Là một nhân viên làm việc trong lĩnh vực ngân hàng, nhận thức rất rõ những vai trò của hoạt động tín dụng xuất nhập khẩu cũng như sự cần thiết của việc nâng cao hiệu quả hoạt động t[r]
Trang 1Sự phát triển ngày càng đa dạng và hoàn thiện của hệ thống ngân hàng thương mại cổ phần trong bối cảnh toàn cầu hoá hiện nay đã có tác động lớn, thúc đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng kinh tế, tạo tiền đề cho quá trình mở cửa và hội nhập Nhờ hoạt động của hệ thống ngân hàng mà nhu cầu về vốn để duy trì và mở rộng quy mô sản xuất của các thành phần kinh tế trong xã hội luôn được đáp ứng kịp thời, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất kinh doanh diễn ra một cách nhanh chóng và hiệu quả
Đối với các ngân hàng thương mại, hoạt động tín dụng nói chung và tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu nói riêng là hoạt động tạo ra doanh thu và lợi nhuận, nó quyết định sự tồn tại và phát triển của mỗi ngân hàng Tuy nhiên, do những yếu tố khách quan lẫn yếu
tố chủ quan, hoạt động tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu tại Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex hiện nay còn tiềm ẩn rất nhiều rủi ro Nợ xấu của các ngân hàng tăng nhanh, các ngân hàng gặp khó khăn trong thanh khoản Ngân hàng Nhà nước đã cân nhắc, rà soát xếp loại các ngân hàng Một số ngân hàng yếu kém đã bị giải thể và sáp nhập với ngân hàng khác Điều này sẽ không chỉ ảnh hưởng tới hiệu quả kinh doanh của ngân hàng
mà còn ảnh hưởng dây chuyền tới sự ổn định và phát triển của khách hàng và của cả nền kinh tế Chính vì vậy, nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng là mối quan tâm của không chỉ các nhà lãnh đạo ngân hàng mà còn là cả của các nhà quản lý kinh tế Nâng cao hiệu quả kinh doanh tín dụng xuất nhập khẩu nói riêng và hiệu quả kinh doanh của ngân hàng nói chung trở thành điều kiện sống còn để các ngân hàng thương mại có thể tồn tại và phát triển trong điều kiện cạnh tranh gay gắt
Là một nhân viên làm việc trong lĩnh vực ngân hàng, nhận thức rất rõ những vai trò của hoạt động tín dụng xuất nhập khẩu cũng như sự cần thiết của việc nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng, với những kiến thức đã được trang bị trong trường cộng với những kinh nghiệm làm việc thực tế, tác giả chọn đề tài “Nâng cao hiệu quả tín dụng xuất nhập khẩu của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xăng dầu Petrolimex đến năm 2015” để nghiên cứu
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn được kết cấu thành 3 chương như sau:
Chương 1: Những vấn đề chung về nâng cao hiệu quả tín dụng xuất nhập khẩu của Ngân hàng thương mại
Chương 2: Thực trạng nâng cao hiệu quả tín dụng xuất nhập khẩu của Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex
Chương 3: Phương hướng và một số giải pháp tiếp tục nâng cao hiệu quả tín dụng
Trang 2xuất nhập khẩu của Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex đến năm 2015
CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ TÍN DỤNG XUẤT NHẬP KHẨU CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
Nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng XNK của NHTM để góp phần nâng cao hiệu quả kinh doanh của ngân hàng luôn được các ngân hàng quan tâm để góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của ngân hàng và đảm bảo sự tồn tại và phát triển của ngân hàng
