Từ ngôn ngữ chung đến lời nói cá nhân (tiếp) | Lớp 11, Ngữ văn - Ôn Luyện

Em hãy nêu khái niệm về ngôn ngữ chung và những biểu hiện của tính chung trong ngôn ngữ... ÔN TẬP LÝ THUYẾT.[r]

TỪ NGÔN NGỮ

CHUNG ĐẾN LỜI NÓI CÁ

NHÂN

BÀI GIẢNG NGỮ VĂN 11

ÔN TẬP LÝ THUYẾT

Em hãy nêu khái niệm về ngôn ngữ chung và những biểu hiện của tính chung trong ngôn ngữ

Về mặt âm thanh

Về mặt từ, ngữ

cố định

Qui tắc cấu tạo từ, cụm từ ngữ, câu…

Phương thức chuyển

nghĩa của từ…

NGÔN NGỮ TÀI SẢN CHUNG CỦA XÃ HỘI

Yếu tố chung

của ngôn ngữ

Các qui tắc, các phương thức

ÔN TẬP LÝ THUYẾT

Em hãy nêu khái niệm lời nói, sản phẩm riêng của cá nhân và những phương diện biểu hiện cái riêng

trong lời nói cá nhân?

LỜI NÓI-SẢN PHẨM RIÊNG

CỦA CÁ NHÂN

VẬN DỤNG LINH HOẠT SÁNGTẠO QUI TẮC, PHƯƠNG THỨC

CHUNG

VIỆC TẠO

TỪ MỚI

CHUYỂN ĐỔI,

SÁNG NGÔN NGỮ CHUNG

VỐN TỪ NGỮ CÁ NHÂN

GIỌNG

NÓI CÁ

NHÂN

III Mối quan hệ giữa ngôn ngữ chung

và lời nói cá nhân

- Ngôn ngữ chung là cơ sở để sản sinh

và lĩnh hội lời nói cá nhân

- Lời nói cá nhân vừa góp phần biểu

hiện ngôn ngữ chung vừa sáng tạo , biến đổi và phát triển ngôn ngữ chung, làm cho

ngôn ngữ chung ngày càng đa dạng, phong

phú hơn

Lời nói

cá nhân

Ngôn ngữ

chung

III Ghi nhớ: SGK

IV Luyện tập

Thảo luận nhóm: 5 phút

Nhóm 1: Bài

tập 1

Nhóm 4: Bài

tập 4

Nhóm 3: Bài

tập 3

Nhóm 2: Bài

tập 2

IV Luyện tập

Nách tường bông liễu bay sang láng giềng”

Nách Nơi giao nhau giữa hai bức tường

Phương thức chuyển nghĩa ẩn dụ

Ẩn dụ từ vựng

Bài số 1

Bài 2 Phân tích cách dùng và nghĩa của từ xuân trong các câu sau :

Nghĩa của

từ

(HXH) Kiều

Nguyễn Du

Dương Khuê (NK)

Minh

Nghĩa gốc Mùa

xuân của

tự nhiên

Mùa xuân của tự nhiên

Nghĩa

chuyển

- Tuổi xuân

- Cành cây xanh tươi, non tơ

- Men say nồng

của rượu ngon

- Sức sống tươi đẹp

- sức sống,nhu cầu tình cảm của tuổi trẻ

- Cành xuân: Vẻ đẹp người con gái

Thắm thiết của tình

bạn, men say tuổi trẻ

- Sự phát triển thịnh vượng, giàu

có của đất nước

a Mọn mằn Từ láy ( phụ âm đầu, tiếng gốc

“mọn”, tiếng láy “mằn”) Nhỏ đến mức không đáng kể

b Giỏi giắn Láy phụ âm đầu, tiếng gốc “giỏi”

tiếng láy “giắn”

Rất giỏi - có ý mến mộ

c Nội soi Ghép chính phụ

Tiếng chính hoạt động: Soi Tiếng phụ bổ sung ý nghĩa: Nội

Bài 3 Tìm từ mới được tạo ra trong thời gian

gần đây và chỉ rõ phương thức cấu tạo ?

Phương

thức cấu tạo

từ mới

Qui tắc tạo

từ láy hai tiếng

Láy toàn bộ: Xanh xanh, tím tím…

Láy phụ âm đầu: May mắn, giỏi giắn Láy vần, láy thanh: Lăn tăn, lóng lánh Qui tắc tạo

từ ghép chính phụ

VD: Pha tạp, lai căng, tạp nham VD: Nội soi, ngoại xâm, ngoại nhập… Kết luận:

tác giả

* Bài tập củng cố

Bài số 1: Chỉ ra phương thức chuyển nghĩa

của từ ngữ và xác định ý nghĩa của phương thức

a) Em tưởng nước giếng sâu

Em nối sợi gầu dài

Ai ngờ nước giếng cạn

Em tiếc hoài sợi dây (Ca dao) b) Bàn tay ta làm nên tất cả

Có sức người sỏi đá cũng thành cơm (Ca dao)

c) Đánh một trận sạch không kình ngạc Đánh hai trận tan tác chim muông (Nguyễn Trãi)

d) Sen tàn cúc lại nở hoa Sầu dài ngày ngắn, đông đà sang xuân

(nguyễn Du)

Bài số 2: Chỉ ra phương thức chuyển nghĩa

của từ ngữ và xác định ý nghĩa của phương thức ấy

a Đầu xanh đã tội tình gì

Má hồng đến quá nửa thì chưa thôi (Nguyễn Du)

b Cầu này cầu ái cầu ân Một trăm con gái rửa chân cầu này

(Ca dao)

c Kháng chiến ba ngàn ngày không nghỉ

Bắp chân đầu gối vẫn săn gân (Tố Hữu)

d Thôn Đoài ngồi nhớ thôn Đông Một người chín nhơ mười mong một người

(Nguyễn Bính)

•Hướng dẫn về nhà:

- Học thuộc lí thuyết phần ghi nhớ

- Tiếp tục làm các bài luyện tập còn lại

- Soạn bài theo PPCT