Nước Mỹ giữa hai cuộc chiến tranh thế giới (1918 - 1939) | Lớp 11, Lịch sử - Ôn Luyện

[r]

Bài 13

N ƯỚ C MĨ GI A HAI CU C CHI N Ữ Ộ Ế TRANH TH GI I Ế Ớ

(1918 - 1939)

I M C TIÊU BÀI H C Ụ Ọ

1 Ki n th c ế ứ

Sau khi h c xong bài h c, yêu c u HS c n: : ọ ọ ầ ầ

- N m đắ ượ ự ươc s v n lên m nh m c a nạ ẽ ủ ước Mĩ sau Chi n tranh th gi i th nh t,ế ế ớ ứ ấ

đ c bi t là th i kỳ bùng phát c a kinh t Mĩ trong th p niên 20 c a th k XX ặ ệ ờ ủ ế ậ ủ ế ỉ

+ Hi u để ược tác đ ng c a cu c kh ng ho ng kinh t 1929 - 1933 đ i v i nộ ủ ộ ủ ả ế ố ớ ước Mĩ và

chính sách m i c a T ng th ng Ru-d -ven trong vi c đ a nớ ủ ổ ố ơ ệ ư ước Mĩ thoát kh i kh ng ho ng,ỏ ủ ả

bước vào m t th i kỳ phát tri n m i ộ ờ ể ớ

2 T t ư ưở ng

- Giúp HS nh n th c rõ b n ch t c a ch nghĩa t b n Mĩ, m t trái c a xã h i t b nậ ứ ả ấ ủ ủ ư ả ặ ủ ộ ư ả

và nh ng mâu thu n, nan gi i trong lòng nữ ẫ ả ước Mĩ

- Hi u rõ quy lu t đ u tranh giai c p, đ u tranh ch ng áp b c ể ậ ấ ấ ấ ố ứ

3 K năng ỹ

- Rèn k năng phân tích t li u l ch s đ hi u b n ch t c a s ki n l ch s ỹ ư ệ ị ử ể ể ả ấ ủ ự ệ ị ử

- K năng x lý s li u trong các bi u b ng th ng kê đ gi i thích nh ng v n đ l chỹ ử ố ệ ể ả ố ể ả ữ ấ ề ị

s ử

II THI T B , VÀ TÀI LI U D Y H C Ế Ị Ệ Ạ Ọ

- B n đ nả ồ ước Mĩ ho c lặ ược đ th gi i sau Chi n tranh th gi i th nh t ồ ế ớ ế ế ớ ứ ấ

