•-Nội dung: viết về nhân vật lịch sử Trần Quốc Tuấn – người anh hùng kiệt xuất trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc.. Vài nét về con người Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn... 1/Phẩm c
Trang 1Hưng Đạo Vương
Trần Quốc Tuấn
( Trích” Đại Việt sử kí toàn thư”– Ngô Sĩ Liên)
Trang 2A/ Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn :
I/Tìm hiểu chung:
1/ Tác giả: Ngô Sĩ Liên (? ?)
- Ông là nhà sử học lớn của dân tộc, có
nhiều công lao trong việc biên soạn bộ Đại Viêt sử kí toàn thư theo lệnh của vua
Lê Thánh Tông.
* Dưạ vào tiểu dẫn SGK, em hãy giới thiệu vài nét về tác phẩm : “Đại Việt sử kí toàn thư”?
Trang 4- 2/ Tác phẩm “Đại Việt sử ký toàn thư ”
- Tác phẩm là bộ chính sử lớn của Việt Nam trong thời trung đại, được hoàn tất 1479, gồm 15 quyển
- Nội dung : Ghi chép lịch sử nước ta từ thời Hồng Bàng cho đến khi Lê Thái Tổ lên ngôi.
- Giá trị tác phẩm : tác phẩm thể hiện tinh thần dân tộc mạnh mẽ, vừa có giá trị sử học vừa có giá trị văn học cao
- *Em hãy xác định vị trí và nội dung đọan
trích “Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn”?
Trang 5•3/ Vị trí – nội dung – bố cục của đọan trích :
•- Về vị trí : Đọan trích được trích ở quyển VI- phần “Bản kỷ” của “Đại Việt sử ký tòan thư”.
•-Nội dung: viết về nhân vật lịch sử Trần Quốc Tuấn –
người anh hùng kiệt xuất trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc.
•- Bố cục : Đọan trích chia 3 phần an trích chia 3 phần.
• Đoạn 1: “ Tháng sáu… giữ nước vậy” : Trần Quốc Tuấn
dâng kế sách lên vua Trần Thái Tông
Đoạn 2: “ Quốc Tuấn… Quốc Tảng vào viếng” : Suy nghĩ
của TQT trước lời trối của cha , trong các câu chuyện với gia nô và hai con trai
Đoạn 3: Phần còn lại : sự đức độ của Trần Quốc Tuấn
•*Dựa vào những kiến thức lịch sử, em hãy giới thiệu vài nét
về Trần Quốc Tuấn ?
•
Trang 6- Ông sinh năm ( 1231? – 1300), tước Hưng Đạo Vương, là m t ột danh tướng kiệât xuất của dân tộc với hai lần đánh thắng giặc Nguyên – Mông
- TQT được nhân dân tôn thờ là
“Đức Thánh Trần” và lập đền thờ ở nhiều nơi trên đất nước, và ở TK XX được công nhận là moat trong mười vị tướng giỏi nhất thế giới
- Hịch tướng sĩ được xem là moat trong những tác phẩm xuất sắc của văn học trung đại
4 Vài nét về con người Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn
Trang 8•II/ Đọc hiểu văn bản :
Trang 91/Phẩm chất của Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn
a/Câu chuyện về kế sách giữ nước của Trần Quốc Tuấn
* Những chi tiết nào trong lời trình bày của TQT với
vua đã thể hiện kế sách giữ nước? Những chi tiết ấy đã thể hiện như thế nào về quan điểm giữ nước của ông ?
- Sách lược uyển chuyển, binh pháp linh
họat, không cứng nhắc, máy móc.
- Đòan kết tòan dân
- “Khoan thư sức dân”.
Trang 10Trần Quốc Tuấn là một vị tướng có tài năng, mưu lược, có tầm nhìn sáng suốt xa rộng Không những thế mà ông còn biết thương dân, trọng dân và lo cho dân
Trang 11b/ Câu chuyện về tấm lòng trung nghĩa
của Trần Quốc Tuấn.
-*Thái độ và cách ứng xử của Trần
Quốc Tuấn trước lời dặn của cha :
- Ghi nhận lời cha trong lòng nhưng không
cho là phải.
- Hỏi ý kiến các con và hai gia nô :
+ Trước lời nói của Hưng Vũ Vương: “ngầm
cho là phải…”
+ Trước lời nói của Hưng Nhượng Vương:
“rút gươm kể tội…”
+ Đối với gia thần : cảm phục khóc , ngợi
khen
* Tóm lại,
Trần Quốc Tuấn là người thận trọng, chín
chắn trong mọi việc ( dù là việc riêng), có
chủ kiến, quyết đoán trong hành động, luôn
Trang 12c.Khẳng định tài năng, đức độ của Trần Quốc Tuấn.
- Đối với đất nước: sẵn sàng quên thân,
tận trung báo quốc.
