Su Idn manh ciia lue lupng thj trudng, sU sung tiic, thjnh vupng ma cac lue lugng thj trudng mang lai van khdng giai quyet dugc chinh nhifng van de ndi tai trong su van hanh eiia the[r]
Trang 1VAI TRO KINH TE CUA NHA NUITC TRONG THE CHE KINH TE TOAN CAU HIEN NAY
^ .-•B ITS PHAM THj TUY n
1 The che kinh te toan cau va vai trd cua
nha nudc
Toan cau hoa la mdt qua trinh nhieu mat,
phire tap; la ke't qua lac ddng td'ng hpp cua
nhieu nhan td kinh te, chinh trj, khoa hpc
-edng nghe, van hoa, xa hdi nhung, loan eau
hoa kinh te la xu the ehii dao, cac xu the khac
deu phai sinh tir loan cau hoa kinh te Cd nhifng
tranh luan khac nhau ve cac van de lien quan
de'n loan cau hoa, loan cau hoa kinh te, song
trong nhan thirc vdi mpi qudc gia hien nay, tcan
cau hoa kinh te khdng phai la mgt sU /Ua
ehgn, ma la mgt hien thUc Dieu nay, bude cac
qudc gia phai ddi dien vdi van de la phai lam gi
va lam nhU the nao de' cd dugc nhifng ke't qua
lot nha't trong dieu kien ciia minh?
The gidi dang di de'n mdt nhan thifc ehung
rang cau triic nen kinh te the gidi da thay dd'i, do
dd can thiet phai xae lap mdt thiet che van hanh
mdi tuong thich Dieu nay ed the thay rd qua
sang kien ciia Joseph Stiglitz va G20 ve mdt
Hdi ddng Kinh te toan cau'" Phai chang the gidi
dang hudng de'n viec xae lap mdt md thire mdi
cho su van hanh eua eau triic kinh te loan cau?
Ca tren phuang dien nhan thirc, hpc thuat lan
thuc tai chiing tdi ddng tinh vdi each nhin nay
Song, van de dat ra la mudn ed duge md thifc
van hanh mdi, trudc he't va quan trpng han ea
la phai phae hoa hay udc le duge "ca the'" cua
nen kinh le mdi - cau triic ciia nen kinh te loan
eau
Toan cau hoa kinh te dugc tie'p can d nhieu
giac dp khac nhau, nhung deu cd su ddng
thuan, dd la su bieu hien eiia xa hgi hoa san
(*) Vien Kinh te, Hoc vien Chinh tri - Hanh
chinh Qudc gia Hd Chi Minh
xuat d cap do toan cau, d giai doan hien nay ehii yeu bieu hien thanh thi trUdng hoa kinh
te toan eau; nhdng tac ddng tU phat ciia kinh
te thi trudng trd thanh hinh thdc chii dao de dieu tiet sU lUu dgng ciia cac yeu td san xuat Tren thUc te, day la qua trinh dat cac nudc va chii the kinh te ciia ehung vao mgt thj trUdng thdng nhat de canh tranh vdi nhau
Cd the md phdng the che kinh te toan cau hien nay d nhifng khia canh sau:
- Ciing vdi tien trinh toan eau hoa kinh te khdng ngifng phat then, tinh phu thupe lan nhau
giu'a cac nen kinh te ngay mdt gia tang, van de
kinh te se trd thanh tieu diem cua nhung moi
quan he trong nudc va qudc te
- Tinh luu dgng xuyen qudc gia ciia cac
ddng vdn trd thanh xu hUdng chii dac trong cac
hanh vi kinh te va khdng ngifng tang len, dong thdi tinh phu thudc va mifc dp hdi nhap giua cac nen kinh te dat den dp eao chua timg cd
- Nguyen tac thi trUdng tU dd canh tranh
dude de cac, Idi nhuan trd thanh nhan td chu dao quyet dinh phUdng hUdng lUu dgng ciia cae ngucn luc, theo dd cac can thiep ciia nha nude se bi giam thieu trong cae qua trinh,
hanh vi kinh te nham gdp phan lam giam sir meo md cua thj trudng
- Cac cdng ty xuyen qudc gia md rong
tren pham vi toan eau va la luc lupng tien
