20 ĐỀ THI THỬ VÀO 10 NGỮ LIỆU NGOÀI CHƯƠNG TRÌNH

- Bằng biện pháp khoa trương và hình ảnh nhân hóa Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời: cho thấy con người và vũ trụ chạy đua trong cuốc vận hành vô tận, con người đã mangtầm vóc lớn lao c

20 ĐỀ THI THỬ VÀO 10 NGỮ LIỆU NGOÀI CHƯƠNG TRÌNH

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO

TẠO

***

ĐỀ GIỚI THIỆU

ĐỀ KHẢO SÁT NĂNG LỰC HỌC SINH

Môn thi: Ngữ văn 9

Thời gian làm bài: 120 phút, không kể giao

đề (Đề thi gồm: 01 trang)

Phần I Đọc hiểu (3.0 điểm)

Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu (Câu 1 đến Câu 4)

Sẻ chia từng chiếc khẩu trang

Bạn đã nghe đến chuyện phát bánh mì miễn phí cho người nghèo hay những thùng trà

đá miễn phí để bên đường Hoặc những chai nước suối được chính các anh cảnh sát giao thông phát cho người dân trên những nẻo đường về quê ăn Tết Thì trong mùa dịch, chính là những bịch khẩu trang được phát miễn phí khắp các ngõ phố từ Bắc vô Nam, không tỉnh nào

là không có Tại các công viên hay khu tập trung công cộng, bạn sẽ bắt gặp nhiều bạn sinh viên cầm trên tay những chiếc khẩu trang đi phát cho những người chưa có cơ hội mua được Mọi người sẵn sàng chia sẻ khẩu trang khi bắt gặp người đang không có khẩu trang Khi một số cửa hàng tăng giá khẩu trang, thì những cửa hàng khác lại không bán khẩu trang Họ chỉ phát miễn phí Người dân đến mua hàng hay đi qua có thể ghé qua tự lấy khẩu trang miễn phí nếu cần Chỉ cần bước chân vào một hiệu thuốc, nhân viên sẽ hỏi bạn có cần khẩu trang không và tự động để khẩu trang vào túi cho bạn Và tất nhiên đó là miễn phí

(Trích Câu chuyện về tình dân tộc Việt mùa đại dịch từ virus Corona)

Câu 1.Nêu phương thức biểu đạt chính của đoạn văn trên

Câu 2.Tìm và gọi tên một phép liên kết có trong đoạn văn thứ nhất?

Câu 3.Những việc làm của các bạn sinh viên và các cửa hàng có ý nghĩa như thế nào trong

việc phòng chống dịch bệnh?

Câu 4.Theo em việc làm của rất nhiều cá nhân và tập thể trong văn bản trên có cần được ca

ngợi không? Vì sao? Bản thân em cần phải làm gì để cùng chung tay đẩy lùi dịch bệnh?

Phần II Làm văn (7 điểm)

“Mặt trời xuống biển như hòn lửa.

Sóng đã cài then, đêm sập cửa.

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi.

Câu hát căng buồm với gió khơi,

Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời.

Mặt trời đội biển nhô màu mới,

Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi.”

Câu Đáp án Điểm

PhầnI

Câu 1 - Phương thức biểu đạt chính của văn bản trên: tự sự

0.5

Câu 2 - Một phép liên kết: lặp từ “khẩu trang” ở câu (4) và câu (5). 0.5

Câu 3 - Việc làm của các bạn sinh viên và các cửa hàng phát khẩu trang

miễn phí có ý nghĩa rất lớn trong việc bảo vệ sức khỏe của mọi

người và phòng chống dịch bệnh Hành động đó cũng là biểu tượng

đẹp của sự sẻ chia trong cuộc sống

1

Câu 4 - Theo em việc làm của rất nhiều cá nhân và tập thể trong văn bản

trên cần được ca ngợi vì đó là những nghĩa cử cao đẹp vì những

hành động ấy thể hiện sự tương thân tương ái của đồng bào trong

hoàn cảnh khó khăn của đất nước

- Để chung tay đẩy lùi dịch, bản thân em:

+ Chấp hành quy định cách li của Nhà nước

+ Tuyên truyền nâng cao ý thức cách li đối với mỗi người

+ Chung tay giúp đỡ người khó khăn trong điều kiện bản thân có

thể làm được

1

Phần II

Câu 1

Học sinh phải đảm bảo những yêu cầu về:

1 Cấu trúc đoạn văn

2 Đúng vấn đề nghị luận

3 Nội dung nghị luận:

1 Giới thiệu vấn đề

- Từ nội dung phần đọc hiểu => giới thiệu vấn đề

- Đoạn trích gợi lên cho ta bài học sâu sắc về tình yêu thương, về lẽ

sống “cho đi là còn lại mãi mãi.”

