Khi thanh mât, ông tu n ti t theo thành.[r]
Trang 1Bài 20 CHI N S LAN R NG RA TOÀN QU C Ế Ự Ộ Ố
CU C KHÁNG CHI N C A NHÂN DÂN TA T NĂM 1873 Ộ Ế Ủ Ừ
ĐẾN NĂM 1884 NHÀ NGUY N Đ U HÀNG Ễ Ầ
I M C TIÊU BÀI H C Ụ Ọ
1.Ki n th c ế ứ : H c sinh c n n m:ọ ầ ắ
- Âm m u thôn tính toàn b Vi t Nam c a Pháp,tình hình chi n s Vi t Nam tư ộ ệ ủ ế ự ở ệ ừ
1873 đ n 1884.ế
- Cu c chi n đ u anh dũng ch ng Pháp c a nhân dân B c kì vàTrung kì trong nh ngộ ế ấ ố ủ ắ ữ năm 1873 – 1874 và 1882 -1884
-Nguên nhân và trách nhi m c a tri u đình nhà Nguy n trong vi c đ nệ ủ ề ễ ệ ể ước ta r i vàoơ tay th c dân Pháp.ự
2 K năng ỹ :
- Rèn luy n kh năng nh n th c các s ki n l ch s , bi t phân bi t các khái ni m:ệ ả ậ ứ ự ệ ị ử ế ệ ệ Chính nghĩa, phi nghĩa, ch quan, khách quan, b n ch t, hi n tủ ả ấ ệ ượn, nguyên nhân, duyên c … ớ
- Rèn kĩ năng đ c và v lọ ẽ ược đ ồ
3 V thái đ ,tình c m ,t t ề ộ ả ư ưở ng:
- Nâng cao lòng yêu nước, ý chí căm thù b n cọ ướp nước và tay sai bán nước
- Hi u để ược ý nghĩa c a s đoàn k t, mu n chi n th ng đủ ự ế ố ế ắ ược k thù thì ph i có sẻ ả ự
đ ng tâm hi p l c t trên xu ng dồ ệ ự ừ ố ưới, ph i có m t giai c p lãnh đ o tiên ti n.ả ộ ấ ạ ế
- Quý tr ng và bi t n nh ng ngọ ế ơ ữ ười đã hy sinh vì n n đ c l p c a t qu c.ề ộ ậ ủ ổ ố
II THI T B ,TÀI LI U D Y H C Ế Ị Ệ Ạ Ọ
-T li u v phong trào kháng Pháp ư ệ ề
- Tranh , nh và tài li u tham kh o.ả ệ ả
-T li u gi ng d y s VN c n đ iư ệ ả ạ ử ậ ạ
III TI N TRÌNH T CH C D Y- H C Ế Ổ Ứ Ạ Ọ
1.Ki m tra bài cũ ể
Câu h i : ỏ
2.Bài m i ớ : Sau khi chi m đế ược 6 t nh Nam Kì, th c dân Pháp kéo quân ra B c Kìỉ ở ự ắ
m r ng cu c chi n tranh xâm lở ộ ộ ế ược trên c đ t nả ấ ước ta.Tri u đình nhà Nguy n đã làm gì?ề ễ Phong trào kháng chi n c a nhân dân ta đã di n ra nh th nào?Bài h c hôm nay cho chúng taế ủ ễ ư ế ọ
hi u để ược đi u đó ề
3.Ti n trình t ch c d y-h c ế ổ ứ ạ ọ
CÁC HO T Đ NG C A TH Y VÀ Ạ Ộ Ủ Ầ
TRÒ
KI N TH C C B N C N N M Ế Ứ Ơ Ả Ầ Ắ
* Ho t đ ng 1: c l p và cá nhân ạ ộ ả ớ
- GV; Tình hình kinh t , chính tr và xã h i ế ị ộ
n c ta di n ra nh th nào tr c s
xâm l ượ c B c Kì l n I (năm 1873) c a ắ ầ ủ
Pháp?
