BỘ NỘI VỤ TRƯỜNG ĐẠI HỌC NỘI VỤ HÀ NỘIHướng dẫn viết tình huống quản lý Lớp bồi dưỡng kiến thức quản lý Nhà nước chương trình CHUYÊN VIÊN Hà Nội, năm 2018 1 Đặt vấn đề * Đối với các khoá
Trang 1BỘ NỘI VỤ TRƯỜNG ĐẠI HỌC NỘI VỤ HÀ NỘI
Hướng dẫn viết tình huống quản lý Lớp bồi
dưỡng kiến thức quản lý Nhà nước chương
trình CHUYÊN VIÊN
Hà Nội, năm 2018
1
Đặt vấn đề
* Đối với các khoá đào tạo, bồi dưỡng các học
viên phải hoàn thành bài Tiểu luận cuối khóa
* Yêu cầu của bài đánh giá cuối khoá bồi
dưỡng về quản lý nhà nước do Trường
Đại học Nội vụ Hà Nội tổ chức Tiểu
luận xử lý tình huống
* Tình huống quản lý lựa chọn phải thể
hiện rõ tính hiệu quả của hoạt động
nghiên cứu thực tế và khả năng giải
quyết các vấn đề bức xúc trong quản lý
nhà nước tại cơ quan, đơn vị
2
1
Trang 2I Mục đích, yêu cầu:
1 Mục đích:
n Là phần thu hoạch kiến thức và kỹ
năng thu nhận được của đối tượng bồi dưỡng
n Đánh giá mức độ kết quả học tập
của học viên đã đạt được qua
Chương trình
n Đánh giá khả năng vận dụng kiến thức
và kỹ năng đã thu nhận được vào thực tiễn tại vị trí công tác của đối tượng bồidưỡng
3
I Mục đích, yêu cầu:
2 Yêu cầu:
n Cuối khóa học, mỗi học viên
phải viết một tiểu luận giải
quyết tình
huống trong hoạt động hành chính
nhà nước gắn với công việc mà mình
Trang 32
Trang 4thường liên quan đến trách nhiệm
quản lý của cơ quan hành chính nhà
nước, buộc cơ quan hành chính nhà
nước phải có biện pháp giải quyết
thích hợp”.
n Đặc trưng:
Tình huống hành chính là một bài viết
tường trình chi tiết một sự việc, một vấn
đề hay một loạt sự việc và vấn đề có
liên quan với nhau trong lĩnh vực quản
- Những sự biến đổi không bình thường của
tự nhiên như bão lụt, hạn hán, dịch bệnh,…
- Những sự biến đổi không bình thường của
xã hội như khủng hoảng kinh tế, phá sản
doanh nghiệp, tệ nạn xã hội…
- Những lệch lạc trong nhận thức, tư tưởng,
hành động của cả chủ thể quản lý và đối
Trang 5VD:Tình huống quản lý hành chính
Theo báo Dân trí ngày 5/5/2018, một thành viên tên Giang Vũ trên FB đăng tải clip ghi lại cảnh giáo viên tiếng Anh và học viên đôi co Cô giáo nói: “Có một hay 10 trung tâm cũng không thể dạy lợn thành người được”
Nguyên nhân do học viên này đã làm bài rồi
nhưng quên, hôm sau mới nộp nhưng giáo viên
cho biết học viên vi phạm nội quy nhiều lần và
không đồng ý nên vẫn kiên quyết bắt nộp phạt
100.000 đồng.
Học viên phản ứng lại và không đóng Giáo viên
này chỉ tay vào học viên, văng tục và lớn tiếng:
“Đây là sân chơi của tao, tao thích làm gì thì
Theo báo ANTĐ ngày 4/11/2018, 7 học sinh Trường
THPT Nguyễn Trãi – Thanh Hóa đã bị trường đuổi
học
n Theo biên bản Hội đồng kỷ luật nhà trường lập,
đầu năm học 2018-2019, lớp 10A5 gồm 48 thành
viên lập nhóm trên Facebook đặt tên "Động Cô
Bích" Học sinh chia sẻ nhiều chuyện, khi đề cập
đến những chuyện không vừa ý như bị ghi sổ đầu
bài, thu điện thoại vì sử dụng trong giờ học, nhiều
em dùng lời lẽ thô tục xúc phạm giáo viên
n Thực hiện chỉ đạo của Sở GD-ĐT Thanh Hóa, Trường THPT Nguyễn Trãi đã thu hồi, hủy bỏ quyết định
đuổi học 7 học sinh đồng thời thông báo cho học
sinh trở lại lớp
n Một số em đe dọa đốt sổ đầu bài, phá lớp, phá
trường, ném mắm tôm vào nhà cô chủ nhiệm và hai
giáo viên bộ
môn tiếng Anh, Thể chất Những tin nhắn lộ ra ngoài gây
Trang 7VD:Tình huống quản lý hành chính
Theo báo Đầu tư ngày 04/10/2017 thì chi
ngân sách hiện nay đáng báo động!!!!
