giam sat ciia thdnh phd ddi vdi doanh nghidp hau sap xd'p, ddi mdi; gidm sat ngudi dai didn phdn vd'n cua Nha nude tai doanh nghidp, thuc hidn nguydn tdc cdng khai, minh bach trong t[r]
Trang 1KINH NGHIEM TH JC T I I N
M y MANH CONG TAC SAP XSP
Odl Mdll DOANH NGHliP NHA Nl/CiC & HA Ndi
ThS HOANG TUAN*
1 Thuc trang cong tac sap xep, doi
mdi doanh nghiep nha nudc tai ttianh
phd Ha Ngi
Trong nhirng nam qua, thue hidn cac
nghj quydt ciia Dang va co che, chfnh sdch
ciia Nha nude, nhdt Id Nghj quyd't Trun^
uong 3 khod IX ve tid'p tue sdp xdp, ddi
mdi, phat trien vd nang eao hidu qua eua
doanh nghiep nha nudc (DNNN), Thanh
uy, Hdi ddng nhan dan, Uy ban nhan dan
thdnh phd Ha Ndi da tap trung chi dao thue
hidn cdng tae sdp xd'p va ddi mdi DNNN,
nhu ban hdnh Chuong irinh so 13-CTr-TU
ngay 08-11-2001 eiia Thanh uy Ha Ndi;
Chi thi sd 23/2002/CT-UB ngdy 29-5-2002
eiia UBND thdnh phd Hd Ndi ve thue hidn
Nghi quyd't Trung uong 3 khoa IX; Chi thi
sd 20/CT-T\] ngdy 18-6-2003 eiia Thanh
uy Ha Ndi ve lanh dao thue hidn sdp xdp,
ddi mdi, phat trien va nang cao hidu qua
eiia DNNN thudc tbanb phd Nhd vay,
trong nhieu nam lien (lir nam 1998-2004),
Ihanh phd Ha Ndi duge ddnh gia la dja
phuang ddn ddu ea nude ve cdng tdc sdp
xd'p, ddi mdi DNNN
Trude khi sdp xd'p, ddi mdi, sd DNNN
thudc thanh phd la 401 doanh nghiep Tir
nam 1996 dd'n nay, thdnh phd da thuc hidn
sdp xd'p, ddi mdi duge 344 doanh nghidp;
trong dd, ed phdn boa: 196 doanh nghidp,
sap nhap: 63, giao doanh nghidp: 2,
chuyen don vj su nghiep: 1, giai the: 2, pha
sdn: 2; ehuyen \e trung uong: 29; ehuyen
thanh md binh edng ty me - eon: 3; chuyen
thanh lap long cdng ly: 5; ehuyen Ihanh
cdng ty traeh nhidm hiiu ban nhd nudc mdt
thanh vidn: 41
Cdng lac sdp xd'p, ddi mdi DNNN eiia
thanh phd trong thdi gian qua da dat dugc mdt sd kd't qua sau:
- Vide sdp xd'p, ddi mdi DNNN da bam sdt tinh thdn Nghj quyd't Trung uong 3, Nghj quyd't Trung uong 9 khod IX va chi dao eiia Chfnh phii Trong qua trinh trien khai thuc hidn, thanh phd da nghidn eiiu, van dung sang tao vd ehi dao thuc hidn vdi quyd't tam cao
- Cac doanh nghidp sau sdp xd'p, doi mdi (trir giai the, phd sdn) deu giir dugc sir
dn djnh va phat trien; chi tidu ve doanh thu, lgi nhuan, nop ngan sdch nhd nude va thu nhap binh quan eua ngudi lao ddng deu tang ban so vdi trudc khi sdp xd'p; cac doanh nghidp deu tang tiem luc ddu lu, giai quyd't dugc nhieu vide lam cho ngudi lao ddng, gdp phdn quan trgng vao tid'n trinh cai cdch DNNN ciia Thii dd va phai trien kinh td'ciia dat nudc
Vide sdp xd'p, ddi mdi DNNN da huy ddng duge 2.250 ti ddng vd'n; quy md vd'n binh quan eiia doanh nghidp sau sdp xd'p, ddi mdi la 12 ti ddng, tang 65% so vdi trudc khi sdp xd'p, gdp phdn thiie ddy thj trudng vd'n va thj trudng chirng khoan phat trien