* Chiêm B́ ắc Kì va toan bô Viêt Nam là ̀ ̣ ̣ ̀
I TH C DÂN PHÁP TI N ĐÁNH Ự Ế
B C KÌ L N TH NH T ( 1873), Ắ Ầ Ứ Ấ KHÁNG CHI N LAN R NG RA Ế Ộ
B C KÌ Ắ
1.Tình hình Vi t Nam tr ệ ướ c khi Pháp
Trang 2chu tr̉ ương lâu dai cua Phap, nh ng dò ̉ ́ ư
th c l c ch a đu manh, nên Phap phai tiênự ự ư ̉ ̣ ́ ̉ ́
hanh t ng b̀ ừ ước
- GV:Pháp đã d a vào duyên c nào đ ự ơ ể
ti n đánh chi m B c Kì l n 1 (1873)? ế ế ắ ầ
GV chót ý.Sau khi chi m đế ược các t nhỉ
Nam kì, Pháp chu n b m r ng chi nẩ ị ở ộ ế
tranh xâm lược ra c nả ước.Tháng 11/1873,
Đuy–puy cho tàu đi t sông H ng lên Vânứ ồ
Nam , cho quân đóng trên b sông H ng,ờ ồ
cướp thuy n g o c a tri u đình; Khề ạ ủ ề ướ c
t m i thừ ờ ương thuy t c a T ng đ c Hàế ủ ổ ố
N i Nguy n Tri Phộ ễ ương
-GV; Qúa trình đánh chi m B c Kì c a ế ắ ủ
Pháp đã di n ra nh th nào? ễ ư ế
- GV: Hãy nêu m t s phong trào đ u ộ ố ấ
tranh c a nhân dân ta sau khi Pháp đánh ủ
chi m B c Kì l n 1? ế ắ ầ
-B thu c đ c vào gi ng nỏ ố ộ ế ước
-Đ t kho thu c súng b sông.ố ố ở ờ
- Phong trào đ u tranh c a 100 binh sĩấ ủ
tri u đình dề ưới s ch huy c a viênự ỉ ủ
Chưởng c c a Ô Thành Hà.ơ ở ử
- Cu c chi n đ u anh dũng c a T ng đ cộ ế ấ ủ ổ ố
Nguy n Tri Ph ong b o v thành Hà N iễ ư ả ệ ộ
-Tr n C u Gi y21/12/1873.ậ ầ ấ
- GV: Chi n th ng C u Gíây l n 1 đã ế ắ ầ ầ
-Làm cho nhân dân ta vô cùng ph n kh i;ấ ở
làm cho Pháp hoang mang, lo s và tìmợ
cách thương lượng v i tri u đình.ớ ề
- GV: Hi p ệ ướ c Giáp Tu t đ ấ ượ c kí khi
-Được kí vào năm 1874
-Đã gây nhi u b t bình trong nhân dân vàề ấ
sĩ phu yêu nước
* Ho t đ ng 2: c l p và cá nhân ạ ộ ả ớ
- GV:Do đâu Pháp ti n đánh B c Kì l n ế ắ ầ
hai?Qúa trình đó đã di n ra nh th nào ễ ư ế ?