9
VD: Tình huống quản lý hành chính
Thông tư 45 sửa đổi, từ ngày
15-1-2018, thẻ đảng viên; thẻ nhà báo; giấy
phép lái
ô tô, mô tô; thẻ kiểm soát an ninh cảng hàng không, sân bay; thẻ nhận dạng của các hãng hàng không Việt Nam không
được sử dụng để làm thủ tục lên các chuyến bay nội địa Sau đó, Bộ GTVT cũng đã chính thức lên tiếng thừa nhận sai sót trong quá trình soạn thảo, ban hành Thông tư Bộ nói rằng
đó là do lỗi… ĐÁNH
MÁY
10
Trang 9VD: Tình huống quản lý hành chính
Báo Nông nghiệp VN đưa tin: Ủy ban Kiểm tra
Trung ương công bố vào ngày 20/9 mới đây,
chỉ một năm, mà văn phòng đoàn ĐBQH và
HĐND tỉnh Gia Lai đã chi sai hơn 11 tỷ đồng
“tiếp khách” hết 3,2 tỷ đồng gồm: chi cho
công tác tiếp khách, đối ngoại và an ninh
Chỉ riêng chi văn phòng phẩm đã hết 1,2 tỷ
đồng và tiền mua bia hết 2,6 tỷ đồng.
Văn phòng chỉ năm người Mỗi lon bia bình
quân 10.000 đồng Hai ngàn sáu trăm triệu
đồng, tương đương với 260.000 lon bia
Chia cho 5 người, mỗi người bình quân
52.000 lon bia Một năm có 365 ngày, mỗi
ngày, một người bình quân nam/nữ uống
hết gần 150 lon Có thể nói đó là những
người uống bia giỏi nhất, xứng đang được
ghi vào sách kỷ lục Guiness thế giới
11
VD: Tình huống quản lý hành chính
Theo báo Dân trí ngày 20/7/2017, từ tháng 8
-12/2016, ông Vương Đức Lâm (Chủ tịch UBND thị xã
Đồng Xoài, tỉnh Bình Phước) đã ký liên tiếp các
quyết định bổ nhiệm “thần tốc” với ông Vương Đức
Tặng (SN1985, con trai ông Lâm).
Ngày 1/8/2016, ông Vương Đức Lâm có quyết định bổ
nhiệm ông Tặng giữ chức Kế toán trưởng ngân sách.
Thời hạn bổ nhiệm 5 năm từ ngày 1/8/2016.
Ngày 8/12/2016, ông Lâm ban hành quyết định bổ
nhiệm ông Tặng từ kế toán trưởng lên làm Phó
trưởng phòng TC – KH thị xã Đồng Xoài.
Tiếp tục đến ngày 29/12/2016 (21 ngày sau khi
nhậm chức vụ Phó phòng), ông Tặng tiếp tục
được luân chuyển công tác từ Phòng TC - KH thị xã
đến nhận công tác tại UBND xã Tân Thành (thị xã
Đồng Xoài), chỉ định được tham gia Ban chấp hành,
Ban thường vụ, giữ chức Phó Bí thư Đảng uỷ, quyền
Chủ tịch UBND xã.
12
6
Trang 10VD: Tình huống quản lý hành chính
Theo Dân trí ngày 26/5/2017 Đại biểu Quốc hội Lê
Thanh Vân (Cà Mau) phát biểu, nhiều năm qua,
Chính phủ tiến hành cải cách hành chính nhưng
kết quả chưa khả quan “Trong cuộc gặp của Thủ
tướng với các doanh nghiệp mới đây, bầu Đệ ở
Thanh Hóa nói rằng 50% cán bộ, công chức hiện
chỉ ngồi chơi xơi nước Trước đó có vị lãnh đạo
dẫn ý kiến chuyên gia, cho là 30% người trong
bộ máy hành chính cắp ô! Cá nhân tôi thấy tỷ lệ
đó còn cao hơn!”
Đại biểu dẫn chứng hiện tượng “cả họ làm quan”,
bổ nhiệm “người nhà”, nhấn mạnh: “Gần đây tôi
nghe câu nhất hậu duệ, nhì tiền tệ, ba quan hệ,
bốn đồ đệ, tốt nghiệp đại học thì …mặc kệ!”.
