Vai trò của cơ khí - Sử dụng sản phẩm của cơ khí, công năng của máy cơ khí tiết kiệm năng lợng để sản xuất ra sản phẩm, thiết bị sử dụng trong các ngành kinh tế.. Số liệu của đồ dùng điệ
Trang 1Lớp 8
Chơng trình lớp 8 môn Công nghệ ở THCS gồm 3 phần: Vẽ kỹ thuật, Cơ khí và Kỹ thuật điện, trong đó
chỉ có 2 phần cơ khí và kĩ thuật điện có thể tích hợp giáo dục sử dụng năng lợng và tiết kiệm Cụ thể nh
sau:
1 Cơ khí:
Bài 17 Vai trò của cơ khí trong
sản xuất và đời sống
I Vai trò của cơ khí - Sử dụng sản phẩm của cơ khí, công năng của máy cơ khí
tiết kiệm năng lợng để sản xuất ra sản phẩm, thiết bị sử dụng trong các ngành kinh tế
- Giảm nhẹ lao động của con ngời
Bài 18 Vật liệu cơ khí II Tính chất cơ bản
của vật liệu cơ khí
Lựa chọn vật liệu cơ khí phù hợp với yêu cầu chế tạo, sử dụng tạo năng xuất lao động cao giảm tiêu tốn năng l không cần thiết (nhiệt năng, điện năng )
Bài 19 Thực hành :Vật liệu cơ
khí
Phân biệt vật liệu kim loại và phi kim loại
Lựa chọn đúng vật liệu - chọn phơng án gia công phù hợp giảm năng lợng trong sản xuất
Bài 20 Dụng cụ cơ khí Sử dụng đúng dụng cụ cơ khí khi gia công, hiểu rõ kỹ thuật
sử dụng các dụng cụ cơ khí, tính toán vật liệu hợp lý sẽ tiết Bài 21 Ca và đục kim loại
Bài 22 Dũa và khoan kim loại
Bài 23 Thực hành đo và vạchdấu
Bài 24 Khái niệm về chi tiết máy
và lắp ghép
I Khái niệm về chi tiết máy
Sử dụng chi tiết máy trong các nhóm chi tiết hoặc cụm chi tiết trong sửa chữa, thay thế tiết kiệm nguyên vật liệu và năng lợng sản xuất các tiết máy
Bài 25 Mối ghép cố định, mối
ghép không tháo đợc
Các nội dung về cấu tạo đặc điểm và ứng dụng của các loại mối
- Sử dụng các loại mối ghép trong cơ khí để tiết kiệm nguyên liệu, năng lợng chế tạo ra các chi tiết góp phần tiết kiệm năng lợng
Bài 26 Mối ghép tháo đợc
Bài 27 Mối ghép động
Bài 28 Thực hành ghép nối chi
tiết
Bài 29 Truyền chuyển động Nguyên tắc, cấu tạo,
ứng dụng của các bộ truyền chuyển động
- Nhờ có các bộ truyền chuyển động con ngời chỉ cần một nguồn động lực có thể truyền tải đến nhiều loại máy công tác phù hợp với tính chất công việc - Có thể thay
đổi tốc độ của các máy công tác mà không cần nguồn động lực có công suất lớn, tiêu hoa nhiều năng l Bài 30 Biến đổi chuyển động
Bài 31 Thực hành truyền và biến
Trang 2đổi chuyển động
2 Kỹ thuật điện
Bài
32
Vai trò của điện
năng trong kỹ thuật
và đời sống
I Điện năng
II Vai trò của điện năng
- Hiểu điện năng đợc sản xuất do biến đổi nhiều dạng năng lợng khác thông qua các nhà máy điện để
từ đó thấy rõ năng lợng điện không phải là nguồn vô
tận, phải tiết kiệm - Truyền tải điện năng từ nơi sản xuất đến nơi tiêu dùng có tổn thất năng lợng vì
vậy cần áp dụng biện pháp nâng cao điện áp khi truyền tải để giảm tổn thất
- Điện năng có vai trò quan trọng trong việc ung cấp năng lợng cho các máy móc, thiết bị và phơng tiện hoạt động để phục vụ sản xuất và đời sống Con nguời cần phải tiết kiệm, sử dụng hợp lí năng lợng
điện trong sản xuất và đời sống để góp phần tiết kiện năng lợng và tài nguyên thiên nhiên
Khi dạy phần này giáo viên cho học sinh liên hệ với thực tế để hiểu rõ hơn
về nội dung sử dụng và tiết kiệm năng l
chung và năng l nói riêng
Bài
33
An toàn điện I Nguyên nhân gây