2 Bàn luận vấn đề

+ Khẳng định:…

- Những thứ ta cho đi sẽ ở lại cùng với những người được đón

nhận Quan trọng không phải ta cho đi cái gì mà người nhận

sẽ cảm nhận được tấm lòng của người cho đi

- Cho đi không phải là ta đang mất đi mà là ta đang nhận lại :…

- Người cho có thể không còn trên thế gian nhưng hành động

san sẻ yêu thương ấy thì còn mãi vì nó là biểu hiện sáng trong của tình người, tình đời

- Cuộc đời luôn có những bất hạnh, cho đi một phần mình là

san sẻ bớt một chút gánh nặng với những người kém may mắn hơn

- Từ việc cho đi của một người, lan tỏa những hành động yêu

thương đến những người khác.

- Dẫn chứng: CTHCM đã cống hiến cả cuộc đời… để đến bây giờ bác còn mãi với non sông

- Nếu là con chim chiếc lá

Con chin phải hót chiếc lá phải xanh

Lẽ nào vay mà không phải trả

Sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình

- Bài học: Biết cho đi Việc cho đi không nhất thiết phải là hiến tặng

một thứ gì đó, đơn giản chỉ là cho đi một lời nói yêu thương, một cử chỉ ân cần, một cái ôm Giá trị của việc cho đi nằm ở tinh thần

JJ - Là một học sinh, em đã được đón nhận rất nhiều may mắn,

hạnh phúc, em cũng phải cho đi để cảm thấy cuộc đời ý

nghĩa, đáng sống hơn

4.Sáng tạo: Có quan điểm riêng, mới mẻ, phù hợp với chuẩn mực

đạo đức, văn hóa, pháp luật

5 Chính tả, ngữ pháp: Chuẩn chính tả, chuẩn ngữ pháp và ngữ ngữ nghĩa Tiếng Việt

Học sinh phải đảm bảo những yêu cầu về:

- Cấu trúc bài văn nghị luận văn học

- Đúng vấn đề nghị luận: Cảm nhận về vẻ đẹp của đoàn thuyềnđánh cá qua khổ đầu và khổ cuối bài thơ

- Triển khai vấn đề nghị luận theo trình tự

1 Mở bài

Giới thiệu tác giả, tác phẩm

Giới thiệu đoạn trích: Đây là hai khổ thơ đầu miêu tả cảnhđoàn thuyền đánh cá ra khơi đầy hào hứng và khổ thơ cuối khiđoàn thuyền trở về

2 Thân bài

2.1 Cảnh ra khơi và tâm trạng náo nức của con người

a Cảnh hoàng hôn trên biển

– Cảnh mặt trời lặn được miêu tả thật độc đáo và ấn tượng:

Mặt trời xuống biển như hòn lửa Sóng đã cài then đêm sập cửa

– Nghệ thuật so sánh nhân hóa cho thấy cảnh biển hoàng hôn vôcùng tráng lệ, hùng vĩ Mặt trời được ví như một hòn lử khổng lồđang từ từ lặn xuống Trong hình ảnh liên tưởng này, vũ trụ nhưmột ngôi nhà lớn, với đêm buông xuống là tấm cửa khổng lồ,những lượn sóng là then cửa

Hình ảnh mặt trời xuống biển là được nhìn từ trên con thuyền đang

ra biển hoặc từ một hòn đảo vào lúc hoàng hôn, nhìn về phía tây,qua một khoảng biển thì vẫn có thể thấy như là mặt trời xuốngbiển Với sự quan sát tinh tế nhà thơ đã miêu tả rất thực chuyển đổithời khắc giữa ngày và đêm

b Khi thiên nhiên bước vào trạng thái nghỉ ngơi thì con người

0,25đ0,25đ

4 đ

bắt đầu làm việc:

“Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi

Câu hát căng buồm với gió khơi”

