PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG SẢN PHẨM ĐẦU RA CHO RỪNG TRỒNG SẢN XUẤT THEO HƯỚNG BỀN VỮNG TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN ĐỒNG HỶ TỈNH THÁI NGUYÊN

Bài báo nghiên cứu thực trạng rừng trồng sản xuất (RTSX) của huyện Đồng Hỷ tỉnh Thái Nguyên giai đoạn từ năm 2000 đến năm 2015, kết quả nghiên cứu cho thấy công tác phát triển RT[r]

Tập 170, số 10, 2017

T¹p chÝ Khoa häc vµ C«ng nghÖ

CHUYÊN SAN KHOA HỌC XÃ HỘI – NHÂN VĂN – KINH TẾ

Lưu Bình Dương, Nguyễn Văn Tiến - “Thiêng hóa” - yếu tố cơ bản cấu thành luật tục 3

Phạm Văn Cường - Nghiên cứu sự thích ứng với phương thức đào tạo theo học chế tín chỉ của sinh viên dân

Bùi Linh Phượng, Mai Thị Ngọc Hà - Phân tích, so sánh nội dung toán học trong chương trình đào tạo ngành

Trịnh Thị Kim Thoa - Thực trạng và giải pháp để nâng cao chất lượng học tập môn tư tưởng Hồ Chí Minh tại

Thân Thị Thu Ngân - Kỷ niệm 90 năm ra đời tác phẩm “Đường Kách mệnh” (1927 – 2017) - Ý nghĩa lý luận

Ma Thị Ngần - Một số đặc điểm cần lưu ý khi xây dựng chương trình môn học giáo dục thể chất nhằm nâng

Dương Thị Hương Lan, Nguyễn Vũ Phong Vân, Nguyễn Hiền Lương - Ứng dụng các hoạt động học tập

trải nghiệm vào trong một giờ học nói tiếng Anh ở Trường Đại học Kinh tế và Quản trị Kinh doanh – Đại học

Lê Ngọc Nương, Nguyễn Thị Hà, Nguyễn Hải Khanh - Xây dựng khung lý thuyết về sự hài lòng trong công việc

Đoàn Quang Thiệu - Xây dựng hệ thống nghiệp vụ kinh tế phát sinh và bộ chứng từ kế toán mẫu để thực hành

Đỗ Thị Hà Phương, Đoàn Thị Mai, Chu Thị Hà, Nguyễn Thị Giang - Các yếu tố ảnh hưởng tới mức sẵn lòng

Vũ Hồng Vân, Lương Thị Mai Uyên - Nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành cơ khí trong quá trình hội nhập

Nguyễn Thị Linh Trang, Bùi Thị Ngân - Phát triển dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng

Nguyễn Thị Lan Anh, Nông Thị Vân Thảo - Xây dựng hệ thống hỗ trợ quản lý chấm điểm cán bộ tại sở giao

Nguyễn Thu Nga, Kiều Thị Khánh, Hoàng Văn Dư - Hiệu quả kinh doanh của các ngân hàng khi tính đến rủi

Nguyễn Thị Vân, Nguyễn Bích Hồng - Giải pháp thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế tỉnh Bắc Giang theo

Đàm Thị Phương Thảo, Nguyễn Tiến Mạnh - Đánh giá ảnh hưởng của một số nhân tố đến hiệu quả hoạt động

Journal of Science and Technology

170 (10)

Trần Bảo Ngọc, Lê Thị Lựu, Bùi Thanh Thủy và cộng sự - Nhận thức của sinh viên Dược về môi trường giáo

Lương Ngọc Huyên - Thực trạng việc vận dụng toán học vào thực tiễn trong dạy học và kiểm tra, đánh giá kết

quả học tập môn Toán của học sinh lớp 10 ở các trường trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Tuyên

Nguyễn Thị Hồng, Nguyễn Xuân Trường, Hoàng Thị Giang - Tiếp cận địa lý trong nghiên cứu quan hệ

giữa phát triển kinh tế gắn với đảm bảo an ninh quốc phòng khu vực các xã vùng cao biên giới (ví dụ tại tỉnh

Đỗ Thị Quyên, Nguyễn Thị Kim Tuyến - Nghiên cứu các yếu tố tâm lý ảnh hưởng đến hành vi mua trực tuyến của

Phương Hữu Khiêm, Nguyễn Đắc Dũng, Nguyễn Ngọc Lý - Phát triển thị trường sản phẩm đầu ra cho rừng

Văn Thị Quỳnh Hoa, Nguyễn Lan Hương - Hiệu quả của việc ứng dụng công nghệ thông tin trong việc giảng

Mai Văn Cẩn - Sử dụng hình tượng nhân vật Thạch Sanh trong một số hoạt động dạy thực hành tiếng Anh bậc

