Quan friet Nghi quyet Tmng uong 5 (Khoa VII), Tinh uy Thanh Hda ban hinh Chuong trinh hanh dgng (sd 03/KH-TU ngay 21-7-1993) tip tmng vio cac ngi dung va bien phip co bin nhim chuyen[r]
Trang 1KINH NGHIEM CUA OANG BO T I N H THANH HOA
yt LANH OAO CHUYEN DjCH CO CAU KINH TE NONG NGHIEP
NHifNG NAM DAU D6I MOI
ThS NGUYEN THANH VINH
Budc vao thye hien cdng cudc ddi mdi,
Thanh Hoi cting nhu nhieu tinh trong
ci nude cd diem xuat phit thip, tir mdt nIn
kinh te mit cin ddi trong chien tranh, sin xuit
ndng nghiep lac hau, co sd vat chit yeu kem
frong tinh frang quan lieu bao cip keo dai
nhiing nim sau chien tranh, thien tai xiy ra
lien tiep, cd nam thiet hai rit ning ne
La mgt tinh cd tiem ning ldn ve dit dai va
lao dgng, ed dieu kien thuan Igi cho phit trien
ndng nghiep vi cic nginh kinh te khie, nhung
den nim 1986, dit sir dyng vio ndng nghiep
mm dat 18.6%) dien tich ty nhien co sd vat
chiL nhit la he thdng tieu, thuy Igi phuc vy
frong trgt vi nudi frong thuy sin rit yeu kem;
lim nghiep kem phit trien, rung bi tan phi
nhilu do khai thic bira bat; chit lugng dgi ngii
cin bd thip ci vl ly luan vi nang luc chuyen
mdn so vdi yeu ciu phit trien
1 Tmdc didi ky ddi mdi, Thanh Hoi ciing
nhu nhilu tinh frong ci nudc mac phii sai lim
vl xic dinh ca ciu kinh tl (CCKT) vi co ciu
Ban Tuyen giao Trung uang
dau tu trong kinh te die biet la xic dinh chua rd ca ciu trong mdi nganh kinh te trong dd quan trgng nhit la CCKT ndng nghiep Trong cac bio cio va nghi quyet phat frien kinh te - xa hgi (KT-XH) eua Tinh
uy Thanh Hda nhung nam 1984 - 1986 da neu rd: Ve CCKT, cic cip uy trong tinh chua thuc hien dung chu truang eua Dang
"lay ndng nghiep lam mat tran hing diu" nhu Dai hgi V da khing dinh Rit nhieu vin
de eua bin thin ndng nghiep nhu co ciu mtia vu CO ciu ciy trdng vat nudi d timg vung, timg khu vuc; vin de gidng phin bdn, thude trir siu, thuy Igi cung nhu nhieu vin de khie lien quan den ndng nghiep nhu kho tang, van chuyen, ehe bien chua duge tip tmng giii quyet diing mire, din den tinh frang mit ddng bg trong bin thin ndng nghiep, gay ra ling phi frong cic loai ndng sin, khien cho khd khin ve luong thue thuc phim dien ra trien mien Nhiing tu tudng ddi mdi cd tinh dot phi dugc neu frong Hgi nghi Trung uong 6 khda
V ciia Ding li budc phat tnen quan frgng
Trang 2trong tu duy ly luan ciia Ding ve eon dudng
di len CNXH, die biet la nhiing vin de tiiugc
ve quan diem vi giii phip phit tnen kinh te
frong thdi ky qui do d nude ta, coi ndng
nghiep la mat trdn hdng ddu khong dugc cic
cap uy quan tim quin triet siu sac
Vao dau nhiing nim 1980, Chi thi 100
eua Ban Bi thu vdi ehu truang eii tien cdng
tic khoin, md rdng "khoan sin phim den
nhdm va ngudi lao dgng" trong hgp tie xa
(HTX) ndng nghiep, budc diu dem lai niem
phin khdi cho ndng din, nhung do khdng
quan triet day du tinh than eua Chi thi, nen
chi sau it nam, di xuat hien nhieu tieu eye
frong cdng tic "dinh khoin", tinh frang
"rong cdng phdng diem" khi phd bien, lam
cho mirc thu sin lugng khoin ndng nghiep
frong tinh ngay cing len cao, inh hudng
trye tiep den thu nhip eua ndng din Nhung
sai sdt frong cae chinh sach khoin vi quin
ly frong ndng nghiep eua tinh giy eho sin
xuit ndng nghiep lim vio tinh frang khd
khin, ndng din lung tung, bi dgng, khdng
dim dau tu vi chuyen ddi ciy trdng, vat
nudi de tao ra nang suit cao ban
Co ciu nen kinh te vi co ciu ndi bg