- M t s tranh nh, t li u v nộ ố ả ư ệ ề ước Mĩ

- B ng, bi u đ v tình hình kinh t xã h i Mĩ (trong SGK) ả ể ồ ề ế ộ

III TI N HÀNH T CH C D Y H C Ế Ổ Ứ Ạ Ọ

1 Ki m tra bài cũ: ể

1 Nêu ng n g n các giai đo n phát tri n c a nắ ọ ạ ể ủ ước Đ c gi a hai cu c chi n tranh thứ ữ ộ ế ế

gi i ớ

2 Chính ph Hit-le đã th c hi n chính sách kinh t , chính tr nào và đ i ngo i nh thủ ự ệ ế ị ố ạ ư ế

nào trong nh ng năm 1933 - 1939? ữ

2 D n d t vào bài m i ẫ ắ ớ

3 T ch c các ho t đ ng d y h c trên l p ổ ứ ạ ộ ạ ọ ớ

Ho t đ ng c a GV và HS ạ ộ ủ Ki n th c HS c n n m ế ứ ầ ắ

* Ho t đ ng 1: C l p, cá nhân ạ ộ ả ớ

- GV dùng lược đ th gi i sau Chi n tranh th gi i thồ ế ớ ế ế ớ ứ

I N ướ c Mĩ trong nh ng năm 1918 - ữ

1929

nh t gi i thi u v trí c a Mĩ: n m vùng B c châu Mĩ,ấ ớ ệ ị ủ ằ ở ắ

được đ i dạ ương bao b c Đây là m t trong nh ngọ ộ ữ

nguyên nhân đ Chi n tranh th gi i th nh t không lanể ế ế ớ ứ ấ

t i nớ ước Mĩ Trong giai đo n đ u c a chi n tranh, Mĩạ ầ ủ ế

gi thái đ trung l p, buôn bán vũ khí cho c hai bênữ ộ ậ ả

tham chi n và thu nhi u l i nhu n Trong khi đó cácế ề ợ ậ

nước châu Âu b chi n tranh tàn phá n ng n ị ế ặ ề

- Giáo viên đ t câu h i: Theo em n ặ ỏ ướ c Mĩ có l i th gì ợ ế

sau chi n tranh? ế

- GV yêu c u HS theo dõi SGK nh ng bi u hi n ph nầ ữ ể ệ ồ

vinh c a nủ ước Mĩ

- HS theo dõi SGK bi u hi n s ph n vinh c a nể ệ ự ồ ủ ước Mĩ

- GV nêu câu h i: Nh ng bi u hi n trên đây ch ng t ỏ ữ ể ệ ứ ỏ

đi u gì? ề

-HS d a vào nh ng s li u trong bài h c suy nghĩ trự ữ ố ệ ọ ả

l i.ờ

- GV: Ngay trong th i kỳ ph n th nh n n kinh t đờ ồ ị ề ế ượ c

coi là đ ng đ u th gi i này v n b c l nh ng h n ch ứ ầ ế ớ ẫ ộ ộ ữ ạ ế

* Ho t đ ng 2: C l p, cá nhân ạ ộ ả ớ

- GV: Trong th i kỳ tăng trờ ưởng cao c a kinh t Mĩ trongủ ế

th p niên 20 g n li n v i s c m quy n c a các T ngậ ắ ề ớ ự ầ ề ủ ổ

th ng Đ ng C ng s n : T ng th ng do 2 Đ ng C ngố ả ộ ả ổ ố ả ộ

s n đó và dân ch thay nhau c m quy n Trong đó Đ ngả ủ ầ ề ả

C ng hòa là chính Đ ng c a t s n công nghi p Mĩ,ộ ả ủ ư ả ệ

thành l p năm 1856 bi u tậ ể ượng c a Đ ng là con voi, tủ ả ừ

lúc m i thành l p đã ch trớ ậ ủ ương phát tri n kinh t tể ế ư

b n ch nghĩa ch ng l i ch đ đ n đi n mi n Nam.ả ủ ố ạ ế ộ ồ ề ở ề

Còn Đ ng dân ch chính Đ ng c a giai c p t s n đ cả ủ ả ủ ấ ư ả ộ

quy n Mĩ hi n nay thành l p năm 1928 Bi u tề ệ ậ ể ượng c aủ

Đ ng là con l a Đ ng dân ch tr thành m t trongả ừ ả ủ ở ộ

nh ng chính Đ ng đ i di n c a t b n tài chính M cữ ả ạ ệ ủ ư ả ặ

dù v hình th c 2 Đ ng đ i l p nhau nh ng th c t l iề ứ ả ố ậ ư ự ế ạ

th ng nh t trong chính sách đ i n i, đ i ngo i.ố ấ ố ộ ố ạ

Mĩ h ngăn cách giàu nghèo r t l n, s giàu có c a

nước Mĩ không ph i chia s cho t t c m i ngả ẽ ấ ả ọ ườ i

Nh ng ngữ ười lao đ ng thộ ường xuyên ph i đ i phó v iả ố ớ

n n th t nghi p, b t công xã h i và phân bi t ch ngạ ấ ệ ấ ộ ệ ủ

t c ộ

- GV có th minh h a b ng 2 b c nh “Bãi đ ô tô ể ọ ằ ứ ả ỗ ở

Niu Oóc năm 1928” và “Nhà c a nh ng ngở ủ ữ ười lao

đ ng Mĩ trong năm 20 c a th k XX”, đó là nh ng hìnhộ ủ ế ỉ ữ

nh t ng ph n trong xã h i Mĩ

* Ho t đ ng 3: C l p, cá nhân ạ ộ ả ớ

1 Tình hình kinh tế

- Chi n tranh th gi i th nh t đem laiế ế ớ ứ ấ ̣

“nh ng c h i vàng” cho nữ ơ ộ ước Mĩ, nên kinh̀

tê đat m c tăng tŕ ̣ ứ ưởng cao, ap dung ph́ ̣ ươ ng phap san xuât dây chuyên va m rông quy mố ̉ ́ ̀ ̀ ở ̣

s n xu t Th p niên 20 th k XX, nên kinhả ấ ậ ế ỉ ̀

tê Mi b́ ̃ ước vao th i ky phôn vinh va tr̀ ờ ̀ ̀ ̀ ở thanh ǹ ước t ban giau manh nhât (nămư ̉ ̀ ̣ ́

