Chất lượng công chức phường tại quận11, thành phố hồ chí minh001

Đội ngũ công chứcphường là một bộ phận quan trọng trong bộ máy chính quyền phường, là lựclượng chủ yếu thực hiện trực tiếp tổ chức triển khai thực hiện chủ trươngđường lối của Đảng, chín

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ …………/

………… ……/…… HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

ĐẶNG THỊ KIM HOA

CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC PHƯỜNG TẠI QUẬN 11, THÀNH

PHỐ HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG

Chuyên ngành: Quản lý công

Mã số: 8 34 04 03

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS.TRẦN TRÍ TRINH

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu độc lập của riêng tôi Nội dung và các số liệu trong công trình là hoàn toàn trung thực

Kết quả của công trình này không trùng lắp với công trình có liên quan đã được công bố

Thành phố Hồ Chí Minh, ngày tháng năm 2020

Học viên

Đặng Thị Kim Hoa

LỜI CẢM ƠN

Để thực hiện và hoàn thành đề tài luận văn này tôi đã nhận được nhiều sự

hỗ trợ, giúp đỡ và tạo điều kiện từ nhiều cơ quan, tổ chức và cá nhân

Lời đầu tiên, tôi chân thành cảm ơn Ban lãnh đạo, quý thầy, cô và các anhchị nhân viên Học viện hành chính quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh đã tận tìnhtruyền đạt kiến thức, hỗ trợ tôi trong suốt khoảng thời gian tôi học tập tại trường

Xin cảm ơn Tiến sỹ Trần Trí Trinh đã trực tiếp hướng dẫn, định hướngnghiên cứu, dành cho tôi những lời khuyên quý báu, góp ý chân thành, sâu sắc,giúp đỡ tạo điều kiện cho tôi đề tài luận văn này

Xin cảm ơn Lãnh đạo Quận ủy, Ủy ban nhân dân Quận 11, Bà Tô ThịThanh Thúy - Trưởng Phòng Nội vụ Quận 11, những người đã luôn chỉ bảo, góp

ý tận tình cho đề tài, khơi gợi cho tôi những điều mới mẻ, chỉ dạy cho tôi rấtnhiệt tình trong quá trình thực hiện đề tài, đồng thời tạo điều kiện, hỗ trợ tôi rấtnhiều trong quá trình thực hiện khảo sát trên địa bàn Quận 11

Cảm ơn Ban cán sự và tập thể lớp HC22.N12 đã đồng hành với tôi, luôn bên cạnh chia sẽ, hỗ trợ, giúp đỡ tôi trong thời gian học tập ở trường

Thành phố Hồ Chí Minh, ngày tháng năm 2020

Học viên

Đặng Thị Kim Hoa

MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN

MỤC LỤC

DANH MỤC CÁC BẢNG

DANH MỤC HÌNH VẼ

MỞ ĐẦU ……1

CHƯƠNG 1: CỞ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC PHƯỜNG 10

1.1 Khái lược về công chức phường 10

1.1.1 Chính quyền phường 10

1.1.2 Khái niệm công chức phường 12

1.1.3 Tiêu chuẩn công chức phường 13

1.1.4 Vai trò của công chức phường 17

1.2 Chất lượng công chức phường 21

1.2.1 Khái niệm về chất lượng 21

1.2.2 Tiêu chí đánh giá chất lượng công chức phường 24

1.2.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng công chức phường 32

1.3 Sự cần thiết phải nâng cao chất lượng công chức phường 37

Tiểu kết Chương 1 41

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC PHƯỜNG TẠI QUẬN 11, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 42

2.1 Khái quát về Quận 11, thành phố Hồ Chí Minh 42

2.1.1 Điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội 42

2.1.2 Đội ngũ công chức phường tại Quận 11, TP Hồ Chí Minh 44

2.2 Phân tích thực trạng chất lượng công chức phường tại Quận 11, TP Hồ Chí Minh 51

2.2.1 Trình độ 51

2.2.2 Kỹ năng công tác 57

2.2.3 Phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống 59

2.2.4 Chất lượng và hiệu quả thực hiện công việc được giao 62

2.2.5 Thái độ trong thực thi công việc 71

2.3 Đánh giá chất lượng công chức phường tại Quận 11, TP Hồ Chí Minh 73

2.3.1 Những mặt được 73

2.3.2 Những tồn tại, hạn chế 75

2.3.3 Nguyên nhân những tồn tại, hạn chế 76

Tiểu kết Chương 2 79

CHƯƠNG 3: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC PHƯỜNG TẠI QUẬN 11, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 80

3.1 Định hướng xây dựng đội ngũ công chức phường Quận 11, TP Hồ Chí Minh 80

3.1.1 Quan điểm của Đảng và Nhà nước về xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước 80

3.1.2 Định hướng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức của Thành phố Hồ Chí Minh 83

3.1.3 Định hướng nâng cao chất lượng công chức của Quận 11 85

3.2 Giải pháp nâng cao chất lượng công chức phường tại Quận 11 86

3.2.1.Tăng cường công tác giáo dục phẩm chất, đạo đức công vụ, trách nhiệm công vụ của công chức phường 87

3.2.2 Nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng công chức phường và công chức phường phải không ngừng tu dưỡng, học tập, rèn luyện 91

3.2.3 Hoàn thiện công tác tuyển dụng công chức phường 97

3.2.4 Đổi mới công tác đánh giá công chức phường 102

3.3 Kiến nghị: ……… … ………105

Tiểu kết chương 3 107

KẾT LUẬN 108

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 110 PHỤ LỤC

13 Bảng 2.13

14 Bảng 2.14

DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ

MỞ ĐẦU

Ở nước ta, phường (xã, thị trấn) là một trong bốn cấp hành chính.Phường là cấp thấp nhất, gần dân nhất, là cấp trực tiếp tổ chức và vận độngnhân dân thực hiện đường lối, chủ trương, Nghị quyết của Đảng, chính sách,pháp luật của Nhà nước, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân, phát huyquyền làm chủ của nhân dân, huy động mọi khả năng phát triển kinh tế - xãhội, tổ chức cuộc sống của cộng đồng dân cư trên địa bàn Đội ngũ công chứcphường là một bộ phận quan trọng trong bộ máy chính quyền phường, là lựclượng chủ yếu thực hiện trực tiếp tổ chức triển khai thực hiện chủ trươngđường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến với nhân dân,xây dựng và tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân, phát huy quyền làm chủcủa nhân dân, huy động mọi nguồn lực đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội, tổchức cuộc sống của cộng đồng dân cư Có thể nói, đội ngũ công chức phường

là nhân tố quyết định hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền phường.Đặc biệt trong giai đoạn đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhậpquốc tế hiện nay, việc nâng cao chất lượng công chức phường có đủ phẩmchất, năng lực và trình độ, đáp ứng yêu cầu phục vụ nhân dân và sự phát triểncủa đất nước

Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ: “Cán bộ là gốc của mọi công việc”,

“Công việc thành công hay thất bại đều là do cán bộ tốt hay kém”, “Cán bộ tốt thì việc gì cũng xong” “Cán bộ là những người đem chính sách của Đảng, của Chính phủ giải thích cho dân chúng hiểu rõ và thi hành Đồng thời đem tình hình của dân chúng báo cáo cho Đảng, cho Chính phủ hiểu rõ, để đặt chính sách cho đúng”, Chính vì lẽ đó, không thể phủ nhận rằng chủ trương, chính sách pháp luật dù có đúng đắn đến mấy nhưng sẽ khó đạt được

hiệu lực, hiệu quả nếu như không có một đội ngũ công chức phường có chấtlượng tốt,

vững vàng về chính trị, đạo đức, lối sống trong sạch, có trí tuệ, trình độ vànăng lực.

