Lâm – Đại học Thái Nguyên, cơ sở để thiết kế các hoạt động rèn luyện tăng cường 39 Nguyễn Thị Thu Hường - Bảo vệ quyền nhân thân cho lao động chưa thành niên theo pháp luật Việt Nam 4[r]
Trang 1Tập 172, số 12/2, 2017
Trang 2T¹p chÝ Khoa häc vµ C«ng nghÖ
CHUYÊN SAN KHOA HỌC XÃ HỘI – NHÂN VĂN – KINH TẾ
Hà Xuân Hương - Thân phận người phụ nữ trong dân ca trữ tình sinh hoạt Tày, Thái 3
Ngô Thị Thu Trang - Một số biện pháp nâng cao năng lực sử dụng từ Hán Việt cho học sinh phổ thông 9 Nguyễn Thị Hà, Vũ Thị Hồng Hoa - Nâng cao tỷ lệ nữ trong các cơ quan dân cử 15
Nguyễn Thu Hà, Nguyễn Thị Mai Hương, An Thị Thư, Nguyễn Thị Hồng - Phát triển chuẩn mực kế toán
Việt Nam theo hướng chuẩn mực kế toán quốc tế 21
Nguyễn Thị Hòa - Sử dụng tuyển tập “Những lá thư thời chiến Việt Nam” trong giáo dục lịch sử 27
Nguyễn Thị Xuân Thu, Phạm Ngọc Duy - Những tác động của việc sử dụng sơ đồ ngữ nghĩa đối với khả
năng ghi nhớ từ vựng tiếng Anh chuyên ngành của sinh viên trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp – Đại học
Vũ Kiều Hạnh, Hoàng Thị Cương - Nghiên cứu kỹ năng đọc của sinh viên năm thứ 2 tại trường Đại học Nông
Lâm – Đại học Thái Nguyên, cơ sở để thiết kế các hoạt động rèn luyện tăng cường 39
Nguyễn Thị Thu Hường - Bảo vệ quyền nhân thân cho lao động chưa thành niên theo pháp luật Việt Nam 45
Nguyễn Thị Thắm - Hành trình tìm kiếm hạnh phúc của nhân vật nữ trong Những nẻo đường đời và những bản
Lê Thị Lựu, Trần Bảo Ngọc, Bùi Thanh Thủy và cộng sự - Nhận thức của sinh viên cử nhân điều dưỡng về
môi trường giáo dục tại trường Đại học Y Dược - Đại học Thái Nguyên bằng bảng hỏi DREEM 57
Bùi Thị Minh Hà, Nguyễn Hữu Thọ - Nhận thức của nông hộ về biến đổi khí hậu và tác động của biến đổi khí
hậu tới sản xuất chè - Trường hợp nghiên cứu: Vùng chè Tân Cương thành phố Thái Nguyên 63
Dương Thanh Tình, Trần Văn Quyết, Nguyễn Ngọc Lý, Nguyễn Việt Dũng - Giải quyết việc làm cho lao
động dân tộc thiểu số thông qua phát triển chuỗi liên kết tiêu thụ các sản phẩm từ cây quế tại huyện Văn Yên,
Nguyễn Thu Nga, Đỗ Thị Tuyết Mai, Nguyễn Thị Diệu Hồng - Sử dụng hàm Cobb - Douglas tuyến tính để
đánh giá hiệu quả kinh doanh của các ngân hàng Việt Nam 75
Phùng Thanh Hoa, Bùi Thị Thanh Thuỷ - Tác động của kinh tế thị trường đến nông thôn Việt Nam hiện nay 81
Hoàng Thị Mỹ Hạnh, Sombath Kingbounkai - Quá trình di cư của người Việt đến Lào và định cư tại tỉnh
Vi Thị Phương - Sử dụng báo chí vào công cuộc xây dựng nền văn hóa mới ở Việt Nam, nhìn từ góc độ tạp chí
Nguyễn Thị Minh Loan - Đề xuất mô hình tập huấn dạy đặt câu hỏi trong kỹ năng đọc hiểu 99
Nguyễn Thị Bích Ngọc - Đánh giá nội dung và việc giảng dạy học phần bút ngữ tiếng Anh trung cao cấp 2 tại
Khoa Ngoại ngữ, Đại học Thái Nguyên xét từ góc độ sinh viên 105
Nguyễn Mai Linh, Trần Minh Thành, Dương Thị Hồng An - Kết hợp sử dụng hồ sơ học tập (Portfolio) và
thuyết trình nhóm trong dạy và học các khóa học tiếng Anh chuyên ngành tiếp cận hậu phương pháp luận 111
Trần Thị Kim Hoa - Phát triển năng lực sử dụng từ tiếng Việt cho học sinh tiểu học người dân tộc thiểu số qua
Trần Tú Hoài - Một số nội dung cơ bản của chính sách phát triển giảng viên qua thực tiễn tại trường Đại học
Phạm Thị Huyền, Vũ Thị Thủy - Rèn luyện phong cách làm việc quần chúng của người cán bộ theo phong
cách Hồ Chí Minh 127
Journal of Science and Technology
N¨m 2017
Trang 3Tống Thị Phương Thảo - Bảo vệ quyền của lao động nữ khi mang thai, sinh con và nuôi con nhỏ theo pháp luật
Lương Thị Hạnh - Vai trò của phụ nữ dân tộc thiểu số trong xây dựng nông thôn mới ở tỉnh Bắc Kạn 137 Nguyễn Thị Thanh Hà, Nguyễn Thị Thu Hiền - Một số vấn đề về việc xây dựng lối sống mới cho sinh viên
Việt Nam hiện nay 143
Hồ Lương Xinh, Nguyễn Thị Yến, Nguyễn Thị Giang, Lưu Thị Thùy Linh, Bùi Thị Thanh Tâm, Nguyễn