phong "xoa nhoa" dudng bien gidi qudc gia, qS
bd nhifng can trd cua chinh sach qudc gia
- Xu hudng di tdi thdng nhat ve khudn kho
thiet che va cd che van hanh toan eau, khu vuc dude thue day manh me Theo dd, cac the
che kinh te da phuong va qudc te se ngay cang
cd vai trd quan trpng hPn trong su van hanh cua nen kinh te loan cau
To chirc nha niroc so 5/2010
Trang 2- Quan^ he kinh te "ao" gia tang theo su
bie'n chuye'n da dang ciia eae quan he tai
chinh, lien le Theo dd, nhifng bat dn kinh te
mang tinh toan eau se trd thanh vande thudng
true hon va sifc manh kinh te cua mdi qudc gia
trd nen "mong manh" hon trong eau true kinh te
loan cau
- Ngdn ngd va vi the eiia dong tien qudc
gia ngay cang ed vai trd quan trgng hdn trong
quan he kinh te qudc te, tham ehi ehiing cd the
trd thanh nhifng nhan td kien lao eae co hdi gia
tang Ipi ich cho cac chu the kinh te
Vdi nhifng phae thao neu tren, cd the nhan
thay the che' kinh te loan eau dang xac lap mdt
su van hanh mdi khac rat nhieu so vdi the ehe'
kinh te qud'e gia, khu vuc Vdi the ehe kinh te
nay, xet ve bieu hien ben ngoai cd the tha'y nha
nude dudng nhu dang bj thu hep quyen tu trj
ciia minh, hoac su van hanh cua the' che kinh
te da vugt khdi tam kiem soat ciia cac nha nude
va do dd vai trd kinh te eua nha nudc cung trd
nen md nhat han, trong khi quyen luc kinh te
dudng nhu dang thudc ve cac cdng ty, tap doan
xuyen qud'e gia, cac luc lupng thj trudng Su Idn
manh ciia lue lupng thj trudng, sU sung tiic,
thjnh vupng ma cac lue lugng thj trudng mang
lai van khdng giai quyet dugc chinh nhifng van
de ndi tai trong su van hanh eiia the ehe kinh te
nay nhu: cae khiem khuyet eua co ehe thj
trudng khdng tu phat mat di cimg vdi su md
rdng bien gidi thi trudng; luc lupng thj trudng
Idn manh nhung khdng the' tu cifu minh khi roi
vao trang thai bat on, khiing hoang; cac thie't
che khu vuc, loan cau ed the gia tang nhung
cung khdng the giai quye't hay dan xep dugc
cac van de ndi tai ciia mdi nen kinh te; bien gidi
thj trudng md rdng va linh hoat, nhung bien gidi
qudc gia la dn djnh va nd van la "rao can" ddi
vdi mpi hanh vi xam nhap (theo edng udc qudc
te), ke ea cac hanh vi kinh te; loan eau hoa gia
tang su phu thudc lan nhau giifa cac qudc gia,
cd the' hinh thanh thj trudng loan eau, giao luu
kinh te phat trien sau them, nhung dieu dd
khdng ddng nghTa vdi viee cac qudc gia se xoa
nhoa ranh gidi, lgi ich, vj the vdi nhau de hoa
ddng, ciing phat trien v.v Hien thuc nay cd
nghTa rang vai trd nha nudc ndi ehung, vai trd
kinh te ciia nha nudc ndi rieng la khdng the phii
nhan dudi bat ky giac dp nao, van de la nha
nude can phai thay ddi Suthay ddi nay khdng
ham y heng ddi vdi mdt nha nudc don lap nao
dd ma nd can thiet ddi vdi mpi nha nudc, bdi su thay dd'i phu thudc vao nang lue eiia tifng nha nude, tren CP sd dd, tirng nha nudc xac lap su thay dd'i de hudng de'n hieu qua cd the' dat duge trong dieu kien cu the
2 Chirc nang co ban, nang luc hien thuc cua cac nha nudc va mdt s d lua chon
Ve CO ban, d mdi trinh dp phat then eua nen kinh te, nha nude thudng ddng mdt vai trd nhat djnh va thuc hien eae chifc nang phii hgp vdi