Ngân hàng thương mại cũng được xem như là một doanh nghiệp nhưng là một doanh nghiệp đăc biệt bởi vì NHTM kinh doanh tiền tệ với mục đích tạo ra lợi nhuận tối
đa Hoạt động tín dụng XNK của NHTM sử dụng nguồn vốn có được của NHTM để tài trợ cho hoạt động tín dụng XNK bao gồm cho vay, phát hành L/C, phát hành bảo lãnh, thực hiện cho vay chiết khấu hối phiếu,…phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp XNK Nâng cao hiệu quả tín dụng XNK của ngân hàng thương mại là đẩy mạnh sự tăng trưởng về lợi nhuận và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn vốn để đạt được lợi nhuận đã đặt ra
Luận văn đưa ra hệ thống các chỉ tiêu đánh giá mức độ nâng cao hiệu quả tín dụng xuất nhập khẩu của ngân hàng thương mại, bao gồm: các chỉ tiêu về quy mô tăng trưởng tín dụng XNK, các chỉ tiêu về nâng cao khả năng sinh lời tín dụng XNK và các chỉ tiêu về nâng cao hiệu quả tín dụng xuất nhập khẩu
Nâng cao hiệu quả tín dụng xuất nhập khẩu của NHTM bị ảnh hưởng của các yếu
tố khách quan và các yếu tố chủ quan của ngân hàng Trong đó, luận văn đánh giá yếu tố chủ quan là các nhân tố về trình độ quản lý và năng lực kinh doanh của ngân hàng là các nhân tố quan trọng quyết định hiệu quả tín dụng xuất nhập khẩu của ngân hàng Bởi vì, trong bất kể với những yếu tố khách quan biến động như thế nào thì ngân hàng nào có trình độ quản lý và năng lực kinh doanh tốt sẽ có các biện pháp kịp thời để khắc phục những hạn chế và nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng XNK nói riêng, nâng cao hiệu quả kinh doanh của ngân hàng nói chung
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG NÂNG CAO HIỆU QUẢ TÍN DỤNG XUẤT NHẬP KHẨU CỦA NGÂN HÀNG TMCP XĂNG DẦU PETROLIMEX
Kể từ khi thành lập và đổi mới mô hình hoạt động từ ngân hàng nông thôn sang ngân hàng đô thị, PGBank đã đạt được những thành công nhất định và dần khẳng định vị thế của mình trên thị trường Có được điều đó là do có sự định hướng phát triển của banh
Trang 3lãnh đạo ngân hàng cùng với sự nỗ lực không ngừng của đội ngũ nhân viên có trình độ, năng lực và có tinh thần trách nhiệm cao
Trong những năm qua, hoạt động tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu đã đạt được một
số thành công nhất định:
PGBank không ngừng phát triển các sản phẩm mới nhằm phục vụ tốt nhất cho hoạt động tín dụng xuất nhập khẩu Đồng thời, PGBank không ngừng hoàn thiện các dịch
vụ trọn gói phục vụ các khách hàng là doanh nghiệp xuất nhập khẩu
PGBank có những chính sách ưu đãi đối với các doanh nghiệp xuất khẩu Đối tượng vay vốn được mở rộng cho mọi thành phần kinh tế có hoạt động xuất khẩu hàng hóa hoặc có dự án đầu tư, chế biến hàng xuất khẩu Hoạt động tín dụng tài trợ xuất khẩu của PGBank đã góp phần không nhỏ trong việc các doanh nghiệp xuất khẩu thực hiện hoạt động xuất khẩu nhanh chóng, hiệu quả và an toàn
Trong những năm qua, hoạt động tín dụng XNK của PGBank đã có những bước tăng trưởng mạnh mẽ về cả về quy mô và lợi nhuận Dư nợ tín dụng tài trợ hoạt động xuất khẩu có xu hướng tăng qua các năm Năm 2010, dư nợ xuất khẩu đạt 381 tỷ đ, tăng 17,23% so với 2009; năm 2011 dư nợ xuất khẩu đạt 445 tỷ đ tăng 16,8% so với 2010 Trong các năm qua, cùng với chiến lược đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu của Chính phủ, PGBank đã có chính sách tín dụng khuyến khích đối với hoạt động xuất khẩu Trong đó, PGBank ưu tiên vốn cho hoạt động tín dụng XK và ưu tiên lãi suất cho hoạt động tín dụng XK Nhờ đó mà doanh số tài trợ tín dụng xuất khẩu tăng lên qua các năm và dư nợ cho vay tín dụng xuất khẩu cũng tăng qua các năm Lợi nhuận từ hoạt động tín dụng tài trợ XNK ngày càng tăng qua các năm Năm 2009, lợi nhuận từ hoạt động tín dụng XNK