Mạnh Thắng - Xác suất cải thiện thu nhập của hộ nông dân sau thu hồi đất nông nghiệp tại các khu công nghiệp
Đinh Ngọc Lan, Đoàn Thị Thanh Hiền, Dương Tuấn Việt - Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến sản xuất và
tiêu thụ miến dong tại huyện Nguyên Bình- tỉnh Cao Bằng 155
Đỗ Thị Hà Phương, Chu Thị Hà, Nguyễn Thị Giang, Dương Xuân Lâm - Tác động của vốn xã hội và công nghệ
thông tin đến dự định chia sẻ tri thức và hành vi chia sẻ tri thức của cán bộ giảng viên tại Đại học Thái Nguyên 161 Nguyễn Thị Hiền Thương, Dương Thị Thu Hoài, Cù Ngọc Bắc, Kiều Thu Hương, Vũ Thị Hải Anh - Sự
tham gia của người dân trong việc thực hiện các tiêu chí cơ sở hạ tầng - chương trình xây dựng nông thôn mới
tại huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên 169
Vũ Bạch Điệp, Mai Việt Anh - Huy động vốn cho phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn thành phố
Thái Nguyên, thực trạng và một số giải pháp 175 Nguyễn Thị Ngọc Anh, Hoàng Huyền Trang - Thiết kế và sử dụng các trò chơi học tập nhằm nâng cao hiệu
quả dạy học môn khẩu ngữ cao cấp cho sinh viên Trung Quốc tại Khoa Ngoại ngữ, Đại học Thái Nguyên 181 Trần Thị Yến, Khổng Thị Thanh Huyền - Những lỗi về câu thường gặp trong bài viết tiếng Anh học thuật của
sinh viên Việt Nam chuyên ngành tiếng Anh: Thực trạng, nguyên nhân và giải pháp 187
Hà Thị Thanh Hoa, Chu Thị Kim Ngân, Dương Thị Thúy Hương - Mức độ hài lòng của khách hàng về chất
lượng dịch vụ mạng di động Vinaphone tỉnh Thái Nguyên 193
Vũ Thị Loan, Vũ Thị Hậu - Vai trò của giá cổ phiếu đối với dự báo khó khăn tài chính doanh nghiệp: Mô hình
Hồ Thị Mai Phương, Hoàng Thị Tú, Trần Nguyệt Anh - Thiết kế và tổ chức trò chơi học tập trong hình thành
biểu tượng toán học sơ đẳng cho trẻ mẫu giáo 205 Đồng Thị Hồng Ngọc, Nguyễn Quỳnh Hoa, Nguyễn Thị Thu Hường, Hoàng Thanh Hải, Nguyễn Thị Thu
Hằng - Ứng dụng mô hình logistic xếp hạng tín dụng doanh nghiệp xây dựng niêm yết tại Việt Nam 211
Hà Thị Hòa, Hồ Ngọc Sơn - Phân tích chuỗi giá trị qua các kênh tiêu thụ sản phẩm Sơn tra tại Yên Bái 219
Trang 4Nguyễn Thị Thắm Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 172(12/2): 51-56
X
51
HÀNH TRÌNH TÌM KIẾM HẠNH PHÚC CỦA NHÂN VẬT NỮ TRONG
NHỮNG NẺO ĐƯỜNG ĐỜI VÀ NHỮNG BẢN TÌNH CA KHÁC CỦA LE CLÉZIO
Trường Đại học Sư phạm – ĐH Thái Nguyên
TÓM TẮT
Le Clezio là nhà văn Pháp đương đại Ông rất quan tâm đến số phận của những người phụ nữ Theo ông, người phụ nữ luôn tích cực, chủ động trong việc tìm kiếm hạnh phúc Trước khi tìm thấy hạnh phúc, họ thường trải qua khó khăn thử thách Nhưng cũng có những người dù tích cực, chủ động vẫn không thể tìm thấy hạnh phúc Với ông, hoàn cảnh sống mới là yếu tố quyết định
hạnh phúc của người phụ nữ Những nẻo đường đời và những bản tình ca khác là một trong những
tác phẩm thể hiện quan niệm đó của nhà văn Ông là một nhà văn lớn từng được nhận giải Nobel văn học Quan niệm của ông vì thế khiến chúng ta có những cách nghĩ, cách nhìn mới về số phận của người phụ nữ nói riêng và con người nói chung
Từ khóa: hành trình; tìm kiếm; hạnh phúc; người phụ nữ;Le Clézio
Sống ở trên đời có ai không mong muốn được
hạnh phúc cho dù quan niệm về hạnh phúc của
mỗi người bao giờ cũng khác nhau Hiện thực
dễ bắt gặp này thường được các nhà văn phản
ánh trong tác phẩm văn học như một đặc điểm
chung mang tính toàn nhân loại Le Clezio
cũng phản ánh khao khát vĩnh hằng ấy ở người
phụ nữ trong xã hội hiện đại Tuy nhiên, trong
Những nẻo đường đời và những bản tình ca
khác, ông thể hiện một quan niệm rất riêng về
yếu tố quyết định hạnh phúc của con người nói
chung và người phụ nữ nói riêng
NHỮNG CUỘC HÀNH TRÌNH TRONG
NHỮNG NẺO ĐƯỜNG ĐỜI VÀ NHỮNG
BẢN TÌNH CA KHÁC
Với tập truyện Những nẻo đường đời và
những bản tình ca khác, Le Clezio được
mệnh danh là người lữ hành nhân ái Tên
