Đại học Thái Nguyên là một trong những cơ sở giáo dục đại học đầu tiên tại Việt Nam thực hiện đánh giá đầu ra của chương trình đào tạo (CTĐT), mặc dù còn gặp nhiều k[r]
Trang 1Tập 167, số 07, 2017
Trang 2T¹p chÝ Khoa häc vµ C«ng nghÖ
CHUYÊN SAN KHOA HỌC XÃ HỘI – NHÂN VĂN – KINH TẾ
Nguyễn Đại Đồng - Hoạt động khai thác mỏ ở Lào Cai dưới thời Gia Long và Minh Mệnh 3
Dương Thị Huyền - Thương mại châu Âu và những tác động đến tình hình chính trị Đàng Trong thế kỷ XVI- XVIII 9
Trần Thị Nhung - Miêu tả tình tiết trong Truyện Kiều và Kim Vân Kiều Truyện 15
Nguyễn Thị Hải Phương - Bản chất của ngôn từ văn học (nghĩ từ bài viết Bản chất xã hội, thẩm mỹ của diễn
Phạm Thị Mai Hương, Nguyễn Thị Thu Trang, Ngô Thị Lan Anh - Ảnh hưởng của lễ hội Vu Lan đến đời
Phạm Thị Ngọc Anh - Hình tượng văn thủy ba trong mỹ thuật cổ Việt Nam và các ứng dụng trên sản phẩm mỹ
Trương Thị Phương - Giải pháp ứng dụng hiệu quả thông tin đồ họa trên báo điện tử 37
Phạm Thị Nhàn - Ẩn dụ từ vị giác “ngọt” trong tiếng Hán hiện đại 43
Lương Thị Thanh Dung – Sự khác nhau về kết cấu chữ Nôm của văn bản Thiền tông bản hạnh giữa bản in
Nguyễn Thị Quế, Phạm Phương Hoa - Đánh giá sự phù hợp của giáo trình New English File đối với việc
giảng dạy sinh viên không chuyên ngữ tại Trường Đại học Khoa học – Đại học Thái Nguyên 55
Hoàng Thị Thắm - Nghiên cứu về siêu nhận thức trong nghe tiếng Anh của sinh viên chương trình tiên tiến tại
Nguyễn Quỳnh Trang, Dương Công Đạt, Vũ Kiều Hạnh - Thiết kế chương trình bổ trợ nói cho học sinh lớp
Nguyễn Khánh Như - Sự phát triển của hệ thống các trường đại học sư phạm trọng điểm Trung Quốc hiện nay 73
Nguyễn Văn Hồng, Vũ Thị Thanh Thủy - Dạy học theo dự án và vấn đề phát triển năng lực nghiên cứu khoa
Trần Thị Phương Thảo, Nguyễn Thị Hoa Hồng - Nâng cao tính ứng dụng trong xây dựng chương trình đào
tạo đại học tại Việt Nam – bài học từ chương trình giáo dục đại học định hướng nghề nghiệp ứng dụng (POHE) 85
Phạm Thị Bích Thảo, Nguyễn Thành Trung - Lựa chọn bài tập thể lực chuyên môn nâng cao kết quả học tập
chạy cự ly ngắn cho sinh viên khóa 14 Trường Đại học Khoa học - Đại học Thái Nguyên 91
Lê Huy Hoàng, Nguyễn Thị Huyền, Nguyễn Thị Ngân, Vũ Thị Vân Anh - Phát triển năng lực sử dụng ngôn
ngữ hóa học của học sinh phổ thông trong dạy học các nội dung về hóa học hữu cơ chương trình hóa học lớp 12
Nguyễn Trọng Du - Phỏng vấn ‘nhóm tập trung’: một phương pháp thu thập dữ liệu hiệu quả với các nghiên
Đỗ Thị Thái Thanh, Trương Tấn Hùng, Đào Ngọc Anh - Xây dựng hồ sơ năng lực bồi dưỡng giáo viên thể
Nguyễn Ngọc Bính, Dương Tố Quỳnh, Nguyễn Văn Thanh - Thực trạng sử dụng hệ thống phương tiện
chuyên môn trong giảng dạy môn bóng chuyền cho sinh viên Trường Đại học Kinh tế và Quản trị Kinh doanh -
Lê Văn Hùng, Nguyễn Nhạc - Giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động câu lạc bộ bóng đá nam sinh viên
Journal of Science and Technology
167 (07)
N¨m 2017
Trang 3Nguyễn Văn Dũng, Lê Văn Hùng - Một số giải pháp giúp sinh viên lựa chọn môn học tự chọn trong chương
trình giáo dục thể chất dành cho sinh viên không chuyên thể dục thể thao Trường Đại học Sư phạm – Đại học