- Đối v i tướng sĩ dưới quyền: ới tướng sĩ dưới quyền: Soạn sách
khích lệ, tiến cử
Tận tình dạy bảo, trọng người hiền tài.
- Đối với bản thân: ông kính cẩn, giữ tiết
làm tôi
Khiêm tốn , giữ đạo trung nghĩa.
- Trong tín ngưỡng nhân dân: nhiều
người cầu đảo
Kính phục thần thánh hóa,linh thiêng
phù hộ.
- Quân giặc gọi An nam Hưng Đạo
Vương không dám gọi tên kính
trọng nể phục.
*Theo em nghệ thuật nổi bật của tác phẩm được
thể hiện như thế nào?à
Trang 132/Nghệ thuật đặc sắc của sử kí
- Cách kể chuyện ngắn gọn, cô đọng mà tự
nhiên ,sinh động hấp dẫn
- Nghệ thuật kể chuyện điêu luyện , không
theo trình tự thời gian nhưng vẫn mạch lạc, khúc chiết.
- Nhân vật được khắc họa sống động -> Đặc trưng “ văn sử bất phân”.
- Mang màu sắc huyền thoại nhằm ca ngợi tôn vinh tài năng của Hưng Đạo Vương.
Trang 14III/ T ng k t ổng kết ết : Ghi nhớ (SGK ).
Ca ngợi tài năng, đức độ mẫu mực sáng ngời của một
Em hãy tìm những câu chuyện kể về con người Trần Quốc Tuấn để chứng minh thêm nhân định trên?
- Chuyện Trần Hưng Đạo tiếp sứ đã thể hiện tài năng mưu lược của ông.
- Khi ông phò giá vua về kinh ông đã vứt bỏ gậy bịt đầu sắt chỉ chống gậy gỗ để chứng tỏ lòng trung thành của mình….
- Ông cùng tắm chung với Trần Quang Khải để thể hiện tấm lòng trung hiếu, cởi bỏ mọi hiềm khích….
Trang 15B Đọc thêm : Thái sư Trần Thủ Độ
Trang 16I/ Vị trí – nội dung của đọan trích :
- Trích ở quyển V- phần Bản kỷ trong Đại Việt sử kí tòan thư.
- Nội dung viết về Thái sư Trần Thủ Độ, m t viên quan đầu ột viên quan đầu triều của nhà Trần trong buổi đầu dựng nghiệp
II/ Đọc hiểu văn bản :
1 Vai trò của Trần Thủ Độ đối với nhà Trần
- Là người góp phần thúc đẩy vai trò lịch sử của nhà Lý sang nhà Trần.
-Là người khai sáng và là trợ thủ đắc lực cho vua Trần.
- Là vị quan đầu triều có tài, có mưu trí, lại trung thành, tận
t y giúp vua Trần dựng nghiệp lớn, chống ngoại xâm, giữ gìn ất nước.
đất nước.
Trang 17• 2/ Nhân cách của Trần Thủ Độ :
bất năng dâm, bần tiện bất năng di , uy
• vũ bất năng khuất .”
• - Là một người chí công vô tư.
• - Là người có cách ứng xử khéo léo,
• vừa tế nhị , vừa nghiêm khắc.
• - Là người không tư lợi, luôn đặt việc
• công lên trên lợi ích gia tộc.
• thẳng thắn,cầu thị, độ lượng, nghiêm minh, chí công vô tư,
Trang 183/ Nghệ thuật kể chuyện và khắc họa nhân vật
- Cách viết kiệm lời, không miêu tả, phân tích tâm lý mà tính cách nhân vật vẫn
được thể hiện sâu sắc.
- Lời kể khách quan, trung thành với sự
thật.
- Cách kể hấp dẫn vì luôn gây được những yếu tố bất ngờ với người đọc.
Trang 19IV/ CỦNG CỐ VÀ LUYỆN TẬP
1.Tác giả biên soạn “ Đại Việt sử kí toàn thư” là
2 Điểm nổi bật nhất trong nghệ thuật sử kí được thể hiện:
3 Dựa vào những cứ liệu lịch sử em hãy viết một văn bản thuyết
minh về “ Trần Quốc Tuấn ”
4 Hãy sưu tầm những câu chuyện có thật hoặc truyền thuyết về
người anh hùng Trần Quốc Tuấn , hoặc về nhà sử kí Ngô Sĩ
Trang 20V/ HƯỚNG DẪN HỌC VÀ
SỌAN BÀI MỚI
* Học bài cũ : Nắm vững mục tiêu và các kiến thức cơ bản của bài học Làm các bài tập
vận dụng trong sgk.
*Sọan bài “ Phương pháp thuyết minh ” theo hệ thống câu hỏi và hệ thống ngữ liệu trong SGK.
- Mỗi nhóm mang theo bút viết bảng và giấy lịch để làm bài tập thực hành