tiếng Pháp của tập truyện là Coeur brule et
autres romances, có thể dịch là Trái tim rực
cháy và những bản tình ca khác Như vậy là
tên tập truyện được dịch không sát nghĩa với
nguyên bản Có lẽ người dịch đã căn cứ vào
nội dung của những truyện ngắn trong tập
truyện - như lời giải thích của chính nhà văn,
đều miêu tả về những mảnh đời của những
*
Tel: 0975 191 322; Email: ntsp2002@gmail.com
kiếp người để dịch tiêu đề cho nó Tương tự
như vậy, tên truyện ngắn đầu tiên Những nẻo
đường đời cũng được dịch không sát với
nguyên bản Coeur brule nghĩa là Trái tim rực
cháy Còn lại những truyện ngắn Mộng phiêu
du, Khách sạn cô liêu, Ba nàng phiêu lưu, Kalima, Gió phương Nam, Kho báu đều được
dịch sát với nguyên bản Tập truyện gồm bảy truyện ngắn, trong đó 6/7 truyện có nhân vật chính là người phụ nữ Số lượng nhân vật nữ chiếm ưu thế như vậy phần nào cho thấy trái tim nhân ái của Le Clezio đặc biệt quan tâm đến những vất vả trên hành trình tìm kiếm hạnh phúc của một nửa nhân loại trong tập truyện nhỏ này Hơn thế nữa, với khao khát hạnh phúc, nhân vật nữ của ông thường phải trốn chạy vì những lí do khác nhau: có người chủ động trốn chạy, có người bị xa lánh; có nhân vật trốn chạy từ thế giới văn minh sang thế giới hoang dã; có người lại trốn chạy khỏi cuộc sống hiện tại quay về quá khứ Trong số các nhân vật nữ của ông, có người trốn chạy thành công, có được hạnh phúc nhưng có người dù trốn chạy thậm chí phải đánh đổi cả mạng sống của mình vẫn không tìm được hạnh phúc
Trong truyện ngắn Những nẻo đường đời, cô
bé Pervenche chủ động bỏ nhà đi để tìm hạnh phúc thực sự vì sự vô tâm của người mẹ, sự
Trang 5Nguyễn Thị Thắm Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 172(12/2): 51-56
bận rộn của người chị Bước những bước đầu
tiên trên đường đời, do non nớt, nó vấp ngã
và chỉ tìm thấy “Cuộc sống trong căn hộ đầy
rẫy những điều không thể lường trước Thỉnh
thoảng mấy đứa con gái lượn đến, ở lại một
đêm rồi đi Vài đứa trong số đó, người ta
không gặp lại Chúng thượng trong phòng
khách, trước ti vi đang bật, vừa hút và uống
cùng lũ lưu manh vừa cười rinh rích Nhìn
chúng người ta khỏi cần băn khoăn chúng
kiếm sống bằng cách nào” [5, 28] Clemence
đến thăm, muốn khuyên giải em nhưng bất
lực vì “Clemence khó lòng nhận ra nó, chị
không gặp nó đã hai năm rồi Pervenche sực
mùi thuốc lá và rượu” [5, 40] Cuối cùng
Clemence ra về, còn Pervenche lại tiếp tục
cuộc sống vất vưởng Sau đó Laurent, người
yêu của Pervenche, ân hận vì đã bán người
yêu lấy tiền hút thuốc phiện, anh ta báo cảnh
sát Cuộc đời cô bé bước sang một trang mới
khi được giải cứu và sinh con Bé Tania khiến
Pervenche nhìn cuộc đời bằng cặp mắt vui
tươi và tràn đầy sức sống Theo Trần Đình
Sử, không gian, thời gian nghệ thuật là “sản
phẩm sáng tạo của nghệ sĩ nhằm biểu hiện
con người và thể hiện một quan niệm nhất
định về cuộc sống” [4,89] Để thể hiện sự
thay đổi bên trong của Pervenche, nhà văn để
cho cô bé nhìn thấy: “Sáng ra, khu vườn kêu
lách tách vì băng giá Những con ong hút
nhụy trên những bông hoa đầu tiên Chim cổ
đỏ trong các bụi cây Thậm chí, thảng hoặc
vào lúc rạng đông, một chú họa mi đánh thức
những người con gái để kể họ nghe những
câu chuyện tình” [5, 83-84] Sự tươi vui được
thể hiện qua việc miêu tả thời gian “sáng ra”
và không gian trong trẻo của khu vườn
Không gian trong trẻo ấy có đầy đủ cả âm
thanh “khu vườn kêu lách tách vì băng giá”,
“chú họa mi đánh thức những người con gái
để kể cho họ nghe những câu chuyện tình”,
màu sắc “Chim cổ đỏ trên các bụi cây”, và
mùi vị “ong hút nhụy trên những bông hoa
đầu tiên” Hình ảnh thiên nhiên trong trẻo và
đẹp đẽ được Pervenche cảm nhận bằng tất cả
các giác quan Giờ đây cô bé mới cảm thấy cuộc sống có ý nghĩa, cô bắt đầu lại tất cả
“Pervenche học lại tất cả, từ đầu Học nói,
