Để nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản dài hạn của công ty thì trước hêt cần. phải nâng cao công tác quản lý tài sản cố định vì đây là lượng tài sản chiếm giá trị[r]
Trang 1TÓM TẮT LUẬN VĂN
Mỗi doanh nghiệp tồn tại và phát triển vì nhiều mục tiêu khác nhau như: Tối đa hoá lợi nhuận, tối đa hoá doanh thu, tối đa hoá vốn chủ sở hữu,… song tất
cả các mục tiêu cụ thể đó đều nhằm mục tiêu bao trùm nhất là tối đa hoá giá trị tài sản cho các chủ sở hữu Để đạt được mục tiêu này, sử dụng hiệu quả tài sản trở thành một nội dung quan trọng trong quản trị tài chính vì sử dụng tài sản một cách hiệu quả giúp cho quá trình sản xuất kinh doanh tiến hành bình thường, với hiệu quả kinh tế cao nhất, từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp và làm tăng giá trị tài sản chủ sở hữu
Hơn nữa, trong bối cảnh toàn cầu hoá nền kinh tế đang diễn ra một cách mạnh mẽ và rộng khắp, mối liên hệ giữa kinh tế giữa các nước ngày càng chặt chẽ ảnh hưởng lớn lẫn nhau và cạnh tranh ngày càng trở nên khốc liệt, cùng với tình trạng suy thoái toàn cầu như hiện nay thì mặc dù luật pháp, các chính sách kinh tế
vĩ mô, môi trường đầu tư tại Việt Nam ngày càng hoàn thiện đầy đủ và ổn định hơn nhưng các doanh nghiệp Việt Nam không tránh khỏi sự canh tranh, nguy cơ bị thôn tính, mất thì trường, khách hàng với các doanh nghiệp nước ngoài Trước tình hình đó, để đứng vững trên thị trường đòi hỏi các doanh nghiệp phải phát huy toàn bộ thế mạnh của mình Trong khi sự phát triển về chiều rộng đã được tận dụng thì một câu hỏi được đặt ra là làm thế nào để phát huy được hiệu quả các nguồn lực đang có là vấn đề cấp thiết, do đó việc nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản của doanh nghiệp được ưu tiên xem xét hàng đầu
Tài sản của doanh nghiệp là nguồn lực thuộc quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hợp pháp của doanh nghiệp tại một thời điểm nhất định, có khả năng mang lại lợi ích cho doanh nghiệp và giá trị của nó được xác định một cách đáng tin cậy Tài sản doanh nghiệp thường chia làm hai loại: Tài sản ngắn hạn là những tài sản
mà thời gian sử dụng, thu hồi luân chuyển trong một năm hoặc một chu kỳ kinh doanh, bao gồm tiền và các khoản tương đương tiền, các khoản đầu tư tài chính ngắn hạn, các khoản phải thu ngắn hạn, hàng tồn kho và tài sản ngắn hạn khác; Tài sản dài hạn là những tài sản mà thời gian sử dụng, thu hồi luân chuyển trên một
Trang 2năm hoặc một chu kỳ kinh doanh, bao gồm các khoản phải thu dài hạn, bất động sản đầu tư, tài sản cố định, đầu tư tài chính dài hạn và các tài sản dài hạn khác
Hiệu quả sử dụng tài sản của doanh nghiệp phản ánh trình độ, năng lực khai thác và sử dụng tài sản của doanh nghiệp sao cho quá trình sản xuất - kinh doanh tiến hành bình thường với hiệu quả kinh doanh cao nhất Để phân tích đến hiệu quả sử dụng tài sản nhà phân tích thường sử dụng một số chỉ tiêu như hiệu suất sử dụng, hệ số sinh lợi tài sản cụ thể :
Một số chỉ tiêu phản ảnh hiệu quả tổng tài sản:
Hiệu suất sử dụng tổng tài sản =
Doanh thu thuần Tổng tài sản bình quân trong kỳ Chỉ tiêu này cho biết, cứ một đồng tài sản bình quân trong kỳ tạo ra bao
nhiêu đồng lợi nhuận trước thuế và lãi vay
Hệ số sinh lời tổng tài sản (ROA) =
Lợi nhuận trước thuế và lãi vay Tổng tài sản bình quân trong kỳ Chỉ tiêu này cho biết, cứ một đồng tài sản bình quân trong kỳ tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận trước thuế và lãi vay
Hệ số doanh lợi =
