đồ và nhận định về chuyển
dịch giá trị cơ cấu ngành trồng trọt
- HS: Trình bày…
- GV: Kết luận…
- GV: Cho HS làm việc cặp đôi trả
lời các câu hỏi sau:
? Vì sao sản suất lương thực có ý
nghĩa chiến lược, quan trọng với
1 Ngành trồng trọt
- Ngành trồng trọt vẫn là ngành đóng vai trò chủ đạo, chiểm phần lớn giá trị sản xuất nông nghiệp ở nước ta (gần 75% giá trị sản xuất NN)
- Về cơ cấu giá trị sản xuất trồng trọt: Có xu hướng giảm dần giá trị tương đối cây lương thực, cây ăn quả, và các loại cây khác nhưng tăng dần giá trị tương đối rau, đậu, đặc biệt tăng nhanh giá trị cây công nghiệp
a Sản xuất lương thực
- Đẩy mạnh sản xuất lương thực có ý nghĩa quan trọng đặc biệt đối với nước ta
- Điều kiện tự nhiên nước ta, tài nguyên
Trang 210’
15’
nước ta
? Nêu và phân tích điều kiện để
phát triển lương thực ở nước ta
?Tại sao nói sản xuất lương thực
nước ta đang có những chuyển
biến, tiến bộ
- HS: Hoạt động nhóm, trình bày…
- GV: Nhận định, đánh giá và nhấn
mạnh các vấn đề để làm rõ câu hỏi
- GV: Cho một vài HS trình bày
hiện trạng sản xuất thực phẩm nước
ta
* Hoạt động 2
- GV: Cho HS làm việc nhóm 4
người, hai người nêu lên thuận lợi,
khó khăn trong phát triển cây CN
và cây ăn quả, nêu lên diện tích, cơ
cấu cây CN, cây ăn quả
Hai HS còn lại tìm xem các cây CN
dài ngày, ngắn ngày phân bố, phát
triển ở đâu Vì sao ở đó có thể phát
triển mạnh loại cây đó
- HS: Các nhóm trình bày, bổ
sung…
- GV: Kết luận, bổ sung và nhấn
mạnh các vấn đề…
* Hoạt động 3
- GV: Sử dụng phương pháp đàm
thoại tiến hành định hướng HS
nhận thức mục 2 như sau:
nông nghiệp nước ta có nhiều thuận lợi để phát triển cây lương thực, tuy nhiên bên cạnh
đó cũng có nhiều khó khăn do tự nhiên mang lại
- Tình hình trồng cây lương thực ở nước ta trong những năm qua có nhiều sự thay đổi, tiến bộ:
+ Diện tích gieo trồng tăng nhanh
+ Năng suất lúa tăng nhanh (do thâm canh, tăng vụ, giống mới được sử dụng đại trà…) + Đáp ứng nhu cầu trong nước và trở thành nước xuất khẩu gạo hàng đầu trên TG, bình quân lương thực đầu người khá cao
+ Hình thành nên hai vùng chuyên môn hóa
có hiệu quả: ĐBSCL, ĐBSH chiếm phần lớn diện tích và sản lượng lúa của cả nước
b Sản xuất thực phẩm
- Rau, đậu được trồng ở tất cả các địa phương trong cả nước, tập trung nhiều nhất
là vùng ven đô thị
- Diện tích trồng rau (500.000 ha) chủ yếu ở ĐBSH, ĐBSCL
- Đậu (200.000 ha) nhiều nhất ở ĐNB và Tây Nguyên
c Sản xuất cây công nghiệp và cây ăn quả
* Nước ta có nhiều thuận lợi để phát triển cây CN (Đất đai, khí hậu, dân cư, CNCB…)
* Bên cạnh đó cũng có nhiều khó khăn, trong
đó nổi bật nhất là thị trường có nhiều biến động, sản phẩm chưa đáp ứng được thị trường khó tính…
* Cơ cấu: cây công nghiệp nước ta khá đa dạng, nhưng cây công nghiệp nhiệt đới vẫn chiếm ưu thế Diện tích gieo trồng 2005 là 2,5 triệu ha Giá trị trong cơ cấu trồng trọt tăng nhanh
- Cây công nghiệp dài ngày (lâu năm): cà phê, hồ tiêu, cao su, điều, …Vùng Tây nguyên, Đông Nam Bộ ,.Cây chè, cà phê chè phát triển mạnh ở Trung du – miền núi
Trang 3? Điều nào chứng tỏ ngành chăn
nuôi nước ta đang có những bước
tiến khả quan
? Vì sao nói nước ta có nhiều thuận
lợi để phát triển chăn nuôi nhưng
cũng còn nhiều thử thách
- HS: Trình bày…
- GV; Kẻ một bảng nhận thức cho
HS hoàn thành trên bảng và trong
vở như sau:
Vật nu i Số lượng Phân bố
Lợn
Gia cầm
Trâu
Bò
? Vì sao lợn, gia cầm lại là nguồn
cung cấp thịt chủ yếu ở nước ta?