học hát, học đỡ đần việc bếp núc, học giặt tã cho trẻ, học sơn lại cửa chớp trong nhà” [5,
84] Nhà văn sử dụng biện pháp liệt kê một loạt các hoạt động tươi vui, tràn đầy sức sống: học nói, học hát, học phụ bếp núc, học cách làm mẹ… Trước đó, Pervenche chưa từng nghĩ đến và chủ động học những việc này Giờ đây cô bé học một cách có ý thức, có mục đích từ việc đơn giản đến việc khó khăn, phức tạp hơn
Truyện ngắn Ba nàng phiêu lưu kể về ba cuộc
đời, ba số phận khác nhau Sue là một cô bé
ưa thích phiêu lưu, khám phá những điều mới
lạ Cô chán ghét cuộc sống hiện tại chật chội,
vô vị và tẻ nhạt Sue cảm nhận được “thế giới
thì thênh thang vô tận, còn Moline lại quá chừng chật hẹp Đó là vì con đường độc nhất rạch giữa đồng bằng như một lối đi cho người ngoài hành tinh, và xình xịch ám ảnh của những đoàn tàu băng qua trong đêm, tiến
về phía vô định” [5, 118] Giấc mộng phiêu
du đã biến thành hành động thực sự khi nghe
người bố bảo “Nuôi mày tốn quá, phải tìm
việc mà làm đi” [5, 118] Cô bé lấy túi xách
và số tiền dành dụm được bước ra khỏi nhà Sue làm đủ thứ nghề để tồn tại và nhà văn kết thúc câu chuyện theo hướng mở: sau khi trở
về mà không gặp được bố mẹ, cô bé tiếp tục những cuộc hành trình mới Có thể nói, Sue luôn chủ động trong hành trình khám phá thế giới Hạnh phúc với cô không phải là đích đến
mà là được trải nghiệm những điều mới mẻ
Đến với câu chuyện của Rosa trong Ba nàng
phiêu lưu, chúng ta lại thấy niềm vui, niềm
hạnh phúc của con người bắt nguồn từ những điều bình thường thậm chí tầm thường nhất Rosa thuở bé, sớm biết mình không giống mọi người Cô chán ghét phải sống theo khuôn phép, theo những lời dạy bảo của các
bà cô “Cháu không được nói thế, một người
nhà Verduzco không bao giờ ăn nói như thế”
[5, 121] Là người trong họ Verduzco, uy thế
Trang 6Nguyễn Thị Thắm Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 172(12/2): 51-56
X
53
và giàu có nhưng cô có tình cảm đặc biệt với
những đứa trẻ nghèo khổ, những kẻ tội đồ Cô
chú ý đến “những đứa trẻ nghèo khổ rách
rưới, phi nước đại qua phố hệt lũ mèo hoang,
cảnh sát rượt đuổi sát sạt sau lưng Những
đứa đi hoang, những đứa ăn cắp vặt” [5,
122] Thông thường nếu có con cái, không ai
muốn con cái mình rơi vào tình trạng này
Nhưng Rosa lại yêu thương chúng như con
Đối với xã hội, chúng là kẻ bỏ đi còn với
Rosa, chúng là những đứa trẻ đáng thương,
tội nghiệp và cô muốn nuôi dạy chúng trở
thành người tốt Đến khi trưởng thành ý nghĩ
đã biến thành hành động, ở tuổi người ta lo
kiếm tấm chồng thì Rosa lại lùng tìm những
đứa trẻ lạc về nuôi Con số từ mười, hai mươi,
năm mươi giờ đã thành ba trăm đứa Cô cho
chúng ăn mặc và dạy chúng thành người
lương thiện “Cô dạy nghề cho chúng, cô chỉ
bảo chúng về kỷ luật, trách nhiệm.” [5, 123]
Và đặc biệt hơn thế “Cô trao cho mỗi đứa cái
họ, cái họ Verduzco quý hiếm kia Cái họ uy
thế giàu có kia” [5, 123] Như vậy, có thể
thấy Rosa trốn chạy để không phải sống lạnh
lùng, vô cảm như những người khác cùng
dòng họ Và cô tìm thấy hạnh phúc của mình
khi sống vì hạnh phúc của người khác
Trong truyện ngắn Khách sạn cô liêu, ta lại
bắt gặp một nhân vật nữ trốn chạy hiện tại để
tìm kiếm hạnh phúc trong quá khứ Tại khách
sạn Almunecar, Eva hồi tưởng lại cuộc sống
của mình lúc còn trẻ trong dòng chảy hỗn độn
của ý thức, tiềm thức và vô thức Thời trẻ tuổi
bà đã trải qua bao nhiêu mối tình với
Raymond Roussel, với Nathan tại khách sạn
Washington, với Rulfo tại khách sạn
Casino…Bằng thủ pháp quen thuộc “lắp
ghép” các “mảnh vỡ” [3,15], nhà văn để cho
nhân vật hồi tưởng lại tất cả những kỉ niệm
với những trạng thái cảm xúc mãnh liệt nhất
Nhưng sự trốn chạy đó không làm cho bà cảm
thấy hạnh phúc trước khi từ giã cõi đời Quá
khứ như một tấm gương soi chiếu khiến bà
nhận thấy rõ ràng hơn sự thê thảm của hiện
tại “Ở đây, tại Almunecar, khách sạn Cô Liêu,