Nguyễn Văn Chiến, Nguyễn Trường Sơn, Đỗ Như Tiến - Một số kết quả ban đầu trong việc áp dụng CDIO
để xây dựng chuẩn đầu ra của chương trình đào tạo tại Đại học Thái Nguyên 131
Đỗ Quỳnh Hoa - Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào việc xây dựng lối sống cho sinh viên Trường Đại học
Công nghệ Thông tin và Truyền thông – Đại học Thái Nguyên trong giai đoạn hiện nay 135
Phạm Văn Hùng, Nguyễn Huy Hùng - Đánh giá đầu ra của chương trình đào tạo qua mức độ đáp ứng chuẩn
đầu ra của sinh viên chuẩn bị tốt nghiệp 141
Ngô Thị Lan Anh, Nguyễn Thị Thu Hiền - Yêu cầu khách quan của việc đổi mới quy trình kiểm tra đánh giá
kết quả học tập môn giáo dục công dân ở trường trung học phổ thông nước ta hiện nay 147
Trương Thị Thu Hương, Trương Tuấn Anh - Ứng dụng dạy học dự án trong đào tạo giáo viên kỹ thuật tại
Dương Quỳnh Phương, Trần Viết Khanh, Đồng Duy Khánh - Những nhân tố chi phối đến văn hóa tộc người
Nguyễn Thị Thanh Tâm, Trần Quyết Thắng, Đào Thị Hương - Đánh giá mức độ hài lòng của khách du lịch
đối với đội ngũ hướng dẫn viên du lịch tại một số công ty kinh doanh lữ hành trên địa bàn thành phố Thái
Nguyễn Văn Chung, Đinh Hồng Linh - Các yếu tố thành công cho website thương mại điện tử: trường hợp
Đặng Thị Bích Huệ - Dự án hỗ trợ nông nghiệp, nông dân và nông thôn tỉnh Tuyên Quang và các tác động đến
đời sống người dân trên địa bàn xã Minh Quang, huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang 177
Lương Văn Hinh, Lương Trung Thuyền - Nghiên cứu biến động giá đất ở trên địa bàn thị trấn Thất Khê,
huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn giai đoạn 2011 – 2015 183
Nguyễn Tú Anh, Nguyễn Thị Lan Anh, Nguyễn Thành Minh - Nghiên cứu các mối quan hệ cung ứng dịch
vụ quản trị hoạt động có dịch vụ trách nhiệm xã hội: trường hợp điển cứu tại các công ty dịch vụ vận tải chở
Nguyễn Thị Thu Thương, Hoàng Ngọc Hiệp - Thực trạng quản lý vốn ngân sách nhà nước cho đầu tư phát
Tạ Thị Thanh Huyền, Nguyễn Mạnh Dũng - Tăng cường quản lý vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách
Nguyễn Thị Kim Huyền - Ứng dụng chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS): kinh nghiệm quốc tế và bài
Nguyễn Thị Nhung, Phan Thị Vân Giang - Tạo động lực cho các doanh nghiệp thuộc thành phần kinh tế tư
Phạm Thuỳ Linh, Phạm Hoàng Linh, Trần Thị Thu Trâm - Xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam trong bối
Nguyễn Thị Thu Trang, Trần Bích Thủy - Động lực làm việc của cán bộ công chức xã phường: nghiên cứu
điển hình tại thành phố Thái Nguyên 225
Nguyễn Thu Thủy, Hoàng Thái Sơn - Bài học kinh nghiệm trong quản lý rủi ro thanh khoản đối với Ngân
Ngô Thúy Hà - Định hướng phát triển dịch vụ tín dụng cho hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam đến năm 2020 237
Đoàn Quang Thiệu - Một số kết quả xây dựng mô hình học tập, thực hành về kế toán doanh nghiệp 243
Trang 4Phạm Văn Hùng và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 167(07): 141 - 146
141
ĐÁNH GIÁ ĐẦU RA CỦA CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO
QUA MỨC ĐỘ ĐÁP ỨNG CHUẨN ĐẦU RA
CỦA SINH VIÊN CHUẨN BỊ TỐT NGHIỆP
Đại học Thái Nguyên
TÓM TẮT
Nghiên cứu thực tiễn giáo dục đại học Việt Nam và thế giới về giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo cho thấy rằng đánh giá đầu ra là xu hướng của thế giới nhưng lại ít được quan tâm ở Việt Nam Hoạt động này giúp đánh giá lại quá trình đào tạo, qua đó tìm ra được những giải pháp đúng đắn
và hiệu quả nhất để nâng cao chất lượng đào tạo Đại học Thái Nguyên là một trong những cơ sở giáo dục đại học đầu tiên tại Việt Nam thực hiện đánh giá đầu ra của chương trình đào tạo (CTĐT), mặc dù còn gặp nhiều khó khăn trong quá trình triển khai và thực hiện nhưng bước đầu
đã xây dựng được phương pháp đánh giá phù hợp
Từ khóa: đánh giá đầu ra, chương trình đào tạo, chuẩn đầu ra, mức độ đáp ứng, sinh viên chuẩn
bị tốt nghiệp
Trên thế giới nói chung và tại Việt Nam nói
riêng, càng ngày giáo dục đại học càng quan
tâm hơn đến vấn đề nâng cao chất lượng giáo
dục phù hợp với yêu cầu xã hội đang biến đổi
không ngừng Chất lượng giáo dục đại học là
một trong những nền tảng quan trọng đối với
sự phát triển của các quốc gia trên thế giới Để
nâng cao chất lượng giáo dục đại học, người ta
thường sử dụng các giải pháp toàn diện như
chú trọng đến sự phát triển của cơ sở vật chất
của trường đại học, phát triển lực lượng nghiên
cứu khoa học và giảng viên, nâng cao chất
lượng dạy và học, nâng cao chất lượng nghiên
cứu khoa học và chuyển giao công nghệ, nâng
cao năng lực quản lý giáo dục đại học, v.v
Tuy nhiên, giải pháp quản lý chất lượng giáo
dục thông qua đánh giá đầu ra của CTĐT hiện
nay chưa được quan tâm đúng mức Do đó,
nhà trường thiếu một trong những thông tin
quan trọng để cải thiện chất lượng chương
trình, mặt khác đây cũng có thể là một trong
những nguyên nhân của tình trạng không ít
sinh viên ra trường chưa đáp ứng được yêu cầu
của nhà tuyển dụng
*
Tel: 01683410168; Email: hungpv@tnu.edu.vn
QUAN NIỆM VỀ CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC ĐẠI HỌC
Chất lượng luôn là vấn đề quan trọng nhất của tất cả các trường đại học đây là một khái niệm khó định nghĩa, khó xác định, khó đo lường, và cách hiểu của người này cũng khác với cách hiểu của người kia Hiện nay, trong lĩnh vực ĐBCL giáo dục tại nhiều nước trên thế giới trong đó có Việt Nam sử dụng quan niệm “Chất lượng là sự phù hợp với mục tiêu”, đây cũng là quan niệm mà chúng ta thống nhất sử dụng trong phạm vi của bài báo này và các phần có liên quan
ĐÁNH GIÁ CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC ĐẠI HỌC
Chất lượng giáo dục đại học như đã trình bày
ở phần trên, là một khái niệm động, đa chiều, gắn với các yếu tố chủ quan và khách quan thông qua quan hệ giữa người và người Do vậy không thể dùng một phép đo đơn giản để đánh giá và đo lường chất lượng trong giáo dục đại học Trong giáo dục đại học người ta thường dùng một bộ thước đo bao gồm các tiêu chí và các chỉ số ứng với các lĩnh vực trong quá trình đào tạo, nghiên cứu khoa học
và dịch vụ cộng đồng của các trường đại học