- Đoàn thuyền chứ không phải chỉ con thuyền ra khơi đã tạo ra sựtấp nập trên biển Chữ “Lại” vừa khẳng định nhịp điệu lao độngcủa người dân chài đã đi vào ổn định, vừa thể hiện sự đối lập giữa

sự nghỉ ngơi của đất trời và sự làm việc của con người

– Tác giả đã tạo ra một hình ảnh khỏe, lạ mà thật từ sự gắn kết 3 sựvật và hiện tượng: Câu hát, cánh buồm và gió khơi Người đánh cácăng buồm và cất câu hát lên nhà thơ có cảm giác như chính câuhát đó đã làm căng cánh buồm Câu hát mang theo niềm vui, sựphấn chấn của người lao động trở thành sức mạnh cùng với gióbiển làm căng cánh buồm để con thuyền lướt sóng ra khơi

– Nghệ thuật ẩn dụ trong hình ảnh thơ lãng mạn này đã góp phầnthể hiện một hiện thực: Đó là niềm vui phơi phới, tinh thần lạcquan của người dân chài Họ ra khơi trong tâm trạng đầy hứng khởi

vì học tìm thấy niềm vui trong lao động, yêu biển và say mê vớicông việc chinh phục biển khơi làm giàu cho Tổ quốc

Khổ thơ cuối: Cảnh đoàn thuyền trở về trong buổi bình minhlên

a Cảnh đoàn thuyền trở về

- Câu đầu tác giả lặp lại ở khổ thơ 1: “Câu hát căng buồm với giókhơi”

+ Có từ “với” là khác, có lẽ tác giả tránh sự lặp lại ở câu thơ trước

=> làm cho khổ thơ cuối giống như điệp khúc của một bài hát, tạocảm giác tuần hoàn về thời gian, về công việc lao động; nhấn mạnhkhí thế tâm trạng của những người dân Đoàn thuyền ra đi

hào hứng sôi nổi, nay trở về cũng với tinh thần ấy rất khẩn trương.Câu hát đưa thuyền đi nay câu hát lại đưa thuyền về

- Bằng biện pháp khoa trương và hình ảnh nhân hóa Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời: cho thấy con người và vũ trụ

chạy đua trong cuốc vận hành vô tận, con người đã mangtầm vóc lớn lao của thiên nhiên vũ trụ trong cuộc chạy đuanày và con người đã chiến thắng.Có thể nói Huy Cận đã lấytình yêu của mình đối với cuộc sống mới của nhân dân khámphá ra vẻ đẹp hùng vĩ Thay vào không gian vũ trụ buồn hiuhắt của thơ ông trước cách mạng tháng Tám

b Bình minh trên biển

– Mở đầu bài thơ là cảnh hoàng hôn, kết thúc bài thơ là cảnh bìnhminh” Mặt trời đội biển nhô màu mới” Ánh mặt trời sáng rực, từ

từ nhô lên ở phía chân trời xa cảm giác như mặt trời đội biển Câuthơ với ẩn dụ táo bạo cho thấy sự tuần hoàn của thời gian, của vũtrụ

- Hình ảnh “mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi” gợi nhiều liêntưởng như những mặt trời nhỏ bé đang tỏa rạng niềm vui trướcthành quả lao động mà con người đã giành được sau một đêm laođộng trên biển => đó là cảnh tượng đẹp huy hoàng giữa bầu tròi vàmặt biển, giữa thiên nhiên và thành quả lao động

III, Kết luận chung

- Phát biểu cảm nghĩ, liên hệ.

4.Sáng tạo: Có quan điểm riêng, mới mẻ, phù hợp với chuẩn mực

đạo đức, văn hóa, pháp luật

5 Chính tả, ngữ pháp: Chuẩn chính tả, chuẩn ngữ pháp và ngữ ngữ

nghĩa Tiếng Việt

0,25đ0,25đ

ĐỀ 2 Phần I Đọc hiểu (3,0 điểm)

Đọc kĩ đoạn thơ sau và trả lời câu hỏi:

Chuyện kể rằng : em, cô gái mở đường

Để cứu con đường đêm ấy khỏi bị thương

Cho đoàn xe kịp giờ ra trận

Em đã lấy tình yêu tổ quốc của mình thắp lên ngọn lửa

Đánh lạc hướng thù Hứng lấy những luồng bom…

Đơn vị tôi hành quân qua con đường mòn

Gặp hố bom nhắc chuyện người con gái

Một nấm mộ, nắng ngời bao sắc đá

Tình yêu thương bồi đắp cao lên…

(Trích Khoảng trời, hố bom của Lâm Thị Mỹ Dạ)

Câu 1: (0,5đ) Xác định thể thơ và phương thức biểu đạt.

Câu 2: (1đ) Nêu nội dung chính của đoạn thơ trên

Câu 3: (1đ) Từ đoạn thơ em có cảm nghĩ gì về con người về dân tộc Việt Nam?