Eva không còn sở hữu bất cứ thứ gì, thậm chí không còn đủ tiền để tiếp tục sống Chỉ còn lại những kỉ niệm lâng lâng ấy, ảo tưởng về cuộc trở về vĩnh cửu, và niềm tin mơ hồ về sự tất yếu phải ra đi, mãi mãi” [5,114] Bà nhận
thức được, giờ đây bà không có gì: không tiền, không tình yêu, không người thân bên cạnh Và cuối cùng bà ra đi trong nỗi cô đơn Với Kalima trong truyện ngắn cùng tên, bằng thủ pháp “phân mảnh”[2, 20], nhà văn giúp độc giả thấy được rõ hơn sự bơ vơ, lạc lối của nhân vật trong hành trình chạy trốn bất hạnh
để tìm kiếm hạnh phúc Và kết thúc hành trình trốn chạy của em cũng không phải là hạnh phúc Người kể lại hành trình đi tìm hạnh phúc nhưng không thành của Kalima là Bruno Có lẽ đây là may mắn duy nhất mà nhà văn vì quá thương xót cho số phận đầy đau đớn của nhân vật nên đã lựa chọn người
kể chuyện là một người đàn ông yêu thương
em thật lòng Đó là người thật sự hiểu em, yêu thương cả những bất hạnh em gặp phải, mong muốn đem lại cho em hạnh phúc, và kể
về cái chết của em bằng một giọng điệu đầy xót xa, thương cảm Bruno cho độc giả biết đầu tiên em rời cảng Tanger đến Marseille
sống cùng chị gái Rồi cô bé nhận ra “Không
bao giờ em còn có cảm giác đó nữa: trẻ trung, phơi phới, khám phá tuyết, say sưa vì một điều bình dị nhất mực, tự nhiên nhất mực” [5,137] khi người chị gái bỏ em ra đi
Để bắt đầu một cuộc sống mới, Kalima chuyển lên phương Bắc Ở nơi này, em không được bình yên Em bị đánh, bị hiếp và phải
bán thân để kiếm sống “Bọn đàn ông đến,
không nói một lời, họ chồm lên sau em, họ thọc sâu vào trong em như vào da thịt đã chết, rồi họ lẳng lặng ra đi, để tiền ở lại”
[5,139] Mong muốn thoát khỏi cuộc sống nghiệt ngã đó, Kalima lại chuyển đến Génie Nhưng em chỉ thấy ngột ngạt và bức bối, vẫn chỉ là thành phố toàn biển số xe, con người
lạnh lùng, vô cảm “Tại thành phố này, có
cùng những chiếc xe chạy lòng vòng, cùng những cái nhìn khi em đứng đó, giữa hai
Trang 7Nguyễn Thị Thắm Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 172(12/2): 51-56
thanh chắn sốc, với làn gió mơn man trên
mặt” [5,141-142] Cuối cùng, em bị đâm chết
Những người sống quanh em vẫn dửng dưng,
vô cảm thậm chí họ bước qua xác em như nó
chưa từng tồn tại Như vậy, với Le Clezio,
không phải cứ chủ động tích cực tìm kiếm thì
sẽ tìm thấy hạnh phúc Các nhân vật của ông
thường không được bình yên khi sống trong
các đô thị văn minh, hiện đại Trong tập
truyện ngắn này, các nhân vật nữ thường tìm
thấy hạnh phúc khi sống trong không gian
thiên nhiên hoang dã
Trong truyện ngắn Mộng phiêu du, Le Clézio
để cho nữ nhân vật chính trốn chạy thực tại để
sống với mộng tưởng Cũng giống như Sue
trong “Ba nàng phiêu lưu”, cô bé mười lăm
tuổi chán việc hàng ngày phải đến trường, cô
muốn vứt bỏ tất cả các bài học Khi đêm
xuống, cô bắt đầu hành trình khám phá cuộc
sống bằng tưởng tưởng Trong giấc mộng của
mình, cô bé nhận thức được rằng “Bước vào
thế giới người lớn thật khó khăn” Bởi “Không
có những quái vật Không có những người
sống vất vưởng như những bóng ma Có những
kẻ sát nhân và nghiện ngập” [5, 103] Cô cảm
nhận được cái ác hiển hiện khắp nơi Những
quái vật, những bóng ma không đáng sợ bằng
con người trong xã hội văn minh Và cuối cùng
cô bé đã lựa chọn môi trường sống hoang dã,
cô thấy mình thuộc về “Các dân tộc du cư, các
dân tộc của hoang mạc cát và hoang mạc biển,
các dân tộc của những con đường chạy dưới
những đám mây lang thang, tạc những dấu vết
của mình thành những đường tròn bằng đá và
giọt đồng trên da thịt, các dân tộc đeo mặt lạ
linh dương và cánh bướm bước ra khỏi giấc
mơ ghìm giữ họ” [5, 104] Như vậy, cuộc sống
hoang dã chính là hạnh phúc mà cô tìm thấy
Trong Gió phương Nam, nhân vật Maramu
cũng là một trong những nhân vật nữ trốn
chạy khỏi cuộc sống văn minh để tìm hạnh