Ông nhắc đến trường hợp gần đây nhất đang
khiến dư luận bất bình là Giám đốc bệnh
viện ở Đồng Tháp bổ nhiệm con trai bị động
kinh làm Phó Trưởng khoa.
13
VD: Tình huống quản lý hành chính
Dân trí đưa tin ngày 17/7/2017 phản ánh, tại
xã Hà Ninh, huyện Hà Trung (Thanh Hóa)
diễn ra thực trạng nhiều người đã chết
nhưng vẫn có tên và có chữ ký trong danh
sách nhận tiền hỗ trợ của Nhà nước
Sự việc nêu trên diễn ra từ tháng 6/2016, do
một số cán bộ Hợp tác xã dịch vụ nông
nghiệp và một số cán bộ của xã Hà Ninh câu
kết với nhau để lập danh sách và lập khống
hồ sơ, chữ ký của hơn 100 người dân thôn 3,
xã Hà Ninh, trong đó, có cả một số người đã
chết để lấy tiền hỗ trợ của Nhà nước
Trang 11Tình huống quản lý hành chính
Theo Báo Vietnamnet tại Hội nghị tổng kết 6 năm thi hành chính sách về Đào tạo nghề cho lao động thôn theo Quyết định 1956/2009/QĐ-TTg vào ngày 23/3/2017, Bộ trưởng Bộ LĐ- TB&XH Đào Ngọc Dung truy vấn: “Có những xã đào tạo tập trung khoảng 600 người cho một nghề hoạn lợn Đào tạo nghề thật, có việc làm thật hay chỉ đánh trống ghi tên, ghi như vậy để chi tiền sao?”
15
VD: Tình huống quản lý hành chính
Theo Báo Dân trí ngày 16/9/2016, bà TrầnThị Sắc (45 tuổi, huyện Chư Sê, Gia Lai)thuê máy đào ao chứa nước tưới cây trênđất nhà thì phát hiện tảng đá gần 8 tấnthuộc dòng đá canxedon (bán quý) Bàthuê xe cơ giới cẩu tảng đá lên làm cảnhtrang trí trong nhà Nửa tháng sau, đoànliên ngành huyện Chư Sê đến lập biên bảntịch thu hòn đá, phạt bà Sắc 2 triệu đồng
về tội vận chuyển trái phép khoáng sản
Cho rằng quyết định xử phạt là trái phápluật, bà Sắc làm đơn khởi kiện Đầu năm
2014, sau nhiều phiên tòa không có kếtquả, cuối cùng UBND huyện Chư Sê đãphải bồi thường 50 triệu đồng cho bà Sắc
để rút đơn kiện Riêng cục đá vẫn bị tịchthu để trưng bày ở khuôn viên UBNDhuyện
16
Trang 13việc ở khoa Ngoại bệnh viện
này mô tả tổn thương của
cụ ông 80 tuổi là gãy rạn
xương sườn, nhưng bác sĩ
chẩn đoán bệnh lý viêm phế
quản cấp, chẩn đoán kèm
theo là thiếu máu, loãng
xương sau mãn kinh.
17
VD: Tình huống quản lý hành chính
Dù đang sống khoẻ mạnh và được nhận trợ cấp hàng tháng từ nhà nước nhưng hai vợ chồng ông Đỗ Văn Hợp, bà Nguyễn Thị An (trú tại phường Nhật Tân, quận Tây Hồ, Hà Nội) đã bị cô con dâu và công chứng viên Văn phòng Công chứng số 3 Hà Nội “khai tử” từ năm 2006.
Sự việc trôi vào im lặng, không ai biết cho tớinăm 2015 khi vợ chồng ông Hợp phát hiệnchị V.T.V (con dâu) đã ký kết hợp đồngchuyển nhượng toàn bộ nhà đất số 62A, ngõ
399 đường Âu Cơ, phường Nhật Tân cho mộtgia đình khác tại Phòng Công chứng số 1 HàNội theo các giấy tờ có thông tin khôngđúng sự thật đã được niêm yết tại UBNDphường Nhật Tân và được Phòng Côngchứng số 3 Hà Nội chứng thực
18
Trang 15Những lệch lạc trong nhận thức, tư tưởng,
hành động của cả chủ thể quản lý và đối
tượng quản lý
Ông Hoàng Quảng Yên xây một hàng
gạch cao 25 cm trên thửa đất có giấy
chứng nhận quyền sử dụng đất để từ đó,
xây chuồng gà thì bị ông Lê Hồng Hà,
Chủ tịch ỦBND phường Sông Bằng, TP
Cao Bằng đưa cán bộ đến lập biên bản
“không được tiếp tục thi công” vì
không có giấy phép xây dựng! Theo lời
ông Chủ tịch phường Sông Bằng “chỉ 1
viên gạch có vữa cũng phải xin phép”.
