[r]
Trang 1- Bài 18
CÔNG CU C XÂY D NG VÀ PHÁT TRI N KINH T Ộ Ự Ể Ế
TRONG CÁC TH K X - XV Ế Ỷ
A M C TIÊU: Ụ
1 Ki n th c: ế ứ Giúp h c sinh hi u:ọ ể
- Tr i qua 5 th k đ c l p, m c dù tr i qua nhi u bi n đ ng, khó khăn, nhânả ế ỷ ộ ậ ặ ả ề ế ộ dân ta v n xây d ng đẫ ự ược cho mình m t n n kinh t phát tri n đa d ng và toàn di n.ộ ề ế ể ạ ệ
- N n kinh t Vi t Nam th i phong ki n ch y u là nông nghi p, tuy có nhi uề ế ệ ờ ế ủ ế ệ ề mâu thu n v v n đ ru ng đ t, nh ng luôn gi đẫ ề ấ ề ộ ấ ư ữ ược các y u t c n thi t nh cácế ố ầ ế ư công trình tr th y, th y l i nh m b o v s n xu t, m r ng ru ng đ ng, gia tăng cácị ủ ủ ợ ằ ả ệ ả ấ ở ộ ộ ồ
lo i cây tr ng, ph c v cu c s ng ngày càng tăng cao.ạ ồ ụ ụ ộ ố
- TCN ngày càng đa d ng, phong phú, ch t lạ ấ ượng được nâng cao, không ch gópỉ
ph n ph c v trong nầ ụ ụ ước mà còn trao đ i v i bên ngoài Thổ ớ ương nghi p phát tri n.ệ ể
- Tuy nhiên, trong hoàn c nh c a ch đ phong ki n, ru ng đ t ngày càng t pả ủ ế ộ ế ộ ấ ậ trung vào giai c p đ a ch ấ ị ủ
2 T t ư ưở ng, tình c m: ả
- B i dồ ưỡng ni m t hào dân t c trong xây d ng kinh t ề ự ộ ự ế
- B i dồ ưỡng ý th c v nh ng h n ch c a n n kinh t phong ki n ngay trongứ ế ữ ạ ế ủ ề ế ế giai đo n phát tri n c a nó.ạ ể ủ
3 K năng: ỹ Rèn luy n k năng quan sát, phân tích, nh n xét, liên h th c t … cho h cệ ỹ ậ ệ ự ế ọ sinh
B Đ DÙNG D Y VÀ H C: Ồ Ạ Ọ
1 Giáo viên:
- Tranh nh, b n đ có liên quan.ả ả ồ
- M t s ca dao t c ng v kinh t , m t s nh n xét c a ngộ ố ụ ữ ề ế ộ ồ ậ ủ ườ ưới n c ngoài hay
th ca nói v ru ng đ ng, lũ l t.ơ ề ộ ồ ụ
2 H c sinh: ọ
- S u t p nh ng t li u, tranh nh v th i kỳ này.ư ậ ữ ư ệ ả ề ờ
- Đ c trọ ước bài và th tr l i các câu h i trong SGK.ử ả ờ ỏ
C TI N TRÌNH T CH C D Y VÀ H C Ế Ổ Ứ Ạ Ọ
I n đ nh l p và ki m tra bài cũ Ổ ị ớ ể
1 Trình bày các giai đo n phát tri n chính c a nhà nạ ể ủ ước phong ki n VN t thế ừ ế
k X – XV.ỷ
2 Nh n xét chung v tính hoàn ch nh c a nhà nậ ề ỉ ủ ước phong ki n Vi t Nam th iế ệ ờ Lê
II Gi ng bài m i: ả ớ
1 M bài: ở
HO T Đ NG C A TH Y VÀ TRÒ Ạ Ộ Ủ Ầ N I DUNG BÀI Ộ
* Ho t đ ng 1: ạ ộ GV s d ng h th ng câuử ụ ệ ố
h i phát v n đ h c sinh th o lu n tr l i.ỏ ấ ể ọ ả ậ ả ờ
?.1 T i sao giai c p th ng tr đ ạ ấ ố ị ươ ng th i ờ
l i quan tâm nhi u đ n s n xu t nông ạ ề ế ả ấ
1 M r ng và phát tri n nông nghi p ở ộ ể ệ
- B i c nh: ố ả Th k X-XV là giai đo nế ỷ ạ
Trang 2nghi p ệ ? (Đ t n ấ ướ c m i giành đ ớ ượ c đ c ộ
l p, còn nhi u l c h u, y u kém v kinh t , ậ ề ạ ậ ế ề ế
