[r]
Trang 1BÀI GI NG ĐI N T Ả Ệ Ử MÔN: TOÁN 7 – Đ I S Ạ Ố
§3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T Ỉ
Trang 2Nêu đ nh nghĩa v đ i l ị ề ạ ượ ng t l ngh ch ỉ ệ ị
đã h c Ti u h c ọ ở ể ọ
KI M TRA BÀI CŨ Ể
Trang 3Hai đ i l ạ ượ ng t l ngh ch là hai đ i l ỉ ệ ị ạ ượ ng liên h v i nhau sao cho khi đ i l ệ ớ ạ ượ ng này
tăng (ho c ặ gi m ả ) bao nhiêu l n thì đ i l ầ ạ ượ ng kia gi m ả (ho c ặ tăng ) b y nhiêu l n ấ ầ
Trang 4Ti t 27 ế §3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T L NGH CH Ỉ Ệ Ị
1 Đ nh nghĩa: ị
Hãy vi t công th c tính ế ứ :
a C nh ạ y (cm) theo c nh ạ x (cm) c a hình ch nh t có ủ ữ ậ kích thước thay đ i nh ng luôn có di n tích b ng ổ ư ệ ằ 12
cm2 ;
b Lượng g o ạ y ( kg ) trong m i bao theo ỗ x khi
chia đ u ề 500 kg vào x bao ;
c V n t c v (km/h) theo th i gian t (h) c a m t v t ậ ố ờ ủ ộ ậ
chuy n đ ng đ u trên quãng để ộ ề ường16 km
12
y
x
=
500
y
x
=
16
v
t
=
?1
Trang 5Ti t 27 ế §3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T L NGH CH Ỉ Ệ Ị
Cac công th c trên co điêm nao giông nhau ? ́ ứ ́ ̉ ̀ ́
Đai l ̣ ượ ng nay băng m t hăng sô chia cho đai l ̀ ̀ ộ ̀ ́ ̣ ượ ng kia.
12
y
x
x
t
=
?1
1.Đ nh nghĩa: ị
N u ế đ i l ạ ư ng y liên h v i ợ ệ ớ đ i l ạ ư ng x theo công ợ
th c ứ y= hay x.y = a (a là m t h ng s khác 0) thì ộ ằ ố
ta nói y t l ngh ch v i x ỉ ệ ị ớ theo h s t l là a ệ ố ỉ ệ
a x
Em hãy cho bi t th nào là hai đ i l ế ế ạ ượ ng t l ỉ ệ
ngh ch? ị
Trang 6Ti t 27 ế
12
y
x
=
500
y
x
=
16
v
t
=
1 Đ nh nghĩa: ị
?1
y.x = 500 t.v = 16
y.x = 12 a)
b) c)
ho cặ
ho cặ
ho cặ
12
16 500
12
500 16
16
16
§3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T L NGH CH Ỉ Ệ Ị
Trang 7Ti t 27 ế §3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T L Ỉ Ệ
NGH CH Ị
?2 Cho bi t ế y t l ngh ch v i ỉ ệ ị ớ x theo h s t l là ệ ố ỉ ệ
–3,5 H i ỏ x t l ngh ch v i ỉ ệ ị ớ y theo h s t l ệ ố ỉ ệ nào ?
V y x t l ngh ch v i y theo h s t l là -3,5 ậ ỉ ệ ị ớ ệ ố ỉ ệ
1 Đ nh nghĩa: ị
Bài làm
Vì y t l ngh ch v i x theo h s t l là -3,5 ỉ ệ ị ớ ệ ố ỉ ệ nên :
⇒
x
y = − 3 , 5
y
x = − 3 , 5
Trang 8Ti t 27 ế §3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T L NGH CH Ỉ Ệ Ị
* Chú ý:
N u ế y t l ngh ch v i x ỉ ệ ị ớ thì x cũng t l ngh ch ỉ ệ ị
v i y ớ và ta nói hai đ i l ạ ượ ng đó t l ngh ch v i ỉ ệ ị ớ nhau.