Bộ thước đo này có thể dùng để đánh giá đo lường các điều kiện đảm bảo chất lượng (ĐBCL), có thể đánh giá đo lường bản thân
Trang 5Phạm Văn Hùng và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 167(07): 141 - 146
142
chất lượng đào tạo của một trường đại học
Các chỉ số đó có thể là chỉ số định lượng, tức
là đánh giá và đo được bằng điểm số Cũng có
thể có các chỉ số định tính, tức là đánh giá
bằng nhận xét chủ quan của người đánh giá
Dù đối tượng của việc đo lường, đánh giá
chất lượng là gì và chủ thể của việc đo lường,
đánh giá là ai thì việc đầu tiên, quan trọng
nhất vẫn là xác định mục tiêu của việc đo
lường, đánh giá Từ đó mới xác định được
việc sử dụng phương pháp cũng như các công
cụ đo lường tương ứng
ĐÁNH GIÁ ĐẦU RA CỦA CTĐT THEO
MỨC ĐỘ ĐÁP ỨNG CHUẨN ĐẦU RA
CỦA SINH VIÊN CHUẨN BỊ TỐT NGHIỆP
Như đã trình bày ở trên, hiện nay giáo dục đại
học nước ta có nhiều giải pháp để nâng cao
chất lượng nhưng lại chưa xem xét đến mức
độ đáp ứng của sinh viên chuẩn bị tốt nghiệp
so với cam kết về đầu ra của cơ sở giáo dục
Mô hình ĐBCL theo AUN-QA (mạng lưới
các trường đại học hàng đầu của khu vực
Đông Nam Á) phân hoạt động ĐBCL giáo
dục đại học thành 3 mức: mức “Chiến thuật”
(ĐBCL ở mức chương trình), mức “Hệ
thống” (Hệ thống ĐBCL bên trong) và mức
“Chiến lược” (ĐBCL ở mức trường đại học)
Đối với mức “Chiến thuật” thì đây là một chu trình khép kín với sự gắn kết qua lại lẫn nhau giữa các yếu tố dựa trên nền tảng của chu trình Deming (PDCA) [4]
Mô hình này hiện nay đã được công nhận và
sử dụng rộng rãi trong lĩnh vực ĐBCL giáo dục Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng sử dụng
mô hình này trong việc triển khai đánh giá CTĐT Theo mô hình này, cùng với một loạt các hoạt động khác thì hiển nhiên phải thực hiện việc đối sánh kết quả đầu ra với chuẩn đầu ra (CĐR) đã công bố, từ đó phát hiện ra các điểm mạnh và điểm tồn tại của chương trình, lấy đó làm cơ sở để cải thiện và nâng cao chất lượng đào tạo
ĐO LƯỜNG KẾT QUẢ ĐẦU RA CỦA GIÁO ĐỤC ĐẠI HỌC TRÊN THẾ GIỚI Tóm tắt hai bài thi quan trọng trong việc đo lường kết quả đầu ra của giáo đục đại học trên thế giới hiện nay, hai bài thi đó là: công cụ đo lường những năng lực tổng quát của sinh viên đại học có tên là CLA (viết tắt của từ Collegiate Learning Assessment) của Mỹ; và
dự án đo lường các kết quả đầu ra của các CTĐT bậc đại học có tên là AHELO (viết tắt của từ Assessment of Higher Education Learning Outcomes) do OECD thực hiện
Mô hình ĐBCL ở mức chương trình của AUN-QA (phiên bản thứ 3)
Trang 6Phạm Văn Hùng và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 167(07): 141 - 146
143
Tại Mỹ, giáo dục đại học phải đối mặt với câu
hỏi: những kết quả đầu ra thực sự của một
CTĐT bậc đại học là gì, hay một người tốt
nghiệp đại học thì có những năng lực gì khác
với những người không học? Để trả lời được
câu hỏi này thì cần phải có một công cụ tốt để
đo lường năng lực của người tốt nghiệp đại
học CLA chính là một trong những công cụ
được tạo ra nhằm thực hiện mục tiêu này Đây
là một sản phẩm của tổ chức CAE (Council of
Aid to Education, tạm dịch Hội đồng hỗ trợ
giáo dục) nhằm cung cấp một công cụ đo
