Nâng cao chất lượng tín dụng đối với khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân hàng TMCP Tiên Phong

Đối với toàn bộ các khoản nợ vay của DNNVV: Kiểm tra kiểm soát phải thực hiện định kì hoặc bất thường và đảm bảo đủ các nội dung sau: xem xét và phân loại đối tượng vay vốn; định kỳ đá[r]

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

CẤN HUY HIỆU

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG ĐỐI VỚI KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TẠI

NGÂN HÀNG TMCP TIÊN PHONG

Chuyên ngành: TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ

Hà Nội – 2017

TÓM TẮT LUẬN VĂN

giới Đóng góp phần lớn vào sự phát triển đó là sự gia tăng về cả quy mô lẫn số lượng

GDP cho đất nước Đồng hành với sự phát triển của các doanh nghiệp nhỏ và vừa không

bền vững là vấn đề được quan tâm hàng đầu không chỉ các Ngân hàng mà còn của cả Chính phủ

với nhiều sản phẩm và dịch vụ vượt trội, phần nào khẳng định được thương hiệu trên thị trường Cũng giống như các Ngân hàng khác, Ngân hàng TMCP Tiên Phong cung cấp

2012 lên 105 nghìn tỷ năm 2016 Lợi nhuận sau thuế tăng gấp 5 lần sau 4 năm Tín dụng tăng từ 6,6 nghìn tỷ năm 2012 lên 51,2 nghìn tỷ năm 2016 Kết quả tài chính đã phản ánh được sự tăng trưởng vượt trội trong hoạt động kinh doanh của TPBank Đối tượng KH chủ yếu mà TPBank hướng đến là nhóm khách hàng trẻ và năng động mà chủ yếu trong

tài "Nâng cao chất lượng tín dụng đối với khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa tại

Ngân hàng TMCP Tiên Phong" nhằm giải quyết những vấn đề đó

Ngoài lời mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung của luận văn được kết cấu thành 3 chương:

- Chương 1: Tổng quan về chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa

của Ngân hàng thương mại

- Chương 2: Thực trạng chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại

TPBank

- Chương 3: Giải pháp nâng cao chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và

vừa tại TPBank

Trong chương 1, luận văn trình bày khái quát về chất lượng tín dụng đối với

DNNVV, tập trung làm rõ những vấn đề sau:

Luận văn đưa ra những quan điểm về thế nào là DNNVV; đặc điểm của DNNVV

và đặc biệt là vai trò của loại hình doanh nghiệp này trong nền kinh tế

Tiếp đó, luận văn đi vào nghiên cứu hoạt động cho vay đối với DNNNV của NHTM: khái niệm và đặc điểm của hoạt động cho vay DNNVV; các phương thức cho vay áp dụng cũng như những thuận lợi khó khăn khi cho vay đối với DNNVV

Trọng tâm của chương 1 là lý luận về chất lượng tín dụng đối với DNNVV của

Ngân hàng thương mại, gồm:

Quan niệm về chất lượng tín dụng đối với DNNVV đó là sự đáp ứng ki ̣p thời, hợp

lý những yêu cầu về vốn của khách hàng , phù hợp với các quy đi ̣nh của pháp luật hiện hành, vơ ́ i một mức chi phí hợp lý , đảm bảo sự phát triển an toàn và lợi nhuận trong hoạt động tín dụng của ngân hàng và thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế

Đứng trên quan điểm của hệ thống NHTM, luận văn đưa ra các chỉ tiêu đánh giá chất lượng tín dụng đối với DNNVV gồm : Chỉ tiêu dư nợ tín dụng ; chỉ tiêu tỷ lệ nợ xấu ,

nợ quá hạn của ngân hàng ; chỉ tiêu tỷ lệ dư nợ có TSĐB ; chỉ tiêu vòng quay vốn tín dụng; chỉ tiêu hiệu suất sử dụng vốn; chỉ tiêu tỷ lệ lãi treo và chỉ tiêutỷ lệ thu nhập từ hoạt động tín du ̣ng DNNVV

Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng tín dụng đối với DNNVV: nhóm nhân tố khách quan (các yếu tố thuộc về môi trường kinh tế; môi trường xã hội và môi trường pháp lý) và nhóm nhân tố chủ quan từ phía ngân hàng thương mại (chính sách tín dụng của NHTM đối với DNNVV; quy trình tín dụng của NHTM đối với DNNVV; Khả năng thu thập, phân loại và xử lý thông tin; trình độ cán bộ tín dụng; chất lượng công tác kiểm soát nội bộ; công tác quản trị rủi ro tín dụng)

Trong chương 2, luận văn khái quát những nét chung nhất về Ngân hàng TMCP

Tiên Phong và đi sâu nghiên cứu thực trạng chất lượng tín dụng đối với DNNVV tại đây

Trước tiên, luận văn giới thiệu chung về Ngân hàng TMCP Tiên Phong: quá trình hình thành, phát triển và cơ cấu tổ chức cũng như kết quả nổi bật đạt được về mặt quy mô hoạt động, kết quả kinh doanh, chỉ tiêu huy động vốn, chỉ tiêu cho vay,… trong những năm gần đây

Trọng tâm của chương 2 là việc phân tích thực trạng chất lượng tín dụng đối với DNNVV tại TPBank: sau khi khái quát qua về hoạt động cho vay DNNVV tại TPBank, luận văn đi vào phân tích sâu thực trạng chất lượng tín dụng đối với DNNVV tại TPBank theo nhóm chỉ tiêu đã nêu trong chương 1

Qua việc nhìn nhận tình hình thực tế chất lượng tín dụng đối với DNVVN, luận văn phân tích để thấy được những kết quả mà TPBank đã đạt được và những vấn đề hạn chế, khó khăn đồng thời chỉ rõ ra các nguyên nhân của hạn chế đó

Những kết quả đã đạt được của TPBank trong việc nâng cao chất lượng tín dụng đối với DNVVN

Dư nợ đối với DNNVV ngày càng được mở rộng:thể hiện ở số lượng DNNVV có quan hệ cho vay và dư nợ đối với DNNVV đều tăng trưởng mạnh qua các năm

Tỷ lệ nợ quá hạn, nợ xấu giảm đáng kể qua các năm và luôn là ngân hàng có tỷ lệ

nợ xấu, nợ quá hạn thấp nhất hệ thống

Cùng với cải thiện tỷ lệ nợ quá hạn, nợ xấu thì tỷ lệ lãi treo cũng được cải thiện đáng kể qua các năm

Cơ cấu dư nợ theo ngành kinh tế cũng được cải thiện đáng kể, dịch chuyển dần sang các ngành có ít rủi ro như ngành dược phẩm, xây lắp

Những vấn đề hạn chế, khó khăn

Tỷ lệ nợ quá hạn: Tỷ lệ nợ quá hạn và nợ xấu của khối DNNVV tuy có giảm nhưng có sự chuyển dịch theo chiều hướng xấu: đó là sự giảm dư nợ nhóm 3 và tăng ở dư

nợ nhóm 4 và nhóm 5

Vòng quay vốn tín dụng chưa được cải thiện đáng kể: Tốc độ tăng của doanh số thu nợ vẫn thấp tốc độ tăng của doanh số cho vay

Hiệu quả sử dụng vốn chưa thực sự cao, dưới 15% Vẫn còn rất nhiều DNNVV chưa tiếp cận được nguồn vốn tại TPBank

Nguyên nhân chủ yếu dẫn đến những hạn chế, khó khăn trên

- Nguyên nhân chủ quan:

Chính sách tín dụng: Điều kiện vay vốn còn chặt chẽ, thời gian xét duyệt chậm, chính sách lãi suất chưa linh hoạt

Quy trình tín dụng còn nhiều thủ tục, tương tác giữa các phòng ban còn nhiều hạn chế, quy trình thẩm định còn nhiều bất cập, gây khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn của khách hàng, tốc độ luân chuyển cán bộ cao

Trình độ cán bộ tín dụng còn hạn chế: Cán bộ tín dụng tại TPBank có tuổi đời còn trẻ chưa có nhiều kinh nghiệm trong việc tác nghiệm và thẩm định khách hàng

Công tác quản trị rủi ro gây khó khăn trong quá trình thẩm định cũng như tác nghiệp giữa CBTD với khách hàng

- Nguyên nhân khách quan:

Năng lực quản lý cũng như năng lực hoạt động của DNNVV còn nhiều hạn chế, tính minh bạch còn chưa cao gây khó khăn trong việc thẩm định và phê duyệt tín dụng

Tài sản đảm bảo của các DNNVV còn nhiều hạn chế, thường có tính pháp lý chưa đầy đủ, tính khả mại chưa cao

Môi trường kinh tế: Nền kinh tế vẫn đang trong quá trình phục hồi sau khủng hoảng, mức độ cạnh tranh giữa các ngân hàng ngày càng gay gắt, các cuộc chạy đua lãi suất bào mòn lợi nhuận của các ngân hàng

Môi trường pháp lý: Hệ thống văn bản pháp luật, cơ chế chính sách hỗ trợ hoạt động cho vay ngân hàng cũng như hoạt động của các DNNVV chưa đồng bộ Việc quản

lý các DNNVV còn nhiều bất cập

Hệ thống thông tin cho vay hoạt động thiếu hiệu quả

Trong chương 3, sau khi khái quát định hướng hoạt động chung cũng như định

hướng nâng cao chất lượng tín dụng đối với DNVVN tại Ngân hàng TMCP Tiên Phong, luận văn đề xuất một số giải pháp để nâng cao chất lượng tín dụng tại TPBank Đó là:

Thứ nhất: Xây dựng chính sách tín dụng phù hợp với DNNVV

- Đa dạng hóa hình thức cho vay đối với DNNVV: ngoài các phương thức cho vay

chủ yếu như cho vay theo món, cho vay theo hạn mức tín dụng, cần đẩy mạnh phát triển

và quảng bá áp dụng các hình thức cho vay mới đối với DNNVV như: Nhận TSĐB là quyền đòi nợ từ các tổ chức uy tín, chiết khấu giấy tờ có giá; cho vay chiết khấu bộ chứng từ xuất khẩu; cho vay thấu chi dựa trên tài khoản; cho vay dựa trên hàng tồn kho

và khoản phải thu; tài trợ xuất khẩu trước khi giao hàng thế chấp L/C và các sản phẩm tài trợ đặc thù cho từng nhóm ngành, nhóm khách hàng tại một khu vực đặc thù Ví dụ: tài trợ cho các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây lắp, doanh nghiệp hoạt động trong ngành dược phẩm…

- Hoàn thiện chính sách khách hàng đối với DNNVV hợp lý

Các cơ quan hội sở cần hướng dẫn các chi nhánh trong việc xây dựng Chính sách khách hàng đối với DNNVV tại từng địa bàn kinh doanh

Khối khách hàng Doanh nghiệp nhỏ và vừa phải đảm bảo hướng dẫn triển khai

thống nhất quy trình cho vay mới để quá trình tác nghiệp nhanh chóng, rõ ràng, từ đó có thể thực hiện hiệu quả công tác chăm sóc và làm thoả mãn tốt nhất mọi nhu cầu của DNNVV

Xây dựng cơ chế lãi suất linh hoạt

Quy hoạch hạn mức tín dụng cho khối khách hàng DNNVV từng thời kỳ phù hợp với giới hạn tăng trưởng của nhà nước cũng như kế hoạch phát triển kinh doanh của ngân hàng

Thời hạn cho vay và kỳ hạn nợ hợp lý

Vận dụng linh hoạt các khoản đảm bảo

Về phía các đơn vị kinh doanh: cần phối hợp với hội sở để triển khai tốt chính sách khách hàng đối với DNN&V

- Tăng cường hoạt động kiểm tra kiểm soát:

Nâng cao chất lượng thẩm định khách hàng

Thực hiện tốt công tác phân loại khách hàng đối với DNNVV

Nâng cao trình độ cho chuyên viên thẩm định: ngoài nguyên tắc 6C trong kĩ năng phân tích tín dụng, chuyên viên thẩm định cần tuân thủ đúng các bước trong quy trình cho vay và các hướng dẫn thẩm định khoản vay theo món, theo hạn mức, theo ngành nghề do Ngân hàng ban hành

Hoàn thiện thu thập và phân tích các thông tin về khách hàng

Nâng cao năng lực quản trị rủi ro tín dụng

Hoàn thiện mô hình tổ chức và nhân sự của Khối Quản trị rủi ro

Xây dựng và duy trì mối quan hệ chặt chẽ giữa Hội sở và các đơn vị kinh doanh: Hội sở có nhiệm vụ chủ trì, quản trị tập trung rủi ro tín dụng cùng với sự phối hợp của các đơn vị kinh doanh

Nâng cao năng lực chuyên môn về quản trị rủi ro nói chung và quản trị rủi ro tín dụng nói riêng đối với cán bộ làm công tác quản trị rủi ro trong ngân hàng

Phân định trách nhiệm rõ ràng giữa các bộ phận trong toàn hệ thống giữa một bên

là bộ phận lập chính sách, giám sát và kiểm tra việc thực hiện chính sách và một bên là tổ chức và thực hiện quản trị rủi ro

Đưa ra quan điểm độc lập và nhất quán về rủi ro tín dụng trên toàn hệ thống, nắm

rõ danh mục khách hàng và thấu hiểu các loại hình rủi ro tín dụng cũng như nguyên nhân

và đề xuất giải pháp về những khả năng lựa chọn giữa rủi ro và thu nhập trong hoạt động

Thực hiện đồng bộ các biện pháp phòng tránh rủi ro tín dụng gồm: hoàn thiện quy trình thủ tục cho vay; nâng cao hoạt động thu hồi và xử lý nợ; mua bảo hiểm cho các khoản tiền vay; xếp hạng tín dụng nội bộ cho khách hàng trước khi quyết định cho vay;…

Tăng cường công tác dự báo yếu tố môi trường kinh tế xã hội ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh như lạm phát, lãi suất, tỷ giá,

- Tăng cường kiểm tra, kiểm soát nội bộ

Hoạt động kiểm tra kiểm soát nội bộ phải được thực hiện đồng bộ trên toàn hệ thống, liên tục

Công tác kiểm tra, kiểm soát nội bộ cần tiếp tục hoàn thiện theo hướng: Đối với từng khoản vay: Đảm bảo thực hiện kiểm tra kiểm soát trong tất cả các khâu của quá trình cho vay: kiểm tra trước (công tác thẩm định), kiểm tra trong khi cho vay (mục đích

sử dụng vốn, thủ tục giải ngân, ) và kiểm tra sau khi cho vay (đảm bảo khách hàng sử dụng vốn vay đúng mục đích, có hiệu quả, đồng thời đôn đốc khách hàng hoàn trả nợ gốc, lãi vay đúng hạn) Đối với toàn bộ các khoản nợ vay của DNNVV: Kiểm tra kiểm soát phải thực hiện định kì hoặc bất thường và đảm bảo đủ các nội dung sau: xem xét và phân loại đối tượng vay vốn; định kỳ đánh giá lại tài sản đảm bảo; kiểm tra, kiểm soát hồ

sơ lưu tại Ngân hàng; kiểm tra việc tuân thủ các quy trình và chính sách cho vay; định kỳ kiểm tra thực tế hoạt động sản xuất kinh doanh của DNNVV

Bên cạnh việc đề xuất giải pháp, luận văn còn đưa ra một số kiến nghị với các Doanh nghiệp vừa và nhỏ và kiến nghị với Ngân hàng nhà nước, các cơ quan chính phủ,

cơ quan quản lý, hiệp hội DNNVV

Với những kết quả đạt được thông qua thực hiện đề tài: “Nâng cao chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân hàng TMCP Tiên Phong”, luận văn đã có những đóng góp chủ yếu sau đây:

- Hệ thống hóa những vấn đề cơ bản về DNNVV, phạm trù chất lượng tín dụng và vai trò của chất lượng tín dụng đối với DNNVV đối với nền kinh tế nói chung và ngân

hàng thương mại nói riêng, từ đó khẳng định sự cần thiết phải nâng cao chất lượng tín dụng đối với DNNVV

- Đánh giá và phân tích thực trạng chất lượng tín dụng đối với DNNVV, từ đó rút ra những kết quả cũng như những hạn chế và nguyên nhân ảnh hưởng tới việc nâng cao chất lượng tín dụng tại Ngân hàng TMCP Tiên Phong làm cơ sở đưa ra các giải pháp

- Đề xuất một số giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng tín dụng đối với DNNVV, phù hợp với định hướng phát triển DNNVV của Nhà nước và định hướng chiến lược DNNVV của Ngân hàng TMCP Tiên Phong

Nâng cao chất lượng tín dụng là một phạm trù khá rộng và phụ thuộc vào nhiều yếu tố chủ quan và khách quan khác nhau, cùng với sự phát triển của kinh tế và những biế động khó lường, hơn nữa bản thân nhận thức của tác giả cũng có những giới hạn nhận định, vì vậy luận văn này khó tránh khỏi thiếu sót nhất định Tác giả mong nhận được sự đóng góp của các thầy cô giáo, các nhà quản lý, đồng nghiệp và người đọc quan tâm để tác giả tiếp tục được hoàn thiện đề tài ở cấp độ cao hơn./