1.Đ nh nghĩa: ị
Trang 9§3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T L Ỉ Ệ
NGH CH Ị
Ti t 27 ế
1 Đ nh nghĩa ị : (SGK/57)
(v i a là h ng s khác 0 ớ ằ ố )
hay
a
y = xy = a
x
Công th c: ứ
Ví d : ụ Trong các công th c sau, công th c nào bi u ứ ứ ể
th x và y là hai đ i l ị ạ ượ ng t l ngh ch? ỉ ệ ị
y
12 x
Trang 10Ti t 27 ế §3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T L NGH CH Ỉ Ệ Ị
x x1 = 2 x2 = 3 x3 = 4 x4 = 5
y y1= 30 y2 =? y3 =? y4=?
a Tìm h s t l ; ệ ố ỉ ệ
b.Thay m i d u ỗ ấ ? trong b ng trên b ng m t s thích ả ằ ộ ố
h p; ợ
c Có nh n xét gì v tích hai giá tr t ậ ề ị ươ ng ng c a ứ ủ
x 1 y 1 ; x 2 y 2 ; x 3 y 3 ; x 4 y 4 c a x và y ? ủ
?3 Cho bi t hai đ i lế ạ ượng y và x t l ngh ch ỉ ệ ị v i nhau.ớ
1 Đ nh nghĩa: ị SGK/57
(v i a là h ng s khác 0) ớ ằ ố hay
a
y = xy = a
x
Công th c: ứ
2 Tính
ch t: ấ
Trang 11§3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T L Ỉ Ệ
NGH CH Ị
?3
Cho bi t hai đ i l ế ạ ượ ng y và x t l ngh ch ỉ ệ ị v i ớ nhau.
x x1 = 2 x2 = 3 x3 = 4 x4 = 5
y y1= 30 y2 = ? y3 = ? y4= ?
a) H s t l a =?ệ ố ỉ ệ
b) Vì y t l ngh ch v i x theo h s t l ỉ ệ ị ớ ệ ố ỉ ệ
60 nên x2.y2 = 60 suy ra:
60
;
2
y = =
60
; 4
y = = 4 60
5
y = = .
Ti t 27 ế
Trang 12Cho bi t hai đ i lế ạ ượng y và x t ỉ
l ngh chệ ị v i nhau.ớ
y y1=30 y2=20 y3=15 y4=12
a) a = 60; b) y2 = 20; y3 = 15; y4 = 12
d) Có nh n xét gì v tích hai giá tr t ậ ề ị ươ ng ng ứ
x1y1, x2y2, x3y3, x4y4 c a x và y ủ
⇒ x 1 .y 1 = x 2 .y 2 = x 3 .y 3 = x 4 .y 4 = 60
x.y x1y1=? x2y2=? x3y3=? x4y4=?
c) Thay m i d u ỗ ấ “?” trong b ng trên b ng ả ằ
m t s thích h p; ộ ố ợ
2.30 =
x 1 .y 1 = x 2 .y 2 = 3.20 =
4.15 =
x 3 .y 3 = x 4 y 4 = 5.12 =
Bài gi i ả
60 60
TQ
§3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T L Ỉ Ệ
NGH CH Ị
Ti t 27 ế
Trang 13x 2 .y 2 = x 3 .y 3
x 1 .y 1 = x 2 .y 2
§3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T L NGH CH Ỉ Ệ Ị
Ti t 27 ế
x x1 = 2 x2 = 3 x3 = 4 x4 = 5
y y1= 30 y2 = y3 = y4=
?3 Cho bi t ế hai đ i lạ ượng y và x t l ngh chỉ ệ ị v i nhau.ớ
15
*Nh n xét1ậ :Tách hai giá tr tị ương ng c a hai đ i lứ ủ ạ ượng
t l ngh ch luôn không đ i và b ng h s t l ỉ ệ ị ổ ằ ệ ố ỉ ệ
x 1 y 1 = x 2 y 2 = x 3 y 3 = = 60 = a
2
1
= ?x
x 1
2
y y
3
2
= ?x
x 2
3
y y
;
*Nh n xét 2: ậ T s hai giá tr b t kì c a đ i l ỉ ố ị ấ ủ ạ ượ ng này b ng ằ
ngh ch đ o ị ả c a ủ t s hai giá tr tỉ ố ị ươ ng ng c a đ i l ứ ủ ạ ượ ng kia.