Câu 4 (0.5 đ) Đoạn trích gợi em nghĩ tới những tác phẩm nào trong chương trình Ngữ văn

Hình ảnh những chiếc xe không kính và người lính lái xe trong đoạn thơ sau:

Không có kính không phải vì xe không

có kính

Bom giật, bom rung kính vỡ đi rồi

Ung dung buồng lái ta ngồi,

Nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng.

Nhìn thấy gió vào xoa mắt đắng

Không có kính, ừ thì có bụi, Bụi phun tóc trắng như người già Chưa cần rửa, phì phèo châm điếu thuốc Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha.

Không có kính, ừ thì ướt áo Mưa tuôn, mưa xối như ngòai trời

Nhìn thấy con đường chạy thẳng vào

tim

Thấy sao trời và đột ngột cánh chim

Như sa, như ùa vào buồng lái

Chưa cần thay, lái trăm cây số nữa Mưa ngừng, gió lùa khô mau thôi.

(Trích “Bài thơ về tiểu đội xe không kính”, Phạm Tiến Duật)

ĐỀ KHẢO SÁT NĂNG LỰC HỌC

SINH Môn:Ngữ văn 9

Nội dung chính: Đoạn thơ nói về tình yêu tổ quốc, sự hi sinhcao cả vì lí tưởng bảo vệ tổ quốc của những cô gái thanh niênxung phong trên tuyến đường Trường Sơn lịch sử 1

3

Con người Việt Nam là những con người anh dũng , bấtkhuất , kiên trung Ngay cả những cô gái thanh niên xungphong với vẻ ngoài mảnh mai, yếu ớt nhưng chí hướng củanhững người con gái ấy thì không hề nhỏ bé Họ sẵn sàng đitrước mở đường, sẵn sàng hi sinh để mang lại sự tự do , độclập cho dân tộc Người Việt Nam không bao giờ chịu bénhỏ , chịu cúi đầu trước khó khăn , gian khổ Càng trongnhững hoàn cảnh khắc nghiệt , khó khăn , người dân ta càngkiên cường, thông minh và can đảm Đó chính là một trongnhững phẩm chất đáng khen ngợi ở con người Việt Nam

Chính điều này đã làm nên chiến thắng vẻ vang trong lịch sửdân tộc và mang lại tự do , độc lập cho nước nhà

1

4

Đoạn trích gợi em nghĩ tới những tác phẩm trong chươngtrình Ngữ văn lớp 9 như : "Những ngôi sao xa xôi " của LêMinh Khuê , " Bài thơ về tiểu đội xe không kính " của PhạmTiến Duật

2

b Xác định đúng vấn đề nghị luận: Lòng yêu nước 0,25

*Giải thích

Lòng yêu nước là tình cảm yêu quí, gắn bó, tự bào về

quê hương, đất nước và tinh thần sẵn sàng đem hết tài năng,

trí tuệ của mình phục vụ lợi ích của đất nước

*Biểu hiện

Lòng yêu nước trong mỗi con người cụ thể mang một

hình hài riêng Có thể là sự hi sinh anh dũng của những chiến

sĩ ngoài mặt trận; có thể là sự cống hiến lặng lẽ và âm thầm

trong lao động để xây dựng, phát triển đất nước.Lòng yêu

nước còn bắt nguồn từ những điều rất đơn giản nhưng giàu ý

nghĩa: đó là tình yêu thương đối với ông bà, cha mẹ, luôn

luôn hướng về cội nguồn của mình những lúc đi xa Hay đơn

giản chỉ là dõi theo, âm thầm cổ vũ, ủng hộ cách mạng,

khánh chiến như ông Hai trong truyện ngắn Làng; hàng triệu

trái tim người Việt Nam cùng hướng về chủ quyền biển đảo

khi Trung Quốc có những hành động xâm chiếm… =>Đó

đều là những biểu hiện của một trái tim nồng nàn yêu nước

*Phân tích chứng minh

Tại sao chúng ta cần phải có lòng yêu nước?

- Bởi vì đất nước là quê hương, là nguồn cội thiêng liêng

nhất của mỗi con người,là nơi chúng ta lớn lên, cũng là

chốn quay về.

