Dal dugc kel qua nhu vay la do trong cac nam 2000 va 2001, Viel Nam da ky kel duge thoa thuan ve kiem djch hang thuy san vdi Han Qudc, Iheo dd Flan Qudc cdng nhan giay chirng nhan ve[r]
Trang 1QUAN HE THUONG MAI, DAU TIT VIET NAM - HAN QUOC VA VAN DE NHAP
SIEU CUA VIET NAM
»
N G U Y I N H6NG NHUNG*
1 Trao doi hang hoa Viet Nam - Han
Quoc giai doan 1992-2008
1.1 Kim ngach trao doi
Quan he thuong mai Viet Nam va Han
Qudc dugc bat dau lir nam 1983 va duge
phai trien rat manh sau nam 1992, khi hai
nude ehinh thue thiet lap quan he ngoai giao
Qua eae sd lieu thdng ke cd the de dang
nhan Ihay mpt dgc diem dgc trung nhdt
trong quan he thuong mgi song phuong giiia
hai mrdc ndy la kim nggeh trao doi duge gia
tdng lien tue vd Viet Nam luon d trong tinh
trgng nhap sieu Tuy nhien, ed the chia qua
trinh phat trien cua mdi quan he nay ra lam
bai giai doan: lir nam 1983-1992 va lir 1993
den nay
a) Giai dogn 1983-1992 Trong giai doan
nay, trao ddi thuong mai giira Viet Nam va
Han Qudc chu yeu la budn ban dan gian,
chua cd hanh lang phap ly dam bao, do hai
nude chua thiet lap quan he ngoai giao vdi
nhau Can eu vao cac sd lieu cd trong bang
1, cd the thay rd hai dac trung co ban trong
quan he Ihuong mai giira hai nudc la: toe dp
phdt trien khd cao va ty le nhap sieu eiia
Viet Nam tren tong kim nggeh hai ehieu
tuang doi Idn Trong giai doan nay, kim
ngach trao ddi hai ehilu da tang 21 lin, vdi tdc do tang Irudng Irung binh nam la 43,4%, trong dd tdc do lang trudng kim ngach nhap khau Irung binh cua Viel Nam tir Han Qudc tang nhanh horn xuat khiu cua Viet Nam sang Han Qudc (57,9% so vdi 34,4%) Do
dd, Viel Nam ludn bj nhap sieu va mire nhap sieu ludn gia tang tir 2,3 Irieu USD nam
1983 len 48 trieu USD nam 1988 va 378,8 Irieu USD nam 1992 Tuy nhien, can ghi nhan rang mire lang Irudng xuat khau Irung binh nam ciia Viet Nam sang thj Irudng Han Qudc giai doan 1983-1992 khdng phai la nhd Dua Iren sd lieu Ihdng ke trong Nien giam Tbdng ke Viel Nam, ldc do tang Irudng xuat khau ciia Viet Nam ra nudc ngoai Irong giai doan ndi tren ehi dai 17,7% "* Nhu vay, vdi ldc do tang Irudng xual khau gap ddi mire trung binh, xual khau sang Han Qudc tuy kim ngach khdng 1dm, nhung tdc do tang trudng la rat ngoan muc Nd tao da cho sir phat triln quan he song phuong Irong giai doan sau khi hai nudc chinh thirc thiet lap quan he ngoai giao vao cudi nam 1992
Vien Kinh te' va Chfnh tri The' gidi
' " Tinh theo s6 lieu trich din cua V8 Hung Dung trong
bai "Ngogi thuong Viet Nam tic 1991-2000: nhung thanh
luu va suy nghT', dang tren "Nghien ciJru icinh te", so 293,
thang 10/2002, tr.3
Trang 2Bang 1: Kim ngach xuit nhap khau Viet Nam-Han Quoc
giai doan 1983-1992
Donvi: 1.000 USD, %
Nam
1
1983
1984
1985
1986
1
1987
1988
1989
1990
1991
1992
Trung
binh
nam
1
Can can thycng mai
Kim ngach Tang/giam
22.809 31.809 26.688 61.217 54.629 75.732 86.770 150.205 240.102 493.515
-39,5
- 16,1 129,4
- 10,8 38,6 14,6 73.1 59,8 105,5 43,4
Nhap khau
Kim ngach \ Tang/
12.544 24.039 15.055 34.850 38.545 61.881 44.891 116.825 198.948 436.182
giam
-91,6 -37,4 131,5 10,6 60,5 -27,5 160,2 70,3 119,2
Xuat khau Kim ngach j Tang/giam
10.265 7.770 11.633 26.367 16.084 13.851 41.879 33.380 41.154 57.333
24,3 49,7 126,7 -39 -13,9 202,4 -20,3 23,3 39,3 34,4
Chii thich: Tdc do lang / giam dugc linh dua tren cac sd lieu ve xuat khau va nhap khau