Có nh n xét gì v t s hai giá tr b t kì c a hai đ i l ậ ề ỉ ố ị ấ ủ ạ ượ ng t l ỉ ệ ngh ch ? ị
Trang 14§3 Đ I L Ạ ƯỢ NG T L NGH CH Ỉ Ệ Ị
Ti t 27 ế
2 Tính ch t: ấ
• Tích hai giá tr t ị ươ ng ng ứ c a chúng lu n ủ ơ kh ng ơ
đ i ổ (b ng h s t l ằ ệ ố ỉ ệ)
x1.y1= x2.y2= x3.y3= = a
• T s hai giá tr b t kì ỉ ố ị ấ c a ủ đ i l ạ ư ng này b ng ợ ằ
ngh ch đ o ị ả c a t s ủ ỉ ố hai giá tr ị t ươ ng ng ứ c a đ i ủ ạ
l ượ ng kia.
y
x y x
; ;
x y x y
1 Đ nh nghĩa: ị SGK/57
(v i ớ a là h ng s khác 0) ằ ố
hay
a
y = xy = a
x
Công th c: ứ
Hãy nêu các tính ch t c a hai đ i l ấ ủ ạ ượ ng t l ỉ ệ
ngh ch ? ịN u hai đ i l ế ạ ượ ng t l ngh ch v i nhau thì: ỉ ệ ị ớ
Trang 15So sánh đ nh nghĩa, tính ch t c a hai đ i l ị ấ ủ ạ ượ ng t l ỉ ệ thu n và hai đ i l ậ ạ ượ ng t l ngh ch ỉ ệ ị
a
y = x
=
=
Hai đ i l ạ ượ ng t l thu n: ỉ ệ ậ
1) Công th c ứ :
2) Tính ch t ấ :
x1 ng v i y ứ ớ 1
x2 ng v i y ứ ớ 2
Hai đ i l ạ ượ ng t l ngh ch: ỉ ệ ị 1) Công th c ứ :
2) Tính ch t ấ :
x1 ng v i y ứ ớ 1
x2 ng v i y ứ ớ 2
y y
k
x = x = = x y1 1 = x = = a2 y 2
a)
a)
x a
k.x
y =
Trang 16C NG C : Ủ Ố
Bài này g m có hai ph n ồ ầ :
2 Tính ch t: ấ
x1.y1= x2.y2= x3.y3= = a
y
x y x
; ;
x y x y
1 Đ nh nghĩa ị : ( SGK/57)
(v i ớ a là h ng s khác ằ ố 0)
hay
a
y = xy = a
x
Công th c: ứ
Tính ch t 1ấ :
Tính ch t 2:ấ
Trang 17BT 14/58 SGK:
28 công nhân: ? ngày
H ướ ng d n ẫ : G i s ngày đ 28 công nhân xây ọ ố ể
h t ngôi nhà là: x (ngày) ế
Trang 18BT 14/58 SGK:
28 công nhân: x ngày
Gi i ả :
G i s ngày đ 28 công nhân xây h t ngôi nhà là: x ọ ố ể ế
(ngày)
v i nhau nên ta có:ớ
35.168 = 28.x
hay 28.x= 5880
x = 5880: 28= 210
V y 28 công nhân xây ngôi nhà h t 210 ngày.ậ ế
⇒
Trang 19-V nhà h c thu c ề ọ ộ đ nh nghĩa ị và tính ch t ấ
c a hai đ i l ủ ạ ượ ng t l ngh ch ỉ ệ ị
- Chu n b bài :“M t s bài toán v đ i ẩ ị ộ ố ề ạ
l ượ ng t l ngh ch” ỉ ệ ị
H ƯỚ NG D N H C NHÀ Ẫ Ọ Ở
Trang 20Ti t h c hôm nay đ n đây là k t ế ọ ế ế
thúc.