Sau khi sdp xd'p, ddi mdi, cdc doanh nghidp da dugc co cau lai mdt bude co ban, thue hidn nghia vu dam bao can ddi dieu tid't vd binh dn thj trudng, dap irng nhu edu eho sdn xudt va ddi sd'ng Theo sd lieu thdng kd nam 2008 thu thap tir 183 edng
ty sau khi sdp xd'p, ddi mdi cho thdy, hdu
* Pho Chu tjch Hpi dong qudn trj Cdng ty
c d phdn DUdc phdm Hd Ngi
66 TAP CHI Q U A N LY N H A N U 6 C - S 6 163 (8-2009)
Trang 2KINH NGHIEM THL/C TI^N
hd'l cdc doanh nghidp nay deu duge duy tri
vd phdi trien lot, tdng doanh ihu dat 8.636
ti ddng, lang 24%; so vdi thdi diem trudc
sdp xd'p; nop ngan sdch dat 445 ti ddng,
tang 73%; lgi nhuan trude thue dat 291 ti
ddng, lang 119%; tdng sd lao ddng binh
quan la 23.544 ngudi, giam 41% so vdi
irude khi sdp xd'p
- Vide bdn ddu gia cd phdn khi cd phdn
hod doanh nghidp da eung cap cho thj
Irudng ehiing khodn hang hod cd chdt
lugng, tdc ddng manh dd'n phdt trien thi
Irudng vd'n, ddng thdi tang cudng su kiem
sodt eiia xa hdi ddi vdi boat ddng ciia
doanh nghidp
- Thdng qua cdng tae sdp xd'p, ddi mdi,
nhirng DNNN nhd, thua Id va sd doanh
nghidp thudn tuy boat ddng kinh doanh
khdng thudc linh vuc Nhd nude cdn ndm
gitr 100% vd'n dieu Id da giam dang ke Co
edu DNNN trong khu vue kinh le qude
doanh ed su thay ddi tfeh cue Ndu nhu
nam 2001, DNNN trong nganh thuang
mai, djeh vu cua thanh phd ehid'm 35%
long sd DNNN; trong linh \uc edng
nghidp, xay dung, giao thdng van lai: 54%
va ndng, lam, ngu nghidp: 11% ihi dd'n
nay, li Id luong irng la 25%, 61% va 14%-
- Trong qua Irinh sdp xd'p, ddi mdi
DNNN, ihdnh phd da chi dao cdc cdp, cac
nganh tao dieu kidn de ngudi lao ddng \a
cdc nha ddu lu Iham gia ddu tu vd'n, ban
che dd'n miic thap nhdl vide lgi dung co che
ehinh sdeh de tu nhan hod DNNN Ddi vdi
ngudi lao ddng ngheo khdng ed kha nang
Ihanh lodn (trudng hgp ed phdn hod),
Ihanh phd da thue hidn chinh sdch bdn
chju cd phdn theo quy djnh eiia Chinh phii
hoae khuyen khieh doanh nghidp bdo lanh
cho ngudi lao ddng vay de mua ed phdn
Bdn canh nhtrng kd'l qua dat duge irdn
day, cdng lac sdp xd'p, ddi mdi DNNN eiia
Ihanh phd vdn cdn bdc Id nhirng ban che
sau:
Thu nhdt cdc DNNN thudc thanh phd
Ha Ndi phdn ldn duge ra ddi lir rai lau, tam
ly y lai Nhd nudc khd nang nd; nhan ihirc
eiia mdt sd lanh dao va dang vidn ciia cae DNNN thudc didn sdp xd'p vdn chua cao Tdm nhin ciia mdt sd lanh dao tdng cdng
ty va cdng ty nhd nudc boat ddng theo md hinh cdng ty me- edng ty eon vdn ehua theo kjp ddi hdi thue te; quan he gitra edng
ty me vdi cdc cdng ty eon theo kieu hdnh ehfnh vdn edn va chua dugc chuydn loan
bd sang quan he kinh te Nhieu DNNN lai ndm nhung khdi tai san ral ldn, dac bidt la da'l dai d nhirng vj tri ddc dja, ed don vj ehi sd'ng bdng lien eho thud nha xudng, mat bdng, cira hang ndn khdng mudn thay ddi
Thu hai, mdt sd doanh nghidp cd tinh