trong bang
Ngudn: Korea International Trade Associations (www.kita.org) , :
b) Giai dogn 1993-2008, K I tir Ihang 12- dirng thir 6 trong sd cac ban hang cd kim
1992 khi hai nudc thill lap quan he ngoai ngach budn ban Idn nhat vdi Viet Nam sau giao, quan he thuong mai giira hai nude Nbal Ban, Trung Qudc, Singapore, Dai Loan ngay cang phat triln Do cd sir lang trudng va My *^'
rit ngoan muc sau nam 2003, kim ngach
xuit nhap khiu hai ehieu Viel Nam - Han
Qudc Irong giai doan 1993-2008 da lang gap
15,2 lin (tir 0,58 ty USD len tren 8,85 ly
USD,) vdi tdc do tang trudng Irung binh
nam la 21,3% Thuc te dd da dua Han Qudc
(2)
Theo Thong ke Hai quan cua Tong cue Hai quan
Trang 3Nghien cdu khoa hpc
Bang 2: Kim ngach xuit nhap khiu Viet
Nam-giai doan 1993-2008
Han Qudc
Don vi: Trieu USD, %
Nam
1993
1994
1995
1996
1997
1998
1999
2000
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
Trung
binh
nam
Tong trao doi
Kim ngach
581,7 816,2 1.503,0 1.666,0 1.908,3 1.653,0 1.760,2 2.082,1 2.299,6 2.751,5 3.116,6 3967,5 4257,7 4751,3 6583,8 8850,7
Tang/
giam
17.8 40.3 84.1 10,8 14,5
- 13,4
6,5 18,3 10,4 19,6 13,3 27,3 7.3 11,6 38,5 34,4 21,3
Xuat khau Kim
ngach
99,8 88,8 152.0 216.0 352.0 230,2 319,9 351.9 406.1 466,0 492,2 608.1 663,6 842,9 1243,4 1874.4
Tang/
giam
74,2
- 11,1
71.2 42,1 62.9 -34,6 38,9 10.0 15,4 14,7 5,6 23,5 9.1 27.1 47,5 50,4 27,9
Nhap Kim ngach
481,9 727.4 1.351.0 1.450.0 1.556,3 1.422,8 1.440.3 1.730.2 1.893.5 2.285.5 2.624,4 3359.4 3594.1 3908.4 5340.4 7066.3
khau Tang/
giam
10,5 50.9 85,7 7,3 7.3
-8,6
1.2 20.1 9.4 20.7 14,8 28.0 7,0 8,7 36.6 32.3 20.7
Can can th irong mai Gia trj
-382.0 -638.6 -1.199.0 -1.234.0 -1.204.3 -1.192.7 -1.120.4 -1.378.3 -1.487,4 -1.819,5 -2.132,2 -2.751.3 -2.930.5 -3.065.5 -4.097,0 -5.281.9
% so tong kim
ngach
65.67 78.25 79.77 74.07 63,11 72.15 63.65 66,20 64.68 66.13 68.41 69.34 68.83 64.52 62.23 59,67
Ngudn: Thong ke Hdi quan cua Tong cue Hdi quan cho so lieu cdc nam 1993-2003 vd tir
wwM'.moit.gov.vn eho cdc ndm 2004-08
Tuy vay, tir cac sd lieu trong bang 2 cd
the thay rang mire gia tang kim ngach trao
ddi, bao gdm ea xual khau va nhap khau,
trong giai doan tren la khdng ddng deu Trir
mdt nam ed mire tang trudng am va vai nam
cd mire lang vdi mdt con sd, da sd cac nam
cdn lai d mire 10-20%, rieng cac nam
1994-1995 va 2007-2008, tdc do tang trudng cao
hon han, luong irng d mire 40,3%, 84,1% va
38,5% va 34,4% Mgi trong nhirng nguyen
nhan lao nen sir gia lang nay la ddng FDI tir Han Qudc vao Viel Nam tang manh trong nhirng nam 1993-1996 va 2002-2006, keo Iheo sir gia lang nhap khau may mdc va thiel
bj, cung nhu cac dau vao khac phuc vu cho cac CO sd dugc dau tu
Dua Iren cac sd lieu trong bang 2, ed the nhan thiy mdt dac diim nira trong budn ban hai ehilu Viel Nam - Han Qudc Dd la tdc
do tang Irudng ciia kim ngach xuat khau va
Trang 4nhap khau luong ddi ddng nhjp (tuc ciing
lang hoac ciing giam) Irong giai doan
1993-2008, Mdi diem khac quan trgng so vdi giai
doan 1983-1992 la mire do chenh lech giira
ldc do tang trudng xuat khau va nhap khau
khdng nhiimg dugc giam dan, ma ldc do lang
trudng xual khau cdn dat cao hon so vdi
nhap khau Irong nhieu nam va lien tue tir
nam 2004 Ird lai day Tuy nhien, Viet Nam
van ludn bj nhap sieu trong quan he budn
ban vdi Han Qudc va mue nhap sieu van
ludn gia lang lir 382,4 trieu USD nam 1993
