[r]
Trang 1Giáo án L ch s 7 ị ử
Bài 11
CU C KHÁNG CHI N CH NG QUÂN XÂM L Ộ Ế Ố ƯỢ C T NG (1075-1077) Ố
GIAI ĐO N TH NH T (1075) Ạ Ứ Ấ
A M c tiêu bài h c ụ ọ :
1 Ki n th c ế ứ : H c sinh n m đọ ắ ược:
- Âm m m xâm lư ược nước ta c a nhà T ng là nh m bành trủ ố ằ ướng lãnh th , đ ngổ ồ
th i gi i quy t nh ng khó khăn v tài chính và XH trong nờ ả ế ữ ề ước
- Cu c ti n công t p kích sang đ t T ng c a Lý Thộ ế ậ ấ ố ủ ường Ki t là hành đ ngệ ộ
chính đáng
2 Kĩ năng: Rèn luy n kĩ năng s d ng lệ ử ụ ược đ , phân tích, nh n xét, đánh giá sồ ậ ự
ki n và nhân v t l ch s ệ ậ ị ử
3 Thái đ : ộ Giáo d c lòng t hào, bi n n nh ng v anh hùng dân t c, b i dụ ự ế ơ ữ ị ộ ồ ưỡ ng
lòng dũng c m, tình đoàn k t dân t c.ả ế ộ
B Ph ươ ng ti n d y h c: ệ ạ ọ
1 Giáo viên: - SGK, SGV, B n đ : “ Ch ng xâm lả ồ ố ược T ng l n II (1075 –ố ầ
1077)”
2 H c sinh ọ : SGK, s u t m tranh, tài li u liên quan bài h c.ư ầ ệ ọ
C Ho t đ ng d y h c: ạ ộ ạ ọ
1 n đ nh: Ổ ị
2 Bài cũ: ? Nhà Lý đã làm gì đ phát tri n đ t n ể ể ấ ướ c?
3 Bài m i ớ : Năm 981, m i quan h gi a nố ệ ữ ước ta và nước T ng đố ược c ng c ,ủ ố
nh ng t gi a th k XI quan h ngo i giao đã b c t đ t b i nhà T ng cóư ừ ữ ế ỷ ệ ạ ị ắ ứ ở ố
nh ng âm m u xâm lữ ư ược nước ta
Ho t đ ng c a GV và HS ạ ộ ủ N i dung ộ
Ho t đ ng cá nhân, c l p ạ ộ ả ớ
? Gi a th k XI tình hình nhà T ng nh th ữ ế ỷ ố ư ế
nào?
? Tr ướ c tình hình đó nhà T ng đã tìm gi i pháp ố ả
gì?
HS đ c ch nh SGK…ọ ữ ỏ
? Nhà T ng xâm l ố ượ c ĐV nh m m c đích gì? ằ ụ
? Đ ti n hành xâm l ể ế ượ c ĐV, nhà T ng đã là ố
gì?
- Chu n b lẩ ị ương th c, binh sĩ, D d các tùự ụ ỗ
trưởng, Xúi gi c Chăm Pa…ụ
Ho t đ ng cá nhân, nhóm ạ ộ
1 Nhà T ng âm m u xâm l ố ư ượ c n ướ c
ta.
- Nhà T ng ố : Khó khăn ch ng ch t ồ ấ →
xâm lược Đ i Vi t.ạ ệ
- M c đích ụ : + Gi i quy t khó khăn.ả ế + Làm suy y u l c lế ự ượng nhà Lý, tiêu
di t Đ i Vi t.ệ ạ ệ + Gây thanh th ế
2 Nhà Lý ch đ ng ti n ủ ộ ế công để
Trang 2- HS Tìm hi u SGK.ể
? Nhà Lý đã đ i phó v i âm m u xâm l ố ớ ư ượ c c a ủ
nhà T ng ntn? ố
* Th o lu n nhóm ả ậ
- GV nh n xét , b sung, k t lu nậ ổ ế ậ
(Gi i thích: Thái uý ả → quan võ n m binh quy nắ ề
cao nh t)ấ
- HS đ c hàng ch nhọ ữ ỏ.
