Giáo án Địa lý 10 bài 16 Sóng Thủy triều Dòng biển | Lớp 10, Địa lý - Ôn Luyện

[r]

BÀI 16: SÓNG TH Y TRI U DÒNG BI N Ủ Ề Ể

1.M c tiêu: ụ Sau bài h c, h c sinh c n:ọ ọ ầ

a.V ki n th c: ề ế ứ

-Mô t và gi i thích đả ả ược nguyên nhân sinh ra hi n tệ ượng sóng bi n, th y tri u;ể ủ ề phân b và chuy n đ ng các dòng bi n nóng và l nh trong đ i dố ể ộ ể ạ ạ ương th gi i.ế ớ

- Phân tích được vai trò c a bi n và đ i dủ ể ạ ương trong đ i s ngờ ố

-T.h pNLTK:Th y tri u có th t o ra đi n, vi c s d ng T.Tri u đ t o raợ ủ ề ể ạ ệ ệ ử ụ ề ể ạ

đi n là v n đ c n thi tệ ấ ề ầ ế

b V kĩ năng: ề

S d ng b n đ các dòng bi n trong đ i dử ụ ả ồ ể ạ ương th gi i đ trình bày v cácế ớ ể ề dòng bi n l nể ớ

c V thái đ : ề ộ Nh n th c đúng đ n v các hi n tậ ứ ắ ề ệ ượng t nhiênự

2.Chu n b c a giáo viên và h c sinh: ẩ ị ủ ọ

a.Giáo viên: Bài so n, SGK, SGV, chu n ki n th c kĩ năng, b n đ t nhiên thạ ẩ ế ứ ả ồ ự ế

gi i, b ng ph ớ ả ụ

b.H c sinh: ọ SGK, v ghi, đ dùng, ở ồ

3.Ti n trình bài d y: ế ạ

a.Ki m tra bài cũ- đ nh h ể ị ướ ng bài: ( 3 phút)

-Ki m tra:T i sao mu n gi m b t tác h i do lũ gây ra, c n ph i b o v r ng ể ạ ố ả ớ ạ ầ ả ả ệ ừ phòng h đ u ngu n sông? (R ng cây có tác d ng r t l n trong vi c đi u hòa ộ ở ầ ồ ừ ụ ấ ớ ệ ề dòng ch y c a sông: Khi n ả ủ ướ c m a r i xu ng, m t ph n nh đ ư ơ ố ộ ầ ỏ ượ c gi l i ữ ạ ở tán cây, ph n còn l i r i xu ng m t đ t Xu ng t i m t đ t, m t ph n n ầ ạ ơ ố ặ ấ ố ớ ặ ấ ộ ầ ướ c

m a b l p th m m c gi l i, m t ph n len l i qua r cây th m d n xu ng đ t ư ị ớ ả ụ ữ ạ ộ ầ ỏ ễ ấ ầ ố ấ

t o nên nh ng m ch ng m, đi u hòa dòng ch y cho sông ngòi R ng phòng h ạ ữ ạ ầ ề ả ừ ộ

đ u ngu n sông s có tác d ng quan tr ng trong vi c gi m b t t c đ và l u ầ ồ ẽ ụ ọ ệ ả ớ ố ộ ư

l ượ ng dòng ch y Vì th mu n gi m b t tác h i do lũ l t gây ra, c n ph i b o ả ế ố ả ớ ạ ụ ầ ả ả

v r ng phòng h đ u ngu n sông) ệ ừ ộ ầ ồ

- Đ nh h ị ướ ng:Hôm nay cô cùng các em tìm hi u v m t hi n t ể ề ộ ệ ượ ng t nhiên ti p ự ế theo