lường chuyên nghiệp để thu thập những thông
tin khách quan cho các trường về những kết
quả mà CTĐT của một trường đại học đem lại
cho người học
Điểm cần lưu ý đầu tiên là CLA không nhắm
đến việc đánh giá từng người học, và kết quả
của kỳ thi hoàn toàn không ảnh hưởng đến
từng thí sinh riêng lẻ, vì mục đích của bài thi
chỉ nhằm vào việc phân tích những đóng góp
của CTĐT bậc đại học đối với người học, và
góp phần cải tiến việc giảng dạy và học tập tại
các trường đại học Một đặc điểm khác của
CLA là bài thi được xây dựng nhằm đo lường
năng lực tổng quát của người học ở bậc đại học
chứ không đo lường năng lực chuyên môn của
từng ngành cụ thể Điểm đáng chú ý cuối cùng
của CLA là bài thi này hoàn toàn không sử
dụng hình thức câu hỏi trắc nghiệm khách
quan, mà sử dụng các bài tập mô phỏng hoạt
động thực tế và mang tính tổng hợp, đòi hỏi
vận dụng nhiều kỹ năng cùng một lúc [3], [6]
AHELO là một kỳ thi quốc tế nhằm cung cấp
thông tin so sánh giữa các quốc gia, và sự
tham gia vào AHELO là hoàn toàn tự nguyện
Nhằm đạt được các mục tiêu đa dạng của dự
án, AHELO được thiết kế đánh giá cả năng
lực tổng quát lẫn năng lực chuyên môn của
hai khối ngành đào tạo là kỹ thuật
(engineering) và kinh tế (economics) Để rút
ngắn thời gian, AHELO đã tận dụng các
thành tựu của các nước trên thế giới trong
việc cải cách chương trình theo hướng dựa
trên kết quả đầu ra, như công cụ đo năng lực
tổng quát CLA của Mỹ hoặc Tiến trình
Tuning (Tuning process) của châu Âu AHELO đã hoàn tất việc xác định các kết quả đầu ra dự kiến của hai khối ngành kỹ thuật và kinh tế, và các báo cáo kết quả của quá trình này có thể tải xuống từ trang web giới thiệu AHELO
Để tăng cường trách nhiệm giải trình của các trường đại học thì việc công bố các kết quả đầu ra dự kiến của các CTĐT vẫn chưa đủ, vì không có ai đảm bảo được rằng những kết quả đầu ra dự kiến có thực sự đạt được hay không Vì vậy, có được các công cụ để đo lường và đánh giá kết quả đầu ra của các CTĐT là điều rất cần thiết cho sự thành công của phong trào “giáo dục dựa trên kết quả” (OBE) Hai bài thi đo lường kết quả đầu ra của người học ở bậc đại học – CLA và AHELO – vì vậy là những sáng kiến quan trọng trong việc quản lý chất lượng giáo dục đại học trên thế giới Việt Nam cần sử dụng thông tin từ những sáng kiến này như những tham chiếu bên ngoài để thiết kế lại các CTĐT của mình Điều này sẽ giúp chúng ta nhanh chóng theo kịp với trào lưu chung của thế giới và nâng cao chất lượng giáo dục đại học của đất nước [3], [6]
THỰC TRẠNG TẠI VIỆT NAM Tại Việt Nam, hoạt động xây dựng CĐR và rà soát CĐR đã được Chính phủ và Bộ Giáo dục
và Đào tạo (Bộ GD&ĐT) quan tâm từ lâu Năm 2010, Bộ GD&ĐT ra Công văn số 2196/BGDĐT-GDĐH ngày 22/4/2010 về việc hướng dẫn xây dựng và công bố CĐR cho các ngành đào tạo Mới đây, Bộ GD&ĐT tiếp tục ban hành Công văn số 2435/BGDĐT-GDĐH ngày 12/4/2013 về việc rà soát và bổ sung nội dung CĐR và biên soạn giáo trình Như vậy, xây dựng, công bố CĐR là bắt buộc đối với các cơ sở giáo dục đại học tại Việt Nam, đây