( Nhiều kiều bào Việt Nam sống ở nước ngoài vẫn luôn

hướng về đất nước, luôn nhớ về những hình ảnh của quê

hương Họ là những nhà hảo tâm giúp đỡ những người dân

mình gặp hoàn cảnh khó khăn, bệnh tật Đất nước với họ là

điểm tựa tinh thần, là một nơi để nhớ về, cũng là một nơi để

trở về )

- Lòng yêu nước tạo nên sức mạnh đoàn kết dân tộc, là yếu

tố quyết định chiến thắng, giúp chúng ta đánh bại những

kẻ thù mạnh nhất trên thế giới Trong hòa bình, lòng yêu

nước là sức mạnh để chúng ta vượt qua những khó khăn,

giúp đất nước phát triển đi lên.

( Bác Hồ đã nói: “Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước…

nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và lũ cướp nước” Và lịch sử

đã chứng minh điều đó, từ thời các vua Hùng dựng nước,

thời Bà Trưng, Bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang

Trung đến kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ… )

- Lòng yêu nước còn khiến mỗi chúng ta sống có trách

nhiệm hơn với cộng đồng, với quê hương, dân tộc và với

chính bản thân mình.

( Thực ra, ở mỗi người, khát vọng vinh danh cho quê hương

đất nước không khi nào tách rời khát vọng vinh danh cho

chính bản thân mình Chúng ta say mê học tập, lao động với

chính mình nhưng những thành quả mà ta đạt được sẽ điểm

tô cho non sông đất nước…Những bạn HSG đạt thành tích

cao trong các cuộc thi quốc tế, những cống hiến, đóng góp về

0.25

0.25

0.5

KH – KT…)

*Phê phán

- Thế nhưng, hiện nay, vẫn những một bộ phận nhỏ những

người mang dòng máu Việt Nam, sinh ra ở Việt Nam lại có

những hành động, suy nghĩ lệch lạch như chống phá nhà

nước, nói xấu đất nước, sống ích kỉ, chỉ biết phục vụ lợi ích

cá nhân, những người bỏ quên đất nước

- Tránh yêu nước mù quáng, cả tin không phân định rạch ròi

để sa vào cạm bẫy của kẻ thù lợi dụng

*Liên hệ bản thân

- Lòng yêu nước đó là tình cảm tốt đẹp, thiêng liêng cần có

trong mỗi con người

- Nhưng làm thế nào để tình yêu đó ngày càng nồng nàn, tha

thiết, ngày càng mãnh liệt hơn - đó là điều ai cũng cần tự

giác nhận thức và tim cho mình câu trả lời

- Lòng yêu nước không cần biểu hiện bằng lời nói, lòng yêu

nước là những gì bình dị nhất nhưng cũng thiêng liêng nhất

Là học sinh, yêu đất nước là khi cố gắng học tập tố, rèn

luyện tốt để mai này giúp ích cho đất nước Yêu đất nước từ

việc yêu những người thân trong gia đình, yêu những điều

bình dị ở quê hương, yêu ngôn ngữ giàu đẹp mà phong phú

nước mình, yêu lá cờ đỏ sao vàng biết mấy tự hào yêu cả

những trang sử hào hùng của đất nước

0.25

0.25

d Sáng tạo: có quan điểm riêng, suy nghĩ mới mẻ, phù hợp

vấn đề nghị luận là lòng yêu nước

e Chính tả, ngữ pháp: đảm bảo các quy tắc về chuẩn chính

tả, ngữ pháp, ngữ nghĩa của từ

2  Nghị luận về đoạn thơ trong bài “Bài thơ về tiểu đội

xe không kính” của Phạm Tiến Duật.

a Đảm bảo cấu trúc của một bài nghị luận văn học 0.25

c Triển khai hợp lí nội dung đoạn văn: vận dụng tốt các

thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng.

Có thể viết bài theo định hướng sau:

- Giới thiệu tác giả, tác phẩm

- Giới thiệu và đánh giá khái quát đoạn thơ

2.1 Khái quát:

+ “Bài thơ về tiểu đội xe không kính” của Phạm Tiến Duật

Đây là tác phẩm tiêu biểu viết về đề tài người lính trên tuyến

đường Trường Sơn trong những năm đánh Mỹ cứu nước

+ Đoạn thơ được phân tích thuộc phần đầu của bài thơ tập

trung khắc họa vẻ đẹp độc đáo hình tượng những chiếc xe

không kính và đặc biệt là hình tượng người lính lái xe

4.0

0,5

2.2 Phân tích, đánh giá làm rõ các ý:

a Hình tượng những chiếc xe không kính

- Hiện thực của đời sống chiến tranh được đưa vào thơ

+ Hai câu đầu: Không có kính không phải vì xe không có kính

Bom giật bom rung kính vỡ đi rồi

Điệp từ không: nhấn mạnh vào cái có mà lại không có, đó là

sự bất thường của những chiếc xe vận tải-> hình ảnh độc đáomới lạ trong thơ ca

Giọng điệu thản nhiên điệp từ bom, động từ giật, rung cho

thấy sự ác liệt của chiến trường làm những chiếc xe mangđầy thương tích tạo nên bao khó khăn gian khổ mà ngườilính phải đối mặt