b.N i ộ dung bài m i: ớ

Ho t đ ng c a giáo viên và h c ạ ộ ủ ọ

sinh

N i dung chính ộ

HĐ 1:Tìm hi u sóng bi n(HS làmể ể

vi c cá nhân: 10) Bệ ước 1: GV yêu

c u HS đ c SGK và ki n th c đãầ ọ ế ứ

h c nêu khái ni m sóng bi n,ọ ệ ể

nguyên nhân, sóng th n là gì?ầ

Bước 2: HS trình bày GV chu nẩ

ki n th c yêu c u HS ghi nh ế ứ ầ ớ

- Giáo viên m r ng: Sóng l ng,ở ộ ừ

sóng v b , sóng b c đ u, sóngỗ ờ ạ ầ

nh n đ u.ọ ầ

* Sóng th n là gì ? Khác v i sóngầ ớ

thường nh th nào ? H u qu ?ư ế ậ ả

* Sóng l ng là sóng t ngoài kh iừ ừ ơ

tràn vào b ; sóng nh n đ u: sóngờ ọ ầ

ng nắ

* Càng xu ng sâu, sóng y u, sâuố ế

30m không có sóng

HĐ 2: Tìm hi u th y tri u(HS làmể ủ ề

vi c theo nhóm: 15 phút)ệ

Bước 1: GV yêu c u HS quan sátầ

hình 16.1 trang 59 và ki n th c choế ứ

bi t khái ni m th y tri u, nguyênế ệ ủ ề

I Sóng bi n ể

-Khái ni m: Sóng bi n là hình th c daoệ ể ứ

đ ng c a nộ ủ ước bi n theo chi u th ngể ề ẳ

đ ng.ứ -Nguyên nhân: Ch y u do gió, gió càngủ ế

m nh, sóng càng to Ngoài ra còn do tácạ

đ ng c a đ ng đ t, núi l a phun ng m,ộ ủ ộ ấ ử ầ bão,

- Sóng b c đ u: Nh ng gi t nạ ầ ữ ọ ước bi nể chuy n đ ng lên cao khi r i xu ng vaể ộ ơ ố

đ p vào nhau, v tung tóe t o thành b tậ ỡ ạ ọ

tr ng.ắ

- Sóng th n: Là sóng thầ ường có chi u caoề 20- 40m, truy n theo chi u ngang v i t cề ề ớ ố

đ 400 - 800km/h; Nguyên nhân: do đ ngộ ộ

đ t, núi l a phun ng m dấ ử ầ ưới đáy bi n,ể bão; Tác h i:có s c tàn phá kh ng khi p.ạ ứ ủ ế

II Th y tri u ủ ề

-Khái ni m:Th y tri u là hi n tệ ủ ề ệ ượng dao

đ ng thộ ường xuyên, có chu kỳ c a cácủ

kh i nố ước trong các bi n và đ i dể ạ ương

- Nguyên nhân: Được hình thành ch y uủ ế

nhân, HS tr l i, GV chia l p thànhả ờ ớ

4 nhóm nghiên c u đ c đi m th yứ ặ ể ủ

tri uề

N 1,2:Tr l i câu h i màu xanh hìnhả ờ ỏ

16.2

N 3,4: Tr l i câu h i màu xanhả ờ ỏ

hình 16.3

Bước 2: Đ i di n nhóm trình bày vàạ ệ

ch hình v , GV chu n ki n th cỉ ẽ ẩ ế ứ

Ngày 1: TĐ →MTr →MT

Ngày 15: MTr →TĐ→MT

* Tích h p NLTK: Hi n nay vi cợ ệ ệ

s d ng th y tri u đ t o ra đi n làử ụ ủ ề ể ạ ệ

v n đ c n thi t, giúp s d ngấ ề ầ ế ử ụ

NLTK & HQ

HĐ 3: Tìm hi u dòng bi n(HS làmể ể

vi c theo c p: 15 phút) Bệ ặ ước 1:

GV yêu c u HS d a vào sách giáoầ ự

khoa, hình 16.4 nêu:

+ Dòng bi n là gì ?ể

+ S khác nhau gi a dòng bi nự ữ ể

nóng và dòng bi n l nh.ể ạ

+ S phân b các dòng bi n nóng vàự ố ể

dòng bi n l nh.ể ạ

+ Tên m t s dòng bi n nóng, dòngộ ố ể

bi n l nh trên th gi i mà em bi t.ể ạ ế ớ ế

Bước 2: HS trình bày GV chu nẩ

ki n th c và ch b n đế ứ ỉ ả ồ

do s c hút c a M t Trăng và M t Tr i.ứ ủ ặ ặ ờ

Đ c đi m: ặ ể

- Khi M t Trăng, Trái Đ t, M t Tr iặ ấ ặ ờ

n m th ng hàng( l c hút k t h p)→ th yằ ẳ ự ế ợ ủ tri u l n nh t( tri u cề ớ ấ ề ường, ngày 1 và 15: không trăng, trăng tròn)

- Khi M t Trăng, Trái Đ t, M t Tr i vặ ấ ặ ờ ở ị trí vuông góc(l c hút đ i ngh ch)→ th yự ố ị ủ tri u kém nh t( tri u kém, ngày 8 và 23:ề ấ ề trăng khuy t) ế

III Dòng bi n ể

-Khái ni m: Là hi n tệ ệ ượng chuy n đ ngể ộ

c a l p nủ ớ ước bi n trên m t t o thành cácể ặ ạ dòng ch y trong các bi n và đ i dả ể ạ ương

- Phân lo i:dòng nóng, l nhạ ạ

- Phân b :ố

- Dòng bi n nóng: Thể ường phát sinh ở hai bên đường xích đ o ch y theo hạ ả ướ ng tây, g p LĐ chuy n hặ ể ướng ch y v c c.ả ề ự

- Dòng bi n l nh: Xu t phát t vĩ tuy nể ạ ấ ừ ế

30 - 400 g n b đông các đ i dầ ờ ạ ương ch yả

v xích đ o.ề ạ -Dòng bi n nóng, l nh h p l i thànhể ạ ợ ạ vòng hoàn l u m i bán c u; vĩ đư ở ỗ ầ Ở ộ

th p hấ ướng ch y c a các vòng hoàn l uả ủ ư BBC cùng chi u kim đ ng h , NBCề ồ ồ

* Em l y VD vùng gió mùa dòngấ

bi n đ i chi u: VD trong SGK trangể ổ ề

61

+ Dòng bi n nóng: Dòng bi nể ể

Gônstream (B c Đ i tây dắ ạ ương),

dòng bi n Ghinê.ể

+ Dòng bi n l nh: Dòng bi nể ạ ể

Caliphoocnia, dòng bi n Tây Úcể

* Các dòng bi n nh hể ả ưởng gì n iơ

chúng đi qua( KH, KT)

+ N i dòng bi n nóng: m a nhi uơ ể ư ề

+ N i dòng bi n l nh: m a ít(xh h/ơ ể ạ ư

m c)ạ

+ N i g p g 2 dòng: môi trơ ặ ỡ ườ ng

h i s nả ả

ngược chi u.ề

- BBC có dòng bi n l nh xu t phát tỞ ể ạ ấ ừ

c c men theo b Tây các đ i dự ờ ạ ương ch yả

v XĐề

- Các dòng bi n nóng, l nh đ i x ngể ạ ố ứ nhau qua b đ i dờ ạ ương

- Vùng có gió mùa, dòng bi n đ i chi uể ổ ề theo mùa

c.c ng c – luy n t p : ủ ố ệ ậ ( 1 phút)

Các em ph i n m đả ắ ược sóng bi n, th y tri u, dòng bi n: khái ni m, nguyênể ủ ề ể ệ nhân, đ c đi mặ ể

d h ướ ng d n h c sinh h c nhà ẫ ọ ọ ở : ( 1 phút)

Làm câu h i trong sách giáo khoa trang 62 và hỏ ướng d n h c bài 17 trang 63.ẫ ọ