Ihnh dd phat trien ciia nen kinh te Vdi mgi nen
kinh te thi, trudng ndi ehung, vai trd eua nha
nudc bao gdm: tao mdi trudng phap ly, mdi trudng kinh te - xa hdi d'n djnh; djnh hudng phat then kinh te thj trudng bang chien lupc, sach luge, quy hoach, cac chuong trinh kinh te - xa hdi; SLf dung nhifng bien phap hanh chinh khi can thie't; dieu tiet thu nhap eua cac doanh nghiep va dan cu de dam bao edng bang xa hdi
v.v Vdi mdt nen kinh te thi trUdng da phat
trien, su dieu tiet cua nha nudc dupe the' hien
qua 3 ehifc nang kinh te cP ban la: can thiep, quan ly va dieu hoa phiie lgi Nha nudc can thiep vao nhifng khu vuc can ed su lua chpn, the hien nhifng khuyet tat eua thj trudng Nha nude thuc hien viee quan ly nham dam bao tinh ehinh the cua nen kinh te va de cung cap nhifng djch vu phiie lpi Nha nudc thue hien chifc nang dieu hoa phuc lgi giam thie'u khoang each giau -ngheo trong xa hdi, tao su d'n djnh vT md va
nang cao phiic Igi edng cdng Vdi mgt nen kinh
te dinh hudng thi trudng hay la nen kinh te thj
trudng ciia cac nude dang phat trie'n, nha nude phai dam nhan nhieu chifc nang hon, vdi mdt nang lue han ehe hon, dd la thuc te Chirc nang kinh te ca ban cua nha nudc d cac nen kinh te nay bao gdm: thue hien eae chinh sach d'n djnh kinh te vT md; thie't lap mdi trudng phap ly va ca ehe, ehinh sach phuc vu hieu qua cae chien lupc, ke hoach phat trie'n eua chii the kinh te; xay dung cae chien lupc, quy hoach, ke hoach
va CO ehe, chinh sach tren co sd tdn trpng cac nguyentae thj trudng phuc vu eae mue lieu phat trien; hd trg phat trie'n, cham lo xay dung he thdng ket cau ha tang kinh te - xa hdi quan trpng; dam bao tinh ben vifng va tich cue ciia cac can ddi kinh te vT md, han ehe eae riii ro va tac ddng tieu cue ciia co che thj trudng
Tuy nhien, kha nang thuc hien vai trd ciia mdi nha nudc la khac nhau va phu thudc vao nang lue thuc te cua tifng nha nude Do dd
T o chirc n h a niroc so 5/2010 @
Trang 3hieu luc thuc thi vai trd cua nha nudc cdn phij
thupe vao viec nha nudc cd nhan thirc diing ve
nang luc thuc te cua minh hay khdng, Vay nen,
van de khdng phai d cho nha nudc nhan_thay
dupe cac chirc nang cua minh ma la d chd cac
nha nudc phai lam sao eho cac chifc nang dd
tuang xifng, phii hpp vdi nang luc ciia minh
Nan^ lue eiia nha nudc la mdt can eir quan
trpng de xac djnh vai trd cua nha nudc, nhung
cung ddng thdi la yeu td quan trpng quyet djnh
hieu qua eua viec nha nude thue thi vai trd cua
minh Nang luc nha nudc eung ehi eho nha
nude biet minh phai lam gi va lam nhu the nao
de' dat dupe eae mue lieu de ra va hoan thanh
sir menh cua minh Trong thuc te, nang luc nha
nudc the' hien trudc het d the che, d dp tin cay,
d su d'n djnh ciia eae ehinh sach kinh te va mdi
trudng kinh doanh Neu dp bat dn djnh ciia mdi
trudng kinh doanh cang nhd, dd tin cay cang
cao thi mifc dp dau tu se cang Idn va tang
trudng kinh te cang nhanh
Ben canh dd, nang luc cua nha nude cdn
the hien viee thuc hien cac can thiep ciia nha
nudc Neu cac can thiep eua nha nudc ma dimg