- GV chót ý:Cũng nh nhi u đ qu c khácư ề ế ố
châu Âu.Vào cu i th k XIX, n c
Pháp cũng chuy sang ch nghĩa đ qu c.ể ủ ế ố
đánh B c kì l n th nh t ắ ầ ứ ấ
- V kinh t : tiêp tuc sa sut do mât sau tinhề ế ́ ̣ ́ ́ ́ ̉ Nam Ki, b i th̀ ồ ường chi n phí cho Phap Nôngế ́ nghiêp bê trê, công tḥ ̃ ương nghiêp không co gị ́ ̀ khac tŕ ước Đ i sông nhân dân ngay cang khoờ ́ ̀ ̀ ́ khăn
- Vê chinh tri, xa hôi: nan thô phi, hai phì ́ ̣ ̃ ̣ ̣ ̉ ̉ ̉ ̉ hoanh hanh, mâu thu n xã h i gia tăng, kh ì ̀ ẫ ộ ở nghĩa ch ng tri u đình x y ra liên miên.ố ề ả
- Nh ng đ ngh c i cách b Nhà Nguy nữ ề ị ả ị ễ
khướ ừc t
2 Th c dân Pháp chi m B c Kì l n th ự ế ắ ầ ứ nhât (1873)
- Sau khi thiêt lâp bô may cai tri Nam Ki.́ ̣ ̣ ́ ̣ ở ̀ Phap rao riêt chuân bi cho viêc đanh chiêm Băć ́ ́ ̉ ̣ ̣ ́ ́ ́
Ki ̀
- Phap d ng nên vu Đuyquy Hà N i L ý ự ̣ ở ộ ấ
c gi i quy t “v Đuy quy”, 1873, Pháp đ aớ ả ế ụ ư quân đánh Hà N i (20/11/1873) va sau đoộ ̀ ́ chiêm các t nh đông băng Băc Ki (23/11 ́ ỉ ̀ ̀ ́ ̀ 12/12/1873)
3.Phong trào kháng chi n B c Kì trong ế ở ắ
nh ng năm 1873 -1874 ữ
- Khi Phap đanh thanh Ha Nôi, 100 binh sĩ đá ́ ̀ ̀ ̣ ̃ chiên đâu đên nǵ ́ ́ ười cuôi cung tai ô Quań ̀ ̣
Chưởng
- Tông đôc Nguy n Tri Ph̉ ́ ễ ương đã dũng c mả chi n đ u và hy sinh.ế ấ
- Nhân dân chu đông khang chiên H ng̉ ̣ ́ ́ ở ư Yên, Nam Đinh, Thai Binh.̣ ́ ̀
- Ngày 21/12/1873, quân ta giành th ng l iắ ợ
tr n C u Gi y, t ng Gacniê t trân Th c
dân Phap hoang mang lo s va tim cach th́ ợ ̀ ̀ ́ ươ ng
lượng v i triêu đinh Huê.ớ ̀ ̀ ́
- Hiêp ̣ ước Giap Tu t (15/3/1874) đ́ ấ ược ki,́ Phap rút kh i B c Kì nh ng triêu đinh lai dânǵ ỏ ắ ư ̀ ̀ ̣ toan bô sau tinh Nam Ki cho Phap.̀ ̣ ́ ̉ ̀ ́
II TH C DÂN PHÁP TI N ĐÁNH Ự Ế
B C KÌ L N TH HAI CU C Ắ Ầ Ứ Ộ KHÁNG CHI N Ế Ở B C KÌ VÀ Ắ TRUNG KỲ TRONG NH NG NĂM Ữ 1882-1884
Trang 3-Pháp r t c n th trấ ầ ị ường và nguyên li u,ệ
ngu n nhân cơng.ồ
-Pháp l i d ng các đi u kho n c a Hi pợ ụ ề ả ủ ệ
c 1874 đ l y c keo quân ra B c (GV
nh c l i m t s đi u kho n cĩ trong Hi pắ ạ ộ ố ề ả ệ
c)
ướ
- GV g i cho h c sinh th y đợ ọ ấ ược tinh thân
hy sinh anh dũng c a Hồng Di u, m t vủ ệ ộ ị
tướng tài h t lịng trung kiên v i dân t c,ế ớ ộ
vì dân t c.ộ
- GV: Nhân dân Hà N i và các t nh B c Kì ộ ỉ ắ
đã đ ng lên ch ng Pháp nh th nào ứ ố ư ế
trong l n 2? ẩ
- GV:Tr n C u Gíây l n th hai đã di n ậ ầ ầ ứ ễ
ra nh th nào? ư ế
* Chi n th ng C u Gi y đã th hi nế ắ ầ ấ ể ệ
quy t tâm đánh gi c c a nhân dân ta,ế ặ ủ
nh ng tri u đình Hu v n nuơi o tư ề ế ẫ ả ưở ng
thu h i Hà N i b ng con đồ ộ ằ ường thươ ng
thuy t Phap lai l i dung đê đây manhế ́ ̣ ợ ̣ ̉ ̉ ̣
chiên tranh, dung vu l c buơc triêu đinh́ ̀ ̃ ự ̣ ̀ ̀
Huê đâu hang.́ ̀ ̀
* Ho t đ ng 3: c l p và cá nhân ạ ộ ả ớ
- GV.Miêu tả vị trí cửa biển Thuận
An và nêu rõ: Đây là cửa ngõ quan
trọng vào kinh đô Huế, có vị trí
chiến lược hết sức lợi hại.Mất
Thuận An coi như là mất Huế
- GV:Vì sao đến năm 1883, thực dân
Pháp quyết định tiến đánh Thuận
An?
+Sau khi Ri-vi –e chết đẩy mạnh kế
hoạch xâm lước Việt Nam
+Vua Tự Đức qua đời ,triều Nguyễn
bị khủng hoảng trầm trọng
->Cuộc chiến đấu của quân ta ở của
Thuận An diễn ra quyết liệt, nhiều
người đã anh dũng hy sinh trong chiến
đấu( Lê Sĩ ,Lê Chuẩn…)
1 Quân Pháp đánh chi m Hà N i và các ế ộ
t nh B c Kì l n th hai (1882 -1884) ỉ ắ ầ ứ
a.Bơi canh lich s : ́ ̉ ̣ ử
+ Trong khoang gân 10 năm saủ ̀ Hiêp ̣ ướ c Giap Tu t, chu quyên cua dân tơc bi vi phaḿ ấ ̉ ̀ ̉ ̣ ̣ ̣ nghiêm trong, đât đai bi mât, nơi tri, ngoai giaọ ́ ̣ ́ ̣ ̣ ̣
bi lê thuơc.̣ ̣ ̣
- Nên kinh tê TBCN Phap ngay cang phat̀ ́ ở ́ ̀ ̀ ́ triên, gi i câm quyên Phap thơng nhât đ̉ ớ ̀ ̀ ́ ́ ́ ườ ng lơi m rơng xâm ĺ ở ̣ ược thuơc đia.̣ ̣
- 1882, Phap quyêt đinh đanh ra B c Kì lâń ́ ̣ ́ ắ ̀ II
b.Di n bi n ễ ế
- 1882, vin c triêu đinh Huê vi pham Hiêp̣ ớ ̀ ̀ ́ ̣ ̣
c Giap Tu t, quân Phap keo ra Băc
- 3/4/1882, chung b t ng đ b lên Hà N i.́ ấ ờ ổ ộ ộ
- 25/4/1882, quân Pháp đánh chi m thanh Hàế ̀
N i.ộ
- 3/1883, Phap chi m Hịn Gai, Qu ng Yên,́ ế ả Nam Đ nh.ị
2.Nhân dân Hà N i và các t nh B c Kì ộ ỉ ắ kháng chi n ế
- Tai Ha Nơi, quan quân triêu đinh do Hịang̣ ̀ ̣ ̀ ̀
Di u ch huy đa chi n đ u anh dũng bao vêệ ỉ ̃ ế ấ ̉ ̣ thanh Khi thanh mât, ơng tu n ti t theo thành.̀ ̀ ́ ẫ ế
- Quân dân cac tinh quanh Ha Nơi tich c ć ̉ ̀ ̣ ́ ự chuân bi chơng giăc.̉ ̣ ́ ̣
- Tai cac tinh đơng băng (Nam Đinh, Thaị ́ ̉ ̀ ̀ ̣ ́ Binh) nhiêu trung tâm khang chiên xuât hiên.̀ ̀ ́ ́ ́ ̣
- 19/5/1883, quân dân ta chiên thăng tr ń ́ ậ
C u Gi y l n hai, Rivie t trân.ầ ấ ầ ử ̣ -> Chi n th ng C u Gíây l n hai đã thế ằ ầ ầ ể
hi n rõ quy t tâm tiêu di t gi c Pháp c aệ ế ệ ặ ủ nhân dân ta
III TH C DÂN PHÁP T N Ự Ấ CƠNG C A BI N THU N Ử Ể Ậ AN.HI P Ệ ƯỚ C 1883 VÀ HI P Ệ ƯỚ C 1884
1 Quân Pháp tân cơng c a bi n Thu n ́ ử ể ậ An.
- Thuân An co vi tri quan trong, l i d ng c̣ ́ ̣ ́ ̣ ợ ụ ơ hơi Vua T Đ c v a qua đ i (17/7/1883), th c̣ ự ứ ừ ờ ự
Trang 4- GV:Hiệp ước Hácmăng (1883) và
Hiệp ước Patơnốp(1884) , được kí
trong hoàn cảnh nào?Nội dung của
Hiệp ước Hácmăng.?
Nội dung:
-Việt Nam đặt dưới sự “bảo hộ “của
Pháp
-Nam Kì là xứ thuộc địa từ năm 1874
nay được mở rộng đến hết tỉnh
BìnhThuận,Bắc Kì là đất bảo
hộ,Trung Kì giao cho triều đình quản lí
-Mọi việc giao thiệp của Việt Nam
với nước ngoài đều do Pháp nắm
giữ
- GV cần nhấn mạnh: Hiệp ước
Hácmăng và Patơnốt đã đánh dấu
sự đầu hàng của Nhà nước phong
kiến Việt Nam với tư cách đứng đầu
một quốc gia độc lập
dân Pháp quy t đ nh t n cơng Hu , bu c nhàế ị ấ ế ộ Nguy n đ u hang.ễ ầ ̀
- Ngày 18/8/1883, Pháp tân cơng Thu n An ́ ậ
- Quân triêu đinh chiên đâu quyêt liêt, nh ng̀ ̀ ́ ́ ́ ̣ ư cuơi cung quân Phap vân chi m đ́ ̀ ́ ̃ ế ược cac phaó ́ đai, kinh đơ Huê bi uy hiêp tr c tiêp.̀ ́ ̣ ́ ự ́
2.Hai b n hi p ả ệ ướ c 1883 và 1884.Nhà
n ướ c phong ki n Nguy n đ u hàng ế ễ ầ
- Ngày 25/8/1883, tri u đình Hu kí v iề ế ớ Pháp Hi p ệ ước Hácmăng, Viêt Nam bi chiạ ̣ lam ba “ki”, trong đo Trung Ki (t Quang Binh̀ ̀ ́ ̀ ừ ̉ ̀
Khanh Hoa) đ́ ̀ ược giao cho triêu đinh Huề ̀ ́ quan ly.̉ ́
- Ngày 6/6/1884, Pháp lai thay Hi p ̣ ệ ướ c Hácmăng băng Hi p ̀ ệ ước Pat n t, nơi dungơ ố ̣ khơng khac mây, chi thay đia gi i Trung Kí ́ ̉ ̣ ớ ̀
m rơng ra đên Thanh Hoa va vao đên Binhở ̣ ́ ́ ̀ ̀ ́ ̀ Thuân (xoa diu d luân va mua chuơc quan lai)̣ ̣ ư ̣ ̀ ̣ ̣
T đây Viêt Nam bi đăt dừ ̣ ̣ ̣ ướ ựi s “bao hơ”̉ ̣ cua Phap, dân dân biên thanh mơt n̉ ́ ̀ ̀ ́ ̀ ̣ ước thuơc̣ đia n a phong kiên.̣ ử ́
4 C ng c : ủ ố
- Tình hình nước tasau năm 1867 cĩ gì đáng chú ý?
- Pháp d a vào duyên c nào đ ti n hành đánh chi m B c Kì l n th nh t (1873) ự ớ ể ế ế ắ ầ ứ ấ
- Chi n th ng C u Gi y l n 1 đã cĩ ý nghĩa nh th nào?ế ắ ầ ấ ầ ư ế
- Vì sao Pháp ti n hành đánh chi n B c Kì l n 2.?Tr n C u Gi y l n 2 đã di n ra nh thế ế ắ ầ ậ ầ ấ ầ ễ ư ế nào?
5 D n dị ặ : Tr l i câu h i trong SGK ,đ c trả ờ ỏ ọ ước bài m i.ớ