là 14 tỷ đồng thì năm 2010 lợi nhuận từ hoạt động này mang lại là 20 tỷ đồng, tăng 43%
so với năm 2009 và đến năm 2011 đã tăng lên 28 tỷ đồng, tăng 40%so với năm 2010 Như vậy, hoạt động tín dụng xuất nhập khẩu mang lại ngày càng nhiều lợi nhuận cho PGBank
Cơ cấu tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu đã có xu hướng thay đổi tích cực phù hợp với định hướng của Chính phủ và định hướng phát triển của PGBank Đó là, tỷ trọng doanh số cho vay và dư nợ tín dụng tài trợ xuất khẩu tăng qua các năm và tỷ trọng doanh
số cho vay, dư nợ tín dụng tài trợ nhập khẩu giảm dần Dư nợ tín dụng tài trợ hoạt động xuất khẩu có xu hướng tăng qua các năm Năm 2010, dư nợ xuất khẩu đạt 381 tỷ đ, tăng 17,23% so với 2009; năm 2011 dư nợ xuất khẩu đạt 445 tỷ đ tăng 16,8% so với 2010
Trang 4Trong các năm qua, cùng với chiến lược đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu của Chính phủ, PGBank đã có chính sách tín dụng khuyến khích đối với hoạt động xuất khẩu Trong đó, PGBank ưu tiên vốn cho hoạt động tín dụng XK và ưu tiên lãi suất cho hoạt động tín dụng XK Nhờ đó mà doanh số tài trợ tín dụng xuất khẩu tăng lên qua các năm và dư nợ cho vay tín dụng xuất khẩu cũng tăng qua các năm
Cơ cấu tín dụng tài trợ XNK theo thời hạn vay đã thay đổi theo chiều hướng tích cực Tỷ trọng doanh số cho vay tín dụng XNK trung dài hạn có xu hướng tăng qua các năm PGBank đã chú trọng cho vay đầu tư mua sắm máy móc thiết bị phục vụ sản xuất
và các dự án chế biến sản xuất các mặt hàng xuất nhập khẩu Xét theo thời hạn các khoản tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu thì dư nợ ngắn hạn hoạt động tài trợ tín dụng XNK luôn chiếm tỷ trọng lớn, chiếm khoảng 80% so với tổng dư nợ tín dụng XNK của PGBank Năm 2009, dư nợ tín dụng ngắn hạn đạt 1.002 tỷ đồng, chiếm 89% tổng dư nợ tín dụng XNK; năm 2010, dư nợ tín dụng ngắn hạn đạt 1.190 tỷ đồng, chiếm 86% tổng dư nợ tín dụng XNK; năm 2011, dư nợ tín dụng ngắn hạn đạt 1.073 tỷ đồng, chiếm 76% tổng dư
nợ tín dụng XNK Cùng với sự giảm xuống của tỷ trọng dư nợ tín dụng XNK ngắn hạn qua các năm thì tỷ trọng dư nợ tín dụng XK trung dài hạn đã tăng qua các năm Năm
2009, dư nợ tín dụng trung dài hạn đạt 122 tỷ đồng, chiếm 11% tổng dư nợ tín dụng XNK; năm 2010, dư nợ tín dụng trung dài hạn đạt 185 tỷ đồng, chiếm 13% tổng dư nợ tín dụng XNK; năm 2011, dư nợ tín dụng trung dài hạn đạt 334 tỷ đồng, chiếm 24% tổng dư
nợ tín dụng XNK và tăng 80% so với dư nợ tín dụng trung dài hạn năm 2010 Cùng với
sự tăng lên của vốn điều lệ và vốn chủ sở hữu, PGBank đã nâng cao năng lực cạnh tranh trong hệ thống ngân hàng và đã tiếp cận cho vay các dự án trung dài hạn phục vụ cho hoạt động tín dụng XNK PGBank đã tài trợ cho các dự án xây dựng nhà máy sản xuất các mặt hàng xuất khẩu, tài trợ cho các dự án nhập khẩu máy móc, dây chuyển thiết bị có công nghệ hiện đại để nâng cao chất lượng sản phẩm, nâng cao hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp
Bên cạnh những thành công đã đạt được, hoạt động tín dụng tài trợ XNK của PGBank còn có một số những vấn đề còn tồn tại như sau:
Doanh số cho vay tín dụng XNK và dư nợ tín dụng XNK của PGBank có sự tăng trưởng qua các năm nhưng chưa tương xứng với tốc độ tăng trưởng của nguồn vốn Điều này cho thấy khả năng tài trợ cho các hoạt động xuất nhập khẩu của PGBank còn nhiều hạn chế
Trang 5Cơ cấu dư nợ tín dụng XNK theo thành phần khách hàng có sự mất cân đối Chiếm trên 70% là dư nợ cho đối tượng khách hàng là các Công ty Cổ phần, Công ty TNHH Còn lại là dư nợ đối với các Doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài
Cơ cấu tín dụng theo thời hạn cho vay vẫn tập trung chủ yếu vào dư nợ tài trợ tín dụng tài trợ nhập khẩu Do vậy, PGBank cần chú trọng hơn nữa trong việc tìm kiếm và tài trợ cho các doanh nghiệp hoạt động xuất khẩu
Mặc dù dư nợ tín dụng tài trợ XNK trung dài hạn có sự tăng trưởng qua các năm nhưng tín dụng tài trợ XNK của PGbank chủ yếu là tín dụng ngắn hạn Tín dụng ngắn hạn luôn chiếm tới khoảng 80% tổng dư nợ tín dụng XNK Như vậy, PGBank cần đầy mạnh dư nợ TD XNK trung dài hạn để góp phần hiện đại hóa trang thiết bị công nghệ sản xuất và nâng cao năng lực sản xuất cho các doanh nghiệp xuất nhập khẩu
Hoạt động tín dụng tài trợ XNK theo hình thức thanh toán còn khá đơn điệu Chủ yếu PGBank cho vay dưới hình thức tín dụng chứng từ (L/C), còn các hình thức thanh toán nhờ thu, thanh toán điện chuyển tiền và hình thức bao thanh toán có dư nợ rất thấp PGBank cần đa dạng hóa các hình thức tài trợ cho các doanh nghiệp hoạt động xuất nhập khẩu
Tỷ lệ nợ quá hạn tín dụng XNK/dư nợ TD XNK của PGBank có xu hướng tăng qua 3 năm từ năm 2009 đến năm 2011 Năm 2011, do ảnh hưởng của khủng hoảng kinh
tế và khó khăn chung của thị trường trong nước cũng như thị trường thế giới nên dư nợ quá hạn TD XNK tăng mạnh lên mức 3,97% Đo đó, PGBank cần đẩy mạnh công tác thẩm định khách hàng, kiểm tra và giám sát hoạt động kinh doanh của khách hàng để đảm bảo khách hàng thanh toán đầy đủ nợ khi đến hạn thanh toán Đồng thời, PGBank cần đẩy mạnh công tác giám sát tín dụng, thu hồi nợ và xử lý nợ nhằm giảm tỷ lệ nợ quá hạn TD XNK/tổng dư nợ TD XNK
Hoạt động tín dụng tài trợ XNK của PGBank vẫn còn một số hạn chế như trên là
do các nguyên nhân khách quan bao gồm: Chính sách của Chính Phủ và Ngân hàng Nhà nước thường xuyên thay đổi và chưa ban hành kịp thời với sự phát triển của nền kinh tế; Ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu; Sự cạnh tranh của hệ thống ngân hàng tại Việt Nam PGBank hoạt động trong sự cạnh tranh gay gắt của hệ thống ngân hàng trong nước và chi nhánh các ngân hàng nước ngoài ở Việt Nam Do đó, việc gia tăng thị phần để tăng doanh số cho vay, tăng dư nợ tín dụng tài trợ XNK của PGBank gặp
Trang 6rất nhiều khó khăn và sự thiếu thông tin về doanh nghiệp xuất nhập khẩu Các số liệu về hoạt động kinh doanh, tình hình tài chính của các doanh nghiệp hoạt động kinh doanh XNK còn thiếu sự minh bạch thông tin Do vậy, công tác thẩm định tín dụng của ngân hàng rất khó khăn trong việc đưa ra quyết định chính xác nhất và các nguyên nhân chủ quan về trình độ quản lý và năng lực kinh doanh của ngân hàng Những nhân tố này là các nhân tố quan trọng quyết định hiệu quả tín dụng xuất nhập khẩu của ngân hàng