len gin 1,2 ty USD nam 1998 va 2,13 ty
USD nam 2003 va len tdi 5,28 ty USD nam
2008, tuong img chilm 40,7%, 56,1%, 42%
va 29,3% tdng Iham hut cua ca nude Nhiing
sd lieu nay cho Ihay Iham hut Ihuong mai
ciia Viel nam vdi Han Qudc luy gia tang
dang ke ve gia Irj song ly Irgng cua nd trong
tdng Iham hut Ihuong mai cua Viet nam vdi
tat ca eae ban hang lai giaim dang ke
1.2 Ca cdu hdng hod Irao ddi
a) Ca cdu hdng xuat khau
Trong giai doan 1992-2008, co cau hang
hoa xuat khau cua Viet Nam sang Han Qudc
da ed nhung chuyen bien tich cue* * Iheo
hudng giam dan ty trgng hang nguyen lieu,
lang dan ty Irgng hang hda che tao Tuy
nhien, phan 1dm trong sd hang che lao xual
khau sang Han Qudc deu la hang hda cd gia
Irj gia lang thap va thudc nhdm hang duge
phan loai dua Iren nguyen lieu
Nam 1993, nhdm hang nguyen lieu Ihd va
nhien lieu chiem 35,26% kim ngach xual
khau, chu yeu bao gdm than, cao su, mdi sd
loai gd, cat thach anh, sgi det va cac nguyen
'•'^ Co cau xuat khau va nhap khau dugfc phan tich dua
tren phan loai hang hoa theo ma SITC va ma HS
lieu thuc vat khac Hai nhdm hang cd ty trgng 1dm khac la nhdm hang che lao dugc phan loai dua tren nguyen lieu (chilm 24,59%) va nhdm eae mat hang che tao khac (chilm 16,68%)) Trong nhirng nhdm mat hang nay, ed kim ngach dang ke la hang del may, Ihile, san phim gd va mdt sd hang dan lat nhu rd ra, ehilu Trong nam nay, mat hang thuy san mdi chi chiem 9,39% kim ngach xuit khiu Qua co cau hang hda cua Viel Nam xuit khiu sang Han Qudc nam
1993, cd thi thiy nudc ta mdi chi xuat chii ylu la nguyen lieu thd va so che, cac mat hang chi tao cd ham lugng lao dgng cao, ham lugng cdng nghe va ham lugng vdn thap
Nam 1997, co eau hang hda xuat khau ciia Viet Nam sang Han Qudc da ed thay ddi dang ke Nhdm hang nguyen lieu va nhien lieu van cd kim ngach dn djnh (khoang ban
30 Irieu USD) nhung chi cdn chiem ty trgng 13,3% Irong tdng kim ngach xuat khau sang Han Qudc Trong nhdm nay, co cau mat hang ciing cd Ihay ddi, vdi mat hang xuat khau ed kim ngach Idn nhat la dau thd (15 Irieu USD), ngoai ra cdn cd than (4 trieu USD), nguyen lieu thuc vat de lam thudc, Idng va da ddng vat Thuy san van tiep tuc d muc khiem tdn, chi chiem ty trgng 7,58%
Ty trgng cac mat hang ndng san tang len, dat 7,15% so vdi 2,49% nam 1993 Trong nhdm hang ndng san, Viet Nam xuat chu yeu la ca phe va san lat Thay ddi ro nhat la nhdm hang che tao, tang ty trgng tir 42,37% nam
1993 len 64,3% nam 1997 Trong nhdm hang nay, nhirng mat hang cd kim ngach dang ke la hang det may, thilt bj va dung cu dien, linh kien dien tir vien thdng (loa, dien thoai, may ghi hinh, ), tu dien, tui xaeh, dd
Trang 5Nghien cdu khoa hpc
ndi that, giay dep, dd choi, dd the thao,
chieu Nhu vay la den nam 1997, eo eau
hang hda xuat khau cua Viel Nam sang Han
Qudc da chuyen djch theo hudng lang dan
nhiimg mat hang ed ham lugng cdng nghe,
xual hien Ihem nhieu mat hang mdi ed kim
ngach cao nhu Ihiel bj va dung cu dien, lu
dien, linh kien dien tir vien Ihdng, giay
dep, Nhirng mat hang xuat khau ciia Viel
Nam cd ham lugng cdng nghe cao trong giai
doan nay chu yeu la bang gia cdng, lap rap
tir eae doanh nghiep ed vdn dau tu nudc
ngoai Tuy vay, dd eiing la mdt budc phat
triln Irong xuil khiu cua nudc la, khi so
sanh vdi nam 1993 chi xual khau cac san
phim thd, so ebl hoac sir dung lao ddng gian
dan
