bài Hồi trống cổ thành - La Quán Trung | Lớp 10, Ngữ văn - Ôn Luyện

được ợc mâu mâu thuẫn, thuẫn, xung xung đ đột ột giữa giữa Quan Quan Công Công và và Tr Trươ ương ng Phi Phi.... Mâu thuẫn xung đột giữa Quan Công và Trương Phi.[r]

•• BÀI GIẢNG NGỮ VĂN LỚP 10

II Tiểu Tiểu dẫn dẫn

1

1 Tác Tác giả giả La La Quán Quán Trung Trung (SGK) (SGK)

2

2 Vài Vài nét nét về về tác tác phẩm phẩm

aa Nguồn Nguồn gốc gốc và và quá quá trình trình hình hình thành thành của của tác tác phẩm phẩm

La La Quán Quán Trung Trung ccăăn n cứ cứ vào vào lịch lịch sử, sử, các các truyện truyện kể kể dân dân gian, gian, kịch kịch dân

dân gian gian đ đểể sáng sáng tạo tạo nên nên bộ bộ tiểu tiểu thuyết thuyết lịch lịch sử sử hùng hùng vĩ vĩ gồm gồm 240

240 tiết tiết

Đến Đến đ đời ời Thanh, Thanh, Mao Mao Tôn Tôn C Cươ ương ng nhuận nhuận sắc, sắc, chỉnh chỉnh lí, lí, viết viết các các lời lời bình

bình thành thành 120 120 hồi hồi

b

b Tóm Tóm tắt tắt nội nội dung dung truyện truyện

Kể Kể về về quá quá trình trình hình hình thành, thành, phát phát triển triển và và diệt diệt vong vong của của ba ba tập tập đ

đoàn oàn phong phong kiến kiến Nguỵ, Nguỵ, Thục Thục Ngô, Ngô, từ từ 184 184 đ đến ến 280 280 T Tư ư Mã Mã Viên Viên ccư ướp ớp ngôi ngôi Nguỵ Nguỵ thống thống nhất nhất đ đất ất n nư ước ớc

Tiết: 98+99

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa - La Quán Trung)

cc Giá Giá trị trị tác tác phẩm phẩm

*

* Giá Giá trị trị nội nội dung dung

Ph Phơ ơii bày bày cục cục diện diện chính chính trị trị xã xã hội hội Trung Trung Hoa Hoa cổ

cổ đ đại ại một một giai giai đ đoạn oạn cát cát cứ cứ phân phân tranh, tranh, chiến chiến tranh

tranh loạn loạn lạc, lạc, đ đất ất n nư ước ớc chia chia cắt cắt nhân nhân dân dân cực cực kì

kì khốn khốn khổ khổ đ điêu iêu linh linh

Nguyện Nguyện vọng vọng hoà hoà bình, bình, thống thống nhất, nhất, ổn ổn đ định ịnh của của nhân

nhân dân dân và và tác tác giả giả thể thể hiện hiện ở ở ttư ư ttư ưởng ởng “ủng “ủng L

Lư ưu u phản phản Tào” Tào”;; gửi gửi gắm gắm vào vào một một ông ông vua vua lí lí ttư ưởng ởng L Lư ưu u Bị Bị

Tiết: 98 + 99

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa – La Quán Trung)

* GiáGiá trịtrị nghệnghệ thuậtthuật

NghệNghệ thuậtthuật kểkể truyệntruyện:: SinhSinh đđộng,ộng, hấphấp dẫn,dẫn, chọnchọn lọclọc đư

đượcợc nhiềunhiều chichi tiếttiết lili kìkì hứnghứng thú,thú, nhiềunhiều chỗchỗ mangmang đ