tai nạn điện
II Một số biện pháp an toàn điện
- Các nguyên nhân gây tai nạn điện trong đó có việc dây dẫn bị đứt sẽ gây tổn thất năng lợng điện
- áp dụng các biện pháp an toàn điện để tránh tổn hoa năng lợng điện trên mạch điện và các thiết bị
điện - - Dùng quá
tải với lới điện, làm điện áp bị giảm, không đảm bảo
đợc hiệu suất của các thiết bị (đèn tối, công suất máy
điện giảm) lãng phí điện năng
Trong các nội dung này giáo viên có thể phân tích
về tổn hoa khi do điện, dây điện bị đứt rơi xuống
đất, làm sụt áp trên mạch
điện giảm công suất của thiết bị đi nhiều lần
Bài
34
Thực hành - Dụng cụ
bảo vệ an toàn điện
Bài
35
Thực hành – Cứu
ngời bị tai nạn điện
Bài
36
Vật liệu kĩ thuật điện I Vật liệu dẫn điện
II Vật liệu cách
điện III Vật liệu dẫn từ
Lựa chọn đúng vật liệu, phù hợp với công việc sử dụng, đáp ứng yêu cầu kỹ thuật làm giảm tổn thất
điện, tiết kiệm nguyên vật liệu điện -+Ví dụ: Trong chế tạo máy điện, chọn vật liệu dẫn từ tốt làm giảm dòng phucô, giảm tổn hao vì nhiệt
Bài
37
Phân loại và số liệu
kĩ thuật của đồ dùng
điện
I Phân loại đồ dùng điện
II Số liệu của đồ dùng điện
- Phân loại đồ dùng điện để xác định các nhóm đồ dùng điện, giúp thay thế các thiết bị phù hợp giảm
điện năng tiêu tốn Ví dụ: Có thể thay bóng đèn huỳnh quang cho bóng đèn sợ đốt - Xác định số liệu kĩ thuật của thiết bị và đồ dùng điện để thiết kế, chọn thiết bị có số liệu phù hợp với tích chất công việc, yêu cầu sử dụng giảm tiêu tốn điện năng
Giáo viên yêu cầu học sinh liên hệ với thực tế trong gia đình để thấy đ chọn thiết bị, đồ dùng
đúng góp phần làm giảm
điện năng tiêu thụ
Bài
38
Đồ dùng loại điện
quang - đèn sợi đốt
II Đèn sợi đốt Lựa chọn đèn sợi đốt có công suất phù hợp với tính
chất công việc, đảm bảo đợc các yêu cầu chiếu sáng,
ví dụ: đọc sách, đèn ngủ, đèn cầu thang là sử dụng
đung svà tiết kiệm năng lợng điện
Trang 3Bài
39
Đèn huỳnh quang II Đèm compac
huỳnh quang
- Sử dụng đèn compac huỳnh quang với hiêu suất phát quang lớn gấp 4 lần đèn sợi đốt, phù hợp với tính chất sử dụng làm giảm tiêu thụ công suất điện
GV cần cho HS biết đây
là giải pháp thay thế hiện nay đang sử dụng rộng rãi Bài
40
Thực hành - đèn ống
huỳnh quang
Bài
41
Đồ dùng loại điện
nhiệt - Bàn là điện
II Bàn là điện:
Là dụng cụ tiêu thụ nhiều năng lợng
điện
- Hiểu nguyên tắc làm việc, các số liệu kĩ thuật và cách sử dụng bàn là điện nhằm đáp ứng đợc mục
đích của công việc và giảm tiêu thu năng lợng điện (tiết kiệm) - Chỉ
sử dụng bàn là điện khi thật cần thiết, điều chỉnh nhiệt độ phù hợp để giảm thời gian tiêu thụ năng l-ợng điện
Bài
42
Bếp điện, nồi cơm
điện
2 Các số liệu kĩ thuật (bếp điện, nồi cơm điện)
- Học sinh hiểu ý nghĩa của số liệu kĩ thuật của bếp
điện và nồi cơm điện để từ đó chọn loại phù hợp với mục đích và tính chất công việc - Sử dụng
Chú ý: - Dung tích của nồi cơm
điện để chọn loại phù hợp Bài
43
Thực hành – Bàn là
điện, bếp điện, nồ
cơm điện
Bài
44
Đồ dùng loại điện cơ
- Quạt điện, máy
bơm nớc
I Động cơ điện một pha
- Số liệu kỹ thuật
- Động cơ điện một pha biến đổi điện năng thành cơ
năng đợc ứng dụng rộng rãi để làm quay cánh quạt, máy công tác khác Sử dụng đúng điện áp định mức
là một biện pháp nâng cao hiệu suất của máy, tiết