Đỗ Thị Hương Liên - Bàn thêm về cuộc khởi nghĩa của Hoàng Đình Kinh (Cai Kinh) và mối liên hệ với các

Phạm Văn Quang, Nguyễn Huy Ánh - Giải pháp tăng cường tính tích cực, chủ động trong học tập của sinh

Nguyễn Thị Minh Thu, Bùi Thị Ngọc Anh - Ca dao, dân ca làng chài Vịnh Hạ Long - nét văn hóa mang đậm

Đặng Anh Tuấn, Ngô Thị Minh Hằng, Phạm Thị Trung Hà - Sự hồi phục của thị trường bất động sản và rủi

Lê Văn Thơ, Vũ Anh Tuấn - Đánh giá tình hình sử dụng đất tại các khu đô thị trên địa bàn thành phố Việt Trì,

Phương Hữu Khiêm và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 170(10): 155-160

155

PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG SẢN PHẨM ĐẦU RA CHO RỪNG TRỒNG

SẢN XUẤT THEO HƯỚNG BỀN VỮNG TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN ĐỒNG HỶ TỈNH THÁI NGUYÊN

Phương Hữu Khiêm1*, Nguyễn Đắc Dũng2, Nguyễn Ngọc Lý2

1

Đại học Thái Nguyên, 2 Trường Đại học Kinh tế & Quản trị kinh doanh – ĐH Thái Nguyên

TÓM TẮT

Bài báo nghiên cứu thực trạng rừng trồng sản xuất (RTSX) của huyện Đồng Hỷ tỉnh Thái Nguyên giai đoạn từ năm 2000 đến năm 2015, kết quả nghiên cứu cho thấy công tác phát triển RTSX của huyện Đồng Hỷ đã được quan tâm của các cấp chính quyền, thu hút được đa dạng các nguồn vốn đầu

tư cho trồng rừng (Vốn vay ưu đãi, vốn của các tổ chức nước ngoài,…), diện tích RTSX của huyện Đồng Hỷ đã phát triển nhanh, thị trường lâm sản đã được hình thành nhưng mới chỉ phát triển ở thị trường lâu đời như nguyên liệu gỗ, còn thị trường về lâm sản ngoài gỗ đang được hình thành Vấn đề tiêu thụ sản phẩm của các hộ dân còn gặp một số vướng mắc về giá cả, đa dạng sản phẩm đầu ra, giá

cả thị trường chịu chi phối của các thương nhân, tiêu thụ tại chỗ là chủ yếu Bên cạnh đó các cơ sở chế biến tại địa bàn có năng lực sản xuất yếu, sử dụng công nghệ cũ, lạc hậu, mức độ tinh chế của sản phẩm còn thấp do đó ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất kinh doanh, Qua đó, để phát triển bền vững thị trường đầu ra cho RTSX trên địa bàn huyện trong thời gian tới tác giả đề xuất và kiến nghị cần thực hiện đồng bộ các giải pháp về công nghệ, vốn và lao động, trong các hộ trồng rừng (cung sản phẩm) cũng như các đơn vị sản xuất kinh doanh như các giải pháp về nâng cao chất lượng và đa dạng hóa sản phẩm đầu ra, giải pháp nâng cao chất lượng lao động

Từ khóa: Rừng trồng, sản xuất, lâm sản, thị trường, sản phẩm, đầu ra…

Diện tích rừng trồng sản xuất (RTSX) đã tăng

lên nhanh chóng trên phạm vi toàn cầu và cung

cấp khoảng 50% tổng sản lượng gỗ trên toàn thế

giới [1] Tổ chức Nông nghiệp và Lương thực

thế giới (FAO) ước tính rằng tổng diện tích

rừng trồng đến năm 2005 khoảng 140 triệu ha

(FAO 2006), bình quân mỗi năm tăng khoảng 3

triệu ha Ở Việt Nam, diện tích rừng trồng cũng

tăng lên rất nhanh từ 1 triệu ha năm 1990 lên

2,7 triệu ha năm 2005, nằm trong tốp 10 các

nước (đứng thứ 9 thế giới và thứ 3 Đông Nam

Á) có diện tích rừng trồng lớn nhất thế giới Do

đó, cùng với việc gia tăng nhanh về diện tích

rừng trồng thì vấn đề về hiệu quả của RTSX

cũng như các vấn đề về thị trường đầu ra cho

các sản phẩm từ RTSX cần được quan tâm

nghiên cứu

Hiệu quả của công tác trồng rừng sản xuất

được đánh giá theo nhiều yếu tố trong đó hiệu

quả về kinh tế là chủ yếu [7] Sản phẩm rừng

trồng phải có được thị trường, phục vụ được cả

mục tiêu trước mắt cũng như lâu dài Đồng

thời phương thức canh tác phải phù hợp với

kiến thức bản địa và dễ áp dụng với người dân

*

Email: phuonghuukhiem@tnu.edu.vn

[2] Theo nghiên cứu của Thomas Enters và Patrick B Durst (2014) [8], để phát triển trồng rừng sản xuất đạt hiệu quả kinh tế cao, ngoài

sự tập trung đầu tư về kinh tế và kỹ thuật còn phải nghiên cứu những vấn đề có liên quan đến chính sách và thị trường