Nam 2000, co ciu hang hda xuat khiu ciia
Viel Nam sang Han Qudc liep tue dugc Ibay
ddi vdi viec Ihuy san vuon len trd thanh mdi
Irong nhirng nhdm mat hang ed ty trgng Idn
nhil Irong tdng kim ngach xuat khau Ke lir
nam 1999, cac doanh nghiep Viet Nam da
bit diu tilp can dugc vdi thj trudng hang
thuy san Han Qudc, mdi Ihj Irudng cd nhu
ciu Idn, Irong khi san lugng danh bat Irong
nudc lien tuc suy giam San lugng danh bat
ndi dja cua Han Qudc nam 1999 dat 2,9 Irifu
lin, sang nam 2000 chi cdn 2,5 tri?u lan
trong khi nhu ciu Irong nudc tuong ddi cao
Theo dilu Ira, mdi nam mdi ngudi Han Qudc
lieu thu khoang 33 kg hang Ihuy san va con
sd nay du kiln se edn tilp tuc tang Vi vay,
Idng kim ngach nhap khiu thuy san ciia Han
Qudc tang tir 1,11 ly USD nam 1999 len
1,34 ly USD nam 2000'^\ Kim ngach nhap
'^' Republic of Korea-Fishery Products Annual 2001, U.S
Embassy in Seoul
NQHllN Cdru DdNG B^C fl sd 1(107) 1-2010
khau Ihuy san cua Han Qudc lir Viel Nam nam 2000 dai 72 Irieu USD, gip 4 lin nam
1997, chilm ly trgng 22,32% trong tdng kim ngach nhap khau eiia Han Qudc lir Viet Nam
Nam 2000, hang ndng san liep tue lang dn djnh vdi hai mat hang chinh la san lat (21 trieu USD) va ca phe (17 Irieu USD) Kit qua xuil khiu sin lat la mdt vi du rat dang ghi nhan Irong bdi canh Han Qudc ap dung chi do bao hd chat che ddi vdi hang ndng san Cac mat bang rau qua khac Ihudc chuong 7 va chuong 8, Han Qudc rit ban ebl nhap khiu va dac biel cdn ap dung che
do diu Ihiu han ngach ddi vdi mat bang gao Ihudc chuong 10 Xuit khiu sin lat khdng nhiing gdp phin nang cao kim ngach xuat khiu ma cdn giai quyel van de xa hdi ddi vdi nhirng ngudi ndng dan thudc eae tinh mien Trung la khu vuc canh lac sin de che biln va xuit kh5u sang Han Qudc
Ty trgng nhdm hang nguyen, nhien lieu thd giam xudng chi cdn 6,85% do Viet Nam khdng xuil khiu diu thd sang Han Qudc va kim ngach xuil khiu than tiep tuc giam chi cdn khoang gin 3 Irieu USD Trong khi dd, kim ngach cac mat hang nguyen lieu da ed tir nhiing nam Irudc van dn djnh Ty Irgng nhdm bang nguyen nhien lieu edn giii' duge mire gin 7% la do ed them mat bang cao su cua Viel Nam xuil sang Han Qudc Ty trgng nhdm hang ebl tao sau khi dai muc cao nhat Irong nam 1997 da giam din, edn khoang 55% trong nam 2000 nhung kim ngach van lang Trong sd cac mat hang che tao xual hien them nhilu mat hang mdi nhu dd gdm
su, may phat dien, day dien va day cap dien, bdng den hinh, mach lich hgp Hang giay dep lang virng Hang del may chimg kien hai
Trang 6xu the Irai chieu nhau Trong khi hang del
(vai, sgi) cd dau hieu giam xudng do san
pham lam ra chuyen sang phuc vu nhu cau
Irong nudc Ihi hang may mac lai lang manh,
dai 38,2 Irieu USD, gin gip ddi nam 1999
Khdng cd nhieu bien ddng Irong co cau
hang hda xuil khiu ciia Viet Nam sang Han
Qudc kl tir nam 2000 cho ldi nay Nam
2003, Ihuy san trd Ihanh mat hang chiem ly
trgng Idn nhai Irong Idng kim ngach xual
khiu vdi 25,42% Xuil khiu ihuy san sang
Han Qudc chiem 6% Idng kim ngach xual
khiu thuy san cua ca nudc, chi sau ba Ihj
trudng cd dung lugng Idn la Hoa Ky, EU va
Nbal Ban Dal dugc kel qua nhu vay la do
trong cac nam 2000 va 2001, Viel Nam da
ky kel duge thoa thuan ve kiem djch hang
thuy san vdi Han Qudc, Iheo dd Flan Qudc
cdng nhan giay chirng nhan ve sinh ihuc
pham do Cue Quan ly Chai lugng va Ve sinh
Thii y Thuy san Vict Nam (NAFIQAVED)
