Giáo trình Tin học trong quản lý xây dựng

giải các bài toán trong phân tích định lượng trong khoa học quản lý.. Phân tích bài toán điểm hòa vốn.[r]

Trang 1

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC MỞ TP HCM

-

GIÁO TRÌNH ĐIỆN TỬ MÔN HỌC

TIN HỌC TRONG QUẢN LÝ

XÂY DỰNG

Bộ môn Kinh tế xây dựng & Quản lý dự án

Khoa Kỹ thuật & Công nghệ

TP Hồ Chí Minh, ngày 17 tháng 11 năm 2008

Trang 2

Giáo trình điện tử môn học “TIN HỌC TRONG QUẢN LÝ XÂY DỰNG”

GV ThS Nguyễn Thanh Phong –Khoa Kỹ Thuật & Công Nghệ 1

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC MỞ TP HCM - GIÁO TRÌNH ĐIỆN TỬ MÔN HỌC

TIN HỌC TRONG QUẢN LÝ XÂY DỰNG

I THÔNG TIN VỀ TÁC GIẢ GIÁO TRÌNH

1 Họ và tên: NGUYỄN THANH PHONG

2 Sinh năm: 17/11/1982

3 Ảnh:

4 Chức danh: Giảng viên - Học vị: Thạc sĩ (Quản lý dự án Xây dựng)

5 Địa chỉ liên lạc : Bộ môn Kinh tế Xây dựng & Quản lý dự án,

Khoa Kỹ Thuật & Công Nghệ, Phòng 312 (Lầu 3),

Trường Đại học Mở Thành Phố Hồ Chí Minh,

97 Võ Văn Tần, Phường 6, Quận 3, Tp Hồ Chí Minh

6 Điện thoại: (08) 9300948- Di động: 090.5957580

7 Email: dhmotphcm@yahoo.com

8 Lịch tiếp sinh viên hàng tuần:

Giảng viên tiếp và giải đáp thắc mắc cho sinh viên tại Văn Phòng Khoa Kỹ Thuật & Công Nghệ, Phòng 312 (Lầu 3), Trường Đại học

Mở Tp.HCM, 97 Võ Văn Tần, Phường 6, Quận 3, Tp Hồ Chí Minh theo lịch như sau:

Trang 3

Thứ Hai Thứ Ba Thứ Tư Thứ

Năm

Thứ Sáu

Thời

gian

14:00-17:00

Trang 4

II THÔNG TIN TỔNG QUÁT VỀ MÔN HỌC

1 Tên môn học: TIN HỌC TRONG QUẢN LÝ XÂY DỰNG

2 Mã số Môn Học:TH2209

3 Số đơn vị học trình và giờ học:

- Môn Tin học trong quản lý Xây dựng bao gồm 2 đơn vị học trình (tương ứng với 30 tiết giảng dạy lý thuyết)

- Phân bổ thời gian: 30:00:15 (30 tiết giảng dạy trên lớp và 15 tiết sinh viên tự làm bài tập ở nhà)

- Giờ học: Sáng thứ 5 (từ 7:00 đến 11:00) hoặc chiều thứ 5 (13:00 đến 17:00)

4 Mục tiêu của môn học:

- Về kiến thức: Môn học này sẽ cung cấp cho sinh viên các kiến thức nền tảng cơ bản về các ứng dụng của phương pháp định lượng

nhằm hỗ trợ cho việc ra quyết định trong các vấn đề quản lý nói chúng

và quản lý dự án & tổ chức thi công xây dựng nói riêng

- Về kỹ năng: Sau khi kết thúc khóa học này, sinh viên sẽ có các khả năng như sau:

+ Áp dụng các phương pháp phân tích định lượng trong khoa học quản lý để ứng dụng trong lĩnh vực quản lý dự án và thi công xây dựng;

+ Sử dụng thành thạo các công cụ tin học ứng dụng để phân tích định lượng trong quản lý xây dựng như: Excel, Excel Solver Premium, Excel QM, QM for Windows, ABQM, QSB, Win QSB, IORTutorial, Lindo, Lingo, Insight, Whatbest, Treeplan, Crystall Ball, @Risk, Expert Choice…