Đồng Hỷ là một huyện của tỉnh Thái Nguyên, nơi có nhiều diện tích RTSX được phát triển trong thời gian qua Tuy nhiên, việc tiêu thụ sản phẩm của người dân còn gặp một số khó khăn, đã làm cản trở việc phát triển hoạt động trồng rừng sản xuất của tỉnh Trong khi

đó, hoạt động sản xuất của một số nhà máy chế biến lâm sản trong tỉnh có lúc thiếu nguyên liệu trầm trọng [4] , phải tìm nguồn cung từ các tỉnh lân cận hoặc nhập khẩu đã làm ảnh hưởng lớn đến kết quả hoạt động kinh doanh của các đơn vị

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU (1) Các phương pháp sử dụng trong thu thập thông tin: Các phương pháp điều tra được sử dụng như điều tra kinh tế xã hội bằng phiếu phỏng vấn; đối tượng điều tra, thứ nhất là những người làm công quản lý ở các cấp địa phương xã, thị trấn và cấp huyện (ủy ban nhân dân xã, thị trấn, phòng NN&PTNT, ban quản lý rừng,…); đối tượng thứ hai là các hộ dân có

Phương Hữu Khiêm và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 170(10): 155-160

RTSX, thứ ba là các cơ sở chế biến lâm sản trên

địa bàn, với tổng số mẫu thu thập điều tra là 150

mẫu; đồng thời thu thập thông tin thứ cấp thông

qua các tài liệu đã được công bố

(2) Nhóm các phương pháp xử lý thông tin: (i)

Các phương pháp thống kê để xử lý thông tin

thu thập được; (ii) Các phương pháp nghiên cứu

trường hợp cụ thể sẽ được vận dụng trong xử lý

thông tin

(3) Nhóm các phương pháp sử dụng để phân

tích thông tin: Vận dụng các phương pháp phân

tích thống kê, so sánh thống kê, nghiên cứu

điểm để phân tích thông tin sau khi xử lý

THỰC TRẠNG RỪNG TRỒNG SẢN

XUẤT TẠI HUYỆN ĐỒNG HỶ

Một số đặc điểm về RTSX trên địa bàn

huyện Đồng Hỷ

Về diện tích

Giai đoạn 2000-2015: Trong giai đoạn này

trồng rừng nói chung và trồng rừng sản xuất

nói riêng phát triển mạnh, với nhiều đối tượng

và đơn vị tham gia thực hiện Toàn huyện

trồng được 7.381 ha, bình quân mỗi năm

trồng 820 ha [5]

Về nguồn vốn đầu tư

Kết quả điều tra khảo sát tại huyện Đồng Hỷ

cho thấy, nguồn vốn đầu tư cho trồng rừng

sản xuất bao gồm một số nguồn chủ yếu là

Dự án PAM, Chương trình 327, Dự án 661,

Chương trình trồng rừng sản xuất theo Quyết

định 147, Dự án trồng rừng nguyên liệu do

Công ty Ván dăm Thái Nguyên tổ chức và

nguồn vốn tư nhân [4]

Mục tiêu trồng rừng sản xuất

Qua khảo sát cho thấy, trồng rừng sản xuất

trên địa bàn huyện Đồng Hỷ được chia làm 2

nhóm chính: (i) Nhóm cung cấp sản phẩm gỗ,

gồm: Vật liệu xây dựng, đồ mộc gia dụng,

nguyên liệu giấy,ván dăm, gỗ bóc; (ii) Nhóm

cung cấp sản phẩm ngoài gỗ: Tre, luồng, quả

và nhựa Trám trắng; Nhìn chung mục tiêu

trồng rừng ở huyện Đồng Hỷ được định hình

khá rõ ràng, cụ thể, trong đó nhóm mục tiêu

cung cấp sản phẩm gỗ nguyên liệu giấy, dăm

hoặc gỗ trụ mỏ giữ vai trò chủ đạo; còn lại

nhóm mục tiêu cung cấp lâm sản ngoài gỗ do

diện tích trồng còn chưa lớn do vậy mới đang

ở bước phát triển khởi điểm [3]