nganh ndng nghiep khdng phit huy duge
tiem ning va the manh eua mdi viing Nim
1986, trong co ciu tdng sin phim xa hgi ciia
Thanh Hda, ndng nghiep vin chiem ty le
cao gin 60% (ci nudc li 38,06%); frong
CCKT ndng nghiep, trdng trgt chiem chu
yeu, tren 72%; frong frong trgt vin chu yeu
la cay luong thye chiem 72,8%), trong cic
loai eiy luong thye, chu yeu li ciy lua
chiem 77%) tdng dien tieh trdng trgt, cay thye phim 3,8%o, ciy cdng nghiep 9,3%, cay
in qui vi ciy khie chi dat 1,2%) Chin nuoi, nudi trdng thuy sin kem phit trien, chiem
ty trgng rat thap trong co ciu nginh nong nghiep, khoing I9,5% the hien rit ro mgt nen kinh te mit cin ddi, chim phit trien San xuit ndng nghiep eo bin van trong tinh trang quing canh va dgc canh ciy lua nudc, mang rd tinh tu cung, tu cap,
ty tuc, manh mun va dua vio tu nhien la chinh Ket qua sin xuit luong thuc quy thde den nim 1986 mdi dat 85 van tan, khien eho Thanh Hda van la tinh ngheo va thieu luong thuc trim trgng
Trong liic nen kinh te ndng nghiep kem phit trien Ding bg lai tip tmng diu tu vao mgt sd edng trinh frgng diem, nhit la cac cdng trinh thiiy Igi chua ed hieu qua; xay dung nhieu md hinh khdng phti hgp vdi thuc tien eiia dia phuong va khi nang tiep nhan eua ndng din, lim cho ket qui thu dugc frong sin xuit ndng nghiep chua tuang ximg vdi yeu ciu dit ra Cae md hinh deu khong
cd khi ning nhin rdng vi chiia dung nhieu yeu td bit cap, duy y ehi 6 nhieu dia phuong, ti le ddi ngheo ting len, nhieu hg ndng dan fri mgng dit cho HTX di tim cong viee lim in khac
Nhiing yeu kem neu fren cd nguyen nhan, frong dd ed nguyen nhin rat quan frgng la do chua quan triet siu sac, ning dgng chu fruong, dudng ldi eua Dang frong qua trinh lanh dao chuyen dieb CCKT ndng nghiep phii hgp vdi die diem thuc tien dia phuong
Trang 32 Nhim sdm khie phyc nhtrng ban ehe,
ylu kem neu fren, Dai hdi lin thu XII
(10-1986) eua Dang bg tinh Thanh Hda neu rd:
"Quin tnet van dyng sang tao dudng loi
chinh sach va cic nghi quylt ciia Trung uong
vao thye tien dia phuong:
- Tmdc het, xic dinh phuong hudng va
xay dyng CCKT sat hgp nhim khai thic tot
nhit ngudn tai nguyen va rimg thi manh eua
dia phuong v i timg don vi co sd
- Gin viec xiy dyng co sd vat chit ky
thuat ap dung nhanh cic tien bg khoa hge ky
thuat vio sin xuit ddi sdng vdi cii tien quin
ly, cung cd quan he sin xuit XHCN
- Chip hanh dimg din cic chinh sich ddn
bay kinh te Kip thdi phit hien, de xuit va
quyet dinh cae chinh sich ey the, sinh dgng,
lim ddng lye manh me eho thue diy phit trien
kinh te ndng nghiep "'
Tren tinh thin dd, Dai hgi Ding bd tinh
Thanh Hda lin thir XII xic dinh rd phuong
hudng chien luge kinh te li: Tir luong thuc,
xudt khdu, sdn xudt hdng hod phong phu da
dgng md di len, vdi nhting nhiem vu quan
frgng li: "Tip tiling sire phit tiien ndng
nghiep toan dien, trgng tim la sin xuat luong
thuc, thye phim, coi ndng nghiep thue su la
mat fran hing diu, dua ndng nghiep mgt budc
len sin xuit ldn xa hgi chu nghia "
Sau Dai hgi Ban Chip hinh Ding bg
Thanh Hda d i kip thdi nim bit nhung quan
diim ddi mdi eua Ding, tip tiung linh dao
quan friet nhiem vu cip bich nhit li sin xuit
ndng nghiep nhim giii quyet nhanh vin de
tarde mit la luong thye Tinh uy Thanh Hda
da chi dao ddi mdi co cbe quin ly kinh te, timg budc ddi mdi CCKT ndng nghiep theo hudng diy manh phit trien nen kinh te hang hda nhieu thinh phin "Thdng thoang, md cira"