cap Hien lai, cac doanh nghiep Viel Nam
nam trong danh sach dugc phia Han Qudc
cdng nhan*^* ehi can cd dugc giay chirng
nhan cua NAFIQAVED la cd the xual hang
vao Han Qudc ma khdng phai qua kiem djnh
cua CO quan an loan ve sinh Ihuc pham ciia
Han Qudc Day la mgi dieim luong ddi dac
thii cua thj Irudng Han Qudc khi so sanh vdi
cac thj Irudng khac trong khu vuc, vi miic do
dat dugc thoa thuan ve ve sinh an loan ihuc
pham ciia cac thj Irudng dd ddi vdi hang
thuy san, ke ca ciia Nhat, deu Ihap hon so
vdi cua Han Qudc
Nam 2003, ty Irgng nhdm hang chi tao
giam nhe, trong khi ty Irgng nhdm hang
' " Tinh den 26/5/2004 co 222/283 doanh nghiep ch^ bien
va xuat khau thuy san cua Viet Nam da dugc cong nhan
chirng nhan (theo so lieu trang Web cua Bo Thuong mai)
40
i
ndng san va may mdc va thiet bj van tai tang nhe, so vdi nam 2000 Tuy nhien, neu xeni xet chi liel ban eo ciu xuit khau cua Viet Nam sang Han Quoc nam 2003 se thiy cd mot sd khac biet so vdi nhirng nam trudc
Xual khau cao su tang manh tdi 43,1%, dat kim ngach ky luc la 22,3 trieu USD, giup lang ly Irgng cua nhdm hang nguyen lieu
Nhdm hang nhien lieu cung tang ty trgng do xuat khau than tim lai dugc Ihj Irudng Hangi quan ao may san giam manh do eae doanhj nghiep Viet Nam tap Irung xuat khau vao Ihj Irudng Hoa Ky Day cung la linh trang chung khdng chi ddi vdi thj trudng Han Qudc ma cdn ddi vdi nhieu thj trudng khac Irong khu vuc nhu Nhai Ban, Dai Loan, Hdng Kdng, Tuy nhien, xual khau chi may lai lang manh, len den 30,6 trieu USD
Xual khau giay dep van tiep tuc da tang trudng lir cac nam trudc, dat 30,1 trieu USD
Trong cac mat hang ndng san, kim ngach xual khau san lai giam, chi cdn 18 trieu USD
do phia Han Qudc giam ban ngach nhap khau Ngugc lai, kim ngach xual khau ca phe liep luc tang, mac dii gia ca phe d miirc thap so vdi cac nam trudc Nam 2003, Viet Nam xuat khau dugc 34.800 tan ca phe sang thj trudng Han Qudc, dat kim ngach 24 Irieu USD Ca phe cua Viet Nam chiem ly trong den 30% trong tdng lugng ca phe nhap khau | cua Han Qudc, vugt tren cac qudc gia xuat khau ca phe 1dm nhu Honduras, Colombia, | Brazil hay Indonesia Trong sd cac thj Irudng Ihugc khu virc Chau A-Thai Binhi duong, Han Qudc la mot trong nhirng thj Irudng nhap khiu nhilu ca phe nhit cua Vi?^
Nam wk
Nam 2008, nhirng nhdm hang xuit khau chinh sang thj irudng Han Qudc vin tilp tuc
NGHIEN c a u DONG BflC fl s d 1(107) 1-2010
Trang 7Nghien cdu khoa hpc
la nhdm hang thuc pham va ddng vat tuoi
sdng, nhdm hang che tao duge phan lgi Iren
nguyen lieu va nhdm hang dd dung gia dinh
chiem khoang 63% Idng kim ngach xual
khau Tiep den la nhdm khoang ebal va
nguyen lieu nang lugng (15,9%) va nhdm
hang may mdc va thiel bj van lai (10,9%)
Nhdm bang nguyen lieu khdng phai nang
lugng chiem ly Irgng khdng dang ke trong
kim ngach xual khau Viel Nam sang Han
Qudc nam 2008 ehi dai 7,5%
b) Ca cdu hdng hod nhap khau
Trai vdi co cau xual khau, co cau nhap
khiu hang hda eiia Viel Nam tir Han Qudc
biln ddng khdng nhieu trong giai doan
1993-2008 Nhdm hang ndng san chiem mdt ly
trgng rat nhd Irong kim ngach nhap khau
(khoang 0,2% din 0,5%), Irong khi nhdm
hang chi tao chiem lir 70% den 80% kim
ngach nhap khau Nhdm hang hda chat vii
cac san pham tir hda chat cung chiem mdt ly
trgng dang ke trong tdng kim ngach nhap
khau, khoang lir 10-15% Thay ddi Idn nhat