Trong những năm qua, đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã nói chung vàđội ngũ công chức phường nói riêng đã có bước phát triển về chất lượng Tuynhiên, đội ngũ công chức phường vẫn tồn tại một số hạn chế về trình độchuyên môn, nghiệp vụ, năng lực trước những yêu cầu của tình hình mới Vẫncòn một bộ phận công chức phường chưa thật sự gương mẫu, thiếu tinh thầntrách nhiệm, thái độ phục vụ không tốt, có biểu hiện quan liêu, hách dịch, xarời quần chúng nhân dân, gây phiền hà cho nhân dân, nói nhiều làm ít, làmviệc không có kế hoạch,… Một số công chức phường còn hạn chế về năng lựcquản lý, triển khai hoạt động; khả năng tổ chức thực hiện và xử lý những tìnhhuống phát sinh ở địa phương còn nhiều lúng túng; một số công chức phườngthụ động trong thực thi các nhiệm vụ; thiếu khả năng bao quát tình hình; thiếu

kỹ năng trong công tác tuyên truyền, tập hợp, vận động quần chúng nhân dânchấp hành, thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách của Nhànước; chưa thể hiện được vai trò, trách nhiệm người công chức phường trongtriển khai, thực hiện các phong trào ở địa phương Các vấn đề trên đã gây ảnhhưởng không nhỏ đến uy tín và hiệu quả lãnh đạo của Đảng và Nhà nước, làmgiảm sút lòng tin của nhân dân đối với Đảng; đồng thời đặt ra đòi hỏi bứcthiết phải nâng cao chất lượng công chức phường

Thành phố Hồ Chí Minh là trung tâm kinh tế - thương mại của cả nước.Trong thời gian qua, bằng sự năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, tiênphong đề xuất, áp dụng nhiều cơ chế, chính sách mới đã mang lại cho thànhphố sự biến đổi to lớn, sâu sắc và toàn diện trên mọi lĩnh vực của đời sống xãhội, càng nâng cao vai trò đầu tàu về kinh tế văn hóa với cả nước và các thànhphố lớn trong khu vực và trên thế giới Trong thời gian tới, để tiếp tục duy trì

và giữ vững vị trí tiên phong của mình, đòi hỏi Thành phố Hồ Chí Minh phải

có một đội ngũ cán bộ công chức có năng lực, có tâm, có tầm để lãnh đạo vàquản lý thực hiện tốt những nhiệm vụ thành phố đặt ra

2

Quận 11 là quận nằm ở phía Tây – Tây Nam của thành phố Hồ ChíMinh, bao gồm 16 phường với diện tích tự nhiên 5,14 km2, với dân số209.867 người Quận 11 là một quận đặc thù với tỷ lệ người Hoa chiếm kháđông, đòi hỏi cán bộ, công chức quận 11 phải có năng lực quản lý, kỹ nănggiao tiếp, nhất là phải có sự hiểu biết nhất định về đặc điểm dân cư, văn hóangười Hoa.

Nhìn chung, công chức phường ở 16 phường thuộc quận 11 thành phố

Hồ Chí Minh có kiến thức, trình độ, năng lực hoạt động thực tiễn, bản lĩnhchính trị vững vàng, trung thành với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc,đáp ứng yêu cầu của quá trình cải cách hành chính nhà nước theo mục tiêuxây dựng nền hành chính nhà nước chuyên nghiệp, trong sạch, hiện đại, hoạtđộng có hiệu lực hiệu quả Tuy nhiên, vẫn còn một bộ phận công chứcphường yếu kém, làm việc thiếu tích cực; cách làm việc còn “máy móc”, quanliêu, thiếu sáng tạo; thiếu chuyên nghiệp, tác phong chậm chạp, rườm rà, thái

độ thờ ơ thiếu trách nhiệm chưa đáp ứng được yêu cầu của hết lòng phục vụnhân dân…dẫn đến nhiều bất cập trong công tác quản lý ảnh hưởng chấtlượng hoạt động của chính quyền phường, cũng như ảnh hưởng đến phươngthức hoạt động, hiệu lực hiệu quả hoạt động của UBND quận 11 Thực trạngtrên đòi hỏi cần có giải pháp nâng cao chất lượng công chức phường quận 11,thành phố Hồ Chí Minh để đáp ứng đáp ứng đòi hỏi ngày càng cao yêu cầu,nhiệm vụ xây dựng và phát triển quận 11trở thành đô thị thông minh, hiện đại,văn minh và nghĩa tình

Chính vì vậy, học viên chọn đề tài “Chất lượng công chức phường tại Quận 11, Thành phố Hồ Chí Minh” để làm luận văn Thạc sĩ Quản lý công.

Vấn đề chất lượng cán bộ, công chức nói chung; chất lượng công chứccấp xã luôn được nhiều nhà khoa học, nhà quản lý quan tâm, nghiên cúu, đã

- GS.TS Nguyễn Phú Trọng và PGS.TS Trần Xuân Sầm (2001), “Luận

cứ khoa học cho việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước”, Nhà xuất bản Chính trị quốc

gia, Hà Nội đã đề cập bốn nội dung lớn: những vấn đề lý luận và phương phápluận về nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ trong thời kỳ đẩy mạnh côngnghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; kinh nghiệm xây dựng đội ngũ cán bộcông chức trong lịch sử nước ta và một số nước trên thế giới; thực trạng độingũ cán bộ và công tác cán bộ hiện nay; quan điểm, phương châm nâng caochất lượng đội ngũ cán bộ trong đó có công chức đáp ứng yêu cầu của sựnghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập kinh tế quốc tế.Nhóm nghiên cứu đưa ra 6 nhóm giải pháp để nâng cao chất lượng cán bộ; đólà: nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ; tiếp tục xây dựng và hoànthiện các quy chế, quy trình công tác cán bộ, thực hiện tiêu chuấn hóa cán bộ;nâng cao chất lượng công tác kiểm tra, giám sát bảo về và quản lý cán bộ; xâydựng và chỉnh đốn bộ máy tổ chức làm công tác cán bộ và cải cách tổ chức bộmáy của hệ thống chính trị

- GS.TS Phạm Hồng Thái (2004), Công vụ, công chức nhà nước,

Nxb

Tư pháp, Hà Nội Tác giả tập trung giải quyết vấn đề lý luận về công vụ, côngchức, phân tích quá trình hình thành và phát triển của pháp luật Việt Nam vềcông vụ, công chức; chỉ ra xu hướng điều chỉnh của pháp luật về công vụ,công chức Việt Nam qua các giai đoạn lịch sử từ năm 1945 đến 2004

- TS.Thang Văn Phúc và TS Nguyễn Minh Phương (2005), Cơ sở lý luận và thực tiễn xây dựng đội ngũ cán bộ công chức, Nhà xuất bản Chính trị

quốc gia, Hà Nội Các tác giả đã làm rõ cơ sở khoa học cho việc xây dựng độingũ cán bộ công chức nói chung ở nước ta hiện nay

- TS.Nguyễn Văn Huyên (2005), Đề tài khoa học “Phẩm chất năng lực người lãnh đạo theo yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa”

Học viện Chính trị quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh Trên cơ sở những đòi

4

hỏi đặt ra của thời kỳ mới, tác giả đã tổng kết những phẩm chất chính trị, đạođức cách mạng và năng lực trình độ cho lực lượng cán bộ lãnh đạo ở nước tahiện nay.