-> Hình ảnh những chiếc xe không kính chân thực gợi sự tànphá khốc liệt của chiến tranh giúp người đọc hình dung vềnhững năm tháng hào hùng và bi thương của lịch sử dân tộc

- Là phông nền khắc họa hình tượng người lính lái xe

0,5

b Hình tượng người lính lái xe trên tuyến đường Trường

Sơn

- Được khắc họa trên nền của cuộc chiến tranh gian khổ ác

liệt và đặc biệt là gắn với những chiếc xe không kính

* Vẻ đẹp của tư thế ung dung, hiên ngang, chủ động

- Trên nền của cuộc chiến tranh vô cùng gian khổ và khốc

liệt ấy, Phạm Tiến Duật đã xây dựng thành công hình ảnh

những người lính lái xe Trường Sơn với tư thế ung dung,

+ “Nhìn thẳng” là cái nhìn đầy tự chủ, trang nghiêm, bất

khuất, không thẹn với trời đất, nhìn thẳng vào gian khổ, hi

sinh không run sợ

+ Điệp từ “nhìn” được nhắc lại ba lần, cộng với nhịp thơ dồndập, giọng thơ mạnh mẽ đã thể hiện cái nhìn thoáng đạt, bao

la giữa chiến trường của người lính

+ Thủ pháp liệt kê: “nhìn đất”, “nhìn trời”, “nhìn thẳng” đã

cho thấy tư thế vững vàng, bình thản, dũng cảm của những

người lính lái xe Họ nhìn thẳng vào bom đạn của kẻ thù,

nhìn thẳng vào con đường đang bị bắn phá để lái xe vượt qua

- Tư thế ung dung, hiên ngang của người lính lái xe ra trận

được khắc họa thêm đậm nét qua những hình ảnh hòa nhập

vào thiên nhiên:

“Nhìn thấy gió vào xoa mắt đắng

Nhìn thấy con đường chạy thẳng vào tim

2.5

Thấy sao trời và đột ngột cánh chim

Như xa như ùa vào buồng lái”

+ Tác giả đã mở ra một không gian rộng lớn với những con đường dài phía trước, có gió thổi, có cánh chim chiều và những cánh sao đêm Dường như thiên nhiên, vũ trụ như đang ùa vào buồng lái

+ Điệp từ, điệp ngữ “nhìn thấy … nhìn thấy … thấy” đã gợi

tả được những đoàn xe không kính nối đuôi nhau hành quân

ra chiến trường

+ Hình ảnh nhân hóa chuyển đổi cảm giác “vào xoa mắt đắng”, thể hiện tinh thần dũng cảm, bất chấp khó khăn của người lính lái xe

+ Hình ảnh “con đường chạy thẳng vào tim”: Gợi liên tưởn đến những chiếc xe phóng với tốc độ nhanh như bay Lúc

đó, giữa các anh với con đường dường như không còn

khoảng cách, khiến các anh có cảm giác con đường như đangchạy thẳng vào tim

Đồng thời, cho thấy tinh thần khẩn trương cảu các anh đối với sự nghiệp giải phóng Miền Nam

+ Đặc biệt, hình ảnh so sánh “như sa, như ùa vào buồng lái”

đã diễn tả thật tài tình về tốc độ phi thường của tiểu đội xe không kính khi ra trận Cả một bầu trời đêm như ùa vào buồng lái

=> Có thể nói, hiện thực chiến trường trong khổ thơ trên chính xác đến từng chi tiết Và đằng sau hiện thực đó là một tâm trạng, một tư thế, một bản lĩnh chiến đấu ung dung, vững vàng của người lính trước những khó khăn, thử thách khốc liệt của chiến tranh.