trong CO Cciu la nhdm hang nhien lieu khoang
va dau nhdn Nam 1993 khi hai nudc bat dau
cd quan be ngoai giao, nhdm hang nay cd
kim ngach 104 trieu USD, chiem ly trgng
14,5% trong tdng kiim ngach nhap khau cua
Viet Nam tir Han Qudc Con sd nay giam
dan ea ve kim ngach va ty Irgng qua cac
nam, de den nam 2003 chi cdn la 12 Irieu
USD va chiem 0,5% Idng kim ngach nhap
khau
Tuy nhdm hang che tao chiem ty trgng
70-80% trong co ciu nhap khau cua Viel
Nam lir Han Qudc, cao hon mdt chut so vdi
ty trgng nhdm hang nay Irong co eau xuat
khau ciia Vict Nam sang Han Qudc, nhung
tinh chat ciia chiing lai khac nhau Hang che
tao Viel Nam nhap khau lir Han Qudc tap Irung chu yeu la nguyen lieu det may, da, may mdc, Irang Ihiel bj van tai, sal thep, thiel bj vien thdng (nam 2003 chiem ly Irgng den 73,6%) Irong khi hang che lao Viel Nam xuat khau sang Han Qudc lap Irung vao bang del, giay dep, bdng den hinh ti vi, cac loai dd
gd ndi that la nhirng mat bang ed ham lugng che bien d mire do Irung binh
1.3 Mdt sd nhan xet
Dua tren nhiing Irinh bay d Iren ve ddng thai va co cau xuat nhap khau trao ddi hang hda giu'a Viel Nam va Han Qudc, va thue lien nhiing Ihay ddi trong cai each chinh sach kinh te ndi chung va chinh sach ngoai Ihuong ndi rieng cua hai nudc, cd the dua ra mdt sd nhan xet sau day:
Thir nhdt, Irao ddi hang hda giu'a Viet
Nam va Han Qudc dugc phai trien vdi tdc do kha cao vdi ldc do Uing trudng Irung binh kim ngach xual khau ciia Viet Nam sang Han Qudc giai doan 1993-2008 la 27,9% va eiia nhap khau tir Han Qudc la 20,7% Qua
sd lieu nay cd the thay ducmg nhu boat ddng xuat khau ciia Viet Nam sang Han Qudc dudng nhu dang lan at boat ddng nhap khau tir ihj Irudng nay Irong sudt thdi gian dai gan hai Ihap ky Song tren thue te, can can Ihuong mai ciia Viet Nam vdi thj trudng truyen tbdng nay van bj Iham but kha manh tren 5,2 ty USD nam 2008 Van dl nay luy
da dugc chinh phu Viel Nam rat quan tam giai quyet, song cho den nay ket qua chi dirng d chd giam ty Irgng cua Han Qudc trong tdng Iham but can can thuong mai ciia Viet Nam ma Ihdi lir mire cao nbal chiem 56,1% tdng tham hut ea nude nam 1998 xudng cdn 29,3% nam 2008
Trang 8Thir hai, vj tri ciia Viet Nam tren thj
trudng Han Qudc ciing nhu ciia Han Qudc
tren thj trudng Viet Nam deu dugc cai Ihien
dang ke Dua Iren cac sd lieu trong Nien
giam Thdng ke ciia Viet Nam, tir nam 1990
den nay, Han Qudc ludn la mdt trong 10 thj
trudng xual khiu chii ylu ciia Viet Nam^^'
Ve nhap khau, tir giira thap ky 1990 din nay,
Han Qudc ludn la mdt Irong 5 thj trudng
nhap khau Idn nhat cua Viet Nam Nam
1995, nd dimg vj tri thir 2, chi sau Singapo
Tir nam 2000 den nay, Han Qudc ludn dung
vj tri thir 4 trong Idng kim ngach nhap khiu
chia theo Ihi trudng cua Viet Nam, sau
Singapo, Nhat Ban va Dai Loan (rieng nam
2003 sau Nbal Ban, Trung Qudc va Dai
Loan)
Vj tri ciia Viel Nam tren thj trudng Han
Qudc da dugc cai thien dang ke Theo thdng
ke cua Hiep hdi Thuong mai Qudc te Han
Qudc (KITA), nam 2003, Viet Nam xuit
khau sang Han Qudc 510 trieu USD hang
hda, dung Ihir 35 Irong sd cac thj trudng cd
hang xuat khau sang Han Qudc Kim ngach
nhap khau tir Viet Nam chiem ly trgng
0,31% Idng kim ngach nhap khau eiia Han
Qudc Sang nam 2008, Viet Nam da trong
khoang tir Ihu 27-30 trong sd tren 200 nudc
va viing lanh thd xual khau vao Han Qudc
Xual khau sang Viet Nam cd y nghTa quan
