tài liệu tập huấn sơ cấp cứu ngày 23102020 thcs an phú quận 2

Đảm bảo đầu và cột sống nạn nhân luôn thẳng trong khi nâng lên, người giữ đầu nâng đầu nạn nhân thẳng với cột sống.. - Bước 5.[r]

Tài liệu huấn luyện sơ cấp cứu cho người dân tại cộng đồng và tình nguyện viên Chữ thập đỏ cấp 1

KỸ THUẬT VẬN CHUYỂN NẠN NHÂN AN TOÀN

Mục tiêu học tập:

Sau khi học bài này, học viên có khả năng:

1 Nêu được nguyên tắc trong vận chuyển nạn nhân an toàn.

2 Trình bày đủ các bước trong quy trinh kỹ thuật vận chuyển nạn nhân an toàn.

3 Thực hành đúng, đúng các bước trong quy trình kỹ thuật vận chuyển nạn nhân an toàn trên

nạn nhân giả định

4 Thể hiện tác phong khẩn trương, cẩn thận, chính xác, an toàn khi thực hiện kỹ thuật vận chuyển

nạn nhân an toàn

NỘI DUNG:

1 Nguyên tắc vận chuyển nạn nhân:

– Chỉ vận chuyển nạn nhân khi cần thiết

- Chỉ vận chuyển nạn nhân sau khi đã sơ cứu theo quy trình ABCDE; cố định gãy xương, băng cầm máu…

- Vận chuyển nhẹ nhàng, đồng bộ, đúng kỹ thuật

- Theo dõi nạn nhân trong suốt quá trình vận chuyển

2 Một số kỹ thuật vận chuyển nạn nhân an toàn.

2.1 Vận chuyển nạn nhân không dùng cáng.

2.2.1 Trong trường hợp chỉ có 1 sơ cứu viên: Thực hiện phương pháp dìu, cõng, bế (xem bài di

chuyển nạn nhân khẩn cấp)

2.2.2 Khi có 2 người trở lên.

- Phương pháp dìu 2 người áp dụng trong trường hợp nạn nhân chỉ bị tổn thương phần mềm ở 1

chân, không bị gãy xương hoặc tổn thương cột sống còn tỉnh táo, hợp tác tốt có thể bước đi được

- Bước 1 Nâng nạn nhân ngồi dậy

- Bước 2 Hai người SCC ngồi xổm 2 bên nạn nhân, bắt chéo tay ra sau lưng, ôm vào eo lưng nạn nhân đứng dậy

BÀI 8

- Bước 3 Hai người cùng tiến lên bước đầu tiên bằng chân phía bên nạn nhân và chân đối diện

Di chuyển từng bước nhỏ và theo nhịp với sải chân của nạn nhân đồng thời trấn an nạn nhân

Hình 1 Hình 2

- Phương pháp khiêng 2 người: áp dụng trong trường hợp nạn nhân chỉ bị tổn thương phần

mềm ở 1 chân, không bị gãy xương, ngồi được nhưng không bước đi được

- Bước 1 Nâng nạn nhân ngồi dậy

- Bước 2 Hai người SCC ngồi xổm 2 bên nạn nhân, người đi trước luồn 2 tay vào 2 khoeo của nạn nhân; Người đi sau luồn 2 tay vào nách của nạn nhân; nâng nạn nhân lên

- Bước 3 Hai người cùng tiến lên bước đầu tiên bằng chân cùng phía với nạn nhân Di chuyển từng bước dều nhau

- Phương pháp làm kiệu: áp dụng trong trường hợp nạn nhân không bị gãy xương, ngồi được nhưng không bước đi được

- Bước 1 Nâng nạn nhân ngồi dậy

- Bước 2 Hai người SCC ngồi 2 bên nạn nhân, 1 chân chống, 1 chân quỳ, bắt chéo tay sau lưng

và nắm lấy áo nạn nhân; luồn tay kia dưới đùi nạn nhân, nạn nhân quàng 2 tay vào cổ 2 người SCC;

- Bước 3 Hai người cùng nâng nạn nhân lên và tiến lên bước đầu tiên bằng chân cùng phía với nhau Vận chuyển nạn nhân đi

2.2 Vận chuyển nạn nhân bằng ghế:

Áp dụng trong trường hợp:

- Nạn nhân tỉnh, không bị choáng, gãy xương hoặc tổn thương cột sống;

- Nạn nhân hôn mê, không thể áp dụng các phương pháp vận chuyển khác như dìu, bế, cõng, khiêng tay, không có cáng vận chuyển;

- Sử dụng 1 ghế và băng cuộn lớn hoặc dây để buộc nạn nhân vào thành ghế và vận chuyển

- Bước 1 Kiểm tra độ vững chắc của ghế trước khi sử dụng;

- Bước 2 Đặt nạn nhân ngồi lên ghế, 2 tay bắt chéo phía trước ngực, dung cuộn băng hoặc dây buộc quanh ngực và buộc chắc nạn nhân vào ghế