5 Yêu cầu môn học:

- Môn học tiên quyết: Không

- Môn học trước: Toán cao cấp, Quản trị học, Thống kê ứng dụng

trong quản lý,

Trang 5

Tin học đại cương

6 Hình thức giảng dạy-học tập:

- Phương pháp giảng dạy chính yếu của môn học là giảng dạy lý

lớp học

- Do đó, trước khi đến lớp, SV nên đọc các bài đọc bắt buộc đã được

GV ghi chú trong “Tài liệu hướng dẫn học tập môn học”

- SV phải tham dự lớp đều đặn để nghe giảng và tự học, làm bài tập

thì sẽ dễ dàng nắm bắt nội dung môn học Các bài giảng của GV được thực hiện chủ yếu trên máy chiếu (Projector)

- Công cụ hỗ trợ: Máy tính & Projector, phấn và bảng viết

7 Mạng hỗ trợ học tập trực tuyến dành cho sinh viên:

SV truy cập vào diễn đàn elearning của trường Đại học Mở TPHCM theo địa chỉ sau:

http://elearning.ou.edu.com/Khoa KTCN/Bộ môn Kinh tế Xây dựng

và Quản lý dự án

8 Phạm vi và đối tượng sử dụng giáo trình:

- Sinh viên ngành Xây dựng:

+ Chuyên ngành Xây dựng dân dụng & Công nghiệp;

+ Chuyên ngành Cầu đường;

+ Chuyên ngành Thủy lợi- thủy điện-Cấp thoát nước;

+ Chuyên ngành Kinh tế Xây dựng;

+ Chuyên ngành Quản lý dự án xây dựng

- Ngoài ra, giáo trình này còn có thể dùng tham khảo cho sinh viên các chuyên ngành kinh tế kỹ thuật và quản trị kinh doanh của tất cả các trường đại học trong các môn học có liên quan như:

+ Phân tích định lượng trong quản lý;

+ Phương pháp định lượng trong quản lý;

Trang 6

+ Vận trù học;

+ Khoa học trong quản lý;

+ Hệ hỗ trợ ra quyết định;

+ Tối ưu hóa;

+ Toán kinh tế/Toán tối ưu;

+ Toán ứng dụng;

+ Quy hoạch tuyến tính

- Giáo trình này chưa xuất bản, hiện đang lưu hành nội bộ trong

trường đại học Mở Tp.HCM

9 Từ khóa của môn học (10 từ khóa chính):

- Tiếng Anh: Management Science, Quantitative Analysis, Quantitative Methods, Operations Research, Decision Science, Decision Making, Decision Analysis, Linear Programming, Simulation, Modelling

- Tiếng Việt: Khoa học quản lý, Phân tích định lượng, Phương pháp định lượng, Vận trù học, Khoa học ra quyết định, Ra quyết định, Phân tích ra quyết định, Quy hoạch tuyến tính, Mô phỏng, Mô hình hóa

10 Tài liệu tham khảo:

A - Tài liệu tham khảo chính: (sinh viên chọn một trong 3 quyển sách sau đây)

[1] Bernard W Taylor III, Virginia Polytechnic Institute and State

University, 2007 Introduction to Management Science, 9th Edition, Prentice Hall International, Inc

[2] Anderson, Sweeney, Williams, University of Cincinnati, 1997 An introduction to management science: Quantitative approaches to decision making, 8th Edition, West Publishing Company

[3] Barry Render, Ralph M.Stair Jr., Michael E Hanna, Florida State

University, 2008 Quantitative Analysis for Management, 10th

Edition, Prentice Hall International

Trang 7

(Ghi chú: Các quyển sách ở trên đều có tại thư viện trường đại học

Mở Tp.HCM)

B- Tài liệu tham khảo thêm: (theo thứ tự ưu tiên từ trên xuống dưới)

[1] Nguyễn Thống, Cao Hào Thi, Trường đại học Bách Khoa

TP.HCM, 1998 Phương pháp định lượng trong quản lý, Nhà xuất

bản Thống Kê

[2] Lê Văn Kiểm, Phạm Hồng Luân, 2005 Những bài toán tối ưu trong quản lý kinh doanh xây dựng, Nhà xuất bản Đại học Quốc Gia TP Hồ Chí Minh

[3] Đỗ Thị Xuân Lan, 2005 Phương pháp Định lượng và công cụ tin học ứng dụng trong quản lý xây dựng, Nhà xuất bản Đại học Quốc Gia TP Hồ Chí Minh

[4] TS Huỳnh Trung Lương, ThS Trương Tôn Hiền Đức, 2003

Phương pháp Định lượng trong quản lý và vận hành, Nhà xuất bản Khoa học và Kỹ Thuật