Quan tnet va van dyng sing tao Nghi quyet
10 ciia Bg Chinh tri "Ve ddi mdi quan ly kinh
te ndng nghiep", tir nim 1989, Ding bg Thanh Hda da ban hanh Chuong trinh hanh
dgng va cac nghi quyet vi ddi mdi ca ehe
qudn ly trong cdc HTX ndng nghiep (Nghi
quyet 15); Doi mdi co chi qudn ly trong nghe
bien (Nghi quyet 16); Ddi mdi ca ehe qudn ly kinh te ndng ldm nghiep trung du miin niii
(Nghi quyet 21); cic nghi quyet kem theo nhung bien phap ve "khoan hg" frong ndng nghiep timg budc dieu chinh quan he san xuit, quan he sir dyng tu lieu sin xuit, phin
bd lai va giao quyen sir dung liu dai ve dit dai, mat nudc, bai trieu, ddi ning cbo cic bg ndng din; ddng thdi, chuyen nhugng eho hg nhting cdng cy, thiet bi co sd ky thuat khdng
cd yeu ciu sin xuit tap trung nhim xda bd din CO cbe tip trung quan lieu, bao cip tien tdi ddi mdi quin ly sin xuit kinh doanh, ddi mdi ehe do phin phdi phii hgp vdi quan he sin xuit mdi frong ndng nghiep
Quan tnet v i tnen khai Nghi quyet Dai hgi
VII v i Cuong linh xdy dimg ddt nudc trong
thdi ky qud do len chii nghia xd hgi va Chien lirac phdt triin kinh te - xd hgi den ndm 2000,
Dai hgi lan thir XIII Ding bg tinh Thanh Hda (9-1991) tiep frie de ra nhiing chii tmong vi mye tieu ldn diy nhanh tdc do phat trien sin xuit ndng nghiep frong 5 nim 1991-1995,
Trang 4trong dd neu rd: "Ddi vdi ndng nghiep la mat
trgn hdng ddu, cin tip trung hon ntra de phat
trien ndng nghiep toin dien vdi mgt ea eau
hgp ly theo hudng sin xuit hang hoa Trong
dd, cbii trgng edng tie chuyen ddi bg gidng,
khai thic the manh ciia timg vimg sinh thai;
diy manh sin xuit luong thue, bio dim can
ddi nhu ciu luong thye tren dia bin tinh; diy
nhanh sin xuit eiy edng nghiep ed hieu qui
cao, cd thi tmdng dn dinh, thu hut nhieu lao
dgng nhu thude li, dau tim, mia, ehe, lac, cdi
day ; phat tnen chin nudi gia sue, gia cim
Gin sin xuit vdi cdng nghiep ehe bien rir co
sd, tao ra co ciu miia vy hgp ly" ^
Quan friet Nghi quyet Tmng uong 5
(Khoa VII), Tinh uy Thanh Hda ban hinh
Chuong trinh hanh dgng (sd 03/KH-TU
ngay 21-7-1993) tip tmng vio cac ngi dung
va bien phip co bin nhim chuyen dich
nhanh CCKT ndng nghiep, ndng thdn, tip
tmng hoan thinh viec giao quyen sir dung
dat dn djnh liu dii cho hd ndng din, "tao
dieu kien thuan Igi de hg thuc su trd thinh
don vi sin xuit kinh doanh ty ehu"; ddi mdi
cin bin co ciu nen kinh te, nhit la CCKT
ndng nghiep, ndng thdn, ddng thdi ddi mdi
cin bin cic HTX ndng nghiep ei ve td
chirc, phuong thire hanh dgng, ngi dung
kinh doanh vi co ehe qliin ly
Nhting chu truang ciia Tinh uy ciing
dugc the hien rd net fren cic nghi quyet
phit trien KT-XH hing nam, cac nghi
quyet chuyen de ve kinh te ndng nghiep,
ndng thdn; cae ehuong trinh hanh dgng
thuc hien nghi quyet Trung uong, cic
thdng bio ket luan va cic chi thj ciia Ban Thudng vu Tinh uy, cac chinh sich ciia UBND cac cap vira quin triet siu sac tinh thin nghi quyet eua Ding, vira giai quyet dung din mdi quan he giiia nhiem vu cip bich trude mit vdi nhiing nhiem vu chien luge liu dai, tao ca sd dua nhanh nghi quyet vio eude sdng Dai hgi lan thii XIV (thing 5-1996) Dang bg tinh Thanh Hda nhan dinh: "Quin triet vi van dung eae quan diem ddi mdi va nhtrng chii truang eua Trung uong, ddng thdi can cii vao tinh hinh thue te eua dia phuong, Tinh
uy Thanh Hda da ed nhiing ehu truang nhay ben, sing tao va dugc cudc song chimg minh la dung din""*