* Vẻ đẹp của lòng dũng cảm, tinh thần coi thường hiểm nguy, bất chấp khó khăn

- Hình ảnh so sánh: “Bụi phun tóc trắng như người già” và

“Mưa tuôn, mưa xối như ngoài trời” nhấn mạnh sự khắc nghiệt của thiên nhiên và chiến trường, đồng thời cho thấy sựngang tàn, phơi phới lạc quan, dũng mãnh tiến về phía trước của người lính lái xe Trường Sơn

- Hình ảnh “phì phéo châm điếu thuốc” và “lái trăm cây số nữa” cho thấy người lính bất chấp gian khổ, coi thường những hiểm nguy, thử thách

- Ngôn ngữ giản dị như lời nói thường ngày, giọng điệu thì

thản nhiên, hóm hỉnh … làm nổi bật niềm vui, tiếng cười củangười lính, cất lên một cách tự nhiên giữa gian khổ, hiểm nguy cảu cuộc chiến đấu.

=> Tiểu đội xe không kính tiêu biểu cho chủ nghĩa anh hùng cách mạng và thanh niên Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mĩ

2.4 Đánh giá chung

- Đoạn thơ có hình ảnh độc đáo, ngôn ngữ tự nhiên giàu tính khẩu ngữ, giọng điệu sôi nổi, trẻ trung, pha chút ngang tàng, hóm hỉnh

- Đoạn thơ vừa phản ánh hiện thực khốc liệt của chiến trường vừa làm nổi bật khí phách ngang tàng và tâm hồn lãng mạn của người lính lái xe Trường Sơn Đó cũng tình yêu Tổ quốc, khát vọng hòa bình của thế hệ trẻ Việt Nam trong những năm tháng đánh Mỹ

- Khâm phục, tự hào, biết ơn thế hệ cha anh đã chiến đấu hi sinh bảo vệ Tổ quốc để chúng ta có cuộc sống ngày hôm nay

Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu câu:

Thế rồi, cả nhóm người lại lên đường Đêm đã khuya Đường đi tối mịt không có lấy một ánh sao Người bộ hành thứ hai mở chiếc lồng sưởi của mình để mỗi lửa vào ngọn đuốc

mà anh ta đã mang theo Anh sáng từ ngọn đuỐc đã giúp cho cả đoàn người có thể lên đường an toàn

Người thứ ba cười nhạo hai người bạn đồng hành của mình: “Các anh là một lũ điên.

Có hoạ là điên mới đem phí phạm ngọn lửa của mình như thế."

Nghe thế, họ bảo anh ta: “Hãy cho chúng tôi xem ngọn lửa của bạn"

Anh này mở chiếc lồng sưởi ấm của mình ra thì hởi ôi, lửa đã tắt ngúm từ bao giờ, chỉ còn lại tro và vài mẩu than leo lét sắp tàn [ ]

(Trích Ngọn lửa, Trái tim có điều kì diệu, NXB Trẻ, 2013, tr 86 - 87 Câu 1 Xác định ngôi kể của đoạn trích

Câu 2 Xác định lời dẫn trực tiếp trong đoạn trích

Câu 3 Mỗi người đàn ông trong câu chuyện có một cách ứng xử riêng đối vớ những người

bộ hành Em đồng ý với cách ứng xử của ai? Vì sao?

Câu 4 Nhận xét ý nghĩa nhan đề Ngọn lửa

Cảm nhận của em về đoạn thơ sau:

“Ruộng nương anh gửi bạn thân cày Gian nhà không mặc kệ gió lung lay Giếng nước gốc đa nhớ người ra lính.

Anh với tôi biết từng cơn ớn lạnh Sốt run người vừng trán ước mồ hôi.

Áo anh rách vai Quần tôi có vài mảnh vá Miệng cười buốt giá Chân không giày Thương nhau tay nắm lấy bàn tay.”

Câu 2 Lời dẫn trực tiếp:

+ “Các anh là một lũ điên Có hoạ là điên mới đem phí phạm

ngọn lửa của mình như thế."

+ “Hãy cho chúng tôi xem ngọn lửa của bạn"

0.250.25

Câu 3 - Đồng ý với cách ứng xử của người đàn ông thứ nhất và thứ

hai đồng thời có cách lí giải thấu đáo:

1

Câu 4 Đây là một nhan đề giàu ý nghĩa Ngọn lửa không chỉ mang lớp

nghĩa thực mà còn là một hình ảnh ẩn dụ

+ Đó là ngọn lửa ấm nóng, sưởi ấm, chiếu sáng cho con người

+ Là ngọn lửa của tình yêu thương chia sẻ

1

Phần 2 Làm văn ( 7,0 điểm)

Câu Nội dung Điểm

1

(2,0

điểm

)