đầyầy kịchkịch tínhtính

KhắcKhắc hoạhoạ nhânnhân vậtvật:: NhânNhân vậtvật cócó cácá tínhtính sắcsắc nét,nét, tínhtính cách

cách nhânnhân vậtvật thểthể hiệnhiện chủchủ yếuyếu quaqua hànhhành đđộng,ộng, ngônngôn ngữ

ngữ

*

* ảnhảnh hhưưởngởng củacủa táctác phẩmphẩm

LàLà táctác phẩmphẩm rấtrất quenquen thuộcthuộc vớivới đđộcộc giảgiả ViệtViệt NamNam

ĐĐưưaa lạilại nhữngnhững kinhkinh nghiệmnghiệm nghệnghệ thuật,thuật, gợigợi ýý đđềề tài,tài, cung

cung cấpcấp chấtchất liệuliệu vvăănn họchọc bổbổ íchích

Tiết: 98 + 99

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa – La Quán Trung)

II Đọc Đọc hiểu hiểu v vă ăn n bản bản

1

1 Đọc Đọc

Giải Giải thích thích từ từ khó khó

Vị Vị trí trí đ đoạn oạn trích trích:: Thuộc Thuộc nửa nửa sau sau hồi hồi 28 28 kể kể lại lại cảnh cảnh gặp gặp gỡ gỡ cảm cảm đ

động ộng của của ba ba anh anh em em kết kết nghĩa nghĩa v vư ườn ờn đ đào ào

Bố Bố cục cục:: 5 5 phần phần

+

+ Trình Trình bày bày:: Giới Giới thiệu thiệu nhân nhân vật vật sự sự việc việc hoàn hoàn cảnh cảnh

+

+ Khai Khai đ đoan oan:: Mâu Mâu thuẫn thuẫn giữa giữa Quan Quan Công Công và và Tr Trươ ương ng Phi Phi

+

+ Phát Phát triển triển::

+

+ Đỉnh Đỉnh đ điểm, iểm, cao cao trào trào

+

+ Mở Mở nút nút (( mâu mâu thuẫn thuẫn đư được ợc giải giải quyết) quyết)

TiÕt: 98 + 99

håi trèng cæ thµnh

(TrÝch: Tam quèc diÔn nghÜa – La Qu¸n Trung)

a

a Tình Tình huống huống gặp gặp gỡ gỡ giữa giữa hai hai anh anh em em Quan Quan Công Công và và Tr Trươ ương Phi

Phi

Quan Quan Công Công v vư ượt ợt qua qua 5 5 cửa cửa ải, ải, chém chém sáu sáu ttư ướng ớng Tào Tào đư đưaa hai hai chị chị dâu

dâu về về với với L Lư ưu u Bị Bị

Tr Trươ ương ng Phi Phi ở ở Cổ Cổ Thành Thành nghe nghe tin tin Quan Quan Công Công bỏ bỏ L Lư ưu, u, hàng hàng Tào Tào nhận

nhận phong phong hầu hầu

ý ý nghĩa nghĩa::

+

+ Tình Tình huống huống éo éo le, le, bất bất ngờ, ngờ, hé hé lộ lộ cho cho ng ngư ười ời đ đọc ọc thấy thấy đư

được ợc mâu mâu thuẫn, thuẫn, xung xung đ đột ột giữa giữa Quan Quan Công Công và và Tr Trươ ương ng Phi Phi

TiÕt: 98+99.

håi trèng cæ thµnh

(TrÝch: Tam quèc diÔn nghÜa – La Qu¸n Trung)

Tiết: 98+99.

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa – La Quán Trung)

b Mâu thuẫn xung đột giữa Quan Công và Trương Phi.

- Mừng rỡ vô cùng, sai Tôn Càn vào báo tin.

- Giao long đao cho người khác, tế ngựa đón.

- Chẳng nói chẳng rằng, lập tức mặc áo giáp, vác xà

mâu lên ngựa dẫn 1000 quân, đi tắt ra cửa bắc; mắt

trợn tròn xoe, râu hùm vểnh

ngược, hò thét như sấm, múa

xà mâu chạy lại đâm Quan Công.

