Về nội dung phân tích, Công ty đã phân tích tình hình biến động về quy mô của tài sản và nguồn vốn, kết quả hoạt động kinh doanh, các tỷ số về khả năng thanh toán, khả năng cân đối vốn[r]
Trang 1LỜI MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Để có được tình hình tài chính lành mạnh thì doanh nghiệp cần phải đưa ra các quyết định tài chính đúng đắn Các quyết định tài chính đúng này là kết quả của hoạt động“phân tích tài chính Tuy nhiên, các doanh nghiệp và các cơ quan chức năng Việt Nam hiện nay chưa quan tâm đúng mức đến công tác phân tích tài chính, dẫn đến sự nhầm lẫn trong nhận thức của chủ doanh nghiệp cũng như của các nhà làm luật giữa nhiệm vụ của bộ phận kế toán và bộ phận tài chính doanh nghiệp
CTCP Cồn rượu Hà Nội (HALICO), một doanh nghiệp sản xuất lớn trong ngành rượu – bia – nước giải khát trong nước, cũng không nằm ngoài thực trạng chung về quản trị tài chính của Việt Nam Trong giai đoạn từ 2011-2015, kết quả kinh doanh
và tình hình tài chính của Công ty không khả quan Bên cạnh nguyên nhân khách quan, nguyên nhân từ phía chủ quan của doanh nghiệp cũng không kém phần quan trọng là do công tác phân tích tài chính chưa được chú trọng để góp phần đề ra những giải phápkhắc phục tình trạng kinh doanh sa sút
Xuất phát từ tầm quan trọng của quản trị tài chính đối với sự tồn tại, phát triển của doanh nghiệp và thực trạng bất cập trong công tác phân tích tài chính tại
HALICO, tác giả lựa chọn đề tài “Hoàn thiện phân tích tài chính tại Công ty Cổ phần Cồn rượu Hà Nội” làm luận văn tốt nghiệp cao học.”
2 Mục tiêu nghiên cứu
- Hệ thống hóa một số vấn đề cơ bản về phân tích tài chính doanh nghiệp làm cơ sở
lý thuyết cho việc phân tích thực trạng
- Phân tích, đánh giá thực trạng phân tích tài chính tại CTCP Cồn rượu Hà Nội làm
cơ sở thực tiễn cho việc đề xuất các giải pháp hoàn thiện hoạt động phân tích tài chính tại Công ty
- Đề xuất một số phương án hoàn thiện phân tích tài chính khả thi cho Công ty
3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động phân tích tài chính
Trang 2- Phạm vi nghiên cứu: CTCP Cồn rượu Hà Nội, thực trạng phân tích tài chính của Công ty năm 2013-2015 và các số liệu tài chính năm 2011 – 2015
4 Phương pháp nghiên cứu
Bắt đầu từ nghiên cứu các công trình nghiên cứu trước đó và giáo trình, tác giả tìm ra cơ sở lý thuyết Dựa vào đó, tác giả sẽ phân tích thực trạng phân tích tài chính hiện tại của HALICO, kết hợp với tham khảo các thông tin bên ngoài để tìm ra những điểm bất ổn đang tồn tại Từ đó, tác giả đóng góp ý kiến về các“giải pháp để hoàn thiện hoạt động phân tích tài chính tại”CTCP Cồn rượu Hà Nội
Luận văn sử dụng các dữ liệu thứ cấp được thu thập từ các tài liệu bên ngoài (giáo trình, luận văn, trang web, báo, tạp chí, …) và nội bộ của Công ty (báo cáo tài chính, website Công ty, tài liệu của các phòng ban…)
Cách thức xử lý thông tin: Dữ liệu định lượng được đưa vào các bảng biểu excel để tiến hành tính toán trước khi trình bày và đưa ra các nhận xét phân tích bằng phần mềm word Dữ liệu định tính là các đánh giá của tác giả khác được phân loại theo các nội dung phân tích tài chính để dễ dàng tra cứu và sử dụng trong quá
trình nghiên cứu
5 Các đóng góp của luận văn
- Tổng quan lý thuyết, làm rõ cơ sở lý luận của phân tích tài chính doanh nghiệp
- Chỉ ra các bất ổn trong hoạt động phân tích tài chính tại CTCP Cồn rượu Hà Nội và rút ra nguyên nhân dẫn đến những bất ổn đó
- Đóng góp ý kiến cho Công ty cần thay đổi những gì để giải quyết vấn đề bất cập trong công tác phân tích tài chính hiện tại
6 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, hệ thống các sơ đồ - bảng biểu – phụ lục, tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn được chia thành 3 chương:
Chương 1:Cơ sở lý luận về phân tích tài chính doanh nghiệp
Chương 2:Thực trạng phân tích tài chính tại CTCP Cồn rượu Hà Nội