trgng ddi vdi sir phat trien ngoai thuong eiia
Han Qudc ndi rieng va ddi vdi su phat triln
kinh te ciia dat nudc nay ndi chung Theo
thdng ke cua Hai quan Han Qudc dugc Hiep
hdi Thuong mai Qudc te Han Qudc cdng bd
'*' Sir dung s6 li§u trich dan ciia V6 Hiing Dung trong bai
"Ngogi Ihucmg Vi?l Nam tu 1991-2000 - Nhung ihanh
luu va suy nghT", dang tren "Nghien ciru kinh te" s6 293,
thing 10/2002, tr 6
42
nam 2003, kim ngach xuit khiu eiia Han Qudc sang Viet Nam la 2,56 ty USD, chilm
ty trgng 1,32% trong tdng kim ngach xuit khau cua Han Qudc va dirng thii 15 trong tdng sd cac thj xuat khau ciia Han Qudc Sang nam 2008, gia trj nhap khau ciia Viet Nam tir Han Qudc da dat tren 7 ty USD va dung trong khoang thir 11-13 trong Idng sd eae thj trudng nhap khau tir Han Qudc
Thir ba, tir nhiing Irinh bay ve eo eau xuat
nhap khau d phan tren, the hien rd sir chenh lech Irong Irinh do phat trien kinh te, dac biet la trinh do cdng nghe giira hai nudc Tuy ty trgng hang che tao trong xual khiu eiia Viel Nam sang Han Qudc la kha Idn, song chu yeu lai la hang hda cd gia trj gia lang thap, va ham lugng cdng nghe khdng cao Ben canh dd, nhdm hang che tao dugc phan loai dua Iren nguyen lieu ciing chiem ty trgng khdng nhd (khoang 20% nam 2008)
Thir ba, mdi trudng chinh sach da dugc
cai thien dang ke, dac biet trong nam nam trd lai day Sau rat nhieu no lire, Hiep djnh khung ve Khu vuc Mau djch Tu do ASEAN
- Han Qudc da dugc ki kit Su kien nay danh dau mdt budc tien mdi trong quan diim lang cudng hgp tac kinh tl khu vuc eiia Han Qudc Ddng thdi, nd cung ddi hdi cac ben tham gia phai cd nhirng cai each chinh sach thich hgp Trong Ihdi gian qua, Han Quoc tiep tuc ap dung khuyin khich cac bien phap thu hiit dau tu va dau tu ra nudc ngoai, nhim nang cao kha nang cai thien trinh do cdng nghe va tim kiem thj trudmg diu tu cd hieu qua hon d ben ngoai Chinh sach thuong mai tiep tuc dugc cai thien theo hudng tang cudmg thuan lgi hda nang cip he thdng hai quan tang cudng ap dung tieu chuin qudc tl
NGHIEN Cdru DdNG B^C fl sd 1(107) 1-2010
Trang 9Nghien cdru khoa hpc
Ben canh dd, mdt sd cai each chinh sach
trong nudc khac, nhu chinh sach canh tranh,
chinh sach thj Irudng lao ddng cung da dugc
thuc hien Iheo hudng gia lang linh minh
bach va de cao vai trd ciia thuong mai cdng
bang trong thuong mai va gia tang tinh linh
hoat cua thj trudmg lao ddng, ddng thdi dua
ra cac bien phap bao ve tdt hon ddi vdi
nhdm ngudi lao ddng de bj tdn thuong khi
lang cudng md cua thj trudmg hoac khi xay
ra rui ro
2 Quan he dau tu* Viet Nam - Han
Quoc
Vdi Igi the ve vdn va cdng nghe so vdi
Viet Nam, ddng FDI chay tir Han Qudc sang
Viet Nam giu vai trd chu dao, so vdi ddng
FDI tir Viel Nam sang Han Qudc Trong giai
doan 1988-2008, long dau tu true tiep cua
Viel Nam sang Han Qudc chi cd 7 du an Irj
gia 2,1 trieu USD vdn dang ki Trong khi dd,
linh din 19/6/2009, Han Qudc diu tu true
liep vao Viet Nam 2183 du an vdi tdng vdn
dang ki la 20,05 ly USD Nhu vay, la mdt
trong mdt sd it nude dau lu vao Viet Nam
ngay tir khi ban hanh Luat Dau tu Nudc
ngoai nam 1987, ngay nay Han Qudc da trd
thanh mdt trong 5 nudc dau lu Idn nhat vao
nudc ta (cimg vdi Nhat Ban, Singapo, Dai
Loan, Malaysia) Vdi thanh tich nay, Viet
Nam dirng thir ba trong sd cac nudc nhan
FDI cua Han Qudc cac nam 2006 va 2007,
dirng sau Trung Qudc va My, vdi ty trgng