? Vì sao Lý Th ườ ng Ki t đ ệ ượ c ch n làm ch huy ọ ỉ
đ i phó quân T ng lúc này? ố ố
? Em có nh n xét gì v s chu n b c a nhà Lý? ậ ề ự ẩ ị ủ
GV: Năm 1072 vua Lý Thánh Tông m t, …ấ
→T ng ráo ri t chu n b t n công ĐV ố ế ẩ ị ấ → Chỉ
trên b o đ v trí quân T ng xây d ng căn c ,ả ồ ị ố ự ứ
lương th c, binh sĩ.ự
? Tr ướ c tình hình quân T ng ráo ri t chu n b ố ế ẩ ị
xâm l ượ c n ướ c ta, Lý Th ườ ng Ki t ệ đã chủ
tr ươ ng đánh gi c nh th nào? ặ ư ế
? Câu nói “Ng i yên đ i gi c c a ồ ợ ặ ủ Lý Thườ ng
Ki t ệ th hi n đi u gì? (Táo b o, sáng t oể ệ ề ạ ạ
nh m giành th ch đ ng tiêu hao sinh l c đ chằ ế ủ ộ ự ị
ngay t lúc chúng ch a ti n hành xâm lừ ư ế ược.)
GV trình bày di n bi n:ễ ế
? Qua di n bi n, cho bi t m c tiêu c a cu c ễ ế ế ụ ủ ộ
t p kích này là gì? ậ (Căn c quân s , kho tàng ,ứ ự
lương th o c a T ng t i thành Ung Châu).ả ủ ố ạ
? T i sao nói đây là cu c t n công t v mà ạ ộ ấ ự ệ
không ph i là đ xâm l ả ể ượ c?
+ Ch t n công vào các căn c quân s chu n bỉ ấ ứ ự ẩ ị
đánh ĐV
+Khi hoàn thành nhi m v ệ ụ→ rút quân
? Vi c ch đ ng ti n công đó có ý nghĩa nh ệ ủ ộ ế ư
th nào? ế
phòng v ệ
* Công cu c chu n b : ộ ẩ ị
- C Lý Thử ường Ki t làm t ng ch huy.ệ ổ ỉ
- Luy n t p quân đ i, phong ch c tệ ậ ộ ứ ướ c cho các tù trưởng
- M thêm binh.ộ
- Đánh b i ý đ c a nhà T ng và Chămạ ồ ủ ố Pa
-> Quy t tâm, chu đáo, kh n trế ẩ ương
- Nhà Lý ch trủ ươ : T n công trng ấ ướ c
đ t v ể ự ệ
*Di n bi n ễ ế :
Ngày 10.1075: 10 v n quân chia làm 2ạ
đ o ạ → đ t T ng.ấ ố
- Quân b : Do Tông Đ n và Thân C nhộ ả ả phúc ch huy ỉ → Châu Ung (Qu ng Tây).ả
- Quân thu : ỷ Lý Thường Ki t ệ ch huy ỉ →
đường bi n Qu ng Ninh ể ả → Châu Khâm
→ Châu Liêm Q.Đông)→ quân bao vây thành Chân Ung
* K t qu : ế ả giành th ng l i ta ch đ ngắ ợ ủ ộ rút quân
* Ý nghĩa: - Làm thay đ i k ho ch,ổ ế ạ làm ch m l i cu c xâm lậ ạ ộ ược c a quânủ
T ng.ố
- Ta có th i gian chu n b m i m t.ờ ẩ ị ọ ặ
4 C ng c : ủ ố + Trình bày âm m u xâm l ư ượ c ĐV c a nhà T ng ủ ố
Trang 3+ Nhà Lý đã đ i phó nh th nào? ố ư ế
5 D n dò: V h c bài , làm bài t p 1,2 trong SGK.ặ ề ọ ậ
Chu n b ph n II-V lẩ ị ầ ẽ ược đ ồ
Bài 11 CU C KHÁNG CHI N CH NG QUÂN XÂM LỘ Ế Ố ƯỢ C T NG Ố
(1075 – 1077)
GIAI ĐO N TH HAI (1076 – 1077) Ạ Ứ
A M c tiêu bài h c ụ ọ :