phúc nơi cuộc sống hoang dã Thời gian sống
ở đảo cùng cha con cậu bé Tupa là quãng thời
gian Maramu cảm thấy hạnh phúc nhất Nhà
văn rất chú trọng vào việc miêu tả ngoại hình
và hành động của nhân vật này Nhà văn để nhân vật Tupa kể về ngoại hình của Maramu
“Maramu là con người kì lạ nhất mà tôi từng
biết Cô có thể bất chợt vào nhà chúng tôi, như một nữ thần với làn da sẫm, khuôn mặt trẻ thơ, đôi mắt hiền từ và cách xa nhau, và khi cái nhìn của cô trở nên mệt mỏi, con mắt trái lảo đảo khiến cô nhuốm vẻ thẫn thờ Đặc biệt nhất là cô có mái tóc đẹp tuyệt trần, bồng bềnh và đen nhánh, nó trùm lấy người cô và buông ngang hông như một món đồ trang sức hoang dã” [5, 152] và “Cô chuyên đời đi chân đất, chỉ mang một chiếc váy quấn thắt lại trên ngực” [5, 152] Qua cách miêu tả của nhà
văn, chúng ta phần nào thấy được sở thích sống ở nơi hoang dã của Maramu Từ ngoại hình đến hành động của Maramu đều không theo khuôn phép mà tự do, phóng khoáng Hơn thế, Maramu không thích những quy
định, những luật lệ của xã hội văn minh “Cô
trò chuyện cùng tôi, cô xưng hô thân mật với mọi người những quy ước của người Pháp làm cô chán ngán” [5, 153] Chỉ có cuộc sống
hoang dã mới có sự xuất hiện của các vị thần, các nàng công chúa Chính cha Tupa đã
khẳng định “Cô là hậu duệ của các thần
Ta’aroa và Temeharo, thuộc số các công chúa đảo Raiatea, những nàng công chúa không có đất phong” [5, 152] Maramu sống
vui vẻ cùng cha con Tupa trên đảo “Chúng tôi
thong dong thả bộ, giống như đang dò tìm điều gì, trên một tấm thảm mượt mà sống động, và ngọn sóng dập dồn vờn đẩy chúng tôi, tung bọt vào mắt chúng tôi Rồi chúng tôi trở về căn nhà mát rượi Cha tôi đã mang hoa quả về Tôi còn nhớ rõ là Maramu cất lời hát, nhớ về ánh chiều ấm áp, có cảm giác rằng tất
cả những thứ đó sẽ mãi mãi bất diệt” [5, 154]
Nhưng rồi Maramu buộc phải trở về Pháp với cuộc sống văn minh Trước ngày trở về, cô cố
tỏ vẻ bình thường “Cô vào mà không gây
tiếng động, theo thói quen của mình Cô ngồi ngoài sân thượng để trông ra biển Cô có vẻ thất thểu, mái tóc rối bời Chừng như cô say rượu Cô mặc một chiếc váy xanh ngăn ngắt
Trang 8Nguyễn Thị Thắm Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 172(12/2): 51-56
X
55
Cô đã tô son môi, miệng cô trông rộng hoác,
một vết thương” [5, 156] Những từ ngữ miêu
tả sự đối lập giữa một chiếc váy xanh ngăn
ngắt với màu son môi khiến miệng cô trông
rộng hoác, một vết thương đã phần nào thể
hiện sự đối lập giữa vẻ bề ngoài cố tỏ ra vui
tươi với tâm trạng buồn bã đau khổ khi cô
phải rời xa nơi này Cô cũng cố gắng học
cách thích nghi lại với cuộc sống văn minh
nhưng sự cố gắng chỉ làm cho cô chán ngán
và đau khổ “Cô mặc chiếc quần và áo sơ mi
nam, và đi một đôi giày cao gót làm chân cô
đau dữ” [5, 164] Vì vậy cô biết cô sẽ chết
dần chết mòn nhưng vẫn quyết định “Có khi
chị sẽ đi Pháp cũng nên Bob muốn chị cùng
anh ấy đến đó, đến Lyon Chỗ ấy xa quá, chị
mới là người sẽ chết” [5,160] Sau đó, Tupa
không biết cuộc sống của cô ra sao Le Clezio
thường sử dụng lối kết mở để độc giả mặc sức
suy tưởng Truyện ngắn này cũng vậy
Cũng trong truyện ngắn Những nẻo đường
đời, nhà văn để cho ba nhân vật nữ của mình
có thời điểm sống hạnh phúc cùng nhau ở một
nơi khuất nẻo tại Mexico Hélène theo tiếng
gọi của tình yêu đã đem theo Clemence và
Pervenche đến ở một nơi mà bà phải học mọi
thứ “Hélène phải học mọi thứ: học nói từ
tiếng Tây Ban Nha với giọng ê a của người
bang Michoacán, đến những lời nói tục,
những câu chửi thề, những kiểu đùa cợt,
những quy ước cần tuân thủ và những điều
kiêng kị, những kiểu cách tốt xấu và những
mối quan hệ” [5,55] Và mẹ con bà cũng nhận
được rất nhiều từ những người xung quanh
“Bà có xóm giềng, bạn bè, những người ở
cùng khu sáng sáng đến gõ cửa bếp nhà bà,
để tán gẫu, để xin muối hay bột, hoặc để biếu
bà từ trứng, mật ong, đến bánh mì ngọt” [5,