Tổ chức thực hiện

Trồng rừng sản xuất hiện nay ở huyện Đồng

Hỷ chủ yếu được Lâm trường Đồng Hỷ thuộc Công ty Ván dăm Thái Nguyên thực hiện thông qua hợp đồng ký kết với người dân Nguồn vốn trồng rừng là vốn vay tín dụng ưu đãi theo Quyết định 661/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ dựa trên Dự án trồng rừng nguyên liệu của Công ty Ván dăm Thái Nguyên được Tổng công ty Lâm nghiệp Việt Nam phê duyệt Ngoài ra, trồng rừng sản xuất trên địa bàn còn được thực hiện thông qua Dự

án 661 được triển khai trên địa bàn [5] Đánh giá ảnh hưởng của thị trường lâm sản đến phát triển RTSX ở huyện Đồng Hỷ Thị trường gỗ RTSX ở huyện Đồng Hỷ có thể chia ra thành các loại sau đây: (i) Thị trường

gỗ trụ mỏ; (ii) Thị trường gỗ nguyên liệu xây dựng cơ bản; (iii) Thị trường nguyên liệu giấy, dăm; (iv) Thị trường gỗ dân dụng Ngoài thị trường gỗ còn có thị trường lâm sản ngoài gỗ như các loại quả Trám, nhựa Trám, măng tre, thân tre nứa, vỏ Quế

Đặc điểm chung về thị trường lâm sản RTSX của huyện Đồng Hỷ

Kết quả điều tra khảo sát cho thấy, thị trường

gỗ RTSX ở huyện Đồng Hỷ có những đặc điểm chung sau đây :

- Thị trường gỗ rừng trồng ở huyện Đồng Hỷ phát triển không đồng đều giữa các vùng, các xã; vùng thị trấn, khu đông dân cư và dọc đường quốc lộ 1B phát triển mạnh, các vùng khác kém phát triển Yếu tố chủ yếu chi phối thị trường lâm sản gỗ rừng trồng ở huyện Đồng Hỷ là các cơ sở chế biến, các nhà máy,

xí nghiệp, các xưởng sản xuất gỗ lớn trong và ngoài huyện, tỉnh cũng như các cơ sở chế biến nhỏ sản xuất đồ dân dụng

- Tại thời điểm này, Đồng Hỷ vẫn nằm trong vùng quy hoạch sản xuất nguyên liệu của Công

ty Ván dăm Thái Nguyên nên phần lớn gỗ được tiêu thụ cho dòng sản phẩm này Thị trường gỗ nguyên liệu sản xuất gỗ dán, ván ghép, ván thanh không tập trung và thường được các tư thương, các cơ sở chế biến nhỏ thực hiện chủ yếu ở khu vực thị trấn Chùa Hang và những nơi gần trục đường giao thông

Phương Hữu Khiêm và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 170(10): 155-160

157

- Diện tích rừng trồng phát triển đã kéo theo

sự hình thành khá nhiều các cơ sở chế biến

lâm sản quy mô nhỏ ở thị trấn và cả trong các

xã Các cơ sở chế biến này đã góp phần giải

quyết đầu ra cho rừng trồng, tạo thêm công ăn

việc làm cho người dân địa phương, thúc đẩy

trồng rừng Đây là vấn đề được Nhà nước đặc

biệt khuyến khích, quan tâm

- Đối với Lâm sản ngoài gỗ, một lượng nhựa

Trám, quả Trám, măng tre nứa, thân tre

thường được các tư thương thu mua tiêu thụ

trong tỉnh và các tỉnh lân cận cũng như xuất

khẩu theo đường tiểu ngạch Thị trường lâm

sản ngoài gỗ nhìn chung cũng bình ổn, không

sôi động do quy mô sản xuất là không lớn,

toàn bộ được bán dưới dạng nguyên liệu thô

hoặc qua sơ chế đơn giản

- Giá gỗ rừng trồng bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, một trong những yếu tố đó là cự ly từ rừng trồng tới nhà máy, hiện nay phần lớn gỗ rừng trồng sau khai thác được Công ty Ván dăm Thái Nguyên thu mua và tiêu thụ tại các điểm tập kết của công ty Vì vậy, giá thu mua sản phẩm còn phải chịu cả cước phí vận

nhỏ vận chuyển đường sông) hoặc

đường bộ), nên giá thu mua luôn thấp hơn giá mua tại các cơ sở chế biến lâm sản Tuy nhiên, thực tế cho thấy chi phí vận chuyển lâm sản từ nơi trồng rừng đến nơi tiêu thụ sản phẩm chiếm gần 50% giá thành nguyên liệu Đây cũng là vấn đề rất cần được sự quan tâm và giải quyết của các cấp, các ngành chức năng

Phân loại nguyên liệu, sản phẩm gắn với thị trường

Bảng 1 Phân loại nguyên liệu, sản phẩm gắn với thị trường

Loại nguyên liệu Đầu mối Dạng sản phẩm Thị trường Phương thức

tiêu thụ

I Nhóm gỗ

Gỗ nhỏ ( Keo lai, Bạch

Đàn, Bồ Đề )