- Đề tài khoa học cấp quốc gia 2014-2016, mã số

để đề xuất quan điểm, giải pháp nâng cao chất lượng cho đội ngũ này

Một số bài viết trên các báo, tạp chí khoa học như:

- PGS.TS Nguyễn Thị Hồng Hải, Học viện Hành chính quốc gia,

đã có

nhiều công trình nghiên cứu về cán bộ, công chức, về công vụ như: “Đánh giáthực thi công vụ nhằm đảm bảo hiệu quả hoạt động của tổ chức hành chínhnhà nước”, Tạp chí Tổ chức nhà nước (12-2012); bài viết “Một số vấn đề pháttriển năng lực của cán bộ, công chức”, Tạp chí Tổ chức nhà nước (9-2011),tác giả đã đi sâu nghiên cứu làm rõ hơn về lý luận năng lực và cơ sở hìnhthành năng lực của cán bộ, công chức Đồng thời, tác giả đã nêu rõ vấn đề vềphát triển năng lực cho cán bộ, công chức như vấn đề cần phải nhận biết đượcnhững năng lực đã có (năng lực hiện tại), xác định được năng lực cần có,thông qua đó xác định những năng lực cần lĩnh hội, phát triển Từ đó đưa ramột số biện pháp phát triển năng lực cán bộ, công chức phù hợp với môi

5

viết “Tạo động lực làm việc cho cán bộ, công chức nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của tổ chức hành chính nhà nước”, Tạp chí Tổ chức nhà nước.

- Trịnh Quốc Việt, Học viện Chính trị (2014): Bài viết “Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức theo tư tưởng Hồ Chí Minh” đăng trên cổng

thông tin điện tử Lý luận chính trị ngày 24/11/2014 đã nêu lên các quan điểmcủa Chủ tịch Hồ Chí Minh về công tác cán bộ và việc nâng cao chất lượng độingũ cán bộ, công chức Đồng thời tác giả đưa ra 5 giải pháp để nâng cao chấtlượng công chức trong giai đoạn hiện nay, đó là: tập trung quán triệt nội dung

tư tưởng Hồ Chí Minh về nâng cao chất lượng cán bộ, công chức; tuyển dụngcán bộ, công chức phải đúng quy trình, dân chủ, công khai; nâng cao chấtlượng công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức; xây dựng cơ chế, chínhsách đãi ngộ tương xứng với cán bộ, công chức; nâng cao hiệu quả của việcthực hiện cơ chế kiểm tra, giám sát cán bộ, công chức, nhất là giám sát củanhân dân, của các tổ chức đoàn thể trong hệ thống chính trị từ Trung ương đến

- Nguyễn Thị Kim Ánh: “Nâng cao năng lực quản lý cho đội ngũ cán

bộ chủ chốt cấp xã tại Tỉnh Bình Phước”, Học viện Hành chính Quốc gia,

Những công trình trên đã giúp học viên tiếp cận vấn đề nghiên cứu chấtlượng công chức, cụ thể như quy trình đánh giá chất lượng công chứcphường, xác định vị trí việc làm và tiêu chuẩn chức danh công chức; đổi mớicông tác tuyển dụng; tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng công chức; thựchiện tốt công tác quy hoạch phát triển đội ngũ công chức; đổi mới công tácđánh giá công chức; bố trí, sử dụng có hiệu quả đội ngũ công chức Tuy nhiên,chưa có đề tài nào nghiên cứu một cách hệ thống, toàn diện về chất lượngcông chức phường tại Quận 11, Thành phố Hồ Chí Minh Kế thừa và tiếp thu

có chọn lọc kết quả của các tác giả nghiên cứu về vấn đề chất lượng côngchức, tác giả tiếp tục khảo sát, phân tích thực trạng và đề xuất những giảipháp nâng cao chất lượng công chức phường tại Quận 11, Thành phố Hồ ChíMinh nhằm đáp ứng với yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình hiện nay

3.1 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu khoa học về chất lượng công chức phường, luậnvăn đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng công chức phường tại Quận 11,Thành phố Hồ Chí Minh

3.2 Nhiệm vụ của luận văn

- Hệ thống hóa cơ sở lý luận về chất lượng công chức phường

- Phân tích, đánh giá thực trạng chất lượng công chức phường tạiQuận

11, Thành phố Hồ Chí Minh

- Đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng công chức phường tại Quận

11, Thành phố Hồ Chí Minh

4.1 Đối tượng nghiên cứu

7

Đối tượng nghiên cứu của luận văn là chất lượng công chức phường tạiQuận 11, Thành phố Hồ Chí Minh.

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Luận văn tập trung nghiên cứu chất lượng công chức 16 phường (từPhường 1 đến Phường 16) tại Quận 11, Thành phố Hồ Chí Minh, từ năm 2015đến nay

5.1 Phương pháp luận

Luận văn nghiên cứu trên cơ sở phương pháp luận của Chủ nghĩa Mác– Lê nin và tư tưởng Hồ Chí Minh, những quan điểm, chủ trương, chính sáchcủa Đảng, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của Nhà nước về nâng caochất lượng cán bộ, công chức

5.2 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp thu thập, điều tra, khảo sát số liệu:

+ Số liệu thứ cấp: Luận văn thông qua phương pháp khảo cứu tài liệu

để xác định tiêu chuẩn và yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng công chứcphường Tiến hành nghiên cứu, tổng hợp, so sánh các số liệu từ các báo cáo vềchất lượng cán bộ, công tác cán bộ tại Quận 11 năm 2015 đến nay làm cơ sở

để phân tích, đánh giá thực trạng chất lượng công chức phường tại Quận 11trong thời gian qua Số liệu thứ cấp được thu thập trực tiếp qua các tài liệu,báo cáo thống kê chính thức về tình hình công chức từ Phòng Nội vụ quận 11;tài liệu liên quan đến đề tài như: Nghị quyết Đại hội Đảng, các báo cáo tổngkết hoạt động của HĐND, UBND quận 11

+ Số liệu sơ cấp: Luận văn sử dụng phương pháp khảo sát người dân đểđánh giá mức độ hài lòng của người dân và khảo sát đội ngũ công chứcphường để công chức phường tự đánh giá về trình độ, kỹ năng và thái độ

8

thực thi công vụ của mình Số liệu sơ cấp được thu thập thông tin qua Phiếu khảo sát trực tiếp (công chức quản lý, công chức, người dân).

- Và các phương pháp khác như: Phương pháp phân tích so sánh; phương pháp phân tích, tổng hợp,…

6.1 Ý nghĩa lý luận

Kết quả nghiên cứu góp phần hệ thống hóa các vấn đề lý luận về chấtlượng công chức phường, bổ sung hệ thống lý luận quản lý nhân sự hànhchính nhà nước

6.2 Ý nghĩa thực tiển

- Kết quả nghiên cứu cung cấp các luận cứ khoa học giúp lãnh đạo, cơquan quản lý công chức của Quận 11 định ra chủ trương, biện pháp nâng caochất lượng công chức phường

- Luận văn có thể dùng làm tài liệu tham khảo cho sinh viên, học viêncao học chuyên ngành quản lý công, cũng như những ai quan tâm đến đề tàinày

Ngoài phần mở đầu và kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, phần nội dung của luận văn được chia thành 3 chương, gồm:

Chương 1: Cơ sở lý luận về chất lượng công chức phường

Chương 2: Thực trạng chất lượng công chức phường tại Quận 11, Thành phố Hồ Chí Minh

Chương 3: Định hướng và giải pháp nâng cao chất lượng công chức phường tại Quận 11, Thành phố Hồ Chí Minh

Chương 1:

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC PHƯỜNG

1.1 Khái lược về công chức phường

1.1.1 Chính quyền phường

Điều 110 Hiến pháp năm 2013 xác định: "Các đơn vị hành chính của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam được phân định như sau: Nước chia thành tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương; Tỉnh chia thành huyện, thị

xã và thành phố thuộc tỉnh; thành phố trực thuộc trung ương chia thành quận, huyện, thị xã và đơn vị hành chính tương đương; Huyện chia thành xã, thị trấn; thị xã và thành phố thuộc tỉnh chia thành phường và xã; quận chia thành phường Đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt do Quốc hội thành lập”.