là việc làm có ý nghĩa quan trọng và là một trong những yêu cầu cần thiết đối với mỗi đơn vị đào tạo đại học trong hệ thống giáo dục Bộ Giáo dục và Đào tạo (2010) xác định: CĐR là quy định về nội dung kiến thức chuyên môn; kỹ năng thực hành, khả năng nhận thức công nghệ và giải quyết vấn đề;
Trang 7Phạm Văn Hùng và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 167(07): 141 - 146
144
công việc mà người học có thể đảm nhận sau
khi tốt nghiệp và các yêu cầu đặc thù khác đối
với từng trình độ, ngành đào tạo Khái niệm
trên có thể hiểu rằng, CĐR được xem như lời
cam kết của trường đại học đối với xã hội về
kiến thức, kỹ năng và thái độ mà sinh viên thu
nhận được sau quá trình đào tạo tại trường
[1], [2], [5]
Câu hỏi sinh viên chuẩn bị tốt nghiệp liệu có
đạt được hoặc đạt được ở mức nào đối với các
yêu cầu về kiến thức, kỹ năng và thái độ của
CĐR công bố vẫn chưa có lời giải thuyết
phục Trước yêu cầu ngày càng tăng về tính
tự chịu trách nhiệm và trách nhiệm giải trình
của các trường đại học đối với xã hội, việc
công bố công khai các kết quả đầu ra dự kiến
của các CTĐT đã trở thành một chuẩn mực
trong hoạt động của hầu hết các trường đại
học của nhiều nước trên thế giới, trong đó có
cả Việt Nam Tuy nhiên, việc công bố các kết
quả đầu ra dự kiến không đồng nghĩa với việc
các kết quả đó sẽ đương nhiên trở thành hiện
thực Một trong những nguyên nhân của việc
này là chúng ta chưa đánh giá sinh viên chuẩn
bị tốt nghiệp theo CĐR của CTĐT Do đó,
cùng với việc đổi mới nội dung, phương
pháp, hình thức tổ chức thực hiện CTĐT, v.v
thì đánh giá cũng phải có sự thay đổi căn bản
toàn diện từ mục đích đánh giá đến phương
pháp đánh giá, công cụ đánh giá, quy trình
đánh giá theo CĐR
GIẢI PHÁP ĐÁNH GIÁ ĐẦU RA CTĐT
THEO MỨC ĐỘ ĐÁP ỨNG CĐR CỦA
SINH VIÊN CHUẨN BỊ TỐT NGHIỆP TẠI
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
Với bối cảnh giáo dục đại học trong nước và
quốc tế như vậy, đánh giá đầu ra của CTĐT
tại Đại học Thái Nguyên theo mức độ đáp
ứng của sinh viên chuẩn bị tốt nghiệp đối với
CĐR là hết sức quan trọng Tham khảo quan
điểm đánh giá, cách tiếp cận của CLA và
AHELO, ĐHTN thực hiện hoạt động này với
mục tiêu đo lường, phân tích, đánh giá những
đóng góp của CTĐT đối với người học để cải
tiến CTĐT chứ không đánh giá từng sinh viên
riêng lẻ Dựa trên các yêu cầu của CĐR hiện
nay, chúng tôi sử dụng giải pháp thực hiện đánh giá đầu ra của CTĐT theo ba lĩnh vực là ngoại ngữ, tin học và chuyên môn Chúng tôi
đã tham khảo cách đánh giá của CLA và AHELO trong đánh giá chuyên môn, các thí sinh sẽ được hội đồng đánh giá dựa trên khả năng giải quyết các vấn đề được đưa ra theo chủ đề cho trước được lựa chọn ngẫu nhiên, hình thức đánh giá là vấn đáp – mô phỏng – thực hành Khác với 2 chương trình đánh giá quốc tế trên, chúng tôi thực hiện đánh giá thêm ngoại ngữ và tin học vì CĐR hiện nay của tất cả các CTĐT đều đặt ra các yêu cầu này, mặt khác, bối cảnh giáo dục đại học ở Việt Nam và thị trường lao động đều quan tâm đến việc hội nhập quốc tế