Công ty ván dăm, tư thương

Cột, gỗ bóc, băm dăm, cọc chống, nguyên liệu giấy

Trong và ngoài tỉnh

Qua trung gian, có hợp đồng, tự do

Gỗ lớn (Keo tai tượng,

Keo lá tràm, Mỡ)

Công ty ván dăm, xí nghiệp chế biến, tư thương

Gỗ bóc, xây dựng cơ bản,

đồ mộc gia dụng

Trong và ngoài tỉnh

Qua trung gian, có hợp đồng, tự do

II Ngoài gỗ

Tiểu ngạch,thị trường tự do Nhựa trám Tư nhân,

Thương lái Nhựa thô Trung Quốc

Tiểu ngạch,thị trường tự do Quả trám Tư nhân,

Thương lái Quả tươi,sơ chế

Trong và ngoài tỉnh Thị trường tự do Tre, nứa Tư nhân,

Thương lái

Xây dựng cơ bản, bàn ghế, thang…

Trong và ngoài tỉnh Thị trường tự do

(Nguồn: Tổng hợp từ số liệu điều tra năm 2015)

Tiêu thụ sản phẩm RTSX ở huyện Đồng Hỷ

Qua nghiên cứu cho thấy có 3 đối tượng chủ yếu tham gia vào lưu thông sản phẩm từ RTSX là: (i) Lâm trường, xí nghiệp lâm nghiệp: Chủ yếu là thành viên của Công ty Ván dăm Thái Nguyên, nhà máy giấy Hoàng Văn Thụ đây là đối tượng chính trong lưu thông sản phẩm; (ii) Tư thương:

Là đối tượng chính thu gom gỗ và lâm sản ngoài gỗ của các hộ trồng rừng đưa tới các cơ sở chế biến Đây cũng là đối tượng thu gom gỗ cho các doanh nghiệp, công ty, xí nghiệp lâm nghiệp; (iii) Doanh nghiệp: Song song với tiêu thụ sản phẩm lâm sản tự sản xuất, doanh nghiệp còn thu gom sản phẩm từ các hộ trồng rừng đưa đi tiêu thụ tại các cơ sở chế biến

Phương Hữu Khiêm và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 170(10): 155-160

Kết quả điều tra, khảo sát một số đơn vị chế biến lâm sản và sử dụng nguyên liệu gỗ rừng trồng ở huyện Đồng Hỷ

Thực trạng về thị trường đầu ra cho RTSX

Bảng 2 Thị trường đầu ra cho sản phẩm RTSX tại các khu vực điều tra

Địa điểm

Nơi tiêu thụ Đối tượng khách hàng Bán tại

chỗ

Xưởng, công

ty trong huyện

Xưởng, công ty ngoài huyện, tỉnh

Thương lái

Xưởng chế biến, DN HTX Văn Hán 55,6% 33,3% 11,1% 70,4% 18,5% 11,1%

TT.Sông Cầu 78,6% 14,3% 7,1% 42,8% 57,2% 0%

(Nguồn: Tổng hợp từ số liệu điều tra năm 2015)

Qua nghiên cứu cho thấy, về nơi tiêu thụ sản phẩm: phần lớn sản phẩm được bán tại chỗ, tiếp theo là việc thu mua của các công ty, xí nghiệp chế biến trong huyện ngoài ra còn bán cho các xưởng, công ty chế biến ngoài địa phương Đối tượng khách hàng chủ yếu là các thương lái sau đến các xưởng, doanh nghiệp chế biến

Giá cả tiêu thụ của sản phẩm RTSX

Bảng 3 Giá cả tiêu thụ của sản phẩm RTSX

Địa điểm Thường xuyên bán

được giá cao

Hiếm khi bán được giá cao

Không bao giờ bán được giá cao Khác

(Nguồn: Tổng hợp từ số liệu điều tra năm 2015)

Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng, với những địa

bàn thuận tiện về giao thông như gần đường

giao thông hay ở trung tâm thì sản phẩm được

bán với giá cao Còn lại những địa bàn gặp

bất lợi sẽ chịu thiệt thòi về mức giá tiêu thụ

Đánh giá về thị trường tiêu thụ sản phẩm

lâm nghiệp của các hộ

- Vận chuyển: Cơ sở hạ tầng giao thông liên

thôn còn kém, do là đường đất đi lại vất vả

vào mùa mưa nên việc vận chuyển gỗ còn gặp

nhiều khó khăn khiến người trồng rừng bị ép

giá thấp hơn so với nơi rừng trồng có hệ

thống đường giao thông vận chuyển tốt hơn

- Giá cả: giá cả RTSX của các hộ được điều

tra thì hầu như là không bao giờ bán được

mức giá cao vì còn phụ thuộc vào vị trí thuận

lợi và sản phẩm gỗ của rừng trồng của hộ dân

thuộc loại gỗ nguyên liệu to hay nhỏ chất

lượng gỗ có đồng đều hay không

- Thanh toán: thanh toán tiền nhanh chóng sau

khi thỏa thuận với chủ rừng xong người mua

rừng sẽ thanh toán toàn bộ tiền cho chủ rừng

và tiến hành khai thác khi đã có giấy phép khai thác của kiểm lâm

- Tiêu thụ: rừng sản xuất của các hộ dân được tiêu thụ nhanh gọn vì có nhiều người thu mua rừng sản xuất