Như vậy, phường là đơn vị hành chính cuối cùng trong hệ thống hànhchính bốn cấp ở nước ta Phường (cùng với xã, thị trấn) là đơn vị hành chínhcấp thấp nhất ở Việt Nam Phường chính là đơn vị hành chính nội thị, nộithành của một thị xã hay một thành phố trực thuộc tỉnh hoặc của một quận ởthành phố trực thuộc Trung ương

Điều 111 Hiến pháp năm 2013 xác định: “Chính quyền địa phương được tổ chức ở các đơn vị hành chính của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Cấp chính quyền địa phương gồm Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân được tổ chức phù hợp với đặc điểm nông thôn, đô thị, hải đảo và đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt do luật định.

Như vậy, chính quyền địa phương ở phường là chính quyền nội thị, nộithành của một thị xã hay một thành phố trực thuộc tỉnh hoặc của một quận ởthành phố trực thuộc Trung ương Chính quyền địa phương ở phường gồm cóHội đồng nhân dân phường và Ủy ban nhân dân phường

10

Điều 114 Hiến pháp năm 2013 xác định: “Ủy ban nhân dân ở cấp chính quyền địa phương do Hội đồng nhân dân cùng cấp bầu là cơ quan chấp hành của Hội đồng nhân dân, cơ quan hành chính nhà nước ở địa phương, chịu trách nhiệm trước Hội đồng nhân dân và cơ quan hành chính nhà nước cấp trên Ủy ban nhân dân tổ chức việc thi hành Hiến pháp và pháp luật ở địa phương; tổ chức thực hiện Nghị quyết của Hội đồng nhân dân và thực hiện nhiệm vụ do cơ quan nhà nước cấp trên giao”.

Như vậy, Ủy ban nhân dân phường do Hội đồng nhân dân phường bầu,

là cơ quan hành chính thấp nhất trong hệ thống bộ máy hành chính bốn cấp ởnước ta Ủy ban nhân dân phường là cơ quan hành chính nội thị, nội thành củamột thị xã hay một thành phố trực thuộc tỉnh hoặc của một quận ở thành phốtrực thuộc Trung ương

Theo Luật Tổ chức chính quyền địa phương, vị trí pháp lý của Ủy bannhân dân phường được xác định như sau:

- Ủy ban nhân dân phường do Hội đồng nhân dân phường bầu, là cơquan chấp hành của Hội đồng nhân dân, cơ quan hành chính nhà nước ở địaphương, chịu trách nhiệm trước Nhân dân địa phương, Hội đồng nhân dânphường và cơ quan hành chính nhà nước cấp trên

- Ủy ban nhân dân phường thực hiện chức năng quản lý nhà nước ở địaphương, góp phần bảo đảm sự chỉ đạo, quản lý thống nhất trong bộ máy hànhchính Nhà nước từ Trung ương đến cơ sở

- Ủy ban nhân dân phường trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn theoquy định định của pháp luật, ban hành các văn bản quy phạm pháp luật theothẩm quyền và kiểm tra việc thi hành những văn bản đó

Ủy ban nhân dân phường gồm Chủ tịch, Phó Chủ tịch, Ủy viên phụtrách quân sự, Ủy viên phụ trách công an Ủy ban nhân dân phường loại I có

Theo Luật Tổ chức chính quyền địa phương, Ủy ban nhân dân phường

có nhiệm vụ và quyền hạn được quy định như sau:

- Xây dựng, trình Hội đồng nhân dân phường quyết định các nội dung

về việc ban hành Nghị quyết về những vấn đề thuộc nhiệm vụ, quyền hạn củaHội đồng nhân dân phường; quyết định dự toán thu ngân sách nhà nước trênđịa bàn; dự toán thu, chi ngân sách phường; điều chỉnh dự toán ngân sáchphường trong trường hợp cần thiết; phê chuẩn quyết toán ngân sách phường;quyết định chủ trương đầu tư chương trình, dự án trên địa bàn phường theoquy định của pháp luật và tổ chức thực hiện nghị quyết của Hội đồng nhândân phường

- Tổ chức thực hiện ngân sách địa phương

- Thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn do cơ quan nhà nước cấp trên phân cấp, ủy quyền

1.1.2 Khái niệm công chức phường

Theo Điều 4 Luật Cán bộ, công chức năm 2008 do Quốc hội khóa XII

ban hành ngày 13 tháng 11 năm 2008 quy định “Công chức cấp xã là công dân Việt Nam, được tuyển dụng giữ một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc Ủy ban nhân nhân dân cấp xã, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước".

Luật Cán bộ, công chức năm 2008 quy định công chức cấp xã có cácchức danh như sau: trưởng công an; chỉ huy trưởng quân sự; văn phòng –thống kê; địa chính – xây dựng – đô thị và môi trường (đối với phường, thịtrấn) hoặc địa chính – nông nghiệp - xây dựng và môi trường (đối với xã); tàichính – kế toán; tư pháp – hộ tịch; văn hóa – xã hội

Như vậy, công chức phường được hiểu là những người được tuyểndụng và giao giữ một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc Ủy ban nhândân phường, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước

12

Do Trưởng công an phường là sỹ quan công an, nên công chức phường

có 6 chức danh: chỉ huy trưởng quân sự; văn phòng – thống kê; địa chính –xây dựng – đô thị và môi trường; tài chính – kế toán; tư pháp – hộ tịch; vănhóa – xã hội

Công chức phường có trách nhiệm giúp Ủy ban nhân dân phường quản

lý nhà nước về lĩnh vực công tác và thực hiện những nhiệm vụ khác do Chủtịch Ủy ban nhân dân phường giao Mỗi một chức danh công chức phường cónhững nhiệm vụ và phải đạt một số tiêu chuẩn nhất định do pháp luật quyđịnh về tuổi đời, về trình độ học vấn, trình độ lý luận chính trị, kỹ năng cầnthiết, Vì vậy, công chức phường đòi hỏi phải đáp ứng yêu cầu về năng lựcthực thi công vụ để có thể hoàn thành chức năng, nhiệm vụ được giao

1.1.3 Tiêu chuẩn của công chức phường

Tại Điều 3, Nghị định số 112/2011/NĐ-CP ngày 05 tháng 12 năm 2011của Chính phủ về công chức xã, phường, thị trấn, quy định về tiêu chuẩnchung của công chức xã, phường, thị trấn như sau:

- Hiểu biết về lý luận chính trị, nắm vững quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước;

- Có năng lực tổ chức vận động nhân dân ở địa phương thực hiện cóhiệu quả chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhànước;

- Có trình độ văn hóa và trình độ chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp yêucầu nhiệm vụ, vị trí việc làm, có đủ năng lực và sức khỏe để hoàn thànhnhiệm vụ được giao;

- Am hiểu và tôn trọng phong tục, tập quán của cộng đồng dân cư trên địa bàn công tác

vụ và tuyển dụng công chức xã, phường, thị trấn quy định chức danh công chức cấp xã có những tiêu chuẩn cụ thể:

- Độ tuổi: Đủ 18 tuổi trở lên;

- Trình độ học vấn: Tốt nghiệp trung học phổ thông;

- Trình độ chuyên môn: Tốt nghiệp trung cấp chuyên nghiệp trở lên củangành đào tạo phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ của chức danh công chức đượcđảm nhiệm;

- Trình độ tin học: Có chứng chỉ tin học văn phòng trình độ A trởlên;

- Tiếng dân tộc thiểu số: Ở địa bàn công tác phải sử dụng tiếng dân tộcthiểu số trong hoạt động công vụ thì phải biết thành thạo tiếng dân tộc thiểu sốphù hợp với địa bàn công tác đó; nếu khi tuyển dụng mà chưa biết tiếng dântộc thiểu số thì sau khi tuyển dụng phải hoàn thành lớp học tiếng dân tộc thiểu

số phù hợp với địa bàn công tác được phân công;

Sau khi được tuyển dụng phải hoàn thành lớp đào tạo, bồi dưỡng quản

lý hành chính nhà nước và lớp đào tạo, bồi dưỡng lý luận chính trị theochương trình đối với chức danh công chức phường hiện đảm nhiệm

Những nội dung cơ bản của hoạt động thực thi công vụ của công chứcphường:

Công chức phường là công chức làm công tác chuyên môn thuộc Ủyban nhân dân phường Họ phải chịu sự chỉ đạo, quản lý trực tiếp từ Ủy bannhân dân phường và thực hiện chức trách, nhiệm vụ thuộc lĩnh vực chuyênmôn, nghiệp vụ do Ủy ban nhân dân phường giao theo quy định pháp luật và

có trách nhiệm tham mưu giúp Ủy ban nhân dân phường giải quyết các yêucầu của nhân dân, đồng thời nắm bắt các thông tin từ nhân dân để phản ánh lạicho lãnh đạo cấp xã, giúp lãnh đạo UBND phường đưa ra những chủ trương,chính sách đúng đắn, phù hợp với thực tiễn

14

Những hoạt động thực thi công vụ của công chức phường như sau:

- Công chức đảm nhiệm hoạt động tài chính - kế toán có chức năng,nhiệm vụ quản lý kế hoạch và ngân sách nhà nước, thống kê nhà nước, thu,chi ngân sách ở phường

- Công chức đảm nhiệm hoạt động tư pháp – hộ tịch có chức năng,nhiệm vụ quản lý các văn bản pháp lý, các văn bản hành chính, tuyên truyền,phổ biến giáo dục pháp luật trên địa bàn phường, tham mưu và thực hiện hòagiải các mâu thuẫn dân sự ở phường

- Công chức đảm nhiệm hoạt động địa chính - xây dựng- đô thị - môi

trường có chức năng, nhiệm vụ quản lý đất đai, trật tự xây dựng, đô thị, môi trường ở phường

- Công chức đảm nhiệm hoạt động văn phòng - thống kê có chức năng,nhiệm vụ theo dõi, tổng hợp tình hình kinh tế - xã hội, an ninh- quốc phòng ởđịa phương, công tác văn phòng

- Công chức đảm nhiệm hoạt động Văn hóa – Xã hội có chức năng,nhiệm vụ theo dõi, tổng hợp tình hình các lĩnh vực văn hóa, thông tin, giáodục và đào tạo, thể dục thể thao, y tế, thương binh và xã hội, xóa đói, giảmnghèo, dân số, gia đình và trẻ em

- Công chức là chỉ huy trưởng quân sự có chức năng, nhiệm vụ theo dõi, quản lý công tác quân sự trên địa bàn phường

- Trưởng công an phường có chức năng, nhiệm vụ theo dõi, quản lýcông tác an ninh trật tự trên địa bàn phường Nhưng Trưởng công an phường

là sĩ quan công an, không xem là công chức phường

Để hoàn thành tốt những chức năng, nhiệm vụ trên thì công chức

phường phải thực hiện những công việc như sau:

- Tiếp nhận và tổ chức thi hành quyết định của cơ quan hành chính cấptrên là một trong những nhiệm vụ quan trọng của Ủy ban nhân dân phường vàcông chức phường Những công chức phường được phân công thụ lý phảinghiên cứu quyết định và dự thảo kế hoạch thi hành quyết định với tinh thầntrách nhiệm Làm tốt việc này sẽ tạo điều kiện cho chính sách, pháp luật sớmđược quán triệt và thi hành trên địa bàn phường và giúp lãnh đạo UBNDphường phổ biến, giáo dục pháp luật trong nhân dân địa phương.

- Tiếp nhận và xử lý kiến nghị của công dân và tổ chức là công việcxảy ra hàng ngày và rất quan trọng Đây là nhiệm vụ của Ủy ban nhân dânphường và của công chức phường; công chức phường phải có trách nhiệmtiếp nhận và xử lý kiến nghị của công dân và tổ chức Nếu xử lý kiến nghị củacông dân và tổ chức đúng đắn và kịp thời thì sẽ góp phần thúc đẩy tiến trìnhthi hành pháp luật, thực hiện các chính sách, kế hoạch phát triển kinh tế và xãhội của địa phương; ngược lại, xử lý chậm trễ và sai sẽ gây ra những khó khăntrong việc thực hiện các nhiệm vụ trên Đặc biệt là trong lĩnh vực đất đai vàxây dựng trên địa bàn phường

- Soạn thảo và theo dõi việc thi hành quyết định là việc rất quan trọng

và trách nhiệm của công chức phường, phải làm rõ các ý kiến chỉ đạo của lãnhđạo UBND phường, soạn thảo văn bản điều hành thể hiện ý kiến chỉ đạo, theodõi việc thi hành văn bản điều hành Việc theo dõi thi hành quyết định nhằmđánh giá mức độ đạt được mục đích, yêu cầu của việc ban hành quyết định

- Xây dựng chương trình làm việc chuyên môn có chất lượng sẽ tạođiều kiện cho Ủy ban nhân dân phường hoạt động thuận lợi và có hiệu quả,không mất nhiều thời gian Vì vậy, công chức phường phải có kiến thức vềluật, kỹ năng về hành chính để xây dựng chương trình làm việc hợp lý, phùhợp

16

- Tổ chức hội nghị, cuộc họp cho Ủy ban nhân dân phường, công chứcphường phải đảm bảo điều kiện vật chất, chuẩn bị lên kế hoạch tổ chức hộinghị, cuộc họp với tiêu chí đạt hiệu quả, đạt mục đích, ít tốn kém.