Quan Công Tr Trươ ương Phi

Thái độ,

hành động

Tiết: 98+99.

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa – La Quán Trung)

Nhờ hai chị nói giúp

và nhắc lại “kết nghĩa v

vư ườn ờn đ đào” ào”

Thay Thay đ đổi ổi cả cả cách cách x xư ưng ng hô hô:: mày,

mày, tao tao;; trách trách mắng mắng thậm thậm tệ,

tệ, quyết quyết liều liều chết chết với với Quan Quan Công

Công

Tr Trươ ương ng Phi Phi bừng bừng bừng bừng nổi nổi giận,

giận, vì vì cho cho rằng rằng Quan Quan Công Công phản

phản bội bội lại lại còn còn rêu rêu rao rao “kết “kết nghĩa

nghĩa v vư ườn ờn đ đào” ào”

Nói với Tr Nói với Trươ ương Phi ng Phi bằng lời lẽ khiêm

nh như ường, nhũn nhặn ờng, nhũn nhặn.

Quan Công TrTrươương Phi ng Phi

b Mâu thuẫn xung đột giữa Quan Công và Trương Phi.

Lời nói

Tiết: 98+99.

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa – La Quán Trung)

Tình Tình thế thế: : tình tình ngay ngay, , lí

lí gian gian

Quan Công TrTrươương Phing Phi

Chấp Chấp nhận nhận đ điều iều kiện kiện

Ch Chư ưaa dứt dứt một một hồi hồi trống trống Sái

Sái D Dươ ương ng rrơ ơii đ đầu ầu

Đề nghị chém Đề nghị chém đ đầu t ầu tư ướng ớng Tào

Tào đ để tỏ lòng trung ể tỏ lòng trung.

Tr Trươ ương Phi càng tin ng Phi càng tin Quan Công phản bội.

Ra Ra đ điều kiện thách thức: iều kiện thách thức: Đánh ba hồi trống phải chém

chém đ đầu t ầu tư ướng Tào ớng Tào.

Thẳng Thẳng cánh cánh đ đánh ánh trống trống

Hỏi han cặn kẽ; Rỏ n Hỏi han cặn kẽ; Rỏ nư ước ớc mắt khóc, thụp lạy Vân Tr

Trư ường ờng.

Quân Tào

kéo

kéo đđến.ến

b Mâu thuẫn xung đột giữa Quan Công và Trương Phi.

Tiết: 98+99.

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa – La Quán Trung)

*

* ý ý nghĩa nghĩa::

TạoTạo kịchkịch tínhtính chocho câucâu truyện,truyện, gâygây hứnghứng thúthú chocho ngngưườiời đ

đọcọc

KhắcKhắc hoạhoạ tínhtính cáchcách nhânnhân vậtvật

+

+ TrTrươươngng PhiPhi:: nóngnóng nảy,nảy, ccươươngng trực,trực, trungtrung nghĩa,nghĩa, biết

biết phụcphục thiệnthiện

+

+ QuanQuan CôngCông:: TrungTrung dũng,dũng, giầugiầu nghĩanghĩa khí,khí, khiêmkhiêm nh

nhưườngờng



 CảCả TrTrươươngng PhiPhi vàvà QuanQuan CôngCông đđềuều cócó cửcử chỉchỉ vàvà tháithái đ

độộ củacủa nhữngnhững bậcbậc anhanh hùnghùng

ThểThể hiệnhiện mộtmột chủchủ đđềề quanquan trọngtrọng:: tìnhtình nghĩanghĩa vvưườnờn đđàoào

Tiết: 98+99.