- Đối tượng thu mua: chủ yếu là thương lái tại bản địa, một số từ nơi khác đến Ngoài ra công ty Ván dăm Thái Nguyên là công ty thu mua gỗ lớn nhất, công ty tận thu triệt để đã đem lại khó khăn không nhỏ cho các cơ sở, doanh nghiệp chế biến lâm sản trong huyện

Đánh giá về các cơ sở sản xuất và chế biến

gỗ tại huyện Đồng Hỷ

- Ở huyện Đồng Hỷ hiện nay hầu hết là các cơ

sở sản xuất đều có quy mô nhỏ, cơ sở vật chất

và trang thiết bị còn yếu và thiếu, số lượng công nhân làm việc không nhiều, chủ yếu là hợp đồng thời vụ và công việc, đặc biệt là khi

có các hợp đồng

- Các xưởng chế biến hiện nay chủ yếu làm chức năng sơ chế gỗ hoặc chế biến thô như xẻ ván, cốt pha Ngoài ra còn là nơi phân loại

và trung chuyển lâm sản Các xưởng tư nhân

Phương Hữu Khiêm và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 170(10): 155-160

159

cũng khá phát triển, hầu hết được nâng cấp từ

các hộ gia đình làm thợ mộc

- Trang thiết bị nhìn chung chưa hiện đại, chủ

yếu là thiết bị nhỏ, thô sơ, bán cơ giới

- Chủng loại gỗ rừng trồng được sử dụng khá

phong phú, từ các loại Keo tai tượng, Keo lá

tràm, Bạch đàn cho đến các loài cây trồng

phân tán như Trám, Lát hoa, Xoan ta

GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG

ĐẦU RA CHO RTSX THEO HƯỚNG BỀN

VỮNG TẠI HUYỆN ĐỒNG HỶ TỈNH

THÁI NGUYÊN

- Bảo đảm nguồn nguyên liệu cung cấp cho

các nhu cầu theo kế hoạch, tiến độ phát triển

sản xuất đã đề ra: trong nước và sản xuất

hàng xuất khẩu Quy hoạch vùng nguyên liệu

cho công ty chế biến lâm sản.Về gỗ rừng tự

nhiên: cung cấp ổn định cho các nhu cầu theo

nguyên tắc ưu tiên sản xuất sản xuất hàng thủ

công mỹ nghệ và đồ mộc tinh chế xuất khẩu

- Giải pháp về khoa học kỹ thuật: (i) Cần xác

định rõ và cụ thể nơi trồng phù hợp với từng

loài cây trồng và mục tiêu sản phẩm Đây là

điều rất quan trọng đảm bảo cho rừng trồng

bền vững về mặt sinh thái và có hiệu quả về

mặt kinh tế, xã hội; (ii) Trong chiến lược phát

triển mặc dù huyện đã có quy hoạch vùng

trồng sản xuất song cần phân biệt các khu

trồng rừng tập trung tạo vùng nguyên liệu lớn

cho Công ty với những nơi có điều kiện trồng

rừng phân tán ưu tiên cho trồng cây gỗ lớn

hay cây đặc sản, và làm tốt khâu dự báo nhu

cầu về các sản phẩm từ rừng sản xuất cho

người dân; (iii) Nâng cao kiến thức về thị

trường cho những người trồng rừng: Bằng các

biện pháp khuyến nông, khuyến lâm của nhà

nước, ngoài ra còn các kênh thông tin khác

như từ các kênh truyền hình, thông tin đại

chúng và thông tin từ những người sản xuất

với nhau và họ trau dồi thêm kiến thức về thị

trường sản phẩm RTSX; (iv) Nâng cao chất

lượng hệ thống cơ sở hạ tầng: Đường giao

thông, hệ thống thông tin liên lạc cho người

dân trong huyện để cho người dân vận chuyển

sản phẩm tới nơi tiêu thụ dễ dàng hơn và nâng

cao giá thành của rừng sản xuất

- Giải pháp về nâng cao trình độ lao động:

Cần phải nâng cao trình độ tay nghề lao động

cho công nhân sản xuất chế biến trong các xưởng, mở lớp đào tạo công nhân cho các trong các xưởng để nâng cao tay nghề nhất là các xưởng đồ mộc chế biến bàn, ghế, tủ để nâng cao chất lượng trong từng sản phẩm