1929, Mĩ chi m 48% s n lế ả ượng công nghi pệ

va 60% d tr vàng th gi i) ̀ ự ữ ế ớ

- Tuy nhiên, nên kinh tê Mi vân tôn taì ́ ̃ ̃ ̀ ̣ môt sô han chê nh : Nhi u ngành công̣ ́ ̣ ́ ư ề nghi p khônng s d ng hêt công su t mayệ ử ụ ́ ấ ́ moc, hoăc thiêu s cân đ i gi a cac ngành́ ̣ ́ ự ố ữ ́ công nghi p, gi a công nghi p va nôngệ ữ ệ ̀ nghiêp, gi a s n xu t va tiêu dung,…̣ ữ ả ấ ̀ ̀

2 Tình hình chính tr - xã h i ị ộ

- Chính phu cua Đ ng C ng hòa câm̉ ̉ ả ộ ̀ quyên trong nh ng năm 20 đa thi hanh chinh̀ ữ ̃ ̀ ́ sach đan ap phong trao công nhân, phong traó ̀ ́ ̀ ̀ dân chu tiên bô va không quan tâm cai thiên̉ ́ ̣ ̀ ̉ ̣

đ i sông ngờ ́ ười lao đông, ng̣ ười da đen và dân trai.̣

- Phong trào đ u tranh c a giai câp côngấ ủ ́ nhân diên ra sôi n i Tháng 5/1921, Đ ng̃ ổ ả

C ng s n Mĩ thành l p đanh dâu s phatộ ả ậ ́ ́ ự ́ triên cua phong trao công nhân Mi.̉ ̉ ̀ ̃

II N ướ c Mĩ trong nh ng năm ữ (1929- 1939)

1 Cu c kh ng ho ng kinh t (1929 - ộ ủ ả ế 1939) Mĩ ở

- Cuôi tháng 10/1929, cuôc kh ng ho nǵ ̣ ủ ả bung nô Mi, băt đâu t linh v c tai chinh -̀ ̉ ở ̃ ́ ̀ ừ ̃ ự ̀ ́ ngân hang, rôi lan nhanh sang cac ngành công̀ ̀ ́ nghi p, nông nghiêp va thệ ̣ ̀ ương nghiêp ̣

- Cuôc kh ng ho ng tan pha nghiêm trong̣ ủ ả ̀ ́ ̣ nên kinh tê Mi Năm 1932, s n l̀ ́ ̃ ả ượng công

- GV đ t câu h i:Em hãy nh c l i nh ng h n ch c a ặ ỏ ắ ạ ữ ạ ế ủ

n ướ c Mĩ trong giai đo n 1929 - 1933 H n ch đó đ a ạ ạ ế ư

đ n h u qu gì? ế ậ ả

- HS d a vào ph n ki n th c v a h c, suy nghĩ và trự ầ ế ứ ừ ọ ả

l i.ờ

- GV yêu c u HS theo dõi SGK di n bi n và h u quầ ễ ế ậ ả

c a cu c kh ng ho ng.ủ ộ ủ ả

- HS theo dõi SGK di n bi n, h u qu c a kh ngễ ế ậ ả ủ ủ

ho ng.ả

- GV nêu câu h i: Em có nh n xét gì v cu c kh ng ỏ ậ ề ộ ủ

ho ng suy thoái n ả ở ướ c Mĩ giai đo n 1929 - 1933? ạ

Nh ng con s th ng kê nói lên đi u gi? ữ ố ố ề

- HS d a vào ph n v a h c, suy nghĩ tr l i.ự ầ ừ ọ ả ờ

- GV có th minh h a b ng bi u đ t l ngể ọ ằ ể ồ ỉ ệ ười th tấ

nghi p Mĩ năm 1920 - 1945 ho c b c nh “Dòngệ ở ặ ứ ả

người th t nghi p trên đấ ệ ường ph Niu -Oóc” Yêu c uố ầ

HS quan sát, nh n xét đ th y đậ ể ấ ược h u qu n ng nậ ả ặ ề

c a kh ng ho ng.ủ ủ ả

* Ho t đ ng 4: C l p, cá nhân ạ ộ ả ớ

- GV gi i thi u v Ru-d -ven: thu c Đ ng Dân ch ,ớ ệ ề ơ ộ ả ủ

t ng th ng Hoa Kỳ th 32, li n trong 4 nhi m kỳ (1933 -ổ ố ứ ề ệ

1945)