- Báo cáo trong quản lý nhà nước là nhiệm vụ rất quan trọng, côngchức phường phải có trách nhiệm báo cáo công việc của mình cho lãnh đạoUBND phường, để lãnh đạo UBND phường nắm được tình hình và quản lýcông việc

- Tham mưu giúp lãnh đạo UBND phường làm việc là một việc quantrọng của công chức phường, do đó công chức phường phải có trách nhiệmbáo cáo, tìm hiểu kỹ để chuẩn bị tài liệu, tư vấn cho lãnh đạo UBND phườngkhi lãnh đạo đi làm việc hoặc đi họp

- Kỹ năng giao tiếp của công chức phường là việc rất cần thiết, là sự thểhiện trên thực tế năng lực giao tiếp của công chức phường trong việc vậndụng những tri thức, tình cảm, kinh nghiệm để nhận biết, phán đoán và sửdụng phương tiện giao tiếp một cách thành thạo, phù hợp trong các tình huốngquan hệ giao tiếp hành chính - công vụ nhằm đạt được hiệu lực và hiệu quảtrong quản lý hành chính tại địa phương

1.1.4 Vai trò của công chức phường

Công chức phường đóng vai trò quan trọng trong hoạt động thực thicông vụ của chính quyền phường Hiệu lực, hiệu quả của chính quyền phườngđược quyết định bởi phẩm chất, năng lực và hiệu quả công tác của cán bộ,công chức phường nói chung và công chức phường nói riêng Vai trò của côngchức phường được thể hiện qua các mối quan hệ, đó là quan hệ với đường lối,chính sách và pháp luật; với bộ máy chính quyền phường; với công việc; vớinhân dân, cụ thể:

Một, công chức phường là cầu nối giữa Đảng – Nhà nước với nhân dân,

chính sách, pháp luật của Nhà nước đến nhân dânvà hiện thực hóa trong đờisống xã hội; làm cho các tầng lớp nhân dân hiểu đúng, hiểu đầy đủ các chủtrương, chính sách đó:

- Công chức phường là người thường xuyên liên hệ mật thiết với nhândân Công chức phường tốt hay không tốt đều có ảnh hưởng đến tâm tư tìnhcảm của nhân dân đến bộ máy chính quyền phường Vì vậy, trước hết côngchức phường phải là người tạo cho người dân một niềm tin sâu sắc đối vớihoạt động của Đảng và Nhà nước trong từng lĩnh vực cụ thể bằng hành độnggương mẫu cụ thể của chính bản thân mình Từ đó, họ không chỉ đảm bảo chopháp luật được thực hiện nghiêm minh tại địa phương, mà họ còn có thể làmtốt công tác dân vận, vận động nhân dân tuân thủ, chấp hành tốt quy định củapháp luật cũng như những quy định của chính quyền phường Đây cũng làmột vai trò hết sức quan trọng của đội ngũ công chức phường, vì họ vừa làcông bộc của nhân dân, vừa là đại diện cho quyền lực nhà nước trong từnglĩnh vực nhất định

- Trong giai đoạn hiện nay, khi tiến hành xây dựng Nhà nước phápquyền, mở rộng dân chủ xã hội chủ nghĩa, tăng cường mối quan hệ gắn bógiữa Đảng, Nhà nước và nhân dân, vai trò của công chức phường càng có ýnghĩa quan trọng, đảm bảo cho nhân dân biết và nắm được các chủ trương,chính sách của Đảng và Nhà nước, trên cơ sở đó sẽ tham gia, đóng góp vàoviệc thực hiện thắng lợi các chủ trương, chính sách đó

- Để làm được điều đó, công chức phường phải tiến hành nhiều hìnhthức, biện pháp khác nhau như thông qua các buổi tuyên truyền, nói chuyệntại cuộc họp thôn, xóm, khu dân cư, tổ đoàn kết, trung tâm học tập cộng đồnghoặc thông qua các buổi đối thoại trực tiếp với nhân dân để giải quyết các vấn

đề mới phát sinh như liên quan đến việc bồi thường thiệt hại, giải phóng mặtbằng, quy hoạch… Do đó, công chức phường phải là người nắm bắt rõ nhấttình hình kinh tế, văn hóa, xã hội ở địa phương và cung cấp những thông tin

18

trên cho cán bộ lãnh đạo Trên cơ sở đó, những người làm công tác quản lý cóthể ban hành các văn bản điều chỉnh kịp thời những vấn đề xảy ra ở địaphương Có như thế, thì bộ máy chính quyền ở địa phương có thể hoạt độngtốt, góp phần xây dựng và phát triển địa phương.

Hai, công chức phường là người tham gia tổ chức và điều hành hoạt

động của chính quyền phường, là người có vai trò rất quan trọng trong việc tổchức và vận động nhân dân thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng vàNhà nước, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân, huy động mọi khả năngphát triển kinh tế - xã hội, tổ chức cuộc sống của cộng đồng dân cư:

- Trong hoạt động thực thi công vụ, công chức phường chịu sự chi phốibởi các quy định của tổ chức, buộc công chức phường phải tuân thủ theonhững nguyên tắc, khuôn khổ nhất định, gắn bó với tổ chức chính quyền địaphương và nhân dân đảm bảo hiệu lực, hiệu quả trong quản lý nhà nước

- Các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước được nhân dânnắm bắt, nhận thức mới chỉ là khởi đầu, điểm xuất phát để kiểm nghiệm đượctính đúng đắn của chủ trương, đường lối đó; điều kiện đủ là phải tổ chức thựchiện trong thực tiễn; muốn làm được điều đó không có ai khác là công chứcphường, bởi công chức phường là người tiếp xúc nhiều nhất, hiểu rõ nhất, giảiquyết nhiều việc nhất của nhân dân

- Để thực hiện tốt vị trí, vai trò này; đòi hỏi công chức phường phải cókhả năng tổ chức, bố trí, sử dụng, tập hợp và lôi cuốn mọi người vào hoạtđộng; phải có khả năng xử lý các tình huống phát sinh, đó là các tình huống

về tài chính, về thiên tai, địch họa, do va chạm xóm giềng, dòng tộc, tìnhhuống nảy sinh khi ra những quyết định sai trái với cấp trên…; phải có khảnăng kiểm tra, đánh giá hoạt động của mình và khả năng tổng kết, sơ kết việc

tổ chức thực hiện các chủ trương, chính sách

- Công chức phường có vai trò đảm bảo cho các chủ trương, chính sáchcủa Đảng và Nhà nước thực hiện một cách nghiêm túc, thông qua việc xử lý,đấu tranh ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật kịp thời, hiệu quả, gópphần ổn định tình hình an ninh - chính trị, trật tự an toàn xã hội tại từng địabàn khu phố, tổ dân phố thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ chính trị đề ra.

- Trong điều kiện xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ởnước ta, đội ngũ công chức phường với tư cách là người thực thi pháp luậtcàng chứng tỏ vai trò, vị trí quan trọng của mình trong việc góp phần xâydựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật, đặc biệt là trong triển khai, tổ chứcthực hiện pháp luật, đưa pháp luật vào cuộc sống

Ba, công chức phường là người nắm bắt kịp thời, phản ánh đầy đủ các

tâm tư, nguyện vọng của nhân dân để Đảng, Nhà nước có cơ sở thực tiễn sửađổi, bổ sung, ban hành mới các chủ trương, chính sách có tính khả thi, phùhợp với từng giai đoạn phát triển của đất nước:

- Công chức phường ở gần dân, sát dân, có vai trò trực tiếp đảm bảo kỷcương phép nước tại cơ sở, giải quyết các vấn đề liên quan đến đời sống vậtchất và tinh thần của nhân dân, bảo vệ quyền tự do, dân chủ, quyền conngười, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, đảm bảo trậ tự xã hội, ngănchặn các hành vi vi phạm pháp luật Thông qua hoạt động của đội ngũ côngchức phường, nhân dân thể hiện được quyền làm chủ và thực hiện quyền củamình

- Các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước khi ban hànhmuốn đảm bảo tính khả thi phải xuất phát từ thực tiễn cuộc sống; muốn vậy,đòi hỏi cán bộ, công chức phường nói chung, công chức phường nói riêngphải nắm bắt được tâm tư, nguyện vọng của nhân dân, để mọi chủ trương,chính sách khi ban hành đều vì lợi ích của nhân dân, dựa trên ý kiến của nhândân; qua đó sẽ phát huy được tính tích cực, chủ động của mỗi con người, làmcho mọi tiềm năng sáng tạo được phát triển, mọi người dân đều được tham gia

20

vào các quá trình chính trị, xã hội, các vấn đề nảy sinh được phát hiện kịpthời, các khó khăn sớm được tháo gỡ, tạo sự phát triển mạnh mẽ của đất nước.