- Giải pháp về cung cấp thông tin thị trường:

Xây dựng các kênh để cung cấp thông tin về giá cả thị trường cho người dân Cung cấp thị trường cần có các chính sách thu hút đầu tư vào thị trường RTSX để tạo đầu ra ổn định cho sản phẩm RTSX tại huyện Đồng Hỷ, các doanh nghiệp tranh thủ tìm kiếm khách hàng qua các kênh hội chợ thương mại, các dự án hợp tác và các sự kiện văn hóa xã hội được nhà nước tài trợ để quảng bá sản phẩm và cơ hội tìm kiếm khách hàng mới có tiềm năng

- Xây dựng chiến lược quảng bá, tiếp thị sản phẩm, hệ thống thông tin, đăng ký thương hiệu lâm sản gỗ, tổ chức bộ phận nghiên cứu,

dự báo thị trường Đánh giá khả năng cung cấp về mặt tài nguyên, phân tích khả năng cạnh tranh để đề xuất nhóm sản phẩm chủ lực

và thị trường tiêu thụ Tổ chức tốt các kênh tiêu thụ, có biện pháp điều tiết vĩ mô về giá cả thị trường lâm sản

Giải pháp nâng cao chất lượng sản phẩm đầu ra: (i) Để nâng cao chất lượng sản phẩm đầu

ra cho sản phẩm RTSX cần phải đổi mới công nghệ chế biến sản phẩm hiện đại hơn và cần

có công nhân có tay nghề cao trong chế biến

để từ đó có thể nâng cao chất lượng sản phẩm

và có thể nâng cao giá bán; (ii) Đa dạng hóa sản phẩm đầu ra: Có thể trợ giúp cho người dân về kĩ thuật chế biến lâm sản (đóng bàn ghế, đồ dùng gia đình, )

- Giải pháp về Vốn: Tranh thủ tối đa và tổ

chức có hiệu quả nguồn vốn ngân sách nhà nước cấp cho bảo vệ, khoanh nuôi xúc tiến tái sinh rừng, trồng rừng phòng hộ và sản xuất

theo chương trình dự án 661 Tạo môi trường

đầu tư thuận lợi và hệ thống pháp lý đầy đủ, nhằm huy động các nguồn vốn đầu tư từ dân

và doanh nghiệp vào trồng rừng nguyên liệu với chu kỳ dài

KẾT LUẬN Kết quả nghiên cứu cho thấy hiện nay, công tác phát triển RTSX của huyện Đồng Hỷ đã được quan tâm của các cấp chính quyền, thu

Phương Hữu Khiêm và Đtg Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 170(10): 155-160

hút được đa dạng các nguồn vốn đầu tư cho

trồng rừng (Vốn vay ưu đãi, vốn của các tổ

chức nước ngoài,…), diện tích RTSX của

huyện Đồng Hỷ đã phát triển nhanh, thị

trường lâm sản đã được hình thành nhưng

mới chỉ phát triển ở thị trường lâu đời như

nguyên liệu gỗ, còn thị trường về lâm sản

ngoài gỗ đang được hình thành Vấn đề tiêu

thụ sản phẩm của các hộ dân còn gặp một số

vướng mắc về giá cả, đa dạng sản phẩm đầu

ra, giá cả thị trường chịu chi phối của các

thương nhân, tiêu thụ tại chỗ là chủ yếu Bên

cạnh đó các cơ sở chế biến tại địa bàn có

năng lực sản xuất yếu, sử dụng công nghệ

cũ, lạc hậu, mức độ tinh chế của sản phẩm

còn thấp do đó ảnh hưởng đến hiệu quả sản

xuất kinh doanh Do đó để phát triển bền

vững thị trường đầu ra cho RTSX cần thực

hiện đồng bộ các giải pháp liên quan đến

công nghệ, vốn và lao động, trong các hộ

trồng rừng (cung sản phẩm) cũng như các

đơn vị sản xuất kinh doanh, bên cạnh đó đòi

hỏi sự quan tâm chỉ đạo của các cấp chính

quyền liên quan đến các chính sách cho

người dân và doanh nghiệp

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Trần Thanh Cao (2014), “Thực trạng RTSX ở Việt

Nam”, Báo cáo đề tài KH&CN cấp Viện, Viện Khoa

học Lâm nghiệp Việt Nam

2 Võ Đại Hải (2004), “Thị trường lâm sản RTSX ở các

tỉnh miền núi phía Bắc và các chính sách để phát triển”,

Báo cáo trình bày tại hội thảo thị trường và nghiên cứu nông lâm kết hợp ở miền núi Việt Nam, Hòa Bình