liic, dimg chd thi se cd lac ddng tich cue ddi vdi
nen kinh te, ngupc lai neu cac can thiep khdng
kjp thdi, khdng phii hpp tat ye'u se gay tac hai
cho phat trie'n va lam giam dp tin cay vao mdi
trudng kinh te ndi rieng, vao nang luc the che
cua nha nude ndi ehung Ngay ca khi eae the'
che nha nudc la tdt, nhung viee quan ly, td chirc
thuc hien khdng tdt cung gay tac hai cho phat
trie'n Do vay, nang luc cua nha nudc khdng chi
difng d viec thiet lap mdi trudng the che, tao lap
niem tin va su d'n djnh ciia cac the che de' phue
vu hieu qua cac hoat ddng kinh te, ma edn phai
dam bao de cac the ehe dd dupe hien thuc hoa
mdt each hieu qua
Theo each tiep can nay thi nha nudc khdng
ehi tra Idi eau hdi phai lam gi ma cdn phai tra
Idi eau hdi phai lam nhu the nao de ed dugc
hieu qua cao nhat trong dieu kien thuc te ciia
minh NghTa la se cd su khac biet trong vai trd
kinh te cua nha nudc d nhifng trinh dp, nang
luc khac nhau ling vdi mdi trinh dp, nang luc
ciia minh nha nudc xac dinh cho minh trpng
trach phii hop va hieu qua, chir khdng the vi
thay nha nudc nay, nha nudc kia lam dupc viec
nay, viec kia thi cd nghTa la minh cung phai
lam nhu vay hoac nghT rang minh phai lam nhu
the nay hay the khac de trd thanh nha nudc
manh v.v Van de la phai biet lugng sire minh sao cho vifa dap ifng duge cac trpng trach cho tifng thdi ky phat trie'n, vifa dam bao vifng vang cho nhifng trach nhiem eao han theo mue lieu, chien luge phat trie'n cua qudc gia, dan tde Do vay, viec nghien ciru se phan biet trinh dp nang luc nha nudc theo hai loai: nha nudc nang life thap, nha nudc nang luc cao (manh) - nhif each gpi cua Ngan hang the gidi hoac each goi phd bien, thdng dung la nudc dang va kem phat trie'n, nudc phat trien
Ve CP ban nha nudc nang luc tha'p irng voi eae nudc dang va kem phat trie'n, cdn nha nudc nang luc cao (manh) irng vdi cac nudc phat
trie'n Ddi vdi nha nUde co nang lUc thap: nha nudc khdng nen dat van de lam hay khdng ma nen tra Idi lam nhU the nao la tdt nhat Bdi cac
nha nudc nang lue thap khdng cd nhieu quyen lua chpn trong the' ehe kinh te' loan cau, hp co nhieu bat lgi han la ea hdi, bdi nang luc thap nen ed kha nhieu su rang bude (vd'n it, ky thuat lac hau, nang luc nghien ciru, the'n khai han che, quan ly yeu kem ), vi vay, hp thudng khdng phai la ngudi ra quye't djnh, nen phai lugng sire sao eho cd dugc Igi ich cao nha't co the' vdi hien thue cua minh Lua chpn nay co the coi la duy nhat hgp ly ddi vdi eae nha nude nang luc thap Cho nen, trong the ehe kinh te loan eau hien nay, vdi cac nha nudc nang luc tha'p, vai trd kinh te ciia nhu'ng nha nudc nay nen hudng vao viee thuc hien nhu'ng ehifc nang ctf
ban nhu: dam bao dn dinh kinh te vl mo; co
gang cung cap hang hoa, dich vu cdng cdng mgt each hieu qua; kiem soat dich benh; thiJc hien nhung dieu tiet xa hgi cd bad^^ mgt each hieu qua vdi miic tieu la tac sd dn dinh ehung, nhSm hUdng den cac tien de cd ban eho mdt sU phat trien dn dinh, ben vdng Dieu
nay cd nghTa rang dn dinh kinh te vl mo va
eung cap hieu qua cae dieh vu ket cau ha tang cd ban la nhung trpng trach Idn lao ddi vdi