[5] Phạm Công Hà, 2007 Toán quy hoạch ứng dụng trong giao thông vận tải, Nhà xuất bản Giao thông vận tải

[6] Bùi Trọng Cầu, Masahiko Kunishima, 2007 Đánh giá giải pháp thiết kế, Nhà xuất bản Xây dựng, Hà Nội

[7] Hamdy A.Taha, University of Arkansas, Fayetteville, 2007

Operations research: An introduction, 8th Edition, Pearson Prentice Hall

[8] Hillier, Lieberman, Stanford University, 2001 Introduction to Operations Research, 8th Edition, McGraw-Hill Companies

[9] Ernest Forman, Professor of Management Science, George

Washington University Decision By Objectives: How to convince others that you are right

Trang 8

III NỘI DUNG VÀ PHÂN BỐ THỜI GIAN GIẢNG DẠY CỦA MÔN HỌC

1 Nội dung chính của môn học

TS LT BT

1 Giới thiệu phân tích định lượng trong quản lý

xây dựng

5 5 0

2 Phân tích ra quyết định 5 3 2

3 Ra quyết định đa tiêu chuẩn 5 3 2

4 Quy hoạch tuyến tính 5 3 2

6 Ứng dụng mô phỏng trong quản lý và kỹ

thuật

5 3 2

Tổng cộng 30 20 10

2 Hướng dẫn học tập và nội dung chi tiết:

Sinh viên xem nội dung chi tiết trong từng chương của giáo trình điện

tử này

IV PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ MÔN HỌC

Phương pháp đánh giá môn học Trọng số

1 Tiểu luận/Bài tập (lấy điểm kiểm tra giữa

học kỳ)

30% = 3 điểm

2 Thi cuối học kỳ (Hình thức: Đề thi mở) 70% = 7 điểm

Tổng cộng 100% = 10 điểm

V CÁN BỘ THAM GIA GIẢNG DẠY

A - Giảng viên cơ hữu trường Đại học Mở Tp.HCM:

1 ThS Nguyễn Thanh Phong, Khoa Kỹ Thuật & Công Nghệ, Trường Đại Học Mở Tp.HCM

Trang 9

2 ThS Trần Trung Dũng, Khoa Kỹ Thuật & Công Nghệ, Trường Đại học Mở Tp.HCM

3 Nguyễn Văn Khanh, Khoa Kỹ Thuật & Công Nghệ, Trường Đại Học Mở Tp.HCM

4 Lâm Ngọc Trà My, Khoa Kỹ Thuật & Công Nghệ, Trường Đại học Mở Tp.HCM

B- Giảng viên thỉnh giảng:

1 PGS Lê Văn Kiểm, Khoa Kỹ Thuật Xây dựng, Trường Đại Học

Bách Khoa Tp.HCM

2 PGS TS Nguyễn Thống, Khoa Kỹ Thuật Xây dựng, Trường Đại

Học Bách Khoa Tp.HCM

3 TS Phạm Hồng Luân, Phó trưởng Ban quản lý dự án, Đại học

quốc gia Tp.HCM

4 ThS Đỗ Thị Xuân Lan, Bộ môn Thi công, Khoa Kỹ Thuật Xây

dựng, Trường Đại Học Bách Khoa Tp.HCM

TP Hồ Chí Minh, ngày 20 tháng 11 năm 2008

Trưởng Khoa duyệt Người biên soạn giáo

trình điện tử

TS Hoàng Mạnh Dũng ThS Nguyễn

Thanh Phong

Trang 10

1

MỤC LỤC

Trang

Chương 1: Giới thiệu phân tích định lượng

trong quản lý xây dựng

1-46

Chương 3: Ra quyết định đa tiêu chuẩn 167-238

Chương 6: Ứng dụng kỹ thuật mô phỏng

trong quản lý kỹ thuật

468-544

Trang 11

CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU PHÂN TÍCH ĐỊNH LƯỢNG

TRONG QUẢN LÝ XÂY DỰNG (INTRODUCTION QUANTITATIVE ANALYSIS

FOR CONSTRUCTION MANAGEMENT)

MỤC TIÊU HỌC TẬP

Sau khi hoàn tất học tập chương 1, sinh viên sẽ có khả năng:

1 Mô tả các thủ tục trong phân tích định lượng

2 Nhận biết các ứng dụng của phân tích định lượng trong thực tế

3 Nhận dạng các phần mềm tin học dùng để lập trình và ứng dụng

giải các bài toán trong phân tích định lượng trong khoa học quản lý

4 Phân tích bài toán điểm hòa vốn

1 GIỚI THIỆU PHÂN TÍCH ĐỊNH LƯỢNG TRONG QUẢN LÝ XÂY DỰNG

Phân tích định lượng là gì? Phân tích định lượng trong quản lý là một phương pháp khoa học dựa trên các phép tính toán để nghiên cứu việc tạo ra các quyết định trong quản lý Các thuật ngữ chuyên môn thường được dùng để chỉ các phương pháp định lượng để hỗ trợ ra quyết định bao gồm: Phân tích định lượng (Quantitative Analysis); Phương pháp định lượng (Quantitative Methods, Quantitative Approaches); Nghiên cứu tác vụ/Vận trù học (Operations Research); Khoa học quản lý (Management Science); hay Khoa học ra quyết định (Decision Science)

Phương pháp định lượng bắt đầu từ dữ liệu và vai trò chính của

phương pháp này là xử lý dữ liệu để đưa ra kết quả là thông tin hữu ích phục vụ cho quá trình ra quyết định Máy vi tính và các phần mềm

Trang 12

Chương 1 GIỚI THIỆU PHÂN TÍCH ĐỊNH LƯỢNG TRONG QUẢN LÝ XÂY DỰNG

GV.ThS Nguyễn Thanh Phong - Trường Đại học Mở TP.HCM 8

chuyên dụng là các công cụ hỗ trợ đắc lực cho quá trình phân tích định lượng

Hình 1.1 Vai trò phương pháp định lượng trong quản lý

Tuy phương pháp định lượng có vai trò quan trọng nhưng trong mọi trường hợp ra quyết định các nhà quản lý đều phải xét đến cả hai cách

tiếp cận phân tích định lượng và phân tích định tính (quantitative

and qualitative analysis) Chúng ta có thể dùng phân tích định lượng

để xem xét các phương án như đầu tư vào ngân hàng, vào thị trường bất động sản hay vào thị trường chứng khoán bằng cách tính toán mức đầu tư phù hợp hoặc sử dụng các công cụ phân tích các chỉ số tài chính của các công ty chứng khoán hay dự báo khả năng phát triển của các công ty này Tuy nhiên, cũng có nhiều yếu tố định tính khó lượng hóa (không thể cân, đo, đong, đếm được) như luật lệ, truyền thống văn hóa, thời tiết, thay đổi về chính sách hay những đột phá của công nghệ…Vì vậy, ta cần phải sử dụng cách tiếp cận phân tích định tính Trong nhiều trường hợp, phân tích định tính tỏ ra rất quan trọng

hỗ trợ các chuyên gia trong quá trình đưa ra các quyết định trong quản

lý

2 NGUỒN GỐC LỊCH SỬ VÀ PHÁT TRIỂN CỦA PHƯƠNG PHÁP ĐỊNH LƯỢNG TRONG QUẢN LÝ

Tuy phân tích định lượng đã tồn tại từ đầu thế kỷ, nhưng phải đến đầu thập niên 1900, Frederick Winslow Taylor mới là người đi tiên phong trong việc đặt ra được những nguyên lý nền tảng cho việc áp dụng nó trong quản lý Trong Thế chiến thứ II, rất nhiều kỹ thuật định lượng đã được nghiên cứu triển khai để hỗ trợ cho quân đội, và sau thế chiến, các kỹ thuật này đã được nhiều công ty áp dụng trong việc lập

Xử lý

DỮ LIỆU THÔ

(RAW DATA)

THÔNG TIN (INFORMATION)

Trang 13

kế hoạch cũng như ra các quyết định về quản lý Ngày nay, rất nhiều công ty thường xuyên duy trì một đội ngũ nghiên cứu tác vụ và khoa học về quản lý hoặc thuê các nhà tư vấn nhằm áp dụng những nguyên

lý của khoa học quản lý để giải quyết các vấn đề gặp phải hoặc nghiên cứu các cơ hội đầu tư

Trong Thế chiến thứ II (World War II - 1938), tại Anh, phương pháp định lượng đã được áp dụng vào các bài toán hậu cần trong quân đội Các nhà khoa học Anh đã dùng phương pháp định lượng để giải quyết vấn đề làm thế nào đạt hiệu quả cao nhất trong việc sử dụng lực lượng không quân hạn chế của họ để chống lại không lực mạnh mẽ của quân Đức Một trong những ứng dụng phương pháp định lượng của các nhà khoa học là nghiên cứu cách sử dụng radar để triển khai

và sử dụng máy bay chiến đấu Còn tại Mỹ, các mô hình toán học của phương pháp định lượng đã được dùng để phát triển các mô hình tìm kiếm tối ưu cho các chiến thuật chống tàu ngầm

Sau Thế chiến thứ II, có thể nói bước ngoặt của sự phát triển khoa học quản lý là vào năm 1947 khi George Dantzig phát minh ra phương pháp đơn hình (simplex method) dùng để giải bài toán QHTT Đến năm 1957, Churchman và các cộng sự đã xuất bản cuốn sách vận trù học đầu tiên trên thế giới (C.W Churchman, R.L Ackoff, and E.L Arnoff, Introduction to Operations Research, NewYork: Wiley, 1957) Sau Thế chiến thứ II, rất nhiều những phương pháp định lượng được dùng trong quân sự đã được ứng dụng sang lĩnh vực kinh tế-kỹ thuật ở

Mỹ, Nhật như những công cụ quản lý, lập kế hoạch kinh doanh, tập trung chủ yếu vào sự phát triển các kỹ thuật mô hình toán học để cải thiện hoặc tối ưu các hệ thống trong thế giới thực… Một trong những người tiên phong trong trường phái này là Robert Macnamara, với phương pháp định lượng trong quản lý, ông đã thành công trong nhiều

vị trí khác nhau như Chủ tịch tập đoàn xe hơi Ford, Bộ trưởng Bộ

Trang 14

Chương 1 GIỚI THIỆU PHÂN TÍCH ĐỊNH LƯỢNG TRONG QUẢN LÝ XÂY DỰNG

GV.ThS Nguyễn Thanh Phong - Trường Đại học Mở TP.HCM 10

Quốc phòng Mỹ, Chủ tịch Ngân hàng Thế giới (World Bank), Chủ tịch Trường Đại học Havard danh tiếng ở Mỹ…

Phương pháp định lượng trong quản lý bao gồm các ứng dụng của thống kê, toán học, mô hình tối ưu, mô phỏng… vào việc giải quyết các bài toán ra quyết định như: bài toán phân phối tài nguyên, bài toán vận tải, bài toán quản lý tồn kho, bài toán lập kế hoạch công tác…

Ngày nay, phương pháp định lượng trong quản lý là một quá trình

áp dụng các phương pháp tiếp cận khoa học để hỗ trợ cho việc ra quyết định trong nhiều tình huống khác nhau Trong những năm vừa qua, nhờ sự phát triển và ứng dụng của khoa học máy tính, đặc biệt là máy tính cá nhân, các phương pháp định lượng đã góp phần đáng kể trong việc nâng cao hiệu quả quản lý của các tổ chức, đã thâm nhập vào từng cơ quan, công ty, các tập đoàn lớn trên thế giới Nhờ sử dụng các mô hình phân tích định lượng trong lập tiến độ và dự báo, Taco Bell đã tiết kiệm trên 150 triệu USD Còn kênh truyền hình NBC đã tăng doanh thu trên 200 triệu USD nhờ sử dụng phân tích định lượng

để xây dựng các kế hoạch kinh doanh tốt hơn Gần đây, các hãng máy bay nội địa (Continental Airlines) tại Mỹ đã tiết kiệm trên 40 triệu USD bằng cách sử dụng các mô hình phân tích định lượng để khôi phục nhanh chóng những chuyến bay bị hoãn do thời tiết xấu

Về mặt lý thuyết, các phương pháp định lượng đang được phát triển

và hoàn thiện dần với sự hỗ trợ của phương tiện máy tính Các mô hình toán ứng dụng cho các vấn đề thực tế ngày càng phức tạp hơn, giải quyết được nhiều vấn đề rộng lớn hơn Tuy nhiên, vẫn cần phải có thêm một thời gian nữa để các phương pháp định lượng có thể ảnh hưởng rộng rãi như các phương pháp quản lý khác, vì một trong những lý do là còn có rất nhiều nhà quản lý chưa quen các mô hình và

tư duy kiểu định lượng

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	286,15 KB