Để đánh giá ngoại ngữ và tin học, chúng tôi xây dựng ngân hàng câu hỏi thi với sự tham gia của tất cả các cơ sở giáo dục đại học thành viên của ĐHTN Bài thi đánh giá ngoại ngữ được thiết kế để đánh giá các kỹ năng tương ứng với trình độ A2 (đối với sinh viên nhập học trước năm 2012) Bài thi tin học được thiết kế để đánh giá kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin cơ bản, ứng dụng văn phòng, bảng tính, trình chiếu và mạng internet Thí sinh làm bài thi trực tiếp trên máy tính Thí sinh nộp bài làm của mình là các tệp tin được khởi tạo và thực hiện theo yêu cầu của đề thi Bài thi này được tổ chức chấm trên máy tính Chúng tôi đã thực hiện thẩm định và đưa vào thử nghiệm ngân hàng câu hỏi để đánh giá độ khó, độ phân biệt của từng câu, độ tin cậy của bài thi Lấy kết quả đánh giá thử nghiệm làm
cơ sở để chọn lọc các câu hỏi phù hợp với mục tiêu đánh giá
Đối với bài đánh giá chuyên môn, chúng tôi
đã tổ chức thiết kế và xây dựng bộ chủ đề theo từng CTĐT (20-25 chủ đề/1 CTĐT) đảm bảo bao phủ các nội dung về kiến thức cơ bản, cơ sở và chuyên ngành, các kỹ năng nghề nghiệp theo yêu cầu của CĐR Chúng tôi đã mời các chuyên gia, các nhà nghiên cứu
và các nhà tuyển dụng cùng tham gia góp ý và thẩm định bộ chủ đề này
Trang 8Phạm Văn Hùng và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 167(07): 141 - 146
145
Chúng tôi tổ chức đánh giá chuyên môn gồm
hai phần, trong đó phần 1: Sinh viên bốc thăm
chủ đề của Hội đồng đánh giá, chuẩn bị trong
khoảng 30 phút sau đó trình bày câu trả lời
trong khoảng 30 phút Phần thi này được tối
đa 60/100 điểm; Phần 2: Phỏng vấn - Sinh
viên trả lời trực tiếp các câu hỏi của Hội đồng
liên quan đến nội dung đào tạo trong CĐR đã
công bố Phần này được thiết kế theo đặc thù
của các chương trình: như thi giảng (đối với
các CTĐT sư phạm), thực hiện các kỹ năng
tại phòng thí nghiệm (đối với CTĐT nông
lâm); giải quyết bài toán mô phỏng tình
huống thực tế (đối với CTĐT kỹ thuật công
nghiệp, kinh tế kỹ thuật, y dược), v.v Phần
thi này được tối đa 40/100 điểm
Hội đồng đánh giá chuyên môn bao gồm
giảng viên, nhà nghiên cứu trong ĐHTN
(chiếm không quá 50%); các chuyên gia, nhà
nghiên cứu tại các cơ sở ngoài ĐHTN và các
nhà tuyển dụng (chiếm ít nhất 50%) Các
giảng viên, nhà nghiên cứu trong ĐHTN được
mời vào hội đồng đánh giá là các trưởng bộ
môn và các giảng viên có uy tín thuộc chuyên
ngành đánh giá và trực tiếp tham gia giảng
dạy chuyên môn cho sinh viên Mục đích của
việc lựa chọn chuyên gia đánh giá trong
trường để giúp các giảng viên đánh giá sinh
viên sau quá trình học tập tại trường có đạt
mục tiêu đào tạo theo CĐR của trường hay
không, đồng thời giúp các thầy cô rút kinh
nghiệm, chỉnh sửa nội dung, phương pháp
giảng dạy để nâng cao chất lượng đào tạo
Mục đích của việc mời các chuyên gia ngoài
trường tham gia vào Hội đồng là để nâng cao
tính khách quan đồng thời tạo sự gắn kết giữa
cơ sở đào tạo với nhà tuyển dụng lao động và
các đơn vị đối tác Chuyên gia đánh giá ngoài
trường là những người có kinh nghiệm quản
lý và sử dụng lao động; tốt nghiệp đúng
chuyên ngành đánh giá Các đơn vị đã mời
chuyên gia từ các trường, đơn vị đối tác và
các chuyên gia là lãnh đạo của các đơn vị
tuyển dụng
Đại học Thái Nguyên đã thực hiện đánh giá đầu ra của 75 CTĐT theo mức độ đáp ứng của sinh viên chuẩn bị tốt nghiệp đối với CĐR từ năm 2013 đến năm 2016 đã thu được những thành quả nhất định Kết quả đánh giá bao gồm các phân tích về điểm số của sinh viên, các ý kiến đóng góp, phản hồi của các chuyên gia ngoài trường và của các nhà tuyển dụng đối với CTĐT được lấy làm cơ sở để cải thiện chương trình Các kết quả đạt được và bài học kinh nghiệm trong quá trình triển khai thực hiện sẽ được nhóm tác giả trình bày ở bài báo tiếp theo
KẾT LUẬN Đánh giá đầu ra của CTĐT theo mức độ đáp ứng của sinh viên chuẩn bị tốt nghiệp đối với CĐR là khâu cuối cùng của quá trình đào tạo Đây cũng là khâu quan trọng tác động lớn đến quá trình nâng cao chất lượng của CTĐT Đánh giá này phải được thể hiện thông qua hệ thống chuẩn mực dùng để xác định mức độ đạt được theo các yêu cầu của CĐR Một nền giáo dục tiến bộ cần phải có một hệ thống đánh giá được chuẩn hoá, sao cho vừa có thể chuyển tải được hết mục đích của giáo dục, vừa giúp xã hội đánh giá chính xác về CTĐT, đồng thời có thể giúp cho sinh viên chuẩn bị tốt nghiệp tự đánh giá được những thế mạnh
và những điểm cần cải thiện của mình để lựa chọn công việc phù hợp
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Công văn số 2196/BGDĐT-GDĐH về việc hướng dẫn xây dựng và công bố CĐR cho các ngành đào tạo, Bộ GD&ĐT, năm 2010
2 Công văn số 2435/BGDĐT-GDĐH về việc rà soát và bổ sung nội dung chuẩn đầu ra và biên soạn giáo trình, Bộ GD&ĐT, năm 2013
3 Deborah Nusche (2013), “Đánh giá năng lực
đầu ra của sinh viên”, Tạp chí Thông tin giáo dục
quốc tế số 14-2013
4 Đại học Thái Nguyên (2016), Tài liệu Tập
huấn Đánh giá chương trình đào tạo theo chuẩn AUN-QA
5 Nghị quyết số 29-NQ/TW về đổi mới căn bản toàn diện giáo dục và đào tạo, năm 2013
6 Vũ Thị Phương Anh (2011), Đánh giá kết quả
đầu ra bậc đại học: Kinh nghiệm thế giới,
http://ncgdvn.blogspot.com
Trang 9Phạm Văn Hùng và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 167(07): 141 - 146
146
SUMMARY
ASSESSMENT OF PROGRAM LEARNING OUTCOMES
THROUGH THE ASSESSMENT OF SENIOR STUDENTS
NEAR THEIR COMPLETION OF THEIR UNDERGRADUATE DEGREE
Thai Nguyen University
Study of the solutions to enhance quality of programme in higher education in Vietnam and over the world shows that assessing learning outcomes is a worldwide trend but has not been paid enough attention to in Vietnam It is an effective method to re-evaluate the training process through which to find the right solutions and the most efficient way to improve the quality of training Thai Nguyen University is one of the first higher education institutions in Vietnam to assess the learning outcomes of the training program in form of assessing graduating students Despite difficulties in the implementation process, we have initially built appropriate assessment methods and received appropriate results
Key word: Assessment of learning outcomes, training program, learning outcomes, the level of
response, graduted student
Ngày nhận bài: 22/3/2017; Ngày phản biện: 12/4/2017; Ngày duyệt đăng: 28/6/2017
*
Tel: 01683410168; Email: hungpv@tnu.edu.vn