cae nha nudc nang luc thap Tuy nhien, ngoai nhifng trpng trach nay, cac nha nude nang life thap cung can hudng de'n viec chpn lua chien lupc phat trie'n trung va dai han vdi nhifng Ip trinh cu the du'pc gan ket mdt each linh boat vdi
su van hanh cua the che kinh te hien hifu
Ddi vdi nhung nha nUde cd nang luc manh
cd the dam nhan nhifng vai trd tich cue hon ngoai nhifng vai trd cP ban, nhu tang cUdng nang luc du bao, cung cap nhieu han cac cP hgi
To chirc nha iiiroc^ so 5/2010
Trang 4dau tu, thuang mai, giai quyet nhifng bat d'n
cung nhu nhung mat can bing eiia cac thi
trudng; ed the' thuc hien su phdi hpp vdi gidi
doanh nghiep mdt each hieu qua va thie't lap
cac quan he kinh te, chinh trj, ngoai giao nhim
chu ddng de cd dupc eae lgi ich khac nhau
trong cac quan he kinh te qudc te, hudng de'n
mdt su phat trie'n nang ddng, nhanh manh va
hieu qua cao NghTa la vdi cae nha nudc nang
luc manh, tang cUdng chdc nang ddi ngoai se
dupe de cao, dae biet la eae nha nudc nay se
khdng ngUng tang cUdng ehi phdi sU hinh
thanh va phat trien cac thiet ehe qudc te
Nhin be ngoai, su lua chpn nay ed ve tuang
ddng va tich cue vdi the ehe kinh te loan eau,
nhung thuc chat nd cd anh hudng khac nhau
dd'i vdi cac nudc phat trie'n va cac nudc dang
phat the'n Bdi su thuc la bat cif mdt su bd tri
thie't che nao cung deu hudng den viec dam
bao true tie'p hoac gian tiep quyen lpi ciia ngudi
xae lap thiet ehe
Nhu vay, hieu qua ciia nha nude bie'u hien
p nang luc cuia nha nude ma cu the dd la nang
lue the ehe, dtinh d'n djnh, nhat quan ciia ehinh
sach, d dd tin cay ciia mdi trudng kinh doanh
va hieu luc thue thi eiia cac the' che, ehinh
sach Do vay, de xae djnh vai trd eiia nha nude,
ngoai viec phan tieh ban chat, dac trung va
dieu kien kinh te xa hdi hien thue eua nen kinh
te, cdn can phai xac djnh dimg nang lue thue te
cua nha nudc, tren ea sd dd nha nudc mdi biet
dupe minh nen lam gi va lam nhu the nao la
hieu qua nha't
3 Vai trd kinh te cua nha nudc trong the
che kinh te toan cau hien nay
Trong xu the toan cau hoa hien nay, mdi
nen kinh te la mdt bd phan cau thanh cua cac
quan he kinh te khu vuc va qudc te; qua trinh tu
do hoa da lam han ehe mirc dp can thiep true
tiep eua nha nude vao eae qua trinh kinh te va
a nhifng phuang dien nhat djnh, chu quyen kinh
te qudc gia se bj anh hudng, chi phdi bdi cac
quan he kinh te khu vuc va toan cau; sU giam
silt vai trd cua nha nUdc dudng nhu dupc nhin
thay mdt each true dien va la mdt tat yeu Song,
dieu dd khdng cd nghTa la vai trd ciia mdi nha
nudc trd nen vd hieu ddi vdi sU phat trien kinh
te - xa hdi, ma thuc te da chirng to rang vai trd
nha nudc khdng he giam siit, nd van quan trpng
va ed phan quan trpng hon trong nhung tru'dng
hpp nen kinh te phai duong dau vdi khiing
hoang kinh te the gidi, vdi nhifng tac ddng, anh hudng tif qua trinh loan eau hoa
Tif nhifng thay ddi thue te trong eau triic va
su van hanh ciia nen kinh te trong dieu kien loan eau hoa, ddng thdi, can cif nhifng phan tieh ve nang lue hien thuc ciia mdi nha nudc va nhifng lua chpn ed the eho tifng loai nha nude,