Chương 3:Giải pháp hoàn thiện phân tích tài chính tại CTCP Cồn rượu Hà Nội
Trang 3CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÂN TÍCH
TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP 1.1 Khái quát về hoạt động tài chính doanh nghiệp
Khái niệm tài chính doanh nghiệp: Quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp cũng là quá trình hình thành, phân phối và sử dụng các quỹ tiền tệ của doanh nghiệp Vì vậy, các quan hệ kinh tế về mặt giá trị phát sinh gắn liền với quá trình này được gọi là tài chính doanh nghiệp
Vai trò của tài chính doanh nghiệp: TCDN có vai trò huy động đầy đủ và kịp thời vốn cho hoạt động SXKD, phân phối kết quả kinh doanh của DN một cách hiệu quả, quản trị, giám sát HĐKD của DN
1.2 Phân tích tài chính doanh nghiệp
Khái niệm và mục tiêu phân tích tài chính doanh nghiệp
Khái niệm:Phân tích tài chính là sử dụng một tập hợp các khái niệm, phương pháp và các công cụ cho phép xử lý các thông tin kế toán và các thông tin khác nhằm đánh giá tình hình tài chính của một doanh nghiệp, đánh giá rủi ro, mức độ và chất lượng hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp đó
Mục tiêu:Mỗi cương vị khác nhau hướng đến các mục tiêu khác nhau Nhà quản trị phân tích tài chính nhằm đưa ra các quyết định điều hành sao cho thỏa mãn yêu cầu của chủ sở hữu Nhà đầu tư hiện tại (chủ sở hữu, cổ đông) phân tích tài chính để làm căn cứ ra quyết định có đầu tư tiếp vào doanh nghiệp hay không
Quy trình phân tích tài chính doanh nghiệp
Phân tích TCDN là một hoạt động phức tạp vì liên quan đến nhiều nội dung, nhiều người bên trong và ngoài doanh nghiệp Bởi vậy, hoạt động này phải được thực hiện qua bốn bước: lập kế hoạch, thu thập và xử lý dữ liệu, phân tích và dự đoán, tổng hợp và trình bày kết quả
Phương pháp phân tích tài chính“
Trang 4Có bốn phương pháp chủ yếu được sử dụng Phương pháp tỷ số là phương pháp trong đó các tỷ số được sử dụng để phân tích.Phương pháp so sánh là phương pháp nghiên cứu sự biến động và xác định mức độ biến động của chỉ tiêu phân tích.Phương pháp Dupont là phương pháp phân tích mối liên hệ giữa các chỉ tiêu tài chính Phương pháp thay thế liên hoàn được sử dụng để xác định mức độ ảnh hưởng của từng nhân tố đến chỉ tiêu tài chính tổng hợp.”
Nội dung phân tích tài chính
Nội dung phân tích bao gồm: phân tích báo cáo tài chính, phân tích các tỷ số tài chính và phân tích theo phương pháp Dupont
Phân tích báo cáo tài chính bao gồm phân tích ba báo cáo:
Bảng cân đối kế toán, Báo cáo kết quả kinh doanh vàBáo cáo lưu chuyển tiền
tệ
Phân tích các tỷ số tài chính theo bốn nhóm nội dung cơ bản:
Phân tích khả năng thanh toán gồm các chỉ tiêu: Hệ số khả năng thanh toán tức thời, hệ số khả năng thanh toán nhanh, hệ số khả năng thanh toán nợ ngắn hạn,
hệ số chuyển đổi thành tiền từ tài sản ngắn hạn
Phân tích khả năng cân đối vốn gồm các chỉ tiêu: Hệ số nợ tổng nguồn vốn, hệ
số nợ tổng tài sản, hệ số nợ vốn chủ sở hữu, hệ số thanh toán lãi tiền vay
Phân tích khả năng hoạt động thường phân tích các chỉ tiêu: Vòng quay hàng tồn kho, kỳ luân chuyển hàng tồn kho, vòng quay khoản phải thu, kỳ thu tiền bình quân, hiệu suất sử dụng tài sản cố định, hiệu suất sử dụng tổng tài sản
Phân tích khả năng sinh lời thường sử dụng các chỉ tiêu: Tỷ suất sinh lời của doanh thu, tỷ suất sinh lời của tổng tài sản, tỷ suất sinh lời của vốn chủ sở hữu, tỷ suất sinh lời của vốn đầu tư.“
Phân tích theo phương pháp Dupont:
Phương pháp mô hình Dupont được minh họa qua phân tích tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu
Các tiêu chí đánh giá hoàn thiện phân tích tài chính doanh nghiệp
Trang 5Hoạt động phân tích tài chính được coi là hoàn thiện khi đạt được thang đo đầu tiên của các tiêu chí: Sự hoàn thiện của quy trình phân tích, sự tuân thủ quy trình phân tích, sự phù hợp của phương pháp phân tích, sự đầy đủ của nội dung phân tích.”