Chú ý pha đ
điều hòa không khí, tủ lạnh, máy giặt, máy Bài
45
Thực hành quạt điện
Bài
46
Máy biến áp một pha 2 Nguyên lý làm
việc của máy biến
áp một pha
- Dùng máy biến áp tăng áp để đảm bảo đúng điện
áp định mức cho các dụng cụ, thiết bị làm việc nâng cao hiệu suất, giảm năng lợng tiêu thụ - Dùng Bài
47
Thực hành máy biến
áp một pha
Bài
48
Sử dụng hợp lí điện
năng
II Sử dụng hợp lý
và tiết kiệm điện năng
- Giảm bớt tiêu thu điện năng trong giờ cao điểm nh:
+ Không dùng thiết bị có công suất lớn; + Giảm bớt nơi thắp sáng không thật cần thiết - Sử dụng đồ dùng điện có hiệu suất cao để tiết kiệm điện năng - Không sử dụng lãng phí điện năng (sử dụng hợp lí, phù hợp với tính chất công việc)
Bài 48: Nội dung đề cập sâu đến việc sử dụng năng lợng và tiết kiệm năng l ợng GV cho HS giải thích vì sao tiết kiệm đ
điện năng
Bài
49
Thực hành - tính
toán tiêu thụ điện
năng trong gia đình
I Điện năng tiêu thụ của đồ dùng
điện
- Điện năng tiêu thụ A=Pt (Wh) phụ thuộc: + Công suất của đồ dùng điện (P) + Thời gian làm việc của đồ dùng điện (t) Lựa chọn các đồ dùng điện phù hợp, thời gian sử dụng
GV yêu cầu HS vận dụng các kiến thức đ
xác định số liệu kĩ thuật của đồ dùng điện để tính
Trang 4II Tính toán tiêu thụ điện năng trong gia đình
hợp lí để tiết kiệm điện năng - Tính toán điện năng tiêu thụ trong gia đình để xác định mức độ tiêu thụ điện năng trong tuần, tháng của hộ gia đình từ đó có biện pháp sử dụng hợp lí, tiết kiệm
điện năng
toán điện năng tiêu thụ
Bài
50
Đặc điểm cấu tạo
mạng điện trong nhà
I Đặc điểm và yêu cầu của mạng điện trong nhà
II Cấu tạo của mạng điện trong nhà
- Lựa chọn sự phù hợp của các thiết bị, đồ dùng điện với điện áp của mạng điện nâng cao hiêu suất sử dụng, bảo vệ an toàn điện góp phần sử dụng hiệu quả
năng lơng điện - Cấu tạo mạmg điện trong nhà phù hợp với yêu cầu sử dụng của hộ gia đình một cách hợp lý trong đóng ngắt các thiết bị điện góp phần tiết kiệm năng lợng điện
Bài
51
Thiết bị đóng - cắt và
lấy điện của mạng
điện trong nhà
- Lựa chọn thiết bị có số liệu kỹ thuật và đảm bảo độ bền cách điện, khụng gây hiện tợng phóng điện ở các chỗ tiếp xúc (đặc biệt khi đóng ngắt các thiết bị
có công suất lớn) tránh gây tổn hao điện năng
Bài
52
Thực hành - Thiết bị
đóng – cắt và lấy
điện
Bài
53
Thiết bị bảo vệ mạng
điện trong nhà
- Thiết bị bảo vệ cú ý nghĩa quan trọng đối với an toàn mạng điện trong nhà, cỏc thiết bị tự động giỳp con người tiết kiệm năng lượng điện khi sử dụng:
Khi dạy bài 53, 54 GV nờn cho HS liờn hệ với thực tế, đặt những cõu Bài
54
Thực hành – Cầu
chì
Bài
55
Sơ đồ điện Vẽ được cỏc sơ đồ mạch điện để bố trớ sử dụng cỏc
đồ dựng điện hợp lớ sẽ tiết kiệm được năng lượng điện khi Vớ dụ:
- Vẽ sơ đồ nguyờn lớ, lắp đặt mạch điện cầu thang
- Bố trớ vị trớ đốn điện hợp lý để khụng phải sử dụng nhiều đốn khi làm việc hoặc phũng ở luụn đảm bảo độ sỏng cần thiết
Bài
56
Thực hành – Vẽ sơ
đồ nguyên lí mạch
điện
- Thực hành vẽ sơ
đồ nguyờn lý mạch điện
Bài
57
Thực hành – Vẽ sơ
đồ lắp đặt mạch điện
- Thực hành vẽ sơ
đồ lắp đặt mạch điện
Bài
58
Thiết kế mạch điện Thiết kế mạch điện hợp lớ để sử dụng năng lượng
điện hợp lớ là gúp phần tiết kiện điện năng tiờu thu