cd the thay, de phat trie'n hieu qua mdi nen kinh
te can ed su nd luc tir ban than mdi chii the' kinh
te, ma trudc het can difng vifng trong canh tranh qudc te va phat trien Tuy nhien, mdt lien
de quan trpng de cac chii the kinh te ed the' thuc hien duge mue tieu neu tren va nen kinh te hdi nhap hieu qua la nha nudc can thue hien lot vai trd ciia minh trong dieu kien mdi Vai trd dd ciia nha nude dugc the hien tren cac phuang dien sau:
Thd nhat, dam bao d'n djnh vT md la vai trd
quan trpng hang dau eiia nha nudc trong the' ehe kinh te toan cau
Trong mpi trudng hpp, bat ke' la nen kinh te thj trudng phat trie'n hay dang phat then, tham ehi la nen kinh te chuye'n dd'i thi mdt sU d'n djnh ludn la lien de can ban va vifng chac ciia phat trien Hpn nifa, trong dieu kien cac quan he kinh
te loan cau duge thue day manh me bdi eae ddng dau tu va thuong mai qud'e te, su phu thudc va dan xen lan nhau ngay canp sau rdn^ thi cac nhan td tao nen nhifng bat dn cho mdi nen kinh te cd xu hudng gia tang, do dd, tao lap
su dn djnh tUPng ddi de phat trie'n trd nen cap thiet ddi vdi mdi nen kinh te De' thuc hien yeu cau nay, khdng ai khac ehinh la nha nudc va de' hoan thanh vai trd nay nha nude can cd he thdng kiem scat, giam sat hifu hieu nham sdm dua ra dugc nhifng canh bao, nhifng can thiep kjp thdi
Thd hai, thie't lap mdt he thdng the ehe' va
chinh sach kinh te vT md huu hieu la sir menh ciia mpi nha nude
Oe d'n djnh kinh te vT md, nha nude can ed
he thdng cac the ehe va chinh sach kinh te vT md hpp ly va ed hieu lUc thuc thi Sir menh nay la ea ban va phd bien cua mpi nha nude d mpi md hinh phat trie'n Tuy nhien, trong dieu kien loan eau hoa kinh te hien nay, viec thiet lap he thdng cac the che va ehinh sach kinh te vT md phai dupc thuc hien tren cp sd nhung quy chuan khu vuc va qudc te hoac tren cac nguyen tac ehung ciia cac chuan mue qudc te Mpi sU tuy tien va duy y chi trong viee thiet lap he thdng eae the
Trang 5che va ehinh sach kinh te vT md cua nha nudc
ddng nghTa vdi su tu sat qudc gia
Thd ba, dam bao su vifng chac cua ngan
sach qudc gia va coi ehinh sach ngan sach nhu
mdt edng cu quan trpng de dieu chinh kinh te vT
md la nhifng thay ddi trong thuc thi vai trd cua
nha nudc trong dieu kien hipn nay
Lau nay, ngan sach qud'e gia thudng dugc
quan tam vdi y nghTa la quy tai chinh qud'e gia
gan vdi cac hoat dpng thu - ehi cua nha nude
Do dd, nha nude thudng quan tam giai quye't
nhifng van de nhu giam bdt cac khoan thieu hyt
ngan quy, ha thap nhjp dp gia tang ehi phi qudc
gia, tie'n hanh cai each thue nham giam ganh
nang thue khoa dd'i vdi nen kinh te, ehinh sach
thu hep mifc vay np cua nha nudc v.v ma
khdng thay rang, su vifng chac cua ngan sach
qudc gia la cdng cu quan trpng nhat de nha
nude thuc thi ehii ddng vai trd dieu tiet eiia
minh Ngan sach vifng chac la tien de vat chat
quan trpng eho phep nha nude thue thi hieu qua
cac vai trd eiia minh, dac biet la trong phdng
ngifa va ngan chan nhu'ng bat d'n, khung
hoang, suy thoai kinh te
Thd tu, chinh sach lien te - tin dung, ngan
hang trung uong, lai suat la nhifng edng cu