CHƯƠNG 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP TIẾP TỤC NÂNG CAO HIỆU QUẢ TÍN DỤNG XUẤT NHẬP KHẨU CỦA NGÂN HÀNG TMCP XĂNG DẦU PETROLIMEX ĐẾN NĂM 2015
Mục tiêu của PGBank trong giai đoạn từ năm 2011 đến năm 2015 là phấn đấu trở thành một trong những ngân hàng hàng đầu của Việt Nam
Để thực hiện được mục tiêu này, PGBank đã xây dựng kế hoạch hoạt động và định hướng hoạt động kinh doanh nói chung và hoạt động tín dụng xuất nhập khẩu nói riêng trong giai đoạn từ năn 2011 đến năm 2015 như sau:
- PGBank ưu tiên tài trợ tín dụng cho hoạt động XK theo chỉ đạo của Chính phủ
và Ngân hàng Nhà nước Tập trung tài trợ cho các ngành hàng mà Việt Nam có lợi thế nhưng phải đảm bảo có giá trị gia tăng cao, các ngành hàng công nghiệp phụ trợ,…
- Đẩy mạnh công tác huy động vốn để đảm bảo có nguồn tài trợ cho các doanh nghiệp kinh doanh XNK nói riêng và đảm bảo cho toàn bộ hoạt động của ngân hàng nói chung Đặc biệt cần đẩy mạnh huy động ngoại tệ để phục vụ cho nhu cầu của các doanh nghiệp XNK
- Nghiên cứu và đưa ra các chính sách, các gói sản phẩm phục vụ cho các đối tượng khách hàng theo từng ngành hàng hoặc theo từng nhóm hàng cụ thể để PGBank có thể phục vụ khách hàng một cách nhanh chóng và hiệu quả
- Mở rộng và phát triển đa dạng hóa các sản phẩm phục vụ cho các doanh nghiệp XNK như các nghiệp vụ chiết khấu, bao thanh toán,…
- Tăng cường cho vay trung dài hạn tín dụng XNK như các dự án mua sắm máy móc thiết bị hiện đại, trình độ công nghệ cao để đổi mới công nghệ sản xuất, …
Trang 7- Chú trọng đào tạo và nâng cao trình độ chuyên môn của các cán bộ ngân hàng liên quan đến quá trình tác nghiệp tài trợ tín dụng XNK để phục vụ khách hàng được tốt nhất và góp phần nâng cao hiệu quả kinh doanh của ngân hàng
- Nâng cấp hệ thống công nghệ của ngân hàng, đáp ứng được các nhu cầu quản lý
và nhu cầu tác nghiệp để vừa phục vụ được khách hàng nhanh nhất, vừa tránh rủi ro cho ngân hàng và vừa góp phần làm cho quá trình quản lý ngân hàng hiệu quả hơn
Những định hướng trên đây sẽ góp phần đẩy mạnh và nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng xuất nhập khẩu của PGBank
Với phương hướng kinh doanh dịch vụ như trên, luận văn đề xuất hai nhóm giải pháp chính là nhóm các giải pháp tăng thu nhập từ hoạt động tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu của Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex và nhóm các giải pháp giảm chi phí cung ứng tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu của Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex Luận văn đề xuất giải pháp đẩy mạnh huy động vốn, thực hiện đa dạng hóa các sản phẩm tín dụng tài trợ XNK, nâng cao chất lượng các nguồn lực, đầu tư phát triển hệ thống công nghệ thông tin, tiết kiệm chi phí quản lý và nhân sự
Luận văn cũng đề xuất một số kiến nghị với Chính phủ về tạo lập môi trường pháp
lý một cách đồng bộ, điều chỉnh và hoàn thiện các chính sách liên quan đến hoạt động XNK phù hợp với chiến lược XNK mà Chính phủ đã đề ra, đơn giản hóa thủ tục hành chính đối với hoạt động XNK để góp phần thúc đầy hoạt động XNK diễn ra nhanh chóng
và thuận lợi Đồng thời, luận văn cũng đề xuất kiến nghị với Ngân hàng Nhà nước tạo tiền đề và khung pháp lý hoàn chỉnh giúp cho Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng XNK