- GV yêu c u HS đ c và tóm t t n i dung chính sáchầ ọ ắ ộ

m i.ớ

- GV nêu câu h i: Qua n i dung c a chính sách m i em ỏ ộ ủ ớ

hãy cho bi t th c ch t c a chính sách m i? ế ự ấ ủ ớ

- GV dùng b c tranh “ Ngứ ười kh ng l ” đ giúp HS khaiổ ồ ể

thác ki n th c: Nhìn vào b c tranh, chúng ta nh n th yế ứ ứ ậ ấ

hình nh ngả ười kh ng l tổ ồ ượng tr ng cho nhà nư ước hai

tay n m t t c các ngành, các đ u m i, m ch máu kinhắ ấ ả ầ ố ạ

t kéo lên, nh m khôi ph c và phát tri n kinh t n đ nhế ằ ụ ể ế ổ ị

chính tr xã h i.ị ộ

- GV yêu c u HS theo dõi SGK theo dõi bi u đ thuầ ể ồ

nh p qu c dân c a Mĩ 1929 - 1941 đ th y đậ ố ủ ể ấ ược k tế

qu c a Chính sách m i.ả ủ ớ

- GV yêu c u HS theo dõi SGK đ th y đầ ể ấ ược chính phủ

Ru-d -ven có thái đ nh th nào đ i v i: Liên Xô, Mơ ộ ư ế ố ớ ỹ

La tinh, V i nh ng xung đ t quân s ngoài nớ ữ ộ ự ước Mĩ

- HS theo dõi SGK

nghi p còn 53,8% (so v i 1929), 75% dânệ ớ

tr i b phá s n, hàng ch c tri u ngạ ị ả ụ ệ ười th tấ nghi p, … ệ

- Cac mâu thuân xa hôi tr nên gay găt,́ ̃ ̃ ̣ ở ́ phong trao đâu tranh cua cac tâng l p nhâǹ ́ ̉ ́ ̀ ớ dân lan rông trong ca ṇ ̉ ước

2 Chính sách m i c a T ng th ng Ru- ớ ủ ổ ố

d -ven ơ

- Đê đ a Mi thoat khoi khung hoang,̉ ư ̃ ́ ̉ ̉ ̉ Tông thông Mi Rud ven đa đê ra môt hể ́ ̃ ơ ̃ ̀ ̣ ̣ thông cac chinh sach, biên phap trên cac linh́ ́ ́ ́ ̣ ́ ́ ̃

v c kinh t - tài chính, chính tr - xã h i,ự ế ị ộ

được g i chung là Chính sách m i.ọ ớ

- Chính sách m i bao gôm môt loat cacớ ̀ ̣ ̣ ́

đ o lu t vê ngân hàng, ph c h ng côngạ ậ ̀ ụ ư nghi p,… d a trên s can thi p tích c c cuaệ ự ự ệ ự ̉ Nhà nước

- Chính sách m i cua Tông thôngớ ̉ ̉ ́ Rud ven đa gi i quy t đơ ̃ ả ế ược môt sô vân đệ ́ ́ ̀

c ban cua nơ ̉ ̉ ước Mi trong c n khung hoang̃ ơ ̉ ̉ nguy kich va duy tri chê đô dân chu t san ̣ ̀ ̀ ́ ̣ ̉ ư ̉ ở

Mi.̃

- Vê đôi ngo i, Chinh phu Rud ven đê rà ́ ạ ́ ̉ ơ ̀ chính sách láng gi ng thân thi n nhăm caiề ệ ̀ ̉ thiên quan hê v i cac ṇ ̣ ớ ́ ước Mi Latinh va thiêt̃ ̀ ́ lâp quan h ngo i giao v i Liên Xộ ệ ạ ớ (11/1933) Trước nguy c cua chu nghia phatơ ̉ ̉ ̃ ́ xit va chiên tranh thê gi i, Chinh phú ̀ ́ ́ ớ ́ ̉ Rud ven đa thông qua cac đao luât đơ ̃ ́ ̣ ̣ ược goị

la trung l , nh ng trên th c tê đa gop phâǹ ậ ư ự ́ ̃ ́ ̀ khuyên khich chinh sach hiêu chiên xâm ĺ ́ ́ ́ ́ ́ ượ c cua chu nghia phat xit.̉ ̉ ̃ ́ ́

4 C ng c ủ ố:

+ Chính sách m i c a T ng th ng ớ ủ ổ ố Ru-d -venơ đã đ a nư ước Mĩ thoát ra kh i ỏ kh ngủ

ho ngả nh th nào? ư ế