1 Yêu cầu về kĩ năng và hình thức:

- Yêu cầu viết đúng hình thức đoạn văn : Viết lùi vào 1 khoảng,

viết hoa đầu dòng và kết thúc là dấu chấm ( Nếu không đảm bảo

hình thức đoạn văn , trừ 0,25 điểm)

- Văn viết sáng tạo, diễn đạt lưu loát, mạch lạc, không mắc lỗi

chính tả, chữ viết rõ ràng, dùng từ đúng chuẩn mực, viết câu đúng

ngữ pháp Lập luận rõ ràng, chặt chẽ, thuyết phục

0,25

2 Yêu cầu về nội dung: Đảm bảo các ý cơ bản sau:

Mở đoạn : giới thiệu vấn đề

Thân đoạn :

Giải thích:

- Tình yêu thương là gì? Đó chính là sự sẽ chia mà mỗi người dành

cho nhau, một thứ tình cảm thiêng liêng xuất phát từ nơi con tim

- Tình yêu thương thể hiện ở sự đồng cảm, và một tinh thần đồng

loại mà con người dành cho con người nhưng nó vô cùng gần gũi:

Bố mẹ bạn yêu bạn, anh chị người thân bạn chăm sóc cho bạn, bạn

bè bạn lo lắng cho bạn

Bàn luận:

Nếu bạn có tình yêu thương thì nó sẽ giúp:

- Con người trở nên hạnh phúc, vui vẻ, một con người biết yêu

thương chính là người có nhân cách đẹp, và luôn hướng đến những

thứ tốt đẹp, hoàn mỹ hơn

- Là động lực vững chắc để bạn vượt mọi khó khăn và thử thách

trong cuộc sống

- Rất nhiều người hối hận vì chưa kịp nói lời yêu thương với người

thân khi người thân của họ còn sống Vì vậy đừng ngại thể hiện

tình yêu thương với những người mà ta quý mến họ

- Nhưng có biết bao người lại quên mất đi tình yêu thương, họ bị

sự ồn ào của cuộc sống, bị lu mờ bởi vật chất nên để tình yêu

thương nguội lạnh Vì cái tôi, vì cuộc sống đơn điệu của bản

thân mà họ bỏ mặc những thứ xung quanh Vì vậy, họ không biết

nói tiếng sẻ chia, cứ khư khư trong vỏ bọc của riêng mình Và từ

đó, luôn sống trong ngờ vực, đố kị, ganh ghét,… =>Chúng ta nên

chỉ cho họ thấy sống là cần biết cho đi, chứ không chỉ là sự nhận

lại, để họ có thể được hòa nhập vào thế giới tràn ngập yêu thương

Kế đoạnt: Liên hệ bản thân em

=> Chỉ cần nơi nào có tình yêu thương, nơi đấy thật ấm áp - hạnh

phúc và luôn là chỗ dựa cho bạn

0,251.25

1 Yêu cầu về kĩ năng và hình thức:

- Yêu cầu viết đúng hình thức bài nghị luận về một đoạn thơ

: có đầy đủ 3 phần:

+ Mở bài giới thiệu được vấn đề nghị luận

0,5

+ Thân bài triển khai làm sáng tỏ các luận điểm

+ Kết bài khái quát được nội dung nghị luận

- Văn viết sáng tạo, diễn đạt lưu loát, mạch lạc, không mắc lỗi

chính tả, chữ viết rõ ràng, dùng từ đúng chuẩn mực, viết câu đúng

ngữ pháp Lập luận rõ ràng, chặt chẽ, thuyết phục

2 Yêu cầu về nội dung: Triển khai vấn đề nghị luận thành những

luận điểm ; thể hiện sự cảm nhận sâu sắc và vận dụng tốt các thao

tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng Học sinh có

thể giải quyết vấn đề theo hướng sau:

MB: *Giới thiệu về tác giả, tác phẩm, vị trí đoạn thơ, nội dung

chính của đoạn

0.25

*Thân bài

1.Khái quát về hoàn cảnh ra đời và nội dung chính của bài thơ

2 Tóm tắt sơ lược đoạn thơ trước đó: Cở sở hình thành tình

đồng chí ở đoạn thơ đầu của bài

0.25

3 Cảm nhận về đoạn thơ: Những biểu hiện cao đẹp của tình

đồng chí

- Sự thấu hiểu những tâm tư, tình cảm của nhau: ( 3 câu đầu )

+ Nhân vật trữ tình nói về nỗi lòