Nâng cao chất lượng cho vay đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng phát triển Nhà đồng bằng Sông Cửu Long chi nhánh Hải Dương

Việc nâng cao chất lượng cho vay đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ là một trong những nhiệm vụ hàng đầu trong chiến lược kinh doanh của ngân hàng được ngân hàng phát triển [r]

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CHẤT LƯỢNG CHO VAY ĐỐI VỚI

DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠIError! Bookmark not defined 1.1 Hoạt động cho vay đối với Doanh nghiệp vừa và nhỏ của Ngân

hàng thương mại Error! Bookmark not defined

1.1.1 Khái quát về ngân hàng thương mạiError! Bookmark not defined

1.1.1.1 Khái niệm ngân hàng thương mại (NHTM)Error! Bookmark not defined

1.1.1.2 Phân loại ngân hàng thương mạiError! Bookmark not defined

1.1.1.3 Các hoạt động kinh doanh cơ bản của Ngân hàng thương

1.1.2 Hoạt động cho vay đối với Doanh nghiệp vừa và nhỏ của

ngân hàng thương mại Error! Bookmark not defined

1.1.2.1 Khái niệm, đặc điểm của Doanh nghiệp vừa và nhỏError! Bookmark not defined

1.1.2.2 Hoạt động cho vay đối với Doanh nghiệp vừa và nhỏ của

1.2 Chất lượng cho vay Doanh nghiệp vừa và nhỏ của ngân hàng

thương mại Error! Bookmark not defined

1.2.2 Các chỉ tiêu phản ánh chất lượng cho vay đối với doanh

nghiệp vừa và nhỏ Error! Bookmark not defined

1.2.2.1 Tốc độ tăng trưởng dư nợ cho vay DNVVNError! Bookmark not defined

1.2.2.3 Các chỉ tiêu về phân loại nợError! Bookmark not defined

1.2.2.4 Doanh thu từ hoạt động cho vay DNVVNError! Bookmark not defined

1.3 Những nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng cho vay đối với doanh

nghiệp vừa và nhỏ của ngân hàng thương mạiError! Bookmark not defined

1.3.1 Các nhân tố chủ quan Error! Bookmark not defined

1.3.2 Các nhân tố khách quan Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG CHO VAY DNVVN

TẠI NGÂN HÀNG PHÁT TRIỂN NHÀ ĐÔNG BẰNG SÔNG CỬU

LONG

CHI NHÁNH HẢI DƯƠNG Error! Bookmark not defined

2.1 Sơ lược về ngân hàng phát triển nhà Đồng Bằng Sông Cửu Long

chi nhánh Hải Dương Error! Bookmark not defined

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triểnError! Bookmark not defined

2.1.2 Các hoạt động cơ bản Error! Bookmark not defined

2.2 Thực trạng chất lượng cho vay đối với DNVVN tại ngân hàng

phát triển nhà Đồng Bằng Sông Cửu Long chi nhánh Hải DươngError! Bookmark not defined

2.2.1 Thực trạng cho vay DNVVN tại MHB Hải DươngError! Bookmark not defined

2.2.2 Thực trạng chất lượng cho vay đối với DNVVN tại ngân hàng phát

triển nhà Đồng Bằng Sông Cửu Long chi nhánh Hải DươngError! Bookmark not defined

2.2.2.1 Mức tăng trưởng dư nợ cho vay DNVVN tại MHB Hải DươngError! Bookmark not defined 2.2.2.2 Tình hình nợ quá hạn của MHB Hải DươngError! Bookmark not defined

2.2.2.4 Doanh thu từ hoạt động cho vay DNVVNError! Bookmark not defined

2.3 Đánh giá thực trạng chất lượng cho vay đối với DNVVN tại

ngân hàng phát triển nhà Đồng Bằng Sông Cửu Long

chi nhánh Hải Dương Error! Bookmark not defined

2.3.1 Những kết quả đạt được về chất lượng cho vayError! Bookmark not defined

2.3.2 Hạn chế và nguyên nhân Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CHO VAY

DNVVN TẠI NGÂN HÀNG PHÁT TRIỂN NHÀ ĐỒNG BẰNG

SÔNG CỬU LONG CHI NHÁNH HẢI DƯƠNGError! Bookmark not defined

3.1 Định hướng cho vay DNVVN của Ngân hàng phát triển nhà

Đồng Bằng Sông Cửu Long chi nhánh Hải DươngError! Bookmark not defined

3.1.1 Định hướng phát triển các DNVVNError! Bookmark not defined

3.1.2 Định hướng cho vay của ngân hàng phát triển nhà Đồng BằngError! Bookmark not defined Sông Cửu Long chi nhánh Hải DươngError! Bookmark not defined

3.2 Giải pháp nâng cao chất lượng cho vay đối với DNVVN tại ngân hàng

phát triển nhà Đồng Bằng Sông Cửu Long chi nhánh Hải DươngError! Bookmark not defined

3.2.1 Hoàn thiện chính sách cho vay hợp lýError! Bookmark not defined

3.2.2 Thực hiện chính sách lãi suất cho vay linh hoạtError! Bookmark not defined

3.2.3 Đa dạng hóa các hình thức tài sản bảo đảmError! Bookmark not defined

3.2.4 Thực hiện tốt công việc đánh giá, xếp hạng khách hàngError! Bookmark not defined

3.2.5 Tăng cường công tác kiểm tra đối với hoạt động cho vayError! Bookmark not defined

3.2.6 Nâng cao chất lượng cán bộ tín dụngError! Bookmark not defined

3.2.7 Mở rộng huy động vốn Error! Bookmark not defined

3.2.8 Giải pháp khác Error! Bookmark not defined

3.3 Một số kiến nghị Error! Bookmark not defined

3.3.1 Kiến nghị với Ngân hàng phát triển nhà Đồng Bằng

Sông Cửu Long Error! Bookmark not defined

3.3.2 Kiến nghị với Ngân hàng Nhà nướcError! Bookmark not defined

3.3.3 Kiến nghị với Nhà nước Error! Bookmark not defined

KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢOError! Bookmark not defined

LỜI MỞ ĐẦU

Doanh nghiệp vừa và nhỏ được đánh giá là bộ phận năng động của nền kinh tế Bởi lẽ doanh nghiệp vừa và nhỏ luôn là kênh huy động quan trọng vốn của xã hội phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh Trong những năm qua, doanh nghiệp vừa và nhỏ phát triển mạnh đã góp phần giải quyết các vấn đề xã hội như tạo ra việc làm mới giảm tỷ lệ thất nghiệp, tăng thêm thu nhập cho phần lớn người lao động

Doanh nghiệp vừa và nhỏ phát triển như hiện nay là nhờ phần lớn vào các dịch vụ tiện ích của các ngân hàng Đặc biệt là dịch vụ cho vay đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ Tuy nhiên, trong quá trình cho vay ngân hàng còn có nhiều bất cập như: trình độ cán bộ tín dụng còn hạn chế, chất lượng thông tin tín dụng chưa cao, chính sách cho vay của ngân hàng chưa linh hoạt… nên chất lượng cho vay tại ngân hàng còn thấp Để tồn tại và phát triển trong môi trường cạnh tranh phức tạp thì việc nâng cao chất

lượng hoạt động cho vay là việc làm hết sức cần thiết Vì vậy đề tài: “Nâng cao chất lượng cho vay đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng phát triển nhà Đồng Bằng Sông Cửu Long chi nhánh Hải Dương” được

chọn để nghiên cứu

Ngoài phần mở đầu và phần kết luận, luận văn được kết cấu thành ba chương:

Chương 1: Tổng quan chất lượng cho vay đối với doanh nghiệp vừa

và nhỏ của Ngân hàng thương mại

Chương 2: Thực trạng chất lượng cho vay đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng phát triển nhà Đồng Bằng Sông Cửu Long chi nhánh Hải Dương

Chương 3: Giải pháp nhằm nâng cao chất lượng cho vay đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng phát triển nhà Đồng Bằng Sông Cửu Long chi nhánh Hải Dương

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CHẤT LƯỢNG CHO VAY ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG

MẠI

1.1 Hoạt động cho vay đối với Doanh nghiệp vừa và nhỏ của Ngân hàng thương mại

1.1.1 Khái quát về ngân hàng thương mại

Luật các tổ chức tín dụng do Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ

nghĩa Việt Nam thông qua ngày 22/12/1997 định nghĩa: “Ngân hàng

thương mại là một doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực tiền tệ với các hoạt động chủ yếu là huy động vốn, cho vay, đầu tư và các hoạt động dịch

vụ nhằm một trong các mục tiêu quan trọng là tối đa hoá lợi nhuận” [11]

Hoạt động kinh doanh cơ bản của các NHTM là các hoạt động đem lại lợi nhuận cho NHTM bao gồm: hoạt động huy động vốn, sử dụng vốn

và các hoạt động kinh doanh dịch vụ khác

1.1.2 Hoạt động cho vay đối với DNVVN của NHTM

Theo Nghị định số 90/2001 NĐ-CP ngày 23/11/2001 của Chính phủ,

DNVVN được định nghĩa như sau: “Doanh nghiệp vừa và nhỏ là cơ sở sản

xuất, kinh doanh độc lập, đã được đăng ký kinh doanh theo pháp luật hiện hành, có vốn đăng ký không quá 10 tỷ đồng hoặc số lao động trung bình hàng năm không quá 300 người”

* Hoạt động cho vay đối với DNVVN của ngân hàng thương mại có đặc điểm chủ yếu là thời gian thẩm định DNVVN dài và chi phí thẩm định lớn; điều kiện cho vay áp dụng đối với DNVVN rất chặt chẽ; mức cho vay đối với DNVVN thấp, lãi suất cao DNVVN gặp nhiều khó khăn hơn so với doanh nghiệp lớn hay các doanh nghiệp có uy tín với ngân hàng trong việc tiếp cận vốn

* Quy trình cho vay của NHTM đối với DNVVN thường bao gồm các bước sau: tiếp nhận hồ sơ vay vốn; phân tích và thẩm định khách hàng

vay vốn; ra quyết định cho vay; giải ngân; giám sát, thu nợ và thanh lý hợp đồng

1.2 Chất lượng cho vay đối với DNVVN của ngân hàng thương mại

1.2.1 Quan niệm chất lượng cho vay

Đối với ngân hàng: cho vay có chất lượng là cho vay thu được đầy đủ cả gốc và lãi đúng thời hạn, không những bù đắp được chi phí hình thành nguồn vốn đó mà còn tăng lợi nhuận cho ngân hàng

1.2.2 Các chỉ tiêu phản ánh chất lượng cho vay đối với DNVVN

Mức tăng trưởng dư nợ cho vay DNVVN

Tốc độ tăng trưởng dư nợ DNCV (năm n)- DNCV (năm n-1)

100

cho vay DNVVN DNCV (năm n-1)

Nếu chỉ tiêu này tăng càng cao chứng tỏ chất lượng cho vay của ngân hàng tốt và ngược lại, chỉ tiêu này càng thấp và có xu hướng giảm thì chất lượng cho vay của ngân hàng xấu đi

Tỷ lệ nợ quá hạn

Tỷ lệ nợ quá hạn Nợ quá hạn cho vay DNVVN

= x 100 (%) cho vay DNVVN Dư nợ cho vay DNVVN

Tỷ lệ nợ quá hạn cao thể hiện chất lượng cho vay thấp, độ rủi ro tín dụng cao Ngược lại, nếu tỷ lệ nợ quá hạn thấp hoặc gần bằng 0 thì có thể khẳng định chất lượng cho vay của ngân hàng cao, độ rủi ro tín dụng thấp

Các chỉ tiêu về phân loại nợ

Ngân hàng tiến hành phân loại nợ theo Quyết định 493/2005/QĐ-NHNN và Quyết định 18/2007/QĐ-493/2005/QĐ-NHNN NHTM có nhiều khoản cho vay bị nợ quá hạn Thời hạn quá hạn của các khoản vay càng dài thì nguy

cơ mất vốn của ngân hàng càng lớn, chất lượng cho vay càng thấp và ngược lại

Doanh thu từ hoạt động cho vay DNVVN

tỷ trọng doanh thu cho vay DNVVN Doanh thu cho vay DNVVN =

trên tổng doanh thu cho vay Tổng doanh thu cho vay

Chỉ tiêu này càng cao cho thấy doanh thu từ hoạt động cho vay DNVVN trong tổng doanh thu từ hoạt động cho vay càng lớn

1.3 Những nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng cho vay đối với DNVVN của ngân hàng thương mại

1.3.1 Các nhân tố chủ quan

Đây là những nhân tố thuộc về ngân hàng, có ý nghĩa quyết định đến

sự thành công hay thất bại trong hoạt động chung của ngân hàng hay quyết định đến chất lượng cho vay của ngân hàng nói riêng Có thể nói đến một

số nhân tố: chính sách cho vay, chất lượng và sự đa dạng hóa các hình thức cho vay đối với DNVVN, chất lượng thẩm định cho vay, những ứng dụng công nghệ tiên tiến, năng lực tài chính của ngân hàng, kiểm tra, kiểm soát nội bộ

1.2.3.2 Các nhân tố khách quan

Những nhân tố khách quan thuộc phía doanh nghiệp vay vốn: tài sản bảo đảm, tính khả thi và khả năng sinh lời của các dự án, phương án kinh doanh; chất lượng thông tin tài chính do DNVVN cung cấp cho ngân hàng, đạo đức của chủ doanh nghiệp

Ngoài những nhân tố thuộc về phía doanh nghiệp vay vốn, các nhân tố thuộc môi trường cũng ảnh hưởng tới chất lượng cho vay của ngân hàng như: tình hình kinh tế - xã hội trong và ngoài nước; các chính sách kinh tế - xã hội của Nhà nước

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG CHO VAY DNVVN

TẠI NGÂN HÀNG PHÁT TRIỂN NHÀ ĐÔNG BẰNG

SÔNG CỬU LONG CHI NHÁNH HẢI DƯƠNG

2.1 Sơ lược về ngân hàng phát triển nhà Đồng Bằng Sông Cửu Long chi nhánh Hải Dương

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển

Ngân hàng MHB chi nhánh Hải Dương được thành lập ngày 01 tháng

12 năm 2004 Đây là đơn vị thứ 90 trong trổng số các chi nhánh và phòng giao dịch của MHB Đến cuối năm 2007, Chi nhánh đã thành lập và đưa vào hoạt động 6 phòng giao dịch trực thuộc, có 62 lao động trong biên chế, 14 lao động hợp đồng khoán việc Chi nhánh luôn quan tâm đến chất lượng hoạt động của các tổ chức đảng, đoàn thể trong đơn vị, khuyến khích, động viên tinh thần cán

bộ nhân viên trong công tác, nâng cao trình nghiệp vụ chuyên môn

2.1.2 Các hoạt động cơ bản

a Hoạt động huy động vốn: Nguồn vốn huy động tại ngân hàng không

ngừng tăng lên theo thời gian Tốc độ tăng trưởng năm 2006 khá cao (54%) Sau đó tốc độ tăng trưởng có xu hướng giảm dần vào năm 2007 và 2008

b Hoạt động cho vay: Nhìn chung, hoạt động cho vay của MHB

Hải Dương tăng trưởng cao, tốc độ tăng trưởng dư nợ cho vay trung bình hàng năm đạt 13%, đảm bảo an toàn vốn và có hiệu quả

c Các hoạt động khác: Ngoài các hoạt động trên, MHB Hải Dương

còn cung cấp các dịch vụ khác như dịch vụ thanh toán, bảo lãnh, thanh toán xuất nhập khẩu, kinh doanh ngoại tệ phục vụ khách hàng nhanh chóng, thuận tiện, an toàn, hiệu quả, dáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng

d Kết quả hoạt động kinh doanh: Sau hai năm đi vào hoạt động,

MHB Hải Dương đã qua điểm hoà vốn Năm 2007 lợi nhuận là 2.030 triệu đồng tăng 7.8 % so với dự kiến Sang năm 2008, lợi nhuận trước thuế của ngân hàng tăng 5.033 triệu đồng (tăng gấp 3,48 lần) so với năm 2007

2.2 Thực trạng chất lượng cho vay đối với DNVVN tại ngân hàng phát triển nhà Đồng Bằng Sông Cửu Long chi nhánh Hải Dương

2.2.1 Thực trạng cho vay DNVVN tại MHB Hải Dương

* Đối tượng khách hàng của ngân hàng: Các DNVVN là khách

hàng của MHB Hải Dương thường có quy mô về số lượng lao động nằm trong khoảng từ 50 đến 300 người Năng lực quản lý của chủ doanh nghiệp nhìn chung tương đối đồng đều Nhưng trang thiết bị và công nghệ của khách hàng thường không đồng đều Hầu hết, các doanh nghiệp hiện nay đều khó tiếp cận được nguồn vốn vay của MHB Hải Dương do thiếu tài sản

đảm bảo

* Điều kiện chung của DNVVN khi vay vốn: có tư cách pháp nhân,

có tình hình tài chính lành mạnh, không có nợ quá hạn, sản xuất kinh doanh

có lãi, đảm bảo trả nợ vay cho MHB trong thời hạn cam kết, thực hiện đảm bảo tiền vay theo quy định của MHB Hải Dương, có mức vốn nhất định để tham gia vào phương án hay dự án xin vay vốn của mình

2.2.2 Thực trạng chất lượng cho vay đối với DNVVN tại ngân hàng phát triển nhà Đồng Bằng Sông Cửu Long chi nhánh Hải Dương

2.2.2.1 Mức tăng trưởng dư nợ cho vay DNVVN tại MHB Hải Dương

* Mức tăng trưởng dư nợ cho vay DNVVN theo thành phần kinh tế

Bảng 2.1: Dư nợ cho vay DNVVN theo thành phần kinh tế tại

MHB Hải Dương giai đoạn 2005- 2008

Đơn vị: Triệu đồng

Chỉ tiêu Năm 2005 Năm 2006 Năm 2007 Năm 2008

Dư nợ Dư nợ TĐTT Dư nợ TĐTT Dư nợ TĐTT

I Dư nợ VND 108 365 121 288 11,93 148 934 22,79 186 062 24,93

1 DN quốc doanh 1 920 5 767 2,27 20 697 1,27 3 496 3,52

2 DN ngoài quốc doanh 96 445 105 521 9,41 128 237 21,53 162 566 26,77

II Dư nợ USD qui VND 6 375 8 908 9,73 3 624 52,94

2 DN ngoài quốc doanh 6 375 7 587 19,01 11 237 48,11

Tổng 108 365 127 663 17,81 157 842 23,64 199 686 26,51

(Nguồn: Báo cáo hoạt động tín dụng MHB Hải Dương năm 2005- năm

2008)

Khách hàng chủ yếu của MHB Hải Dương là các DNVVN ngoài quốc doanh Tỷ trọng dư nợ cho vay đối tượng này thường xuyên chiếm trên 80% tổng dư nợ cho vay DNVVN và tăng theo các năm Tốc độ tăng trưởng dư nợ cho vay DNVVN tăng nhanh nhất vào năm 2008 đạt 26,51%

Xét theo thời hạn cho vay, dư nợ cho vay DNVVN tại MHB Hải Dương chủ yếu là cho vay ngắn hạn Dư nợ cho vay ngắn hạn hàng năm vẫn tăng lên về số tuyệt đối nhưng tốc độ tăng trưởng lại đang có xu hướng giảm dần Hoạt động cho vay trung và dài hạn của ngân hàng chỉ chiếm tỷ trọng khá khiêm tốn, khoảng 20% tổng dư nợ cho vay DNVVVN

Doanh số cho vay và doanh số thu nợ đều tăng theo thời gian Doanh

số cho vay tăng, doanh số thu nợ cũng tăng chứng tỏ ngân hàng đã chú trọng cả khâu tăng cường cho vay, tăng cường giám sát thu nợ góp phần làm chất lượng cho vay ngân hàng tốt hơn

2.2.2.2 Tình hình nợ quá hạn của MHB Hải Dương

Bảng 2.2 Nợ quá hạn cho vay của MHB Hải Dương

Đơn vị: Triệu đồng

Chỉ tiêu

Năm 2005 Năm 2006 Năm 2007 Năm 2008 DVNVN TPKT

khác DVNVN

TPKT khác DVNVN

TPKT khác DVNVN

TPKT khác

1 Tổng dư nợ 108 365 117 396 127 663 122 657 157 842 131 628 199 686 127 009

2 Nợ quá hạn 86 74 95 61 90 58 79 46

3 Tỷ lệ nợ

quá hạn % 0,079 0,063 0,074 0,050 0,057 0,044 0,040 0,036

(Nguồn: Báo cáo hoạt động tín dụng của MHBHD 2005-2008)

Mặc dù dư nợ cho vay hàng năm của ngân hàng vẫn tăng lên nhưng

nợ quá hạn của ngân hàng đã thực sự giảm dần Nợ quá hạn cho vay DNVVN chiếm tỷ trọng tương đối cao trong tổng nợ quá hạn của ngân hàng và lớn hơn nhiều so với các thành phần kinh tế khác Tuy nhiên, tỷ lệ

nợ quá hạn cho vay DNVVN đang dần được khắc phục và đang giảm dần

Tỷ lệ nợ quá hạn cho vay DNVVN năm 2005 là 0,079%, đến năm 2008 chỉ còn là 0,040% Đây là dấu hiệu tốt đánh giá chất lượng cho vay của ngân hàng đã được cải thiện