- Bước 3 Hai người SCC, một đi trước, một đi sau

- Bước 4 Ngả ghế ra phía sau, khiêng nạn nhân đến nơi an toàn

2.3 Vận chuyển nạn nhân trong trường hợp có cáng:

- Áp dụng trong các trường hợp: bất tỉnh, chấn thương sọ não, chấn thương cột sống, đặt biệt

là cột sống cổ sau khi cố định, gảy xươngđùi, cẳng chân sau khi đã cố định, đa chấn thương, choáng Hoặc phải vận chuyển nạn nhân quãng đường dài

Cách tạo cáng đơn giản tại chổ: cánh cửa gổ (cáng cứng), võng, chăn (cáng mềm)

2.3.1 Các phương pháp vận chuyển nạn nhân lên cáng:

- Phương pháp xúc thìa đưa nạn nhân lên cáng.

- Bước 1 Chuẩn bị dụng cụ: cáng, dây buộc.

- Bước 2 Xác định tổn thương của nạn nhân: sơ cứu tổn thương, nếu có gãy xương, gãy cột

sống thì phải bật động trước khi vận chuyển

- Bước 3 Cần 4 người SCC, 1 người giữ đầu nạn nhân, 3 người còn lại quỳ 1 phía nạn nhân 1

chân quỳ, một chân chống, Luồn 2 tay xuống dưới người nạn nhân tại các vị trí: dưới vai và lưng,

dưới thắt lưng và dưới đùi, dưới khoeo chân và dưới cổ chân

- Bước 4 Thực hiện theo hiệu lệnh đảm bảo nâng nạn nhân lên 3 nấc: lên gối, úp nạn nhân vào

người SCC và đứng thẳng Đảm bảo đầu và cột sống nạn nhân luôn thẳng trong khi nâng lên, người giữ đầu nâng đầu nạn nhân thẳng với cột sống

- Bước 5 Người trưởng nhóm chỉ huy nhóm đồng loạt bước đi đưa nạn nhân đến vị trí cáng

hoặc xe cứu thương

- Bước 6 Đặt nạn nhân vào cáng theo 2 bước ngược lại: Xuống gối và xuống cáng.

- Bước 7 Cố định nạn nhân vào cáng tại trán, cằm, vai, thắt lưng, đùi, cẳng chân, cổ chân

- Phuong pháp xen kẽ 5 người đưa nạn nhân vào cáng.

- Bước 1 Chuẩn bị dụng cụ: cáng, dây buộc, 5 người (trong đó có người chỉ huy)

- Bước 2 Xác định tổn thương của nạn nhân: Sơ cứu tổn thương, nếu có gãy xương, gãy cột sống thì phải bất động trước khi vận chuyển

- Bước 3 Cần 5 người, người chỉ huy giữ đầu đảm bảo đầu và cột sống thẳng, 4 người còn lại quỳ 2 bên nạn nhân, mỗi bên 2 người

- Bước 4 Thực hiện theo hiệu lệnh đảm bảo nâng nạn nhân lên theo 2 nấc: lên gối và đứng

thẳng đảm bảo đầu và cột sống nạn nhân luôn thẳng trong khi nâng lên

- Bước 5 Đặt nạn nhân xuống cáng theo 2 nấc: xuống gối và xuống cáng, Thực hiện theo hiệu

lệnh đảm bảo đầu và cột sống nạn nhân luôn thẳng trong khi hạ xuống

- Bước 6 Cố định nạn nhân vào cáng tại trán, cằm, vai, thắt lưng, đùi, cẳng chân, bàn chân Phương pháp bắc cầu đưa nạn nhân vào cáng.

- Bước 1 Chuẩn bị dụng cụ: cáng, dây buộc.

- Bước 2 Xác định tổn thương của nạn nhân: Sơ cứu tổn thương, nếu có gãy xương, gãy cột

sống thì phải bất động trước khi vận chuyển

- Bước 3 Cần 5 người, một người giữ đầu, 3 người bước 1 chân qua người nạn nhân tại 3 vị trí

ngang vai, ngang hông,, ngang khoeo chân Người chỉ huy giữ đầu đảm bảo đầu, cột sống nạn nhân thẳng và chỉ huy nhóm

- Bước 4 Thực hiện theo hiệu lệnh của người chỉ huy, đồng thời nâng nạn nhân lên ngang gối,

đảm bảo đầu, cột sống nạn nhân luôn thẳng, một người khác đưa cáng vào dưới lưng nạn nhân

- Bước 5 Đồng thời đặt nạn nhân xuống cáng, thực hiện theo hiệu lệnh đảm bảo đầu và cột

sống nạn nhân luôn thẳng trong khi đặt

xuống. Bước 6 Cố định nạn nhân vào cáng tại trán, cằm, vai, thắt lưng, đùi, cẳng chân, cổ chân

Phương pháp lật nghiêng an toàn

- Bước 1 Chuẩn bị dụng cụ: cáng, dây buộc

- Bước 2 Xác định tình trạng của nạn nhân: Sơ cứu tổn thương, cố định xương nếu gãy.

- Bước 3 Cần 4 người SCC, 1 người giữ đầu nạn nhân, 3 người còn lại quỳ cùng phía nạn

nhân tại các vị trí: ngang vai, ngang hông, và khoeo chân Tay 3 người SCC đặt xen kẽ đúng vị trí, chân chống, chân quỳ cùng hướng

- Bước 4 Đồng loạt lật nghiêng nạn nhân đảm bảo đầu và cột sống luôn thẳng.

- Bước 5 Áp cáng vào sát người nạn nhân.

- Bước 6 Từ Từ đồng thời lật ngửa nạn nhân lên cáng, dịch nạn nhân vào giữa cáng.

- Bước 7 Cố định nạn nhân vào cáng tại trán, cằm, vai, thắt lưng, đùi, cẳng chân, cổ chân.

Trong thực tế, nếu không có cáng, có thể dùng tấm gỗ hoặc giát giường thay thế

Bước 3 Bước 4

2.3.2 Các tư thế để nạn nhân trên cáng trước khi vận chuyển.

- Nạn nhân nằm ngửa: Đặt nạn nhân nằm ngửa, Đầu, mình, chân, tay duỗi thẳng trên cáng, tư

thế này được xử dụng nhiều nhất

- Nằm ngửa chân co: Đặt nạn nhân nằm ngửa, đệm chăn hoặc quần áo dưới đùi nạn nhân Tư thế

này được áp dụng đối với nạn nhân bị vết thương bụng có lòi ruột

- Nằm ngửa, ưỡn cổ chân cao.: Đặt nạn nhân nằm thẳng và ngửa trên cáng, kê cao chân bằng

chăn hoặc quần áo hoặc vật tự tạo Tư thế này được áp dụng trong trường hợp nạn nhân chảy máu

nhiều, sốc

- Nằm nghiêng an toàn: Đặt nạn nhân nằm nghiêng theo tư thế an toàn trên cáng Tư thế này

được áp dụng trong trường hợp bất tỉnh, còn thở

- Nằm nghiêng: Để nạn nhân nằm nghiêng trong tư thế thoải mái, có thể đắp chăn nếu trời

lạnh Tư thế này được áp dụng trong trường hợp nạn nhân là phụ nữ có thai

- Nửa nằm, nửa ngồi: Đặt nạn nhân nằm đầu cao, chân duỗi thẳng, đắp chăn nếu nạn nhân

lạnh hoặc có nguy cơ bị sốc Tư thế này được áp dụng trong trường hợp nạn nhân bị vết thương ngực

hở, khó thở

Cách khiêng cáng:

- Khi khiêng cáng thì để chân nạn nhân ở phía trước, đầu ở phía sau

- Hai người hoặc 4 người khiêng, trong đó có 1 là chỉ huy Nếu có 3 người thì 2 người khiêng ở đầu cáng, 1 người ở cuối cáng

- Người khiêng ở phía đầu nạn nhân phải quan sát tình trạng nạn nhân: nhìn mặt

- Khi khiêng cáng phải luôn giữ cáng ở tư thế ngang bằng

- Trong khi khiêng cáng không được dừng đột ngột hoặc cáng bị va chạm, tiếp tục theo dõi tình trạng nạn nhân

Tự lượng giá

Câu 1 Nêu nguyên tắc vận chuyển nạn nhân Câu 2 Kể tên các phương pháp vận chuyển nạn nhân và áp dụng trong SCC Câu 3 Trình bày các bước trong quy trình kỹ thuật nạn nhân bằng tay khi có 2 người SCC Câu 4 Trình bày các bước trong quy trình kỹ thuật đưa nạn nhân lên cáng bằng phương pháp xúc thìa Câu 5 Trình bày các bước trong quy trình kỹ thuật đưa nạn nhân lên cáng bằng phương pháp xen kẽ Câu 6 Trình bày các bước trong quy trình kỹ thuật đưa nạn nhân lên cáng bằng phương pháp bắc cầu.

Các điểm chủ yếu cần ghi nhớ:

1 Chỉ dược vận chuyển nạn nhân sau khi đã tiến hành sơ cấp cứu.

2 Cần buộc (cột) giữ chặt nạn nhân trên cáng trong lúc vận

chuyển để đảm bảo an toàn cho nạn nhân khi vận chuyển.

3 Áp dụng phương pháp vận chuyển phù hợp với tình trạng

chấn thương của nạn nhân, địa hình khu vực xảy ra tai nạn,

số lượng người tham gia sơ cứu, sức khỏe của người SCC và phương tiện hiện có.

4 Đảm bảo sự phối hợp thống nhất, đồng bộ của nhóm vận

chuyển Vận chuyển nạn nhân theo hiệu lệnh của người chỉ huy.