Lợi nhuận sau thuế Tổng tài sản bình quân trong kỳ Chỉ tiêu này cho biết mỗi đơn vị tài sản bình quân trong kỳ sẽ tạo ra được bao nhiêu đơn vị lợi nhuận sau thuế
Suất hao phí của tài sản so
với doanh thu thuần =
Tài sản bình quân Doanh thu thuần bán hàng và cung cấp dịch vụ Chỉ tiêu này cho biết trong kỳ phân tích doanh nghiệp để thu được 1 đồng doanh thu thuần thì thì cần bao nhiêu đồng tài sản đầu tư
Suất hao phí của tài sản so với
lợi nhuận sau thuế =
Tài sản bình quân Lợi nhuận sau thuế thu nhập doanh nghiệp
Trang 3Chỉ tiêu này cho biết trong kỳ phân tích doanh nghiệp thu được một đồng lợi nhuận sau thuế thu nhập doanh nghiệp thì cần bao nhiêu đồng tài sản
Một số chỉ tiêu phán ánh hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn:
Hiệu suất sử dụng TSNH =
Doanh thu thuần TSNH bình quân trong kỳ Chỉ tiêu này cho biết mỗi đơn vị giá trị TSNH sử dụng trong kỳ đem lại bao nhiêu đơn vị doanh thu thuần
Hệ số sinh lời TSNH =
Lợi nhuận sau thuế TSNH bình quân trong kỳ
Một số chỉ tiêu phản ánh hiệu quả sử dụng tài sản dài hạn:
Hiệu suất sử dụng TSDH =
Doanh thu thuần TSDH bình quân trong kỳ Chỉ tiêu này cho biết một đơn vị giá trị TSDH trong kỳ tạo ra bao nhiêu đơn vị doanh thu
Hệ số sinh lời TSDH =
Lợi nhuận sau thuế TSDH bình quân trong kỳ Chỉ tiêu này phản ánh khả năng sinh lợi của TSDH, cho biết mỗi đơn vị giá trị TSDH có trong kỳ đem lại bao nhiêu đơn vị lợi nhuận sau thuế
Khi đánh giá, phân tích hiệu quả sử dụng tài sản thì ngoài các chỉ tiêu tính toán hiệu quả như đã trình bày ở trên, người phân tích đánh giá cần xem xét đến các nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả tài sản để có những đánh giá xác thực Một số những nhân tố ảnh hưởng đó là:
Nhân tố chủ quan
Trình độ cán bộ quản lý và tay nghề của công nhân: Nói đến trình độ đội ngũ làm việc trong bộ máy doanh nghiệp có năng lực chuyên môn hay kỹ năng, có
ý thức giữ gìn bảo quản và có khả năng vận hành hiệu quả tài sản hay không điều này có ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sản phẩm, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu
Trang 4quả sử dụng tài sản
Đặc điểm tổ chức sản xuất kinh doanh: Các doanh nghiệp có đặc điểm kinh doanh khác nhau về ngành nghề: sản xuất, thương mại, đầu tư… sẽ có chiến lược đầu tư vào tài sản ngắn hạn và tài sản dài hạn khác nhau và chính sách tín dụng cũng như cách thức quản lý hoạt động kinh doanh khác nhau dẫn đến hệ số tính toán hiệu quả sinh lời khác nhau khác nhau, do đó khi phân tích, đánh giá và so sánh cần lưu ý đến vấn đề này
Năng lực quản lý tài sản doanh nghiệp: Muốn nói đến khả năng tổng thể trong quá trình mua bán, sử dụng và quản lý tài sản của doanh nghiệp trong từng hoạt động: Quản lý tiền mặt, quản lý dự trữ tồn kho, quản lý các khoản đầu tư tài chính dài hạn, quản lý tài sản cố định, công tác thẩm định dự án…
Khả năng huy động vốn và cơ cấu vốn: Vốn là nguồn hình thành nên tài sản do đó khả năng huy động vốn ảnh hưởng lớn đến việc hình thành nên tài sản Như vậy một doanh nghiệp có khả năng huy động vốn lớn sẽ là cơ hội để mở rộng quy mô sản xuất kinh doanh, đầu tư được công nghệ sản xuất hiện đại, làm tăng hiệu suất sử dụng tài sản từ đó làm tăng lợi nhuận của doanh nghiệp
Nhân tố khách quan
Ngoài nhân tố chủ quan ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng tài sản trong doanh nghiệp còn có một số nhân tố khách quan ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng tài sản doanh nghiệp như: Môi trường kinh tế, chính trị- pháp luật, khoa học công nghệ, thị trường nguyên vật liệu và sản phẩm hàng hóa, đối thủ cạnh tranh và đơn
vị chủ quản…
Công ty cổ phần BIBICA được thành lập theo quyết định số 234/1998/QĐ-TTg ngày 01/12/1998 của Thủ tướng Chính phủ cổ phần hóa ba phân xưởng: bánh, kẹo, nha thuộc Công ty Đường Biên Hòa Giấy phép Đăng ký kinh doanh số
059167 do Sở Kế Hoạch Đầu tư tỉnh Đồng Nai cấp ngày 16/01/1999 với ngành nghề kinh doanh chính là sản xuất kinh doanh các sản phẩm đường, bánh, kẹo, nha, rượu (nước uống có cồn) Công ty có trụ sở chính đặt tại khu công nghiệp Biên Hòa I, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai Trong những năm qua, Công ty
Trang 5cổ phần BIBICA liên tục mở rộng chi nhánh, cơ sở sản xuất và đầu tư mới các dây truyền sản xuất hiện đại được nhập khẩu từ các nước Châu âu
Tổng tài sản không ngừng tăng trong đó tốc độ tăng tài sản ngắn hạn nhanh hơn tốc độ tăng tài sản dài hạn, thể hiện quy mô hoạt động kinh doanh ngày càng
mở rộng được thể hiện qua biểu đồ sau:
0 100
200
300
400
500
600
700
800
Năm 2007
Năm 2008
Năm 2009
Năm 2010
Năm 2011
Tài sản dài hạn Tài sản ngắn
Quy mô, cơ cấu tài sản ngắn hạn của công ty trong năm qua có nhiều thay đổi phụ thuộc vào chiến lược phát triển của công ty trong từng giai đoạn và điều kiện thực tế Trong đó, hàng tồn kho luôn chiếm tỷ trọng cao nhất, sau đó là tiền và tương đương tiền, các khoản phải thu ngắn hạn và tài sản ngắn hạn khác chiếm tỷ trọng không lớn trong tổng tài sản ngắn hạn, thể hiện qua bảng sau:
STT Chỉ tiêu
Năm
2007
Năm
2008
Năm
2009
Năm
2010
Năm
2011
1
Tiền và các khoản tương
đương
44.423 30.533
204.756 89.081 60.321
2 Các khoảng ĐT tài chính NH 14.055 196.055 5.000 45.000
3 Các khoản phải thu ngắn hạn 30.318 80.918 43.236 78.425 229.705
4 Hàng tồn kho
86.851 86.640 70.835 117.411 120.841
5 Tài sản ngắn hạn khác 3.432 8.123 17.688 3.456 10.930
Trang 6TỔNG CỘNG TSNH 179.079 402.269 341.516 333.373 421.797
Trong các năm qua công ty luôn chú trọng đến đầu tư tài sản dài hạn nhất là tài sản cố định Tỷ trọng tài sản cố định luôn chiếm tỷ trọng lớn nhất trên 75% so với tổng tài sản dài hạn, các khoản đầu tư tài chính dài hạn và các tài sản dài hạn
khác chiếm tỷ trọng nhỏ hơn 25% so với tổng tài sản dài hạn
Có thể thấy công ty khá chú trọng vào đầu tư tài sản cố định bằng việc đầu
tư các dây truyền sản xuất và xây dựng nhà máy mới nhằm mở rộng sản xuất kinh doanh trong thời gian tiếp theo Các khoản đầu tư tài chính dài hạn chiếm tỷ trọng lớn thứ 2 trong tổng tài sản dài hạn bao gồm đầu tư vào công ty liên doanh liên kết là Công ty cổ phần thực phẩm Huế và một số công ty khác nhằm kiếm lợi nhuận Tuy nhiên, do thị trượng chứng khoán nhiều biến động do đó công ty phải trích lập dự phòng số tiền khá lớn dự phòng cho các chứng khoán này giảm giá
Trong các năm qua, vấn đề hiệu quả sử dụng tài sản tại công ty cổ phần BIBICA luôn được đặc biệt quan tâm và đã đạt được những thành công nhất định Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân khách quan cũng như chủ quan hiệu quả sử dụng tài sản vẫn còn thấp và giảm sút ảnh hưởng tiêu cực đến kết quả hoạt động của công ty Nguyên nhân của việc giảm hiệu suất sử dụng tổng tài sản cần được phân tích chi tiết để tìm nguyên nhân do hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn hay do hiệu quả sử dụng dài hạn
STT Chỉ tiêu Năm
2007
Năm
2008
Năm
2009
Năm
20110
Năm
2011
1 Các khoản phải thu dài hạn
2 Tài sản cố định 149.435 173.676 366.591 401.407 344.071
3 Các khoản ĐT tài chính DH 38.499 18.208 14.162 10.792 4.646