1.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác phân tích tài chính doanh
nghiệp“
Nhân tố chủ quan
- Quan điểm của nhà quản trị về phân tích tài chính doanh nghiệp
- Trình độ và số lượng của đội ngũ phân tích
- Chất lượng và sự đầy đủ của thông tin thu thập
- Cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ phân tích
- Đặc điểm của doanh nghiệp
Nhân tố khách quan
- Sự biến động của kinh tế vĩ mô
- Các văn bản pháp luật của Nhà nước liên quan đến hoạt động của doanh nghiệp
- Sự phát triển của thị trường thông tin”
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH TẠI CÔNG
TY CỔ PHẦN CỒN RƯỢU HÀ NỘI 2.1 Tổng quan về Công ty Cổ phần Cồn rượu Hà Nội“
Công ty cổ phần Cồn rượu Hà Nội có ngành nghề kinh doanh chính là sản xuất, kinh doanh các sản phẩm cồn, rượu Công ty được thành lập từ năm 1898, qua hơn một trăm năm phát triển Công ty đã thay đổi mô hình doanh nghiệp nhiều lần đồng thời mở rộng quy mô hoạt động, thực hiện nhiều cuộc cách mạng đổi mới kỹ thuật
để nâng cao chất lượng sản phẩm, đạt được nhiều thành tích, huân huy chương
Sản phẩm của Công ty chịu thuế tiêu thụ đặc biệt và luôn được Nhà nước ban hành nhiều chính sách quản lý làm hạn chế khả năng tiêu thụ.HALICO từng chiếm
Trang 6phần lớn phân khúc rượu bình dân tại Việt Nam, tuy nhiên hiện nay vị thế trên thị trường đã giảm sút nhiều do đối thủ cạnh tranh nhiều và không lành mạnh
Bộ máy tổ chức HALICO hoạt động theo mô hình Công ty cổ phần gồm 9 phòng ban chức năng và một nhà máy sản xuất Phòng Kế toán tài chính là bộ phận quản lý kinh tế của toàn Công ty
2.2 Thực trạng công tác phân tích tài chính Công ty Cổ phần Cồn rượu
Hà Nội
Thực trạng về quy trình phân tích tài chính
Việc lập kế hoạch phân tích thường được tiến hành sơ sài hoặc bị bỏ qua, chỉ tập trung vào bước thực hiện phân tích Thời gian phân tích được tiến hành vào cuối năm sau khi báo cáo tài chính được lập Nhân sự phân tích chỉ có một người
Công ty sử dụng cả dữ liệu bên trong và bên ngoài DN để phân tích Nguồn thông tin chủ yếu dùng để phân tích là hệ thống báo cáo tài chính đã được kiểm toán
Về thực hiện phân tích, các nội dung và chỉ tiêu phân tích không thay đổi trong vòng 3 năm nghiên cứu
Các báo cáo kết quả tổng hợp các biến động và nguyên nhân gây ra biến động Tuy nhiên, các nội dung phân tích trên báo cáo thường chưa đầy đủ nên hiệu quả cung cấp thông tin không cao, hầu như không đưa ra các phương hướng khắc phục, giải quyết
Thực trạng về phương pháp phân tích tài chính
HALICO tiến hành PTTC chủ yếu bằng phương pháp so sánh và phương pháp
tỷ số Công ty sử dụng kỹ thuật so sánh ngang, dọc để tính toán mức biến động cả về
số tuyệt đối và số tương đối của các chỉ tiêu năm nay so với năm trước
Thực trạng về nội dung phân tích tài chính
Phân tích Báo cáo tài chính
Bảng cân đối kế toán:HALICO chỉ phân tích biến động về mặt quy mô của tài sản và nguồn vốn Công ty so sánh sự tăng giảm của tổng tài sản, tổng nguồn vốn và một số khoản mục chính cả về số tuyệt đối và tương đối giữa số liệu đầu năm và cuối
Trang 7năm Công ty cũng đã chỉ ra nguyên nhân của các biến động.Công ty không phân tích biến động về tỷ trọng tài sản và nguồn vốn, tình hình đảm bảo vốn cho kinh doanh, tình hình sử dụng vốn
Phân tích kết quả hoạt động kinh doanh: Công ty sử dụng phương pháp so sánh ngang về số tuyệt đối và tương đối đối với từng chỉ tiêu trên Báo cáo kết quả kinh doanh Công ty có lý giải nguyên nhân gây ra các biến động của chỉ tiêu tuy nhiên chưa phân tích tất cả các chỉ tiêu trên Báo cáo kết quả kinh doanh.”
Phân tích các nhóm tỷ số tài chính
Phân tích khả năng thanh toán: Công ty sử dụng ba chỉ tiêu để đánh giá khả năng thanh toán làhệ số thanh toán tức thời, hệ số thanh toán nhanh, hệ số thanh toán hiện hành và đưa ra các đánh giá về kết quả tính toán được
Phân tíchkhả năng cân đối vốn: Công ty chỉ sử dụng một hệ số là hệ số nợ phải trả trên vốn chủ sở hữu Công ty nhận xét về độ lớn và ý nghĩa của chỉ tiêu, không đánh giá về mức độ biến động do giá trị của các chỉ tiêu này rất nhỏ Công ty không thiết lập hệ thống chỉ tiêu đầy đủ vì trong giai đoạn 2011 – 2015 HALICO chủ trương không dùng nợ vay
Phân tích khả năng sinh lời: Công ty mới chỉ sử dụng 2 chỉ tiêu cơ bản phản ánh khả năng sinh lời là ROS và ROE, không tính chỉ tiêu ROA, ROIC HALICO đã đánh giá được thực trạng sinh lời qua mức biến động của 2 chỉ tiêu trên, phân tích được
sự ảnh hưởng của các chỉ tiêu ở tử và mẫu số cấu thành nên tỷ số ROE và ROS Đồng thời, nhân viên phân tích cũng đã đưa ra được các nguyên nhân gây tác động đến sự thay đổi của các chỉ tiêu
2.3 Đánh giá thực trạng công tác phân tích tài chính của Công ty Cổ phần Cồn rượu Hà Nội
Những kết quả đạt được
Về quy trình phân tích, HALICOtiến hành phân tích tài chính hàng năm theo bốn bước: lập kế hoạch, thu thập xử lý thông tin, phân tích, tổng hợp và trình bày kết quả
Trang 8Về phương pháp phân tích, Công ty chỉ sử dụng hai phương pháp là phương pháp so sánh và phương pháp tỷ số
Về nội dung phân tích, Công ty đã phân tích tình hình biến động về quy mô của tài sản và nguồn vốn, kết quả hoạt động kinh doanh, các tỷ số về khả năng thanh toán, khả năng cân đối vốn và khả năng sinh lời
Những hạn chế và nguyên nhân
Hạn chế “
- Quy trình phân tích chưa hoàn thiện và chưa được tuân thủ hoàn toàn: Công ty chưa xây dựng và quy định thành văn bản một quy trình phân tích chuẩn, chưa
thực hiện đầy đủ nội dung của từng bước trong quy trình
- Về phương pháp phân tích, Công ty nên bổ sung các phương pháp phân tích khác
để mang lại những thông tin có chiều sâu hơn, chi tiết hơn; đối với các phương pháp đang sử dụng cần phân tích các chỉ tiêu trong mối quan hệ tương quan lẫn nhau và tiến hành phân tích qua nhiều năm
- Nội dung phân tích chưa được xây dựng thành hệ thống đầy đủ Công ty không phân tích tình hình sử dụng vốn và tình hình đảm bảo vốn cho kinh doanh, cũng chưa tiến hành phân tích tình hình lưu chuyển tiền tệ, không phân tích nhóm tỷ
số về khả năng hoạt động, không phân tích đầy đủ nhóm hệ số về khả năng sinh lời
Nguyên nhân
Nguyên nhân chủ quan: Ban lãnh đạo chưa nhận thức đúng về tầm quan trọng
của phân tích tài chính đối với quản trị doanh nghiệp; thiếu nhân lực thực hiện công tác phân tích tài chính
Nguyên nhân khách quan: Thiếu số liệu trung bình ngành; chưa có văn bản
hướng dẫn có tính quy chuẩn về phân tích tài chính.”
CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN CỒN RƯỢU HÀ NỘI
Trang 93.1 Định hướng và quan điểm hoàn thiện phân tích tài chính tại Công
ty Cổ phần Cồn rượu Hà Nội
Công tác“Phân tích tài chính được coi là hoàn thiện khi: hoạt động phân tích được tổ chức và diễn ra một cách khoa học, khách quan, tạo ra được các kết quả thực
sự có giá trị hỗ trợ cho các nhà lãnh đạo ra quyết định và quá trình thực hiện phải có
thời gian và chi phí phù hợp với doanh nghiệp
- Hoàn thiện công tác tổ chức phân tích là để hoạt động phân tích tài chính diễn ra với thời gian và chi phí phù hợp với Công ty
- Hoàn thiện về phương pháp và nội dung phân tích tức là các phương pháp và hệ thống chỉ tiêu phải phù hợp với đặc điểm của doanh nghiệp.”
3.2 Một số giải pháp hoàn thiện công tác phân tích tài chính tại Công ty
Cổ phần Cồn rượu Hà Nội
Hoàn thiện tổ chức phân tích:“Công ty nên xây dựng một quy trình phân tích chuẩn gồm bốn bước
- Lập kế hoạch phân tích: xác định mục tiêu phân tích, nội dung, phương pháp phân tích, phạm vi phân tích, bố trí nhân sự phân tích
- Thu thập, xử lý thông tin: cân nhắc đầu tư để thu thập thông tin bên ngoài doanh nghiêp, phân loại thông tin để thuận lợi cho quá trình lưu trữ và sử dụng
- Thực hiện phân tích: cần đạt được yêu cầu về xác định đúng công thức, tính toán chính xác các chỉ tiêu, xác định các nhân tố và mức độ ảnh hưởng, chỉ ra các nguyên nhân, phân tích qua nhiều kỳ
- Báo cáo kết quả: cần kết luận những vấn đề chính yếu đã phân tích được, nên có thêm phần kiến nghị các giải pháp
Hoàn thiện phương pháp phân tích
- Hoàn thiện phương pháp mà Công ty đang thực hiện: so sánh từ 3-5 năm, so sánh với số liệu trung bình ngành
Trang 10- Bổ sung các phương pháp phù hợp khác: sử dụng thêm phương pháp Dupont và thay thế liên hoàn.”
Hoàn thiện nội dung và chỉ tiêu phân tích
- Bổ sung nội dung phân tích biến động cơ cấu tài sản và nguồn vốn
- Bổ sung nội dung phân tích tình hình sử dụng vốn
- Bổ sung nội dung phân tích tình hình đảm bảo vốn cho kinh doanh
- Bổ sung nội dung phân tích báo cáo lưu chuyển tiền tệ
- Bổ sung nội dung phân tích khả năng hoạt động
- Hoàn thiện nội dung phân tích khả năng sinh lời
3.3 Kiến nghị với Nhà nước và các Bộ ngành
Bộ Tài chính nên ban hành các hướng dẫn về phân tích tài chính bao gồm các yêu cầu tối thiểu mà một doanh nghiệp cần thực hiện Từ đó hình thành thói quen phân tích tài chính cho các doanh nghiệp và các doanh nghiệp sẽ“dần nhận ra tầm quan trọng của phân tích tài chính Bộ Tài chính cũng nên tăng cường tổ chức các lớp, khoá đào tạo để phổ cập và bổ sung kiến thức, kỹ năng phân tích tài chính cho doanh nghiệp
Nhà nước nên có các chế độ khuyến khích, hỗ trợ cho các tổ chức phân tích tài chính chuyên nghiệp hoạt động để giúp đỡ cho các doanh nghiệp và xây dựng hệ thống chỉ tiêu trung bình ngành Nhà nước cũng cần có các quy định về công bố thông tin doanh nghiệp để khắc phục tình trạng thiếu thông tin hoặc thông tin không chính xác
Các Bộ, ngành cần phối hợp công khai và thống kê thông tin tài chính, các số liệu của doanh nghiệp trong ngành, xây dựng hệ thống chỉ tiêu trung bình ngành.”
KẾT LUẬN
Luận văn đã tổng kết“những vấn đề cơ bản về phân tích tài chính doanh nghiệp, trình bày thực trạng phân tích tài chính tại HALICO, đánh giá các kết quả đạt được và hạn chế cùng nguyên nhân gây ra các hạn chế Từ đó, luận văn đề xuất các giải pháp
để hoàn thiện hoạt động phân tích tài chính nhằm mang lại những kết quả phân tích