Tren thue te, eae ehu tmong ve giao dat ndng nghiep, dit lim nghiep dn dinh liu dai cho ndng din; ve ddi mdi HTX va phat tnen cic hinh thirc kinh te hgp tic di tao dgng luc quan frgng trong phit trien kinh te d ndng thdn, giii phdng sire sin xuit, thiic day tiem ning sing tao eua quan ehung •vuon len xoa ddi giim ngheo, lam giiu chinh ding, gop phin ddi mdi bg mat ndng thdn Chu tmong khai thac tiem ning kinh te bien, tmng du, mien nui da lam ting dien tieh nudi trdng hai sin, ting dien tieh mia va frd thanh nhirng vimg kinh te phat trien, hieu qui ldn, cai thien dang ke ddi sdng nhin din Vdi chii tmong chinh sich phat trien kinh te nhieu thanh phin da diy manh sin xuit kinh doanh eua cae td hgp tic, cic trang trai hg tu nhan frong ndng nghiep Nhieu hinh thirc kinh te hgp tic mdi dugc thinh lip va boat dgng co
Trang 5hieu qua lim cho khi thi sin xuiL kinh
doanh frong ndng nghiep ndng thdn trd nen
sdi dgng
Dudi sy lanh dao eua Ding bg tinh, nhilu
cip uy, chinh quyen trong tinh da van dyng
sang tao cac nghi quyet eua Tmng uong, chu
dgng bd tri v i sap xep lai sin xuiri dilu
chinh CO ciu diu tu, CCKT theo hudng phit
huy Igi the eua timg co sd, timg vung sinh
thii, dem lai hieu q u i kinh te ngay cang cao
ban Cdng tic chi dao td cbiic thuc hien eua
Thudng vy Tinh uy, cic Ding doan, Ban
Can sy, cic Ding uy true thugc ed nhieu tien
bg Cic chit tmang eua Tinh uy cung dugc
the ehe h o i bing cic quy dinh, ke hoach,
hudng din v i cic chuong trinh hinh dgng cy
the Vi vay, vira ning eao nang lyc va vai frd
lanh dao eua Dang bg, vira dua nhanh cic
chu tmang, nghi quyet vio hien thye trong
ddi sdng xa hgi
Chi sau 10 nim ddi mdi, ndng nghiep
Thanh Hda d i dat dugc nhting thinh tiju
quan frgng CCKT ndng nghiep duge
chuyin dich theo hudng tich eye Thanh
Hda tii mgt tinh thilu an thudng xuyen,
hing nim phii dua vio sy giup dd rit ldn
ciia N h i nudc (khoang 10-15 van tin luong
thuc) tu khi thuc hien ehe do khoan trong
ndng nghiep theo Nghi quyet 10 eua Bg
Chinh fri Khda VI, Thanh Hda khdng nhung
dip ung du luong thue trong nhin dan ma
cdn du thtra ban 1 van tin luong thuc hang
hda N i m 1995 Thanh Hda da dat ngudng 1
frieu tin luong thuc; chin nudi, nudi trdng
thuy sin deu phit trien vdi tdc do ngay cang cao ban, lam co sd cho cac nganh kinh te frong tinh phit trien manh me frong nhting nim tiep theo
Tuy nhien, diy mdi la thdi ky diu ciia qui trinh ddi mdi v i li giai doan cdn dan xen giiia CO ehe cii quan lieu, bao cip sang co cbe mdi, phit trien sin xuit hing hoi, nen "Nhip
do ting tmdng kinh te eua Thanh Hda edn chim so vdi binh quin chung frong ci nudc, mgt sd mat chua thuc su viing chic, chua tuong xung vdi tiem ning, co ciu kinh te chuyen dich cdn cham Ndng, lim nghiep vin cdn mang ning tinh dgc canh" ^
Nhting ket qui budc diu ciing nhu nhting han cbe trong edng tic lanh dao chuyen dich CCKT ndng nghiep ciia Ding bg Thanh Hoi giai doan nay da de lai kinh nghiem quy ca
ve ly luan va thuc tien eho cac cip uy Ding dia phuong trong nhiing nim tiep theo
1, 2 Tinh uy Thanh Hoi (1986): Vdn kien
Dgi hgi dgi bieu Ddng bg tinh Thanh Hod ldn thir XII tai lieu luu hinh ngi bg, fr 29, 35
3 Tinh uy Thanh Hoa (1991): Vdn kien Dgi
hgi dgi bieu Ddng bg tinh Thanh Hod ldn thir XIII, Nha xuit bin thanh Hda, fr 99,100
4, 5 Tinh uy Thanh Hoi (1986): Vdn kien
Dgi hgi dgi bieu Ddng bg tinh Thanh Hod ldn thicXIV, luu hanh ngi bg, fr 25,23-24