- Thực tiễn cách mạng của đất nước đã khẳng định, chính từ vai trò của

công chức phường trong việc nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của nhân dân, nênĐảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách đúng, được nhândân đồng tình ủng hộ Đảng đã ban hành nhiều nghị quyết quan trọng nhưNghị quyết về công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn; xâydựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc;

… Nhà nước cũng đã ban hành nhiều văn bản pháp luật điều chỉnh có

hiệu quả các mặt của đời sống - xã hội như: Bộ Luật dân sự, Bộ Luật hình sự,Luật Doanh nghiệp, Luật Hôn nhân và gia đình, Luật Cư trú, Luật Phòngchống tham nhũng… Bất kỳ ở đâu và lúc nào, đội ngũ cán bộ công chức cũng

có vị trí, vai trò hết sức to lớn; với tư cách là một bộ phận quan trọng, chiếm

số lượng tương đối lớn thì đội ngũ công chức phường có vị trí, vai trò đặc biệtquan trọng đối với chế độ, sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Nhận thức được vị trí, vai trò của đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã,Nghị quyết Hội nghị Trung ương lần thứ năm khóa IX đã xác định: “Xâydựng đội ngũ cán bộ, công chức cơ sở là một trong ba vấn đề cơ bản, bức xúcnhằm đổi mới và nâng cao chất lượng hệ thống chính trị cơ sở” Tuy nhiên,trong nhận thức và hành động đôi lúc vẫn còn có những quan niệm đơn giản

về vị trí, vai trò của đội ngũ công chức phường, chưa thấy hết được tính quyếtđịnh của họ đối với hoạt động quản lý hành chính nhà nước ở cơ sở cũng nhưnhững đóng góp của họ trong nền hành chính nhà nước [2, tr.26 – 28]

1.2 Chất lượng công chức phường

1.2.1 Khái niệm về chất lượng

Theo Từ điển Bách khoa Việt Nam: “Chất lượng là một phạm triết học biểu thị những thuộc tính bản chất của sự vật, chỉ rõ nó là cái gì, tính ổn định tương đối của sự vật, biểu thị ra bên ngoài qua các thuộc tính Chất lượng của sự vật, hiện tượng biểu thị trình độ phát triển của nó, chất lượng càng cao thì mức độ phát triển của sự vật, hiện tượng càng lớn” [27].

Theo Từ điển Tiếng Việt, chất lượng là: “cái tạo nên phẩm chất, giá trị con người, sự vật hoặc sự việc”, “là cái tổng thể tính chất, thuộc tính cơ bản của sự vật, cái làm nên sự vật này phân biệt với sự vật khác” [28] Đây là

cách đánh giá một con người, một sự việc, một sự vật trong cái đơn nhất, cáitính độc lập của nó

Theo Từ điển Phương Tây, Oxford Pocker Dictionnary: “Chất lượng là mức độ hoàn thiện, đặc trưng so sánh hay đặc trưng tuyệt đối, dấu hiệu đặc thù, các dữ kiện thông số cơ bản” [29].

Có thể hiểu: chất lượng con người là tổng hợp những phẩm chất nhấtđịnh về sức khỏe, trí tuệ, chuyên môn nghiệp vụ, phẩm chất đạo đức, ý chí,niềm tin, năng lực hoạt động thực tiễn

Về khái niệm chất lượng công chức, cho đến nay, giới khoa học nước tavẫn chưa thống nhất và đưa ra khái niệm chất lượng công chức trong cơ quanhành chính nhà nước

Chất lượng công chức trong cơ quan cơ quan hành chính nhà nước làmột khái niệm mang nặng tính chất định tính, khó đánh giá định lượng mộtcách chính xác và đầy đủ Chất lượng công chức trong cơ quan cơ quan hànhchính nhà nước thường được phản ánh, đánh giá thông qua các tiêu chí mà cơquan có thẩm quyền đưa ra

Qua nghiên cứu những yếu tố liên quan tới khả năng, mức độ hoànthành công vụ của từng cá nhân công chức cũng như việc thực hiện chứcnăng, nhiệm vụ, hiệu lực, hiệu quả của toàn bộ hệ thống bộ máy quản lý hành

22

chính nhà nước, nghiên cứu các yếu tố tạo nên phẩm chất, năng lực công táccủa từng công chức; tạo nên năng lực thực thi chức năng, nhiệm vụ của toàn

bộ đội ngũ công chức trong cơ quan hành chính nhà nước

Từ đó, có thể hiểu chất lượng công chức trong cơ quan hành chính nhànước là khái niệm dùng để chỉ một cách tổng quát về thể lực, trí lực, trình độchuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng thực thi hoạt động công vụ, phẩm chất đạođức và sự tâm huyết trong công việc cũng như tinh thần, thái độ phục vụ nhândân của người công chức trong cơ quan hành chính nhà nước; hay có thể hiểuchất lượng công chức trong cơ quan hành chính nhà nước là khả năng giảiquyết các vấn đề được giao trong hoạt động công vụ và khả năng thỏa mãnyêu cầu của tổ chức về cung cấp các dịch vụ hành chính công Chất lượngcông chức trong cơ quan hành chính nhà nước phản ánh khả năng, mức độhoàn thành công vụ của mỗi công chức trong cơ quan hành chính nhà nước,phản ảnh mức độ, chất lượng thực thi những hoạt động, công việc của mỗi cơquan, đơn vị quản lý hành chính nhà nước

Như vậy, có thể hiểu chất lượng công chức phường là chất lượng lao động, năng lực, kỹ năng, kinh nghiệm làm việc, đạo đức công vụ và tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân trong thực thi công vụ của công chức phường.

Chất lượng công chức phường phản ánh khả năng, mức độ hoàn thànhcông vụ của mỗi công chức phường, qua đó phản ảnh mức độ, chất lượngthực thi những hoạt động, công việc của chính quyền phường

Chất lượng công chức phường trước hết biểu hiện ở bản lĩnh chính trị,

tư tưởng, đạo đức, lối sống, ở trình độ đào tạo về chuyên môn, kiến thức vănhoá và giao tiếp, biểu hiện qua hoạt động của công chức phường, thể hiện quakết quả thực thi công vụ và uy tín của công chức phường trước tập thể và

1.2.2 Tiêu chí đánh giá chất lượng công chức phường

Đánh giá chất lượng công chức phường là việc so sánh, phân tích mức

độ đạt được của quá trình phấn đấu rèn luyện và thực hiện công việc củangười công chức phường theo tiêu chuẩn và yêu cầu đề ra Việc đánh giá chấtlượng công chức phường không chỉ để biết kết quả mà còn nhằm nâng caochất lượng, kết quả và hiệu quả của công việc của công chức phường và nângcao hiệu quả quản lý, sử dụng công chức đó

Các tiêu chí đánh giá chất lượng công chức phường xuất phát từ nhữngnhiệm vụ, công việc của công chức đó; bao gồm các tiêu chí: sức khỏe, thểlực; phẩm chất chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống; năng lực, trình độchuyên môn, nghiệp vụ, lý luận chính trị, kiến thức quản lý nhà nước, ngoạingữ; kỹ năng giao tiếp, ứng xử trong công việc, khả năng sáng tạo, chủ động

xử lý công việc; tinh thần trách nhiệm và phối hợp trong thực hiện nhiệm vụ;