c n ph i phát tri n kinh t đ c ng c ầ ả ể ế ể ủ ố
quy n th ng tr ) ề ố ị
?.2 Nhà n ướ c và nhân dân Đ i Vi t đã ạ ệ
làm gì đ phát tri n nông nghi p ể ể ệ ? (Nhà
n ướ c và nhân dân cùng góp s c phát tri n ứ ể
nông nghi p, tuy ru ng đ t càng t p trung ệ ộ ấ ậ
nhi u h n vào tay đ a ch , quý t c ề ơ ị ủ ộ )
- L cày t ch đi n đ u tiên th i Ti n Lê (Lêễ ị ề ầ ờ ề
Hoàn); vi c đ p đê th i Tr n; v n đ b oệ ắ ờ ầ ấ ề ả
v s c kéo nông nghi p….ệ ứ ệ
-> Đánh giá vai trò c a nhà n ủ ướ c Lý – Tr n ầ
qua các chi n d ch đ p đê? (ch đ ng t ế ị ắ ủ ộ ổ
ch c kh c ph c thiên tai trên c s phát ứ ắ ụ ơ ở
đ ng toàn dân) ộ
?.3 S phát tri n nông nghi p đự ể ệ ương th i cóờ
ý nghĩa gì đ i v i xã h iố ớ ộ ? (Đ y nhanh vi c ẩ ệ
xây d ng kinh t t ch , xã h i n đ nh, đ i ự ế ự ủ ộ ổ ị ờ
s ng nhân dân tăng cao) ố => đ ngh HS d nề ị ẫ
ch ng b ng th vănứ ằ ơ
* Ho t đ ng 2: ạ ộ GV đ ngh h c sinh đ c ề ị ọ ọ
SGK và nêu nguyên nhân phát tri n th ể ủ
công nghi p, sau đó đ ngh h c sinh đ c ệ ề ị ọ ọ
m t s bài th , vè nói v các ngành ngh ộ ố ơ ề ề
th công truy n th ng c a dân t c ủ ề ố ủ ộ
- K chuy n v m t s làng ngh truy nể ệ ề ộ ố ề ề
th ng.ố
?.4 S ra đ i c a các làng ngh th công ự ờ ủ ề ủ
có ý nghĩa gì đ i v i s phát tri n c a ố ớ ự ể ủ
TCN ? (TCN đi vào chuyên ngành h n tuy ơ
các làng th công v n g n ch t v i ngh ủ ẫ ắ ặ ớ ề
nông và ch a t o ra m t hình th c t ch c ư ạ ộ ứ ổ ứ
gì m i) ớ
- K chuy n H Nguyên Tr ng ch t oể ệ ồ ừ ế ạ
súng Th n c , thuy n chi n có l u, làm ti nầ ơ ề ế ầ ề
gi y….ấ
?.5 Em đánh giá nh th nào v th công ư ế ề ủ
nghi p n ệ ướ c ta đ ươ ng th i? ờ (Đ ngh HSề ị
đ c đo n in nghiêng trong SGK, trang 93 vàọ ạ
nêu nh n xét: ậ phát tri n m nh, s n ph m có ể ạ ả ẩ
ch t l ấ ượ ng)
* Ho t đ ng 3: ạ ộ GV đ ngh h c sinh đ c ề ị ọ ọ
đ u c a phong ki n đ c l p, đ ng th iầ ủ ế ộ ậ ồ ờ cũng là th i kỳ đ t nờ ấ ước th ng nh t.ố ấ
- Phát tri n kinh t : ể ế Nhà nước khuy nế khích khai hoang, l p đi n trang, c pậ ề ấ
ru ng đ t cho quí t c quan l i, m mangộ ấ ộ ạ ở
th y l i, xây d ng đê đi u ủ ợ ự ề
=> Nông nghi p phát tri n, đ i s ng c aệ ể ờ ố ủ nhân dân đượ ổc n đ nh, đ c l p đị ộ ậ ượ c
c ng c ủ ố
2 Phát tri n th công nghi p ể ủ ệ
- Trong nhân dân: các ngh th côngề ủ truy n th ng phát tri n m nh nh đúcề ố ể ạ ư
đ ng, làm g m, s , d t, ch m kh c đá,ồ ố ứ ệ ạ ắ làm đ trang s c b ng vàng b c, làmồ ứ ằ ạ
gi y, nhu m, khai m -> Hình thành cácấ ộ ỏ làng ngh th công: ề ủ Bát Tràng, Th Hà, ổ Chu Đ u, Đông H … ậ ồ
- Đ i v i nhà n ố ớ ướ : thành l p nhi u c ậ ề quan xưởng đ lo vi c đúc ti n, rèn vũể ệ ề khí, đóng thuy n chi n, may mũ áo choề ế vua quan, xây d ng cung đi n, dinh thự ệ ự…
Th i H ch t o đờ ồ ế ạ ược súng Th n c ,ầ ơ thuy n chi n có l u.ề ế ầ
3 M r ng th ở ộ ươ ng nghi p: ệ
- Các ch làng, ch huy n m c lên kh pợ ợ ệ ọ ắ
n i, buôn bán s m u t Đ c bi t kinh đôơ ầ ấ ặ ệ Thăng Long th i Lê S là m t đô th r tờ ơ ộ ị ấ
l n v i 36 ph phớ ớ ố ường
- T th i Lý-Tr n cho xây d ng hàngừ ờ ầ ự
Trang 3sách giáo khoa, nêu nh n xét v ho t ậ ề ạ
đ ng th ộ ươ ng nghi p th i kỳ này ( ệ ờ n u có ế
th i gian s đ ngh m t h c sinh đ c to bài ờ ẽ ề ị ộ ọ ọ
th nói v 36 ph ph ơ ề ố ườ ng Hà N i) ộ
- 1021, nhân ngày sinh c a vua, các TTC đã ủ
xây d ng ng n núi V n Th Nam S n b ng ự ọ ạ ọ ơ ằ
tre, trên núi có hình chim muông bay ch y, ạ
muôn v l kỳ ẻ ạ
?.6 Nguyên nhân h n ch th ạ ế ươ ng nghi p ệ
th i Lê s ờ ơ.
* Ho t đ ng 4: ạ ộ Phát v n ki m tra ki nấ ể ế
th c cũ:ứ
?.7 S phát tri n kinh t th i kỳ này d n ự ể ế ờ ẫ
đ n h qu gì? ế ệ ả
?.8 S phân hóa xã h i th k XIV d n ự ộ ế ỷ ẫ
đ n h u qu gì? ế ậ ả
.HS nghe va ghi chep.̀ ́
lo t các c ng nh Vân Đ n (Qu ngạ ả ư ồ ả Ninh), L ch Trạ ường (Thanh Hóa), Thị
N i (Bình Đ nh)…t o đi u ki n buônạ ị ạ ề ệ bán v i Trung Qu c và Đông Nam Á ớ ố
- Tuy nhiên vào th i Lê thờ ương nghi p bệ ị
h n ch phát tri n.ạ ế ể
4 Tình hình phân hóa xã h i và cu c ộ ộ
đ u tranh c a nông dân ấ ủ
- S phát tri n kinh t thúc đ y s phânự ể ế ẩ ự hóa xã h i, giai c p đ a ch m r ngộ ấ ị ủ ở ộ chi m h u ru ng đ t, s ng xa hoa, mâuế ữ ộ ấ ố thu n v i nông dân ngày càng tăng ẫ ớ
- Cu i th k XIV, nhi u cu c kh iố ế ỷ ề ộ ở nghĩa nông dân n ra làm nhà Tr n kh ngổ ầ ủ
ho ng.ả
3 K t lu n: ế ậ Sau g n 6 th k đ c l p, nhân dân ta và các nhà nầ ế ỷ ộ ậ ước phong ki n đã xâyế
d ng n n kinh t nông nghi p đa d ng, đ t nhi u thành t u l n, là c s đ xây d ngự ề ế ệ ạ ạ ề ự ớ ơ ở ể ự
và phát tri n n n văn minh Đ i Vi t Tuy nhiên, t gi a th k XIV, kinh t nể ề ạ ệ ừ ữ ế ỷ ế ước ta r iơ vào c nh kh ng ho ng: nhi u cu c kh i nghĩa nông dân n ra ả ủ ả ề ộ ở ổ
III C ng c bài: ủ ố Nh ng bi u hi n c a s phát tri n nông nghi p, TCN và thữ ể ệ ủ ự ể ệ ươ ng nghi p th i Tr n?ệ ờ ầ
IV Ôn t p và chu n b bài: ậ ẩ ị
- H c ba câu h i trong sách giáo khoa, trang 84.ọ ỏ
- Đ c trọ ước SGK bài 19: “ Nh ng cu c chi n đ u ch ng ngo i xâm các th kữ ộ ế ấ ố ạ ở ế ỷ
X – XV”
- S u t p t li u, tranh nh liên quan đ n bài gi ng.ư ậ ư ệ ả ế ả
D B SUNG & GÓP Ý Ổ
Đ i Ngãi, ạ ngày 2011