4 Tài sản dài hạn khác 12.159 12.015 14.541 13.268 15.685
TỔNG CỘNG TSDH 203.899 395.294 395.293 425.468 364.401
Trang 7Hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn
Chỉ tiêu ĐVT Năm
2007
Năm
2008
Năm
2009
Năm
2010
Năm
2011
Doanh thu thuần Tr đồng 543.975 544.419 626.954 792.664 1.000.308 Lợi nhuận sau thuế Tr đồng 24.443 20.851 57.293 41.778 46.369
TSNH bình quân trong kỳ Tr đồng 167.677 290.674 371.893 337.445 377.585
Hiệu quả sử dụng TSNH của công ty từ năm 2008 đến năm 2011 so với năm 2007 giảm, nguyên nhân của việc giảm sút này là do trong giai đoạn này công
ty mới ký hợp tác chuyển nhượng 30% vốn cổ phần cho tập đoàn Lotte – Hàn Quốc do đó lượng tiền khá lớn từ thặng dư vốn cổ phần nhằm để đầu từ xây dựng các dự án, đổi mới dây chuyền thiết bị nhưng chưa thực hiện dự trữ tiền mặt không tạo ra lợi nhuận cho doanh nghiệp từ đó dẫn đến hệ số sinh lợi tài sản giảm Năm
2009 đến năm 2011 hiệu suất sử dụng tài sản ngắn hạn có xu hướng tăng dần lên tuy nhiên chưa cập hiệu suất sử dụng tài sản ngắn hạn năm 2007
Hiệu quả sử dụng tài sản dài hạn
Chỉ tiêu ĐVT Năm
2007
Năm
2008
Năm
2009
Năm
2010
Năm
2011
Doanh thu thuần Tr đồng 543.975 544.419 626.954 792.664 1.000.308 Lợi nhuận sau thuế Tr đồng 24.443 20.851 57.293 41.778 46.369 TSDH bình quân trong kỳ Tr đồng 143.382 201.996 299.596 410.381 364.401
Hiệu suất sử dụng TSDH và hệ số sinh lợi TSDH năm 2008 đến năm 2011
Trang 8thấp hơn so với năm 2007 Qua các năm hiệu suất sử dụng TSDH và hệ số sinh lời TSDH không ổn định trồi xụt nguyên nhân chủ yếu là do hiệu quả sử dụng tài sản
cố định của công ty giảm sút
Như vậy, nhìn chung hiệu quả sử dụng tài sản nói chung tại công ty cổ phần BIBICA là giảm, sau khi nghiên cứu chi tiết từng nhân tố ảnh hưởng tác giả đã tổng kết được một số nguyên nhân chủ yếu sau:
Nguyên nhân chủ quan
Năng lực quản lý tài sản yếu kém: Thể hiện trước hết ở các khoản phải thu tăng với giá trị khoảng 40 tỷ đến 70 tỷ đồng, do công ty áo dụng chính sách tín dụng thương mại mở rộng nhằm hỗ trợ các nhà phân phối bằng cách cho
nợ và trả chậm, kéo theo vấn đề này là các khoản phải thu khó đòi tăng lên phải trích lập dự phòng tài chính khoảng 500 triệu đồng đến 3.562 triệu đồng Sau đó là hàng tồn kho vẫn ở mức cao chiếm tỷ trọng khá lớn trong tổng tài sản ngắn hạn tỷ trọng dao động khoảng 20-50% và giá trị trên 70 tỷ đồng cùng với việc tiền mặt
dự trữ chưa hợp lý và công tác quản lý, đầu tư TSCĐ chưa hiệu quả: sử dụng chưa hết công suất thiết kế tài sản cố định và chi phí xây dựng dở dang cao Đầu tư quá nhiều vào thị trường chứng khoán chứa đựng nhiều rủi ro dẫn đến việc phải trích
dự phòng cho các chứng khoán này có năm lên tới 24 tỷ đồng ảnh hưởng đến sản xuất kinh doanh
Công tác thẩm định dự án chưa hiệu quả cũng là một trong nhữn nguyên nhân ảnh hưởng xấu đến hiệu quả sử dựng tài sản doanh nghiệp Trong những năm qua, công tác thẩm định dự án của Công ty chưa đạt hiệu quả cao dẫn đến tình trạng đầu tư vào một số dự án có giá trị cao nhưng chưa thu hồi được vốn, làm tăng chi phí sản xuất kinh doanh dở dang, gây ứ đọng vốn và ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng tài sản của Công ty Điển hình như dự án nhà máy Bibica miền bắc tại khu công nghiệp phố nối Hưng yến đã trả tiền thuê đất 27.6 tỷ đồng nhưng
do chưa nghiên cứu kỹ thị trường và định hướng phát triển công ty nên Hội đồng quản trị quyết định tạm dừng và thay đổi thời gian thực hiện làm ảnh hưởng lớn đến
kế hoạch tài chính công ty Ngoài ra việc huy động vốn và cơ cấu vốn chưa hợp lý
Trang 9cũng ảnh hưởng không tốt đến hiệu sử dụng tài sản doanh nghiệp
Nguyên nhân khách quan:
Nền kinh tế biến động nhiều bất lợi có tác động đến kết quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, lạm phát tăng cao 20%/năm làm cho chi phí đầu vào tăng cao trong khi gía sản phẩm đầu ra chưa thể thay đổi kịp do áp lực canh tranh của thị trường đầu ra, công ty gặp khó khăn trong việc phân phối sản phẩm ảnh hưởng tiêu cực đến hiệu quả sử dụng tài sản doanh nghiệp
Việc phân tích thực trạng tài sản doanh nghiệp cũng như hiệu quả sử dụng tài sản doanh nghiệp đã cho thấy một số mặt yếu kém làm hiệu quả sử dụng tài sản của doanh nghiệp chưa cao, việc tìm ra nguyên nhân và đưa ra một số giải sẽ góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản của công ty trong thời gian tới như sau:
Để nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn tại công ty cổ phần BIBICA thì vấn đề quản lý các khoản phải thu phải được quan tâm trước hết và biện pháp cần thiết là phải giảm thiểu được quy mô và thời hạn của các khoản phải thu thông qua: Xác định chính sách tín dụng thương mại với khách hàng, phân tích khách hàng, xác định đối tượng bán chịu, xác định điều kiện thanh toán, thiết lập một hạn mức tín dụng hợp lý, thường xuyên kiểm soát nợ phải thu sau đó là phải tối ưu hóa lượng hàng tồn kho, công ty cần quản lý thông qua định mức tiêu hao nguyên vật liệu, định mức tồn kho nguyên vật liệu và công tác mua sắm nguyên vật liệu
Và việc xây dựng mô hình quản lý tiền mặt cũng là một trong nội dung cần được quan tâm thích đáng
Để nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản dài hạn của công ty thì trước hêt cần phải nâng cao công tác quản lý tài sản cố định vì đây là lượng tài sản chiếm giá trị
và tỷ trọng cao nhất trong cơ cấu tài sản dài hạn của công ty, cần theo dõi, phân loại có hệ thống giúp công ty ra quyết định phù hợp như thanh lý, nhượng bán, hay sửa chữa cho từng loại tài sản góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng loại tài sản này Ngoài ra công ty cũng cần nâng cao hiệu quả công tác thẩm định dự án nhằm hạn chế một số rủi ro trong quá trình thực hiện và triển khai dự án góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản cũng như hiệu quả kinh doanh cho công ty
Trang 10Một số các giải pháp công ty cũng cần phải quan tâm thường xuyên nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản của công ty như: Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ; Tích cực tìm kiếm thị trường, mở rộng thị trường ra nước ngoài; tăng cường huy động vốn, thiết lập và duy trì cơ cấu vốn tối ưu…
Một số kiến nghị với nhà nước được đưa ra nhằm giúp cho hoạt động của công ty gặp thuận lợi hơn từ đó nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản công ty như: Hỗ trợ các doanh nghiệp xúc tiến thương mại ra nước ngoài; Hỗ trợ bảo vệ thương hiệu trên toàn cầu; xây dựng hệ thống chi tiêu trung bình ngành; ổn định kinh tế, kiểm soát lạm phát; Bình ổn và phát triển thị trường chứng khoán
Hy vọng luận văn đóng góp phần nào giúp Công ty Cổ phần BIBICA sử dụng tài sản ngày càng hiệu quả hơn, mang lại kết quả kinh doanh tốt hơn và Công
ty phát triển hơn nữa trong điều kiện hội nhập nền kinh tế Tuy nhiên, khó có thể tránh khỏi những hạn chế gặp phải trong quá trình thực hiện luận văn vì vậy tác giả rất mong nhận được ý kiến đóng góp của quý Thầy, Cô giáo và bạn đọc để luận văn được hoàn thiện hơn