Hướng dẫn giải.[r]
Trang 1TÌM GIÁ TRỊ LỚN NHẤT, GIÁ TRỊ NHỎ NHẤT CỦA HÀM SỐ BẰNG
BẤT ĐẲNG THỨC
I Sử dụng bất đẳng thức cổ điển:
Bất đẳng thức Cauchy: Cho n số không âm a1, a2, , an Ta có
n
a
a
a1 + 2 + + n ≥ n
n 2
1a a a
Dấu “=” xảy ra ⇔ a1 = a2 = = an
Bất đẳng thức Bunhia: Cho 2 dãy số a1, , an và b1, , bn Ta có
( 2
1
a + + 2
n
a )( 2
1
b + + 2
n
n n 1
1 b a b ) a
Dấu “=” xảy ra ⇔
1
1
b
a
= 2
2
b
a
= =
n
n
b
a
Ví dụ 1. Cho x, y > 0 Tìm min f(x, y) = x +
) y x ( xy
1
−
Hướng dẫn giải
f(x, y) = x +
) y x ( xy
1
) 2
y x y ( x
1
− + = x + x 3
4
x
4 3
x 3
x 3
x
+ +
Vậy f(x, y) ≥ 8 Dấu “=” xảy ra ⇔
=
−
=
3
x
4 3 x
y x y
⇔
=
= 2
12 y
12 x
4
4
Ví dụ 2. Tìm GTNN của S = 3 3
z xy
y
x + với x, y, z > 0 và x + y + z = 1
Hướng dẫn giải
S = 3 3
z
xy
3
y 3
y 3
y
x+ + +
4
3
z xy 3
y x
⇒ 4
S ≥ 34 3 9 12
z y x
1 3
4
= 3 3 94 12 3 9 12
12
z 9
y 3 x
1 12
9 3 3 4
Trang 212 9 3
12
z 12 9
y 9 3
x 3
1 4
3
4
+ +
+ +
= 1256 3
2 Nên: S ≥ 143
3
2 Dấu “= ” xảy ra ⇔
=
=
=
8
1 z 8
3 y 8
1 x
Ví dụ 3. Cho A, B, C là 3 góc của một tam giác Tìm GTNN của hàm số:
f(A, B, C) =
+ 2
A sin
1 1
+ 2
B sin
1 1
+ 2
C sin
1
1
Hướng dẫn giải
Ta có: f(A, B, C) = 1 +
2
A sin
1 +
2
B sin
1 +
2
C sin
1 +
2
B sin 2
A sin
1
+
2
C sin 2
B sin
1 +
2
A sin 2
C sin
1
+
2
C sin
2
B
sin
2
A
sin
1 ≥ 1 + 3
3
2
C sin 2
B sin 2
A sin
1
+ 33
2
2
C sin 2
B sin 2
A sin
1
+
2
C sin 2
B sin 2
A sin
1
=
3
3
2
C sin 2
B sin 2
A sin
1 1
3
3
8 1
1 1
+ = 27
⇒ min f = 27 khi tam giác ABC đều
Bài tập áp dụng bất đẳng thức Cosi:
1) Tìm min, max của hàm số: f(x, y, z) =
xyz
3 x yz 2 y xz 1 z
Trên D = { (x,y,z):x≥3;y≥2;z≥1}
Trang 33) Cho x, y, z > 0 và x + y + z = 1 Tìm giá trị nhỏ nhất của hàm số
f(x, y, z) = 2 2 2
z y x
1 + + + xy
1 + yz
1 + xz
1
(Đ/s: min f = 30 tại x = y = z =
3
1 )
4) Cho ac > 0 và
a
1 + c
1 = b
2 Tìm min của f(a, b, c ) =
b a 2
b a
−
+ +
b c 2
c b
− +
Ví dụ 3. Tìm min của hàm số:
f(x, y) =
y cos d x sin
c
y cos b x sin
a
2 2
4 4
+
y sin d x cos c
y sin b x cos a
2 2
4 4
+ +
(với a, b, c là các hằng số dương)
Hướng dẫn giải
f(x, y) = a[
y cos d x sin c
x sin
2 2
4
+ + ccos x dsin y
x cos
2 2
4
+ ] + b[c sin x d cos y
y cos
2 2
4
+ + ccos x dsin y
y sin
2 2
4
+ ]
= af1 + bf2