chinh trong dieu chinh kinh te vT md eua nha
nude trong the che kinh te loan cau
Trong the che kinh te loan cau, su luu
chuye'n eiia ngudn tai ehinh trd nen manh me
han bao gid het va lac ddng, chi phdi den tifng
qudc gia Do dd, cdng eu dieu chinh kinh te vT
md ciia eae qudc gia nhat thie't phai la ehinh
sach lien te - tin dung, la edng cu lai suat Su
dieu ehinh ciia cac edng cu, ehinh sach nay,
mpt mat, dam bao tinh hpp ly cua cdng eu dieu
tiet trong dae trung kinh te mdi; mat khac, lien
te - tin dung la huyet mach ciia nen kinh te hien
dai, cLia the che kinh te loan cau, bdi vay su
dung cae edng eu eua ehinh sach tien te - tin
dung ed the vi nhu edng eu dieu khien tdng
hgp tu xa dd'i vdi nen kinh te
Thd nam, vai trd kiem soat, giam sat va du
bao ngay cang trd nen quan trong hon ddi vdi
cac nha nudc,
Trong mdt cau triic kinh te toan cau, su van
hanh cua kinh te ndi ehung, cac ludng tai chinh
ndi heng difdng nhu nIm ngoai sU kiem soat
ciia cac the che qudc gia Song, mpi su van
hanh nay deu true tiep hoac gian tiep tac ddng
den mdi nen kinh te, su d'n djnh, tang trudng
hay bat dn, suy thoai Do vay, de' chu ddng dieu tiet, nha nudc khdng cdn su lua chpn hieu qua nao hon la tang cudng nang luc kiem soat, giam sat va du bao, nham cung cap mdt each tdt nhat nhifng thdng sd kinh te - xa hdi, eung nhu nhifng dif lieu can thiet de' cac chu the k'inh
te chu ddng trong cac lua chpn kinh te, dong thdi, eung la nhifng can eir de' nha nudc lua chpn cac chinh sach dieu tiet phii hgp
Td'ng quan nhifng trinh bay neu tren cho thay, dudi tac ddng eua mdt eau true kinh te loan eau, vai trd eua nha nudc can dupc xac djnh lai Vai trd nha nude khdng suy giam nhu nhifng suy luan mang tinh true quan ma no bien ddi, dugc xac lap d mirc dp bao quat hon vdi yeu eau rd net han ve nang luc cua tifng nha nude Vdi nhung khac nhau ve nang life lam cho hieu lue thuc thi vai trd cua cac nha nudc cung khac nhau Vai trd nha nudc chu yeu dugc thuc hien gian tie'p thdng qua cac edng eg eua ehinh sach lien te - tin dung, chinh sach ngan sach va nang luc kie'm soal, giam sat, du bao Trong dd, dam bao d'n djnh
vT md, phat trie'n ben vifng va lanh manh cua
he thdng tai chinh - tien te la mue tieu quan trpng ma dieu tiet nha nude hudng den a
Ghi chu: 2
(1) Hgi dong kinh te toan cau se khong phai la G7, G8 hay G20, ma la td chdc dai dien cho tat ea cac nude tren hanh tinh: G192
(2) Cung cap cac bao hiem xa hgi cd ban (ludng hUu, trg cap that nghiep ), dieu tiet ddc quyen, han ehe d nhiSm mdi trUdng
Tai lieu tham khao:
1 Vien Kinh te va Chfnh tri the gidi, LUu Ngge Trinh (2008): "Kinh te va chfnh tri the gidi:
Van de va xu hudng tien trien", Nxb Lao dong
2 Lei Da (2002): "Toan cau hoa kinh teva chUe nang eiia nha nude - dd'i phd nhu the nao vdi tdan cau hoa kinh te", Vien Thdng tin KHXH, Tai lieu phiie vu nghien cUu, Ha Noi
3 Vien KHXH Viet Nam - Vien Kinh teva Chfnh tri the gidi (2005): "Toan cau hoa • chuyen ddi va phat trien: tiep can da chieu", Nxb The gidi Ha Ndi
4 www.tuanvietnam.net/vn/tulieusuyngam:
5 www vietnamnet vn/thegidi