9,2% trong Idng sd FDI ciia nudc nay
FDI Han Qudc vao Viet Nam duge phan
bd d ea ba khu vuc, song khdng ddng deu
khu vuc cdng nghiep chiem tdi khoang 70%
tdng vdn dang ki, khu vuc dich vu khoang
28%, sd cdn lai vao khu vuc ndng nghiep
Co cau dau tu ciia Han Qudc vao Viet Nam theo nganh nghe la kha da dang - chu ylu vao cac nganh cdng nghiep nhe nhu det may, giay dep, lap rap d Id, thep, co khi, dien tii, thiet bj dien ehieu sang, dd diing nha bIp, xay dung co sd ha tang, dd thi mdi, van phdng, khach san, bat ddng san, san golf va djch vu giai tri, tiep den la eae nganh buu dien, cdng nghe tbdng tin, che bien hai san, ndng nghiep va duge pham Hau bet cac tap doan, cac cdng ty 1dm cua Han Qudc deu ed dau tu tai Viet Nam Ben canh dd, cac cdng
ty nhd va vira ciing dua nhau dau tu vao thj trudng hiia hen nay
Nhirng tac ddng lich cue cua FDI ndi chung va eiia Han Qudc ndi rieng ddi vdi sir phat trien kinh te cua Viet Nam la kha rd rang gdp phan lam tang tdng vdn dau tu xa hdi, lang cudng chuyen djch eo cau kinh te, lao cdng an viec lam, tao ra eiia cai xa hdi, gdp phan lam gia lang xual khau, ddng gdp vao ngan sach chinh phii Ben canh dd, cung can ghi nhan rang tim kiem lgi nhuan la mue lieu chu yeu cua cac nha dau tu nudc ngoai
Chinh vi nhirng Igi ich dd, ma FDI ludn hap dan ddi vdi ca nudc dau tu va nudc nhan dau
tu
3 Moi lien he thtfcng mai - dau tir trong quan he song phirong Viet Nam -Han Quoc va van de nhap sieu cua Viet
Nam "'
Cd the tim duge mdi lien he thdng qua viec so sanh sd lieu thdng ke ve kim ngach nhap khau cua Viet Nam tir Han Qudc va FDI Han Qudc vao Viet Nam d bang 3
Trang 10Bang 3: Nhap khiu cua Viet Nam tu- Han Qudc va FDI Han Qudc vao Viet Nam
Nam
1991
1992
1993
1994
1995
1996
1997
1998
1999
2000
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
Kim ngach nhap khiu (trieu USD) 198,9 436,2 481,9 727,4 1.351,0 1.450,0 1.556,3 1.422,8 1.440,3 1.730,2 1.893,5 2.285,5 2.624,4 3359,4 3594,1 3908,4 5340,4 7066,3
FDI dang ki (trieu USD) 45,4 140.6 508,5 345,2 656,8 844,5 345,9 27.8 169,5 197,9 209,2 289,5 255,9 274,3 592,3 2780,0 4200,0 2020,0
Ngudn: So lifu ve FDI tir Cue Ddu tu Nudc ngodi, Bo Ki hogeh vd Ddu tu S6 lieu vi kim
nggeh nhap khdu tir Tong cue Hdi quan vd trang web eiia Bo Cong thuang ^,
m
phai dua tren co so khoa hoc va thuc lien
• " 1 *
nhat dinh
Thuc lien cho thiy Viel Nam hien dang
nhap khau kha nhieu nguyen lieu d l phuc vu
cho san xual hang xuil khiu Ddng thdi,
ddng FDI vao Viel Nam ludn keo theo nhap
khau irang thiet bj, may mdc, nguyen lieu
vao nudc ta de phuc vu cho cac eo sd san
xuat eiia hg Nhu vay, viec thu hiil FDI ludn
keo theo nguy co gia lang nhap khiu Vi ihl
TAI LIEU THAM KHAO i
1 Nguyen Hdng Nhung va tap the, Trien
'png vd gidi phdp phdt triin qilan he thircmg mgi Viet nam - Hdn Qudc trong bdi canh hoi
' ""r" ' "tl riL4rri — Hurt \^UUC If Ufl^ UUl <.uiiii " y
Viec Viet Nam gia lang nhap sieu trong irao nhap kinh ti qudc ti, Bao cao tdng hgp dl ti
ddi Ihuong mai vdi Han Qudc la dilu d l
hieu va cd the li giai duge Cd dilu, viec tim
kiem giai phap giam mire nhap sieu nay la
khdng de dang Nd ddi hdi phai cd sir no luc
ca lir phia chinh phu lan doanh nghiep va
nghien cim cip bd ciia Bd Thuang mai nam
2003 ^
2 Cac trang web ciia Bd Cdng ihuomg, Bo
Ke hoach va Diu tu Viet Nam
3 www.kita.org ciia Han Quoc