55] Những người làm cho bà cảm thấy hạnh
phúc, thậm chí bà vẽ về họ “Bà mê say những
khuôn mặt ấy, những nét mềm mại, mái tóc
đen huyền của phụ nữ Anh-điêng” [5, 56]
Đặc biệt trong đêm giông bão, nước sông tràn
ngập khắp khu phố và ngập vào nhà Chính
nỗi sợ hãi khủng khiếp đã gắn bó bà với các
con “Hélène đánh thức Clémence, bà xốc con
bé Pervenche lên và mấy mẹ con trèo lên bàn trong phòng khách Họ chờ ở đấy, gần như không nói năng gì, nép sát vào nhau như đàn
gà trong cái ổ lơ lửng trên cao” [5, 65] Sau
này, khi họ trở về Pháp, những mối quan hệ ruột thịt, thân thiết nhất như mẹ con, chị em
bị tàn phá khiến cho cả ba mẹ con đều bơ vơ lạc lõng trước cuộc đời
Như vậy, với trái tim nhân ái, trong Những
nẻo đường đời và những bản tình ca khác, Le
Clezio đã phản ánh được cả những khó khăn vất vả và nỗ lực không ngừng của người phụ
nữ trên hành trình tìm kiếm hạnh phúc Khác với người phương Đông, người phương Tây thường có tư thế tích cực chủ động trong cuộc sống Người phụ nữ cũng vậy Tuy nhiên, Clezio lại thấy thái độ tích cực chủ động không phải là điều kiện quyết định để con người tìm thấy hạnh phúc Với nỗi chán ghét nền văn minh công nghiệp hiện đại, nhà văn thể hiện tình yêu mãnh liệt với thiên nhiên hoang dã, nơi tốt lành cuối cùng của con người bằng việc để cho hầu hết các nhân vật
nữ của ông có được hạnh phúc khi sống chan hòa với thiên nhiên nguyên sơ Cái nhìn ấy vừa cho thấy nhà văn đặc biệt yêu thương và quan tâm đến người phụ nữ đồng thời cũng để lại trong lòng độc giả những suy tưởng sâu sắc về nhân tình thế thái Bởi con người nói chung, người phụ nữ nói riêng không thể cứ trốn chạy khỏi cuộc sống thực tại, ẩn mình nơi thiên nhiên hoang dã Sự trốn chạy chỉ mang tính chất tình thế và như vậy niềm hạnh phúc mà họ có được cũng chỉ mang tính tạm thời Không ai may mắn đến mức cả đời không biết đến khổ đau bất hạnh Nhưng dù
có đau đớn, mỗi con người sống trên trái đất này vẫn cần một niềm tin rằng: Được sinh ra, được sống, được trải nghiệm cả niềm vui cũng như nỗi buồn trong cuộc đời mình chính
là niềm hạnh phúc kì diệu nhất mà bất cứ ai
cũng có thể nắm giữ Những nẻo đường đời
và những bản tình ca khác của Le Clezio phải
chăng cũng góp phần củng cố niềm tin ấy
Trang 9Nguyễn Thị Thắm Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 172(12/2): 51-56 KẾT LUẬN
Trong toàn bộ tập truyện, với nhân vật trong
các truyện ngắn chủ yếu là nhân vật nữ, nhà
văn để cho nhân vật thể hiện khát khao hạnh
phúc muôn thuở của con người Có người
nhận thấy hạnh phúc là được sống cho chính
mình Có nhân vật lại tìm thấy hạnh phúc khi
sống vì người khác Câu trả lời hạnh phúc là
gì của mỗi người tuy có khác nhau nhưng
điều kiện để có được hạnh phúc lại có điểm
giống nhau Đó là sự chi phối của hoàn cảnh
xã hội, sự quyết định của hoàn cảnh đối với
tính cách con người Quan niệm của Le
Clezio tuy không mới nhưng đặt trong hoàn
cảnh xã hội đương đại lại gợi lên những suy nghĩ mới về con người, về cuộc đời
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Đặng Anh Đào (2001), Đổi mới nghệ thuật tiểu thuyết phương Tây hiện đại, Nxb Đại học
quốc gia Hà Nội, Hà Nội
2 Nhiều tác giả (2003) – Văn học hậu hiện đại thế giới, những vấn đề lí thuyết, Nxb Hội Nhà văn – Trung tâm ngôn ngữ văn hóa Đông Tây, Hà Nội
3 Nhiều tác giả (2013) – Văn học hậu hiện đại, lý thuyết và thực tiễn, Nxb Đại học Sư phạm, Hà Nội
4 Trần Đình Sử (1998), Dẫn luận thi pháp học,
Nxb Giáo dục, Hà Nội
5 Le Clezio (2010), Những nẻo đường đời và những bản tình ca khác, Nxb Hội nhà văn – Công
ty văn hóa & truyền thông Nhã Nam
SUMMARY
THE JOURNEY TO SEARCH FOR HAPPINESS OF FEMALE CHARACTERS IN
THE SHORT STORIES CŒUR BRÛLE ET AUTRES ROMANCESOF LE CLÉZIO
University of Education - TNU