Áp dụng bất đẳng thức Bunhia:
[(csin2x + dcos 2 y) + (ccos2x + dsin 2 y)][
y cos d x sin c
x sin
2 2
4
+ + ccos x dsin y
x cos
2 2
4
+ ] ≥ 1
1
f ≥
d
c
1
+ Dấu “=” xảy ra ⇔ c sin x d cos y
x sin
2 2
2
+ = ccos x dsin y
x cos
2 2
2
+ = c d
1 +
⇔ sin2x = cos 2 y
tương tự: f2 ≥
d c
1 + Dấu “=” xảy ra ⇔ sin x
2 = cos2y
vậy f(x, y) ≥
d c
b a +
+ Dấu “=” xảy ra ⇔
x sin2 = cos 2 y
min f =
d c
b a
+
+ khi
x sin2 = cos2y
Trang 4Bài tập áp dụng Bunhia:
1) Cho x, y, z > 0; x + y + z =
2
π Tìm Min của biểu thức
f(x, y, z) = 1+tgxtgy + 1+tgytgz + 1+tgxtgz
2) Tìm max của hàm số: f(x, y) = 2 x + y
Trên miền D={( x , y ); x ≥ 0 ; y ≥ 0 ; x 3 + y 3 ≤ 1}
3) Cho A, B, C là 3 góc của tam giác Tìm min của biểu thức:
M =
A 2 cos
2
1
+ + 2 cos 2 B
1 + + 2 cos 2 C
1
Ví dụ 4. Cho x, y, z, t ∈
1
; 4
1 Tìm min của hàm số:
f(x, y, z, t) = )
4
1 y (
4
1 z (
4
1 t (
4
1 x ( logt −
Hướng dẫn giải
Vì x, y, z, t ∈
1
; 4
1
và ta có x 2 ≥ x –
4
t x
4
1 x ( logt −
Tương tự và cộng vế với vế ta có:
f(x, y, z, t) ≥ 2(logx y + logyz + logzt + logtx) ≥ 84
t z y
x y log z log t log x
⇒ f(x, y, z, t) ≥ 8 Dấu “=” ⇔ x = y = z = t =
2
1
II Sử dụng các bất đẳng thức khác:
Bất đẳng thức trị tuyệt đối:
a + b ≥ a+b a − b ≤ a−b
Dấu “=” xảy ra ⇔ ab > 0
Ví dụ. Cho a1, , an là các hằng số cho trước Tìm min của biểu thức
T = − + − + + −
Trang 5Không mất tính tổng quát giả sử a1 ≤ ≤ an
TH1: n = 2k
1
a
x− + x−an ≥ an – a1 Dấu “=” ⇔ a1 ≤ x ≤ an
1 k
a
x− + + x−ak ≥ ak+1 – ak Dấu “=” ⇔ ak ≤ x ≤ ak+1
⇒ T ≥ (an + + ak+1) – (a1 + + ak) Dấu “=” ⇔ ak ≤ x ≤ ak+1
Với n = 2k thì minT = (an + + ak+1) – (a1 + + ak) tại ak ≤ x ≤ ak+1
TH2: n = 2k + 1
1
a
x− + x−an ≥ an – a1 Dấu “=” ⇔ a1 ≤ x ≤ an
2
k
a
x− + + x−ak ≥ ak+2 – ak Dấu “=” ⇔ ak ≤ x ≤ ak+2
1
k
a
x− + ≥ 0 Dấu “=” ⇔ ak+1 = 0
⇒ T ≥ (an + + ak+2) – (a1 + + ak) Dấu “=” ⇔ ak+1 = 0
Với n = 2k + 1 minT = (an + + ak+2) – (a1 + + ak) khi ak+1 = 0
SÁCH THAM KHẢO MỚI NHẤT CHO NĂM HỌC 2019-2020
ĐANG PHÙ HỢP VỚI BẠN
Trang 6Bộ phận bán hàng:
0918.972.605
Đặt mua tại:
https://goo.gl/forms/nsg1smHiVcjZy1cH2
Xem thêm nhiều sách tại:
http://xuctu.com/
Hổ trợ giải đáp: sach.toan.online@gmail.com
fb/quoctuansp
Đọc trước những quyển sách này tại: https://xuctu.com/sach-truc-tuyen/