Các sắc tố quang hợp hấp thụ năng lượng ánh sáng và truyền năng lượng đã hấp thụ được vào phân tử diệp lục a ở trung tâm phản ứng quang theo sơ đồ:.. Carôtenôit Diệp lục b Diệp lụ[r]
Trang 1TRỌNG TÂM ÔN TẬP HKI_SINH HỌC 11_NĂM HỌC: 2020 – 2021
Chủ đề “QUANG HỢP Ở THỰC VẬT”
QUANG HỢP Ở THỰC VẬT
I Khái quát về quang hợp ở thực vật
1 Quang hợp là gì? (GT)
- Quang hợp là quá trình sử dụng năng lượng ánh sáng mặt trời được diệp lục hấp thụ để tổng hợp cacbohidrat
và giải phóng ôxi từ CO 2 và H 2 O
- Phương trình tổng quát :
6 CO 2 + 12 H 2 O ASMT,DL
C 6 H 12 O 6 + 6O 2 + 6H 2 O
2 Vai trò của quang hợp
- Cung cấp thức ăn, năng lượng để duy trì sự sống của sinh giới
- Cung cấp nguyên liệu cho sản xuất công nghiệp và thuốc chữa bệnh cho con người
- Điều hòa không khí
II Lá là cơ quan quang hợp
1 Hình thái, giải phẫu của lá thích nghi với chức năng quang hợp:
- Phiến lá mỏng, rộng, xếp xen kẽ nhận nhiều ánh sáng
- Mặt dưới lá có nhiều khí khổng khuếch tán CO2
- Hệ gân lá giúp vận chuyển nước, ion khoáng
- Có nhiều lục lạp chứa nhiều sắc tố quang hợp
2 Lục lạp là bào quan quang hợp : (hình 8.3)
3 Hệ sắc tố quang hợp :
Hệ sắc tố quang hợp ở cây xanh gồm:
+ Nhóm sắc tố chính là diệp lục: gồm diệp lục a và diệp lục b
+ Nhóm sắc tố phụ là carôtenôit: gồm carôten và xantôphyl
Các sắc tố quang hợp hấp thụ năng lượng ánh sáng và truyền năng lượng đã hấp thụ được vào phân tử diệp lục a ở trung tâm phản ứng quang theo sơ đồ:
Carôtenôit Diệp lục b Diệp lục a Diệp lục a ở trung tâm phản ứng
Chỉ có diệp lục a ở trung tâm phản ứng mới tham gia trực tiếp vào quá trình chuyển hóa năng lượng ánh
sáng thành năng lượng hóa học trong ATP, NADPH
(bảo vệ môi trường)
QUANG HỢP Ở THỰC VẬT C3, C4 và CAM
I Pha sáng (giống nhau ở các nhóm TV)
Khái niệm: Pha sáng là pha chuyển hóa năng lượng ánh sáng đã được diệp lục hấp thụ thành năng lượng của các liên kết hóa học trong ATP và NADPH
Nơi diễn ra: Tilacôit của lục lạp
Nguyên liệu: Ánh sáng, H 2 O
Sản phẩm: NADPH, ATP, O 2 (có nguồn gốc từ H2O)
II Pha tối (khác nhau ở 3 nhóm TV)
Pha tối là pha cố định CO2
Nơi diễn ra: chất nền của lục lạp
Trang 2Chỉ tiêu so sánh Thực vật C3 Thực vật C4 Thực vật CAM
Điều kiện sống
Hầu hết các loại thực vật sống trên Trái đất
Thực vật sống vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới: mía, rau dền, ngô…
Thực vật sống ở vùng hoang mạc và khô hạn:
xương rồng, thanh long…
Tế bào
bao bó mạch
Hiệu suất quang
hợp (NSSH)
(bảo vệ môi trường)
ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC NHÂN TỐ NGOẠI CẢNH ĐẾN QUANG HỢP
I Ánh sáng:
1 Cường độ ánh sáng
Điểm bù ánh sáng: là cường độ ánh sáng mà tại đó cường độ QH = cường độ hô hấp
Điểm bão hòa ánh sáng: là trị số ánh sáng mà tại đó cường độ QH đạt cực đại
Khi chưa đạt đến điểm bão hòa ánh sáng thì cường độ QH tỉ lệ thuận với cường độ ánh sáng
2 Quang phổ của ánh sáng
Quang hợp chỉ xảy ra ở miền ánh sáng xanh tím và đỏ
II Nồng độ CO 2
Cây quang hợp được ở nồng độ CO2 thấp nhất là 0,008 – 0,01%
Quang hợp tăng tỉ lệ thuận với nồng độ CO2 cho đến trị số bão hòa CO2, trên ngưỡng đó QH giảm
III Nước
Là nguyên liệu cho quá trình quang phân li nước trong pha sáng quang hợp
Điều tiết khí khổng điều tiết CO2 vào lá ảnh hưởng đến phản ứng QH
Tạo môi trường cho hoạt động của enzim, trong đó có enzim quang hợp
Khi cây bị thiếu nước 40 – 60% quang hợp giảm hoặc ngừng
IV Nhiệt độ
Nhiệt độ ảnh hưởng đến các phản ứng enzim trong quang hợp
Đối với đa số loài cây, QH tăng theo nhiệt độ đến giá trị tối ưu, trên ngưỡng đó QH giảm
V Nguyên tố khoáng
Tham gia cấu thành enzim quang hợp (N, P, S) và diệp lục (Mg, N); điều tiết đóng mở khí khổng (K); liên quan đến quang phân li nước (Mn, Cl,…)
VI Trồng cây dưới ánh sáng nhân tạo
Sử dụng AS của các loại đèn thay cho AS mặt trời để trồng cây trong nhà có mái che, trong phòng
Lợi ích: khắc phục được điều kiện bất lợi của môi trường, sản phẩm nông sản sạch,…
Kết luận về chủ đề “quang hợp ở thực vật”: Quang hợp quyết định năng suất cây trồng
Quang hợp quyết định 90 - 95% năng suất cây trồng, còn lại 5 - 10% là các chất dinh dưỡng khoáng
Tăng năng suất cây trồng bằng cách:
+ Tăng diện tích lá
+ Tăng cường độ quang hợp
+ Tăng hệ số kinh tế
Trang 3CHỦ ĐỀ “HÔ HẤP Ở THỰC VẬT”
I Khái quát về hô hấp ở thực vật
1 Hô hấp ở thực vật là gì?
Hô hấp ở thực vật là quá trình chuyển đổi năng lượng của tế bào sống Trong đó, các phân tử hữu cơ bị phân giải đến CO2, H2O, đồng thời năng lượng được giải phóng và một phần năng lượng đó được tích lũy trong ATP
2 Phương trình hô hấp tổng quát
C6H12O6 + 6 O2 → 6 CO2 + 6 H2O + Năng lượng (Nhiệt + ATP)
3 Vai trò của hô hấp đối với cơ thể thực vật: Cung cấp năng lượng dưới dạng ATP và duy trì nhiệt độ thuận
lợi cho các hoạt động sống của cây
II Con đường hô hấp ở thực vật
Nơi xảy ra Tế bào chất Tế bào chất, ti thể
Các giai đoạn xảy ra
Đường phân
Không có ôxi
Lên men
Đường phân
Có ôxi
Chu trình Crep
Chuỗi chuyền êlectron
Hiệu quả năng lượng Thấp (2 ATP) Cao (38 ATP)
III Hô hấp sáng
– Hô hấp sáng gặp ở thực vật C3 là quá trình hấp thụ O2 và giải phóng CO2 khi cường độ ánh sáng mạnh gây lãng phí sản phẩm của quang hợp
III Quan hệ giữa hô hấp với quang hợp và môi trường
– Hô hấp và quang hợp là hai quá trình phụ thuộc lẫn nhau
Câu hỏi bổ sung
1 Nội dung các bài học trong SGK và các câu hỏi
2 Câu hỏi khác:
- Tại sao nói hoạt động sống của động vật phụ thuộc hoàn toàn vào thực vật
- Cây có lá màu đỏ, vàng,… quang hợp ntn?
- Vì sao ở TVC4 và TVCAM không có hiện tượng hô hấp sáng
- …
- Lưu ý : có liên hệ thực tiễn