Le Clezio is a French contemporary writer He extremaly concerns woman To him, woman always take the iniative to search happiness They often have to overcome their challenges before
of getting happiness However someone never has success in making happiness To Le Clezio, our
environment is verry important to support woman get win He shows the idea in Coeur brule et autres romances He is a great writter who won the Nobel Prize for Literature Thus, his ideas can
open our view of desnity of woman and desnity of every human in the world
Key words: the way; search; happiness; woman; Le Clezio.
Ngày nhận bài: 01/9/2017; Ngày phản biện: 26/9/2017; Ngày duyệt đăng: 16/10/2017
*
Tel: 0975 191 322; Email: ntsp2002@gmail.com
Trang 10oµ soT T¹p chÝ Khoa häc vµ C«ng nghÖ
SOCIAL SCIENCE – HUMANITIES – ECONOMICS
Ha Xuan Huong - Women’s stituations in Thai and Tay’s folk songs 3 Ngo Thi Thu Trang - Some measures that need to be implemented to enhance students’ ability in terms of
using Sino – Vietnamese words 9 Nguyen Thi Ha, Vu Thi Hong Hoa - Enhancing the proportion of female in people’s elected bodies 15
Nguyen Thu Ha, Nguyen Thi Mai Huong, An Thi Thu, Nguyen Thi Hong - Developing vietnamese
accounting standards towards international accounting standards 21 Nguyen Thi Hoa - Using collection “Vietnam wartime letters” in historical education 27 Nguyen Thi Xuan Thu, Pham Ngoc Duy - Effects of using semantic mapping on ESP vocabulary retention of
the students at University of Technology – Thai Nguyen University 33
Vu Kieu Hanh, Hoang Thi Cuong - English reading skill of the second-year students at University of
Agriculture and Forestry – Thai Nguyen University: basis for enhancement activities 39 Nguyen Thi Thu Huong - Protection ofpersonal rights for juvenile labor in Vietnam law 45
Nguyen Thi Tham - The journey to search for happiness of female characters in the short stories Cœur brûle et autres
Le Thi Luu, Tran Bao Ngoc, Bui Thanh Thuy et al - The bachelor of nursing students’ perception of educational
environment at University of Medicine and Pharmacy - Thai Nguyen University by DREEM questionnare 57 Bui Thi Minh Ha, Nguyen Huu Tho - Awareness of household on climate change and its effectiveness on tea
cultivation: a case study in Tan Cuong tea area, Thai Nguyen city 63 Duong Thanh Tinh, Tran Van Quyet, Nguyen Ngoc Ly, Nguyen Viet Dung - Employment creation potential
for ethnic minorities through value chain development of cinnamon products in the northern mountainous region
of Vietnam - a case study of Van Yen district, Yen Bai province 69 Nguyen Thu Nga, Do Thi Tuyet Mai, Nguyen Thi Dieu Hong - Applying Cobb-Douglas linear function to
measure the efficiency of Vietnam commercial banks 75 Phung Thanh Hoa, Bui Thi Thanh Thuy - The impact of market economy on rural Viet Nam at present 81 Hoang Thi My Hanh, Sombath Kingbounkai - The migration process of Vietnamese to Laos and location in
Vi Thi Phuong - Using press to the new construction of building culture in Vietnam, look at the Tao Dan
Nguyen Thi Minh Loan - A proposed model for question generation instruction in reading comprehension 99 Nguyen Thi Bich Ngoc - English written proficiency – upper intermediate 2 (EWU241): students’ evaluation of
the course content and teaching activities at the School of Foreign Languages, Thai Nguyen University 105 Nguyen Mai Linh, Tran Minh Thanh, Duong Thi Hong An - Portfolio development and group presentation
Tran Thi Kim Hoa - Developing the ability of using Vietnamese for ethnic minority elementary school pupils
Tran Tu Hoai - The main points of “lecturers development” policy that were taken in University of Education –
Pham Thi Huyen, Vu Thi Thuy - Training the working style manner of cadres following Ho Chi Minh’s style 127
Journal of Science and Technology