? Vì sao phái Bắc phát triển mạnh
đàn trâu nhưng phía Nam lại phát
triển mạnh đàn bò?
? Khó khăn của ngành chăn nuôi
nước ta là gì?
- HS: Trả lời…
- GV: Bổ sung, kết luận và nhấn
mạnh các trọng điểm vấn đề
bắc Bộ, Lâm Đồng …
- Cây công nghiệp ngăn ngày (hàng năm): Mía, lạc, đậu tương, thuốc lá, bong, đay, cói…
+ Lạc: ĐNB, Thanh – Nghệ Tĩnh, Đắk Lắk + Mía: ĐNB, ĐBSCL, DHMT…
+ Đậu tương: TDMN BB, Đắk Lăk, Hà Tây…
* Cây ăn quả được phát triển khá mạnh trong những năm gần đây: Chuối, xoài, cam, nhãn, vải thiều…trồng nhiều nhất là ĐBSCL, ĐNB, phía bắc có Bắc Giang là đáng kể
2 Ngành chăn nuôi
- Ngành chăn nuôi đang có nhiều chuyển biến tích cực: giá trị sản lượng không ngừng tăng lên, khá ổn định, phát triển theo hướng hàng hóa, sản phẩm không qua giết mổ ngày càng chiếm tỷ trọng cao trong chăn nuôi
- Nước ta có nhiều thuận lợi để đẩy mạnh phát triển ngành chăn nuôi
- Hạn chế: Năng suất, chất lượng gia súc, gia cầm chưa cao Dịch bệnh là một trong những nhân tố ảnh hưởng to lớn đến sản xuất ngành chăn nuôi
a Chăn nuôi lợn và gia cầm
- Đây là nguồn cung cấp thịt, trứng chủ yếu, đáp ứng nhu cầu thực phẩm nước ta
- Số lượng gia súc, gia cầm có xu hướng tăng nhưng không ổn định
- Chăn nuôi theo hướng chuyên môn hóa phổ biến nhất ở ĐBSH, ĐBSCL Hiện đã có nhiều cơ sở chế biến CN
b Chăn nuôi gia súc ăn cỏ
- Phát triển mạnh ở các vùng có nhiều đồng
cỏ tự nhiên
- Gia tăng nhanh số lượng đàn bò, trong khi vẫn ổn định số lượng đàn trâu
- Chăn nuôi trâu phát triển ở vùng Trung du
và miền núi Bắc Bộ, BTB, trong khi đàn bò
Trang 4phát triển mạnh ở Tây Nguyên, DHNTB, BTB, ĐNB…
- Những năm gần đây đàn dê đang phát triển mạnh ở nhiều vùng
4 Hoạt động tiếp theo (5’)
a Củng cố:
- Trình bày những chuyển biến và đặc điểm cơ bản trong sản xuất cây trồng ở nước ta (tăng, giảm tỷ trọng loại nào, cơ cấu cây trồng gồm những loại nào? Phân bố ở đâu?, thuận lợi, khó khăn trong trồng trọt là gì? )
- Nêu chuyển biến của ngành chăn nuôi trong cơ cấu NN Cơ cấu chăn nuôi gồm những vật nuôi nào? Phân bố ở đâu? Có những khó khăn gì…
b Dặn dò: GV Vẽ các bảng định hướng tóm tắt kiến thức và yêu cầu HS về nhà hoàn thành