19
Công văn của Phòng QLĐT TP Cao Bằng từ chối cấp phép
xây dựng chuồng gà cho ông Uyên và bản vẽ xây dựng
chuồng gà Ảnh: tuoitre.vn
20
10
Trang 16VD: Tình huống quản lý hành chính
n Theo VNExpress ngày 4/10/2018, vào khoảng
1h ngày 3/10, bệnh nhân nhập Khoa cấp cứu
Bệnh viện Đà Nẵng vì bị tai nạn giao thông
n Sau khi đã làm đủ xét nghiệm, nữ điều dưỡng sắp xếp lại giường bệnh nhân Người nhà bệnh nhân thắc mắc việc điều dưỡng kéo giường bệnh nhân qua chỗ khác
n “Điều dưỡng giải thích lý do sắp xếp giường lại cho ngay ngắn Tuy nhiên khi nữ điều dưỡng về lại quầy hành chính thì người đàn ông tiến lại
túm cổ ảo, đấm vào mặt điều dưỡng một cái",
BS Trung, Phó GĐ Bệnh viện Đà Nẵng thuật lại Theo bác sĩ Trung, bệnh viện xác định nữ điều
dưỡng đã làm đúng nhiệm vụ, thái độ rất ôn
giữ 01 đối tượng tham gia hành hung, đánh
đập nhà báo Hoàng Đình Chiểu - Đài Truyền
hình Việt Nam (VTV), đồng thời truy tìm đối
Trang 1711
Trang 18VD: Tình huống quản lý hành chính
n Theo VTC News ngày 20/6/2018, các giảng viên
có đơn tố cáo bà T, Trưởng khoa ở Đại học Bách Khoa (ĐHBK) Hà Nội sao chép đề tài nghiên cứu khoa học
n Theo đơn tố cáo, 9 năm sau khi đề tài
T2005-57 được nhóm tác giả 6 người trong đó có bà T hoàn thành, bà T thực hiện Đề tài T2014 – 134 nhưng làm chủ nhiệm và đứng tên độc lập
n Kết quả kiểm tra, đối chiếu 2 đề tài T2005-57 và
T2014-134 cho thấy, tổng số dòng có nội dung
trùng lặp là 454 dòng, tương ứng 16,21 trang,
tỷ lệ trùng lặp và 32,42% Trong danh mục tài
liệu tham khảo của đề tài T2014-134 không liệt
kê tài liệu T2005-57
23
VD: Tình huống quản lý hành chính
n Theo báo Thanh Niên ngày 26/02/2018, Thanh tra
Bộ GD-ĐT vừa có kết luận thanh tra hành
chính với Trường ĐH Sư phạm Kỹ thuật
TP.HCM Theo đó, trường này có hàng loạt sai phạm và thiếu sót trong tuyển sinh, liên kết đào tạo, tuyển dụng, bổ nhiệm cán bộ, tài chính, tiếp nhận tiền tài trợ…
n Kết luận nêu rõ hiệu trưởng với tư cách là
người đứng đầu đơn vị chịu trách nhiệm
Trang 1912
Trang 205 đề tài, dự án đã xử lý ngưng nhưng chưa
tổchức xác định khối lượng công việc, sử dụng kinh phí Trong 14/78 đề tài, mô hình cấp cơ sở phát có 12 đề tài sai phạm về trình tự thủ tục, thanh quyết toán sai quy định, hết thời gian quy định nhưng chưa bàn giao sản phẩm…
25
VD: Tình huống quản lý hành chính
n Theo báo Pháp Luật ngày 16/01/2019, năm
2018, TP.HCM đã xem xét kỷ luật 97 đảng
viên, trong đó khiển trách 56 người, cảnh cáo
33 người, cách chức 7 người và khai trừ 1
người, liên quan đến việc thực hiện Quy định
1347 của Ban thường vụ Thành ủy
n Các vi phạm chủ yếu là về đất đai, xây dựng, tài chính, tài sản công, đầu tư công; vi phạm nguyên tắc tập trung dân chủ, công tác tổ chức cán bộ (đưa người chưa đủ tiêu chuẩn vào quy hoạch; bổ nhiệm không trong quy hoạch hoặc
Trang 2113
Trang 22VD: Tình huống quản lý hành chính
n Theo UBKTTW ngày 18/4/2019, huyện Hoài
Nhơn xử lý nhiều cán bộ vi phạm trong quản
lý, sử dụng đất đai
n Kết quả thẩm tra, xác minh, UBKT Huyện ủy
Hoài Nhơn nêu rõ những khuyết điểm, vi phạm
của Ban TV Đảng ủy xã Hoài Thanh Tây: Thiếu
trách nhiệm, buông lỏng công tác lãnh đạo đối
với UBND xã trong QLNN về đất đai; để Chi ủy
và Bí thư chi bộ thôn Ngọc Sơn Nam cho chủ
trương và xét giao đất, nâng mặt bằng, phân
lô, thu tiền trái pháp luật tại khu dân cư Bàu
Bá; giao đất, thu tiền trái pháp luật tại nghĩa
trang Cây Cầy; để Bí thư và Trưởng thôn tái
phạm trong cùng một nội dung
27
II Nội dung tình huống
1 Một tình huống tốt phải trả lời
được các câu hỏi sau:
- Sự việc hoặc vấn đề đó có ý nghĩa gì trong
quản lý nhà nước?