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa – La Quán Trung)

cc ý ý nghĩa nghĩa hồi hồi trống trống

““ Quan Quan Công Công chẳng chẳng nói nói một một lời, lời, múa múa long long đ đao xô

xô lại lại Tr Trươ ương ng Phi Phi thẳng thẳng cánh cánh đ đánh ánh trống trống ch

chư ưa a dứt dứt một một hồi, hồi, đ đầu ầu Sái Sái D Dươ ương ng đ đã ã llă ăn n d dư ưới ới đ

đất ất ” ”



 Lối Lối v văăn n cô cô đ đọng, ọng, hàm hàm súc súc giầu giầu ý ý nghĩa nghĩa

Tiết: 98+99.

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa – La Quán Trung)

ýý nghĩanghĩa::

+

+ ThểThể hiệnhiện rõrõ nétnét tínhtính cáchcách củacủa haihai nhânnhân vậtvật nhấtnhất là

là tínhtính cáchcách vàvà khátkhát vọngvọng giảigiải nghinghi củacủa TrTrươươngng PhiPhi +

+ TạoTạo nênnên khôngkhông khíkhí chiếnchiến trậntrận hàohào hùnghùng đđóó làlà ýý

vị

vị đ đặc ặc biệt, biệt, hấp hấp dẫn dẫn củacủa truyệntruyện TamTam QuốcQuốc

Thử thách Giải oan

Hồi trống

 Hồi Hồi trống trống Cổ Cổ Thành Thành không không chỉ chỉ gợi gợi nên nên không

không khí khí trận trận mạc mạc mà mà h hơ ơn n thế thế nó nó trở trở thành thành biểu

biểu ttư ượng ợng cho cho lòng lòng trung trung nghĩa, nghĩa, cho cho tinh tinh thần

thần dũng dũng cảm, cảm, công công minh, minh, chính chính nghĩa nghĩa của của những

những ng ngư ười ời anh anh hùng hùng

Tiết: 98+99

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa – La Quán Trung)

Tiết: 98+99.

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa – La Quán Trung)

d

d Giá Giá trị trị nghệ nghệ thuật thuật::

Khắc Khắc hoạ hoạ chân chân dung dung nhân nhân vật vật:: diện diện mạo, mạo, ngôn ngôn ngữ

ngữ và và hành hành đ động ộng

Cách Cách kể kể và và tả, tả, sinh sinh đ động, ộng, có có khá khá nhiều nhiều tình tình tiết tiết bất

bất ngờ ngờ thú thú vị vị

Kết Kết cấu cấu chặt chặt chẽ chẽ có có mở mở đ đầu, ầu, thắt thắt nút, nút, phát phát triển, triển, cao

cao trào, trào, cởi cởi nút nút



 Đặc Đặc đ điểm iểm nổi nổi bật bật của của tiểu tiểu thuyết thuyết ch chươ ương ng hồi hồi

Tiết: 98+99.

hồi trống cổ thành

(Trích: Tam quốc diễn nghĩa – La Quán Trung)

III

III Bài Bài tập tập nâng nâng cao cao (Thảo (Thảo luận luận nhóm) 1

1 Trong Trong hai hai nhân nhân vật vật Quan Quan Công Công và và Tr Trươ ương ng Phi, Phi, em

em thích thích nhân nhân vật vật nào? nào? Tại Tại sao?

2

2 DựaDựa vàovào đđoạnoạn trích,trích, viếtviết 1010 dòngdòng phátphát biểubiểu cảmcảm nghĩnghĩ của

của emem vềvề haihai câucâu ththơơ táctác giảgiả viếtviết ởở cuốicuối hồihồi 11

An

An đđắc khoái nhân nhắc khoái nhân nhưư Dực ĐứcDực Đức Tận chu thế th

Tận chu thế thưượng phụ tâm nhânợng phụ tâm nhân ((ƯƯớc sao có ngớc sao có ngưười ngay thẳng nhời ngay thẳng nhưư TrTrươương Phing Phi

Giết sạch những kẻ có lòng phản bội ở trên

Giết sạch những kẻ có lòng phản bội ở trên đđời)ời)