hinh tai chinh khdng lanh manh, ed nhieu khidu nai, id eao phdi xir ly Vide gidi quyd't ton tai ve ldi ehinh tuy da duge Ban Ddi mdi va Phdt tridn doanh nghidp Ihanh phd phd'i hgp chat che vdi Cdng ly Mua bdn ng va tdi sdn ton dgng (Bd Tai ehinh) gidi quyel nhung ehua Iridl dd, ndn lien do sdp xd'p, ddi mdi nhtrng don \j nay bj cham
Thu ba, vide xae djnh gid iri quyen sir
dung ddi, Igi the ve \'j iri dja ly Irong gia Irj doanh nghidp edn liing liing, nhdl la ddi
yai nhtrng doanh nghidp kinb doanh bdi
ddng san; cdng tac hoan ta't cdc Ihii luc vd da'l dai nhu ihii luc chuydn ddi tdn Irdn Gidy chung nhan quyen sir dung da'l, xu ly cac lai san irdn ddi khi cd phdn boa, giao, bdn, khoan doanh nghidp nhin ehung edn cham
Thu tu edng Ide ban dau gid ed phdn
Irong qud trinh ed phdn boa doanh nghidp, dac bidt Id bdn ddu gid edng khai ihdng qua Sd Giao djeh chiing khodn Ha Ndi la cdng \ idc mdi, qua trinh trien khai edn nay sinh nhung khd khan, ldm cho nhieu doanh nghidp e ngai Ngoai ra, tir cudi 2007 dd'n nay, thj trudng ehiing khodn lidn luc dieu ehinh gidm, lam eho viec bdn ddu gia cd phdn eiia mdi so doanh nghidp khdng dai duge kd'l qua nhu trong phuang an phd duyel, do dd, phai dieu ehinh ti Id vd'n nha nudc hoae gian tid'n do IPO Mat khae, da phdn lanh dao eac cdng ly cd phdn deu mudn tri hoan lien do dang kf edng ly dai
Trang 3KINH NGHIEM THl/C TIEN
chiing, dang ki giao dieh va nidm ye't do
tam ly lo ngai su tham gia ciia cac nha ddu
tu bdn ngodi
Thd ndm, ca ehd' quan ly doanh nghidp
cdn bat cap, nhieu doanh nghidp sau khi
sdp xd'p, ddi mdi chua thay ddi co ehd'quan
tri cdng ty; phuang phap, le ld'i lam vide,
tu duy quan ly vdn nhu cu Cdng tac quan
ly nhd nudc ddi vdi DNNN sau khi sdp
xd'p, ddi mdi thidu su sat sao, cd noi edn
budng long Vide cap nhat thdng tin ve
boat ddng san xua't - kinh doanh, boat
ddng ciia eac td chiie chfnh tri, doan the
trong cac doanh nghidp nay khdng day du,
kjp thdi Vdn edn tinh trang phan bidt ddi
xir trong vay tin dung ngan hang qud'c
doanh; mdt so doanh nghidp sau sdp xd'p
xudt hidn mau thudn ndi bd, chua thuc hidn
phuang an san xuat - kinh doanh da dugc
phd duyet
Thd sdu, cdc chinh sach ve sdp xd'p, ddi
mdi DNNN ed nhiing ndi dung ehua kjp
thdi dieu chinh khi xuat hidn nhirng van de
phdt sinh trong thuc te, cdc hudng ddn
cham ban hanh gay bat cap cho vide van
dung nhu phuang phap tfnh gid tri quyen
sir dung ddt, gid trj lgi thd' vj tri dja ly, gid
trj thuang hidu vao gid trj doanh nghidp
khi cd phdn hod, giao, bdn, khodn; vd giai
quyd't ehfnh sdch ddi vdi lao ddng ddi du
2, Mot so bien phap day manh cdng
tac sap xep, ddi mdi doanh nghiep nha
nudc cua thanh phd trong thdi gian tdi
De hoan thanh ke hoach sdp xd'p, ddi
mdi 57 doanh nghidp 100% vdn nha nudc
thudc Hd Ndi (cu), gdm: chuyen thanh
cdng ty trdch nhidm him han nha nudc mdt
thanh vidn: 1 doanh nghidp, cd phdn boa:
49 doanh nghidp, sap nhap: 2, giao: 1, giai
the: 3, phd san: 1 va chuyen ddi Lam
trudng Sdc Son theo quy dinh tai Nghi
djnh sd 200/2004/ND-CP ngdy ' ciia
Chfnh phii Ddng thdi, thanh phd se thuc
bidn sap xd'p 4 doanh nghidp thudc Van
phdng T'hanh uy Ha Ndi; sdp xd'p 15 doanh
nghidp thudc tinh Ha Tay (cu), tir nay den
hdt nam 2010, tbanb phd edn nghidn ciiu,
dp dung ddng bd cae bidn phap sau:
Mpt la, tang cudng ban niia cdng tac
phd bidn, tuydn truyen ve cac nghi quyet ciia Dang, co che, chfnh sach ciia Nha nudc va thdnh phd ve sdp xd'p vd doi mdi DNNN, thudng xuyen ddn ddc, kiem tra, gidm sdt, xae dinh cu the trdch nhidm eua lanh dao cac sd, ban, nganh va ca nhan ed lidn quan trong vide thuc hidn de dn sdp xd'p DNNN eiia thanh phd da duge Thu tudng Chfnh phii phd duyet yd giai quyd't nhanh chdng cac vudng mdc trong qua trinh thuc hidn
Hai la, dinh budng va cd chinh sdeh
thfch hgp de cdc DNNN sau khi sdp xd'p, ddi mdi ddu lu cdng nghd, ca cau lai danh muc ddu tu theo chieu sau, tap trung vao nganh, linh vuc kinh doanh chfnh, dieu chinh nhiing boat ddng kinh doanh chua phu hgp hoae hidu qua thap, quan ly chat ddu tu vdo linh vuc chiing khoan, bdt ddng san, khde phuc tinh trang ddu tu dan trai Phdt huy vai trd lam chii tap the eiia ngudi lao ddng trong doanh nghidp; thay doi tu duy quan tri doanh nghidp; chii trgng lira ehgn cac nha dau tu chidn luge
Ba la, gdn vide cd phan hda vdi nidm
yet trdn thi trudng chiing khoan; md rdng eac binh thire ban cd phdn ldn ddu thdng qua da'u gid, bao lanh phat hanh, dai ly phdt hanh Thuc hidn nidm yd't cae doanh nghidp dil dieu kidn tren thi trudng chiing khodn
Bdn la, tang cudng vai trd kiem tra,
giam sat ciia thdnh phd ddi vdi doanh nghidp hau sap xd'p, ddi mdi; gidm sat ngudi dai didn phdn vd'n cua Nha nude tai doanh nghidp, thuc hidn nguydn tdc cdng khai, minh bach trong td chiic, boat dpng
de bao dam vide quan ly, sir dung bidu qua vd'n nha nude trong boat ddng san xuat -kinh doanh, phdng, chdng lang phf, tham nhung, tidu cue Tang cudng cdng tdc kiem tra, giam sat cdng tac sdp xd'p, doi mdi tai nhirng doanh nghidp cd quy md ldn, ed Ipi thd' kinh doanh de kip thdi xir ly nhirng vudng mdc phdt sinh
(Xem tie'p trang 74)
Trang 4NHIN RA NUCJC NGOAI
Ndm la, hd trg gia dinh va ngudi lao
ddng trude khi di, trong khi d nudc ngoai
va sau khi hoan thanh hgp ddng ve nude
Chinh phii thanh lap cac td chire tu van cho
gia dinh ngudi lao ddng, nhdm giiip gia
dinh ngudi lao ddng sir dung hgp ly, hieu
qua khoan tien lao ddng giri ve nudc; gitip
ngudi lao ddng va gia dinh cd mdi lidn he
thudng xuyen ben vung, trdnh duge cdc
tdn that ve tam ly va tinh cam cho ea hai
phia Chinh phii quan tam bd tri sdp xd'p
vide lam cho nhirng lao ddng hdi huong
diing han, dac biet uu lidn nhirng lao ddng
vdi cdc nghe ma trong nude cdn thidu hut
Sdu Id, ed ehfnh sach hd Irg tai chinh dii
manh, diing tdm cho XKLD Chinh phii
eac nudc deu hd trg loan bd ehi phi liep thi,
tid'p can khai thac ihj irudng; khoan ehi phi
nay chinh phii cdc nudc chi ra cho tuy vidn
lao ddng hoae co quan chirc nang khdc d
nude ngoai lim kid'm thj irudng Cdc ca
quan dai didn d nude ngoai chju irach
nhiem Ihudng xuyen thdng lin djnh hudng
cho cac doanh nghiep irong nude de tid'p
can cae chii thud lao ddng
Bdy la ed ehinh sach tai chfnh - tidn Id
mem deo de thu hut ngoai td va ddu lu Chinh phii eac nudc deu cd ehinh sach tai chinh - tien td mem deo, linh boat irong vide khuyen khfch lao ddng giri lien ve nudc, lao dieu kidn cho ngudi lao ddng cd nhieu co hdi de ddu tu nhdm tang ihdm lgi nhuan Chinh phii cae nudc deu cd chinh sach khuyen khfch chuydn ngoai td ve nudc qua kdnh chinh thirc nhu quy djnh phai ehuyen ve nudc 80% thu nhap ehinh thiie, giam hoae bd thue thu nhap tir kieu hdi, bao hd khoan thu nhap chuydn ve nudc thdng qua vide ban edng trdi ehinh
phii c h o h g Q
1 Migration and Remiuances Factbook 2008
is compiled by Dilip Ratha and Zhimei Xu, Migration and Remittances Team, Development Prospects Group, World Bank
2 Tran Van Hdng (1994), Nlulng dieu can
biet ve tlii truaiig lao dong Hdn Qudc Thong tin
khoa hoc chon loc, thang 9-1994
s i c ^ i s ^ H ^ H s H ^ H s ^ ^ H ^
^
DAY MANH CONG TAC SAP XEP,
(Tie'p theo trang 68) Ndm Id nghidn cim, de xua't co che,
chinh sach dac ihti nhdm nang cao hidu
qua sir dung ede ngudn luc ve vdn, da'l dai,
lai nguydn, nhan luc ciia doanh nghidp
ihudc thanh phd nhu co che thu hdi va ban
da'u gia cdc dja didm cira hang mat phd nhd
le, sir dung khdng hieu qua nhdm Ihu hdi
vdn dd dau tu cho cac doanh nghidp va cac
du an Ihanh phd can uu tidn phat trien; eo
ehd' giao eac cira hang ma DNNN dang
thud, lao quyen chii ddng cho doanh
nghidp va nang cao hieu qua dung; co che
hd irg ve dja didm san xua't - kinh doanh
tai cae khu edng nghiep; co chd'hd Irg mdi
phdn lai sual lien vay sau ddu lu; hd Irg
xay dung thuong hieu; hd Irg lim kid'm md
rdng thj irudng xudl, nhap khau; hd trg
vide dao tao, bdi duong kien thire quan irj doanh nghidp cho ddi ngu can bd quan ly
Sdu Id, de xudl vdi vdi bd, ngdnh Irung
uong va Chinh phii nghidn cim, hoan thidn
CO che quan ly nha nudc va quan ly eiia chii sd htm nha nudc ddi vdi doanh nghiep sau sdp xd'p; tid'p tue ddi mdi td ehiic, nang cao trinh do va tfnh minh bach irong quan Irj doanh nghiep Sira ddi, bd sung chinh sach dd thao gd nhung khd khan khi sap xd'p, ddi mdi nhu vide xae djnh gia irj quyen sir dung da't linh vao gid trj doanh nghidp, gia trj lgi the vj iri dja ly va giai quyd't van de lao ddng ddi duQ
Nguon sd lieu tu Chi cue Tai chinh doanh nghiep Ha Noi .'^