- Có những đòi hỏi gì đặt ra?
- Có thể hoặc phải làm gì trước những
vấn đề này?
- Có những ai tham gia vào câu
chuyện tình huống này?
- Thực hiện ra sao?
Trang 23II Nội dung tình huống
+ Tình huống có thể xảy ra tại cơ quan, đơn vị người viết;
+ Tình huống có thể xảy ra ngoài cơ quan, đơn vị
người viết.
- Xét về mặt tính chất:
+ Tình huống đơn giản;
+ Tình huống phức tạp, kéo dài, liên quan đến nhiều cơ
quan, lĩnh vực, ảnh hưởng đến nhiều vấn đề, nhiều
người.
29
II Nội dung tình huống
3 Các điều kiện để đảm bảo câu
chuyện có tính tình huống:
- Tính xác thực của sự việc;
- Tính khách quan của cách trình bày sự việc;
- Tính rõ ràng của văn phong hành chính;
- Tính logic trong việc mô tả sự việc;
- Tính chính xác và nhạy cảm của nhân vật.
30
15
Trang 24II Nội dung tình huống
4 Các nguyên tắc khi biên soạn
nội dung tình huống
- Chọn sự việc, vấn đề hoặc một câu
chuyện có nhiều tình tiết hấp dẫn, có
tính mâu thuẫn;
- Trong khi chọn tình huống chú ý:
+ Dựa vào thực tế của Việt Nam,
của địa phương;
+ Không Hư cấu thêm các chi tiết phụ;
+ Không được làm sai lệch quan
điểm,đường lối, chính sách của Đảng và
Trang 25Có 02 tiểu luận mẫu dùng làm TLTK cách trình bày tiểu luận gửi kèm theo
Phần 3 Phân tích nguyên nhân và
hậuquả của sự việc
Phần 4 Xây dựng, phân tích và lựa
chọnphương án giải quyết tình
Trang 26Phần 1: Mô tả tình
huống (3-5 trang)
- Nêu hoàn cảnh, bối cảnh xuất hiện tình huống
- Hoàn cảnh được giao nhiệm vụ xử lý tình huống
- Mô tả khái quát tình huống theo thời gian,
không gian xảy ra tình huống QLHCNN, vai
trò của các bên liên quan
Trang 273.2 Hậu quả (2-3 trang)
- Phân tích, chỉ ra hậu quả của tình huống
về các mặt
37
Phần 4: Xây dựng, phân
tích và lựa chọn phương
án giải quyết tình huống
4.1 Xây dựng, phân tích các phương
án giải quyết tình huống (3-5 trang)
- Đề xuất 2-3 phương án giải quyết và phân
tích ưu nhược điểm của từng phương án
4.2 Lựa chọn phương án giải quyết tình
Trang 28Phần 5: Các giải pháp
thực hiện phương án đã
chọn (1-5 trang)
- Đưa ra các giải pháp thực hiện phương án chọn
- Chỉ ra vai trò, trách nhiệm thực hiện của
mỗi bên liên quan trong thực hiện phương
án chọn
39
Phần 6: Kiến nghị (1-3 trang)
- Đưa ra một số kiến nghị ở cấp độ quản lý vĩ
mô nhằm hoàn thiện cơ chế, chính sách với
Đảng, nhà nước
- Đưa ra một số kiến nghị cụ thể nhằm khắc
phục các tồn tại, phát huy các kết quả tích
cực, kiến nghị về chế độ đãi ngộ, sự quan
tâm…với cơ quan chủ quản, cơ quan quản
lý cấp trên, chính quyền địa phương