bài Tương tư - Nguyễn Bính | Lớp 11, Ngữ văn - Ôn Luyện

Thôn Đoài ngồi nhớ thôn Đông, Một người chín nhớ mười mong một người.. Gió mưa là bệnh của giời,.[r]

Tương tư

Nguyễn Bính

BÀI GIẢNG NGỮ VĂN LỚP 11

I GIỚI THIỆU

• Tên thật Nguyễn Trọng Bính, quê

ở làng Thiện Vịnh, huyện Vụ Bảo, tỉnh Nam Định

• Thiên nhiên, cảnh vật làng quê là cái nền để nhà thơ bộc lộ cảm xúc

về tình yêu mộc mạc – dang dở

• Tâm hồn dân tộc, giọng điệu dân tộc thấm sâu vào thơ ông

• Tác phẫm: Tâm hồn tôi(1937),

Lỡ bước sang ngang(1940), Hương cố nhân(1941),…

2 Tác phẩm:

• Trích trong tập Lỡ bước sang ngang xuất bản năm 1940

b Đề tài:

• Nỗi nhớ trong tình yêu

c Bố cục: 3 phần

• Phần 1: 4 câu đầu: khơi nguồn tâm trạng

• Phần 2: 12 câu tiếp: giãi bày tâm trạng

• Phần 3: 4 câu còn lại: khẳng định tình cảm

II Đọc – Hiểu tác phẩm:

Tương tư

Thôn Đoài ngồi nhớ thôn Đông,

Một người chín nhớ mười mong một người.

Gió mưa là bệnh của giời,

Tương tư là bệnh của tôi yêu nàng.

Hai thôn chung lại một làng,

Cớ sao bên ấy chẳng sang bên này?

Ngày qua ngày lại qua ngày,

Lá xanh nhuộm đã thành cây lá vàng.

Bảo rằng cách trở đò giang,

Không sang là chẳng đường sang đã đành.

Nhưng đây cách một đầu đình,

Có xa xôi mấy mà tình xa xôi…

Tương tư thức mấy đêm rồi, Biết cho ai, hỏi ai người biết cho !

Bao giờ bến mới gặp đò?

Hoa khuê các, bướm giang hồ gặp nhau?

Nhà em có một giàn giầu, Nhà anh có một hàng cau liên phòng Thôn Đoài thì nhớ thôn Đông, Cau thôn Đoài nhớ giầu không thôn nào ?

1 Bốn câu đầu: khơi nguồn tâm trạng:

 Thôn Đoài ngồi nhớ thôn Đông

-nhân hóa, hoán dụ → nỗi nhớ tràn ngập không gian

 Một người chín nhớ mười mong một người

-Thành ngữ – tăng cấp nỗi nhớ

→Tạo khoảng cách bằng cách đẩy hai đối tượng về hai đầu thơ-xa cách chính là nguyên nhân của nỗi nhớ.

 Gió mưa làbệnh của giời,

Tương tư là bệnh của tôi yêu nàng

- So sánh →tương tư là quy luật tự nhiên trong tình yêu

→ Nỗi nhớ nhung da diết

2 14 câu tiếp: giãi bày tâm trạng:

 Hai thôn chung lại một làng,

- Thu hẹp không gian

 Cớ sao bên ấy chẳng sang bên này?

- Câu hỏi tu từ → băn khoăn, thắc mắc

 Ngày qua ngày lại qua ngày,

- Điệp từ: ngày, qua ngày

- Lá xanh- lá vàng- dùng không gian để chỉ thời gian

→thời gian nặng nề, chậm chạp, vô vị→nỗi buồn triền miên

Không sang là chẳng đường sang đã đành.

Nhưng đây cách một đầu đình,

Có xa xôi mấy mà tình xa xôi…

-Thu hẹp không gian

-Câu hỏi tu từ

→trách móc, hờn dỗi

 Tương tư thức mấy đêm rồi,

Biết cho ai, hỏi ai người biết cho !

- câu hỏi tu từ

- điệp ngữ

→ than thở

 Bao giờ bến mới gặp đò?

Hoa khuê các, bướm giang hồ gặp nhau?

- ẩn dụ, câu hỏi tu từ→ khát vọng lứa đôi

→ tình yêu đơn phương, dấu thầm

3 Bốn câu còn lại: khẳng định tình cảm

• Nhà anh/ nhà em

• Giầu/ cau (nhân duyên)

• Thôn Đoài/ thôn Đông

- cấu trúc song hành

- câu hỏi tu từ

→ hình ành giầu/ cau → khát vọng hạnh phúc lứa đôi

 Giá trị nội dung:

-Bài thơ là một bài tỏ tình, ước vọng kết đơi nhưng mơ hồ, xa xơi, lãng mạn

- Tình quê, hồn quê đậm đà của nhà thơ

 Giá trị nghệ thuật:

-Dùng hình thức thơ ca dân gian để chuyển tải nội dung thẩm mỹ của thơ mới: Chân quê mà lãng mạn

* Chân quê:

- Thể thơ lục bát

-Ngơn ngữ giản dị, hồn nhiên, dân dã

- Cách nĩi quen thuộc của ca dao: ẩn dụ, so sánh

-Khơng gian nghệ thuật: làng xĩm, quê nhà

* Lãng mạn:

- Cái mới trong thơ lục bát: hình thành khổ thơ

- Chất biểu cảm nồng nàn, niềm khao khát tình yêu hạnh phúc

- Cái tơi trữ tình của “tơi yêu nàng”, là cảm xúc của tuổi trẻ