Nói giảm nói tránh | Ngữ văn, Lớp 8 - Ôn Luyện

Trong ®êi sèng th­êng ngµy .... tôc,thiÕu lÞch sù.[r]

BÀI 10: NOI GIAM ́ ̉

Thế nào là nói quá ? Cho biết tác dụng

của nói quá ? Lấy ví dụ?

Nói quá là biện pháp tu từ phóng đại mức độ, quy mô, tính chất của s ự vật, hiện tượng được miêu tả để nhấn mạnh , gây ấn tượng, tăng s ức biểu cảm

C©u 2 Nãi qu¸ cã thÓ ®­îc dïng trong c¸c lÜnh vùc nµo sau ®©y?

Lêi nãi ch¼ng mÊt tiÒn mua, Lùa lêi mµ nãi cho võa lßng nhau.

Em hiÓu, “lùa lêi” lµ g× ?

“Võa lßng nhau” lµ nh­ thÕ nµo ?

I Nói gi m nói tránh và tác d ng c a ả ụ ủ

nói gi m nói tránh ả :



1 VÝ dô :s g k/107

Mác, cụ Lê-nin và các vị cách mạng đàn anh khác, th ì đồng bào trong nước ,đồng chí trong Đảng và bầu bạn khắp nơi khỏi cảm thấy đột ngột.

(Hồ Chí Minh, Di chúc)

+ Bác đã đi rồi sao, Bác ơi!

Mùa thu đang đẹp, nắng xanh trời.

(Tố Hữu, Bác ơi)

+ Lượng con ông Độ đây mà Rõ tội nghiệp, về đến nhà thì bố

mẹ chẳng còn

(Hồ Phương, Thư nhà)

Ví dụ 2:

+ Phải bé lại và lăn vào lòng một người mẹ,

áp mặt vào bầu sữa nóng của người mẹ,

để bàn tay người mẹ vuốt ve từ trán xuống cằm, và gãi rôm ở sống lưng cho, mới thấy người mẹ có một êm dịu vô cùng

(Nguyên Hồng, Những ngày thơ ấu)

+ Con dạo này lười lắm.

+ Con dạo này không được chăm chỉ lắm.

Ví dụ 3:

cao)

với người nghe.

Hàm ý xót xa, luyến tiếc và đượm chút mỉa mai…

Gây cảm giác nặng nề

khó chịu cho người nghe

Tránh cảm giác nặng nề

Có tính thuyết phục

a2) Anh nên hoà nhã với bạn bè!

b2) Anh không nên ở đây nữa!

c1) Xin đừng hút thuốc trong phòng!

1 ví dụ :s g k/107

2.Nhận xét:

3.Ghi nhớ: SGK/108

Bài t p 2: ậ SGK/108

Cỏc cỏch núi gi m, núi trỏnh: Cỏc cỏch núi gi m, núi trỏnh: ả ả

Ông cụ đã quy tiên rồi.

Bài thơ của anh dở lắm.

Bài thơ của anh chưa được hay

Bµi tËp 1:s gk/108

a, Khuya råi, mêi bµ

b, Cha mÑ em tõ ngµy em

cßn rÊt bÐ, em vÒ ë víi bµ ngo¹i

c, §©y lµ líp häc cho trÎ em

®i nghØ

chia tay nhau

khiÕm thÞ

II LuyÖn tËp:

1.Bµi tËp 1 (s gk­108)

2 Bài t p 3 (sgk- 109) ậ

Khi chê trách một điều gì, để người

nghe dễ tiếp nhận, người ta thường nói

giảm nói tránh bằng cách phủ định điều ngược lại với nội dung đánh giá Chẳng hạn,

đáng lẽ nói: “Bài thơ của anh dở lắm ” thì lại bảo “Bài thơ của anh chưa được hay

lắm ” Hãy vận dụng cách nói giảm nói tránh như thế để đặt ba câu đánh giá trong

­ Khi c n phê bình nghiêm kh c, nói th ng, nói Khi c n phê bình nghiêm kh c, nói th ng, nói ầ ầ ắ ắ ẳ ẳ

đúng m c đ s th t ứ ộ ự ậ

đúng m c đ s th t ứ ộ ự ậ

­ Khi c n thông tin chính xác, trung th c ầ ự

­ Khi c n thông tin chính xác, trung th c ầ ự

Bài t p 5 (b sung): Vi t đo n văn t s dùng ậ ổ ế ạ ự ự

Bài t p 5 (b sung): Vi t đo n văn t s dùng ậ ổ ế ạ ự ự

cách nói gi m nói tránh?ả

cách nói gi m nói tránh?ả

Bài t p 6 (b sung): so sánh s gi ng nhau và ậ ổ ự ố

Bài t p 6 (b sung): so sánh s gi ng nhau và ậ ổ ự ố

khác nhau gi a bi n pháp tu t nói quá và ữ ệ ừ

khác nhau gi a bi n pháp tu t nói quá và ữ ệ ừ

bi n pháp tu t nói gi m nói tránh?ệ ừ ả

bi n pháp tu t nói gi m nói tránh?ệ ừ ả

Nói quá Nói giảm nói tránh

Cách nói cường điệu

phóng đại để nhấn

mạnh, gây ấn tượng

mạnh

Cách nói diễn đạt tế nhị uyển chuyển, tránh gây cảm giác

đau buồn,ghê sợ,nặng nề; tránh thô tục,thiếu lịch sự

tiếng nói hàng ngày

Cñng cè

Nãi gi¶m nãi tr¸nh

C¸c c¸ch nãi gi¶m nãi tr¸nh C¶m gi¸ trÞ nghÖ nhËn

thuật) c ủa các h nói g iảm nói tránh tro ng tác phẩm văn học c ần :

- Đặt nó trong hoàn cảnh giao tiếp cụ thể (quan

hệ thứ bậc xã hộ i, tuổ i tác, tâm trạng của ngườ i nói, ngườ i nghe )

- Xét xem trong văn bản tác giả đã tạo ra phép nói

giảm nói tránh bằng từ ngữ nào, bằng cách nào.

- Đối chiếu với những cách nói thông thường có

thể dùng trong trườ ng hợp giao tiếp đó để thấy

được tác dụng của cách diễn đạt này và dụng ý của tác giả

Giê häc kÕt thó c

Chó c c ¸c thÇy c « g i¸o m¹nh khoÎ

c «ng t¸c tèt Chó c c¸c e m häc tËp tè t !