ý thức chấp hành pháp luật, thái độ phục vụ nhân dân thể hiện qua sự đolường mức độ thỏa mãn của người dân khi hưởng thụ các dịch vụ hành chínhcông liên quan đến các yếu tố như sự hài lòng về thái độ phục vụ, sự hài lòng

về thời gian giải quyết công việc của người dân

Tiêu chí 1: Tiêu chí về năng lực chuyên môn và kỹ năng công tác

Các hoạt động của chính quyền phường có nội dung phức tạp, đa dạngcho nên công chức phường phải có kiến thức xã hội, chuyên môn sâu rộng.Chuyên môn hóa, hiện đại hóa là công chức phường không chỉ có trình độchuyên môn nghiệp vụ ban đầu, đáp ứng yêu cầu dự tuyển của cơ quan, đơnvị; mà trong quá trình làm việc, người công chức phường phải được đào tạolại, bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng và trình độ chuyên môn giỏi; chuyên mônhóa phải đi đôi với trí tuệ hóa, làm cho mỗi công chức phường phải có trình

độ cao, có kiến thức, vừa có năng lực và chuyên môn sâu

24

Thời đại luôn vận động và phát triển, cuộc sống luôn biến đổi, nhiệm

vụ yêu cầu luôn mới đòi hỏi mỗi công chức phường phải không ngừng phấnđấu tự học, tự rèn nâng cao kiến thức, trình độ, năng lực chuyên môn nghiệp

vụ Có như vậy mới đáp ứng được yêu cầu mới, công chức phường mới đượcquần chúng tín nhiệm, tin yêu và ảnh hưởng uy tín của họ mới rộng rãi và cótác dụng to lớn cuốn hút quần chúng, khẳng định niềm tin và giá trị trướcquần chúng

1) Năng lực chuyên môn

Năng lực chuyên môn là tập hợp các đặc điểm phẩm chất tâm lý phùhợp với những yêu cầu đặc trưng của một hoạt động nhất định đảm bảo chohoạt động đó đạt kết quả Năng lực chuyên môn hình thành một phần dựa trên

cơ sở tư chất tự nhiên của cá nhân, và một phần lớn dựa trên quá trình đào tạo,giáo dục và hoạt động thực tiễn, cũng như rèn luyện của cá nhân

Năng lực chuyên môn thể hiện ở chỗ, con người làm việc ít tốn sức lực,

ít thời gian, của cải, mà kết quả lại tốt Việc phát hiện ra năng lực chuyên môncủa con người căn cứ vào những dấu hiệu sau: Sự hứng thú đối với công việcnào đó, sự dễ dàng tiếp thu kỹ năng nghề nghiệp, hiệu suất lao động trong lĩnhvực đó

Đối với một người công chức phường, năng lực chuyên môn thườngbao gồm những yếu tố cơ bản về đạo đức cách mạng, về tinh thần phục vụnhân dân, về kiến thức pháp luật, kinh tế, văn hóa, xã hội Sự am hiểu và nắmvững đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước, thành thạo nghiệp vụchuyên môn, xử lý thông tin…để giải quyết các vấn đề đặt ra trong chứcnăng, nhiệm vụ một cách khôn khéo, minh bạch, dứt khoát, hợp lòng dân vàkhông trái pháp luật

2) Kỹ năng giải quyết công việc

Kỹ năng giải quyết công việc là khả năng con người biết vận dụng kiếnthức, kinh nghiệm để có được các thao tác và hành động chuẩn, tạo thànhphương thức hành động thích hợp với điều kiện, môi trường nhằm thực hiệnnhiệm vụ đạt kết quả tốt nhất trong điều kiện, hoàn cảnh nhất định.

Kỹ năng giải quyết công việc là tiêu chí quan trọng để đánh giá chấtlượng công chức phường khi thực thi nhiệm vụ, công chức phường cần cónhững kỹ năng nhất định để thực thi nhiệm vụ Tuy nhiên, có những kỹ năngcần thiết cho mọi công chức phường và có những kỹ năng không thể thiếu đốivới một nhóm công chức phường nhất định phụ thuộc vào tính chất công việc

mà họ đảm nhận Việc phân chia kỹ năng nghề nghiệp thành các nhóm là cơ

sở để xác định nội dung bồi dưỡng kỹ năng cho các nhóm công chức phườngkhác nhau, căn cứ vào kết quả mà các kỹ năng hướng đến thì kỹ năng nghềnghiệp đối với công chức phường có thể chia thành các nhóm sau:

- Nhóm kỹ năng liên quan đến đề xuất, triển khai các hoạt động quản lýnhư: kỹ năng thu thập, tổng hợp, phân tích và đánh giá thông tin; kỹ năngtriển khai các hoạt động quản lý; kỹ năng phối hợp; kỹ năng đánh giá dư luận

- Nhóm kỹ năng quan hệ, giao tiếp như: kỹ năng lắng nghe, kỹ năng thuyết phục, kỹ năng tiếp dân

- Nhóm kỹ năng tác nghiệp cá nhân như kỹ năng viết báo cáo, kỹ năng

bố trí lịch công tác, kỹ năng thuyết trình

Tất cả các kỹ năng nêu trên đều chịu ảnh hưởng quan trọng của trình độchuyên môn, khả năng cá nhân và kinh nghiệm công tác của người công chứcphường trong quá trình thi hành công vụ Bởi vậy, đây là nội dung phức tạptrong quá trình đánh giá công chức phường, dễ gây nhầm lẫn với trình độchuyên môn nghiệp vụ Vì vậy, khi đánh giá theo tiêu chí này cần xác địnhcác kỹ năng tốt phục vụ cho hoạt động; các kỹ năng chưa tốt, chưa đáp ứng

26

được yêu cầu; các kỹ năng cần thiết mà người công chức phường chưa có; các

kỹ năng không cần thiết mà người công chức phường có

Tiêu chí 2: Tiêu chí về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống

1) Về phẩm chất chính trị:

Phẩm chất chính trị là lòng trung thành tuyệt đối với lý tưởng củaĐảng, với chủ nghĩa Mác Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, tinh thần tận tụy vớicông việc, hết lòng, hết sức phục vụ nhân dân; có bản lĩnh chính trị vữngvàng, kiên định với mục tiêu và con đường đi lên Chủ nghĩa xã hội Trong giaiđoạn cách mạng hiện nay, bản lĩnh chính trị của công chức phường là một tiêuchí quan trọng, xác định lập trường tư tưởng và ý thức chính trị của ngườicông chức phường

Người công chức phường có phẩm chất chính trị tốt không chỉ bằng lờinói, lời hứa mà quan trọng hơn là việc nghiêm chỉnh chấp hành đường lối, chỉthị Nghị quyết của Đảng và pháp luật của Nhà nước, kiên quyết chống lạimọi lệch lạc, biểu hiện sai trái trong đời sống xã hội đi trái với đường lối, chủtrương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước Phẩm chất chính trịcủa người công chức phường còn biểu hiện qua việc họ có làm việc với tinhthần trách nhiệm, hiệu quả hay không; có tinh thần độc lập, sáng tạo, khôngthụ động, ỷ lại trong công tác hay không; có ý chí cầu tiến, ham học hỏi haykhông; thái độ tận tụy phục vụ nhân dân, tinh thần trách nhiệm với nhân dântại địa phương

2) Về phẩm chất đạo đức

Bác Hồ luôn đòi hỏi người cán bộ, công chức phải có đạo đức cáchmạng, phải kết hợp chặt chẽ phẩm chất và năng lực, “hồng” và “chuyên”,

“đức” và “tài”, trong đó “đức” là gốc