3 Ngô Văn Hải (2004), “Lợi thế và bất lợi thế của các yếu tố đầu vào, đầu ra trong sản xuất nông lâm sản hàng

hóa ở các tỉnh miền núi phía Bắc”, Báo cáo trình bày tại

hội thảo “Thị trường và nghiên cứu nông lâm kết hợp ở miền núi Việt Nam”, Hòa Bình

4 Phòng NN&PTNT huyện Đồng Hỷ (2015), Báo

cáo sơ kết giữa nhiệm kỳ đề án phát triển lâm nghiệp huyện Đồng Hỷ giai đoạn 2010 – 2015

5 Phòng NN&PTNT huyện Đồng Hỷ (2015), Đề án tái

cơ cấu ngành lâm nghiệp huyện Đồng Hỷ đến năm

2020

6 Phòng NN&PTNT huyện Đồng Hỷ (2015), Quy

hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội huyện Đồng

Hỷ đến năm 2020

7 Đỗ Đình Sâm, Lê Quang Trung (2003), Đánh giá

hiệu quả trồng rừng công nghiệp ở Việt Nam,

NxbNông nghiệp Hà Nội

8 Thomas Enters, Patrick B Durst and Chris Brow

(2014), “What does it take?the role of incentives in

forest plantation development in the asia-pacific

region”, FAO corporate duccument repository, food

and agriculture organization of the united nations regional office for asia and the pacific, Bangkok

SUMMARY

DEVELOPING THE OUTPUT PRODUCT MARKET FOR FOREST PLANTATIONS FOLLOWED SUSTAINABLE TREND IN DONG HY DISTRICT, THAI NGUYEN

PROVINCE

Phuong Huu Khiem1*, Nguyen Dac Dung2, Nguyen Ngoc Ly2

This paper studies the status of the forest platations in Dong Hy district, Thai Nguyen province from 2000 to

2015, the result indicated that the expansion issue in forest plantations in this district has been attracted by the government and the prior investment resources for forest plantations (such as favorable loans, foreign oganizations, ), the forest areas has been developing quickly The market of output products in general is not yet developed, the quantity and diverse products is limited, this is only concentrated in the old market as wood pits, particleboard market, the market of non-timber forest products is creating The output products issues of households have gotten the difficuties about price, multi-output products, the market price is affected by buyers, home sale is mainly Beside that, the ability production of manufactures in this district are low productivity, using elder techonogy and the level fine products is limited, that all influence on efficiency

of bussiness, throughout, in order to sustainable development of the output market for forest plantaions in this research areas in the future, the auther proposal and suggestion conducts simultaneously the solutions about as techonogy solutions, finance and labor, in households (supply products) and the factories with solving enhancements quality and diver of output products, labor force

Key words: Forest plantaion, timber-product, market, output, product,…

Ngày nhận bài: 25/7/2017; Ngày phản biện: 21/8/2017; Ngày duyệt đăng: 28/9/2017

*

Email: phuonghuukhiem@tnu.edu.vn

oµ soT T¹p chÝ Khoa häc vµ C«ng nghÖ

SOCIAL SCIENCE – HUMANITIES – ECONOMICS

Pham Van Cuong - Studying adaptation to the training menthod of the credit for northern mountainous ethnic

Bui Linh Phuong, Mai Thi Ngoc Ha - Analysis and comparison of mathematical content in the forestry

Trinh Thi Kim Thoa - The situation and the solutions to improve the quality of teaching and learning Ho Chi

Ma Thi Ngan - Some features should be regarded when building a physical education program to increase the

Duong Thi Huong Lan, Nguyen Vu Phong Van, Nguyen Hien Luong - Applied experiential learning

activities in an English speaking lesson of University of Economics and Business Administration - Thai

Le Ngoc Nuong, Nguyen Thi Ha, Nguyen Hai Khanh - Building the theory of integrity of satisfaction in the

Doan Quang Thieu - Establishing the standard sample system of occurred economic operations and accounting

Do Thi Ha Phuong, Doan Thi Mai, Chu Thi Ha, Nguyen Thi Giang - Factors influencing willingness to pay

Vu Hong Van, Luong Thi Mai Uyen - Strengthen competitive capability of mechanical industry in the process

Nguyen Thi Linh Trang, Bui Thi Ngan - The development of non - cash payment service at military JSC Bank

Nguyen Thi Lan Anh, Nong Thi Van Thao - Building the system of management support in scoring staffs at

Nguyen Thu Nga, Kieu Thi Khanh, Hoang Van Du - Investigation of commercial bank’s efficiency with

Nguyen Thi Van, Nguyen Bich Hong - Solutions to promote the economic structural transformation in Bac

Dam Thi Phuong Thao, Nguyen Tien Manh - Estimating the effect of some factors on operational efficiency

Journal of Science and Technology

170 (10)