1 Ki n th c ế ứ : H c sinh n m đọ ắ ược di n bi n s lễ ế ơ ược cu c kháng chi n ch ngộ ế ố
T ng giai đo n hai và th ng l i to l n c a nhân dân Đ i Vi t.ố ở ạ ắ ợ ớ ủ ạ ệ
2 Kĩ năng: Rèn luy n kĩ năng s d ng lệ ử ụ ược đ đ trình bày di n bi n.ồ ể ễ ế
3 Thái đ : ộ Giáo d c lòng t hào v truy n th ng đánh gi c c a nhân dân ta.ụ ự ề ề ố ặ ủ
B Ph ươ ng ti n d y h c: ệ ạ ọ
1 Giáo viên: - SGK, SGV, B n đ : “ Ch ng xâm lả ồ ố ược T ng l n II (1075 –ố ầ
1077)”
2 H c sinh ọ : - SGK, s u t m tranh, tài li u liên quan bài h c.ư ầ ệ ọ
C Ho t đ ng d y h c ạ ộ ạ ọ :
1 n đ nh: Ổ ị
2 Bài cũ: ? Trình bày âm m u xâm l ư ượ c Đ i Vi t c a nhà T ng? ạ ệ ủ ố
?Nhà Lý ti n công sang đ t T ng đ t v đã thu đ ế ấ ố ể ự ệ ượ ế c k t qu gì? ả
3 Bài m i: ớ Sau khi đánh vào các căn c c a quân T ng d c biên gi i, rút quânứ ủ ố ở ọ ớ
v nề ước Lý Thường Ki t bi t đệ ế ược nh ng âm m u c a nhà T ng không ph iữ ư ủ ố ả
đã được d p t t ậ ắ → chu n b kháng chi n …ẩ ị ế
Ho t đ ng c a Th y và Trò ạ ộ ủ ầ N i dung ộ
Ho t đ ng cá nhân, c l p ạ ộ ả ớ
- GV: Sau khi đánh b i quân T ng Ung Châuạ ố ở
Lý Thường Ki t bi t quân T ng s ph c thù doệ ế ố ẽ ụ
đó nhanh chóng rút quân v nề ước
? Sau khi v n ề ướ Lý Th c ường Ki t ệ đã chu n b ẩ ị
nh ng gì đ đ i phó v i nhà T ng? ữ ể ố ớ ố
- GV: S d ng lử ụ ược đ nói rõ cách b phòng c aồ ố ủ
ta: Đoán bi t gi c s đi theo 2 đế ặ ẽ ường, Lý
Thường Ki t đã b trí: - M t đ o quân ch n ệ ố ộ ạ ặ ở
Đông Kênh (Qu ng Ninh) ch n thu quân đ ch.ả ặ ỷ ị
- Quân b ộ → đi qua sông Nh Nguy t ư ệ → xây
d ng phòng tuy n Nh Nguy t.ự ế ư ệ
? Vì sao, Lý Th ườ ng Ki t ch n sông Nh Nguy t ệ ọ ư ệ
làm phòng tuy n ch ng gi c? ế ố ặ
1 Đo n sông có v trí quan tr ng, án ng m iạ ị ọ ữ ọ
con đường t phừ ương B c -> Thăng Long.ắ
1.Kháng chi n bùng n ế ổ
3.NhàLý chu n b kháng chi n: ẩ ị ế
+ Chu n b b phòng.ẩ ị ố + Cho quân mai ph c v trí quan tr ng.ụ ị ọ + Xây d ng phòng tuy n Nh Nguy tự ế ư ệ kiên c ố
Trang 4? Phòng tuy n Nh Nguy t đ ế ư ệ ượ c xây d ng ự như
th nào? ế
+ Dài 100km đ p đ t cao, v ng ch c, bên ngoàiắ ấ ữ ắ
có l p gi u tre dày đ c ớ ậ ặ → B , thu binh đây doộ ỷ ở
Lý Thường Ki t ch huy.ệ ỉ
? Em có nh n xét gì v k ho ch chu n b đ i ậ ề ế ạ ẩ ị ố
phó c a LTK? ủ
? Sau khi th t b i Ung Châu, nhà T ng đã làm ấ ạ ở ố
gì?
GV dùng b n đ trình bày di n bi n.ả ồ ễ ế
+ Cu i 1076: Quân T ng do Quách Quỳ, Tri uố ố ệ
Ti t ch huy ế ỉ → nước ta
M t đ o quân ộ ạ → đường bi n đ ti p ng.ể ể ế ứ
-> T1.1077 → vượ ảt i Nam Quan qua L ng S nạ ơ
ti n vào nế ước ta
- Quân Thu b ch n đánh 10 tr n Qu ng Ninhỷ ị ặ ậ ở ả
→ không đ n h tr đế ỗ ợ ược
Ho t đ ng cá nhân, nhóm ạ ộ
- GV dùng lược đ trình bày tr n đ u trên phòngồ ậ ầ
tuy n Nh Nguy t ế ư ệ → HS trình bày l i.ạ
- Đ đ ng viên quân s , làm tăng thêm s c m nhể ộ ỹ ứ ạ
chi n đ u, ế ấ Lý Thường Ki t ệ bí m t cho ngậ ườ i
vào đ n Trề ương H ng, Trố ương Hán ngân vang
bài th ôơ Sông núi nước Nam → gi c s hãi chánặ ợ
n n ả → Tướng gi c ra l nh ặ ệ “Ai bàn đánh ta sẽ
chém”
- Lý Thường Ki t ệ giam chân mãi nh th đ nư ế ế
cu i xuân 1077, đang đêm ố Lý Thường Ki t ệ cho
quân l ng l đánh úp vào doanh tr i đ ch ặ ẽ ạ ị → Đ chị
thua to → Lý Thường Ki t ệ k t thúc chi n tranhế ế
b ng bi n pháp “gi ng hoà” Quách Quỳ rút quânằ ệ ả
v nề ước
? T i sao đang th th ng mà ạ ở ế ắ Lý Th ườ Ki t ng ệ
l i “gi ng hoà”? ạ ả (Gi c rút lui trong danh d ặ ự →
không làm t n thổ ương đ n danh d nế ự ướ ớ c l n
Đ m b o m i quan h giao bang hoà hi u.)ả ả ố ệ ế
? Tr n chi n trên sông Nh Nguy t th ng l i là ậ ế ư ệ ắ ợ
do nh ng nguyên nhân nào ? ữ
* Th o lu n nhóm ả ậ
2. Di n bi n ễ ế :
+ Cu i 1076: quân T ng t n công vàoố ố ấ
nước ta: 10 v n b + 1 v n ng a + 20ạ ộ ạ ự
v n dân phu.ạ + 1077, Ta đánh nhi u tr n nh c nề ậ ỏ ả
đ ch, ị
- K t qu ế ả: Quân T ng đóng b B cố ở ờ ắ sông C u ch quân thu ầ ờ ỷ
2.Cu c chi n đ u trên phòng tuy n ộ ế ấ ế
Nh Nguy t ư ệ
- Di n bi n: ễ ế
+ Quách Quỳ cho quân vượt đánh phòng tuy n ế → ta ph n công quy t li t.ả ế ệ
+ Cu i năm 1077 Lý Thố ường Ki t choệ quân đánh b t ng vào đ n gi c.ấ ờ ồ ặ
3 K t qu : ế ả
+ Gi c mặ ười ph n ch t năm, sáu ph n.ầ ế ầ + Đ ch ch p nh n ị ấ ậ “gi ng hoà” rút vả ề
nước
4 Nguyên nhân th ng l i: ắ ợ
+ Tinh th n đoàn k t chi n đ u c aầ ế ế ấ ủ nhân dân ta
+Tài ch huy c a Lý Thỉ ủ ường Ki t ệ
5 Ý nghĩa:
+ Là tr n đánh tuy t v i trong l ch sậ ệ ờ ị ử
ch ng ngo i xâm.ố ạ + N n đ c l p, t ch đề ộ ậ ự ủ ượ ủc c ng c ố + Nhà T ng t b âm m u xâm lố ừ ỏ ư ượ c
Đ i Vi t.ạ ệ
Trang 5? Chi n th ng phòng tuy n ế ắ ở ế Nh Nguy t ư ệ có ý
nghĩa gì?
4 C ng c , d n dò: ủ ố ặ ? Nét đ c đáo trong cách đánh gi c c a Lý ộ ặ ủ Th ườ ng Ki t ệ
th hi n ntn? ể ệ - Cách t n công – Cách phòng th – Cách k t thúc chi n tranh.ấ ủ ế ế
- G i 1 h c sinh lên b ng trình bày di n bi n tr n chi n trên phòng tuy n Nh ọ ọ ả ễ ế ậ ế ế ư Nguy t ệ
? Ý nghĩa l ch s c a cu c kháng chi n ch ng T ng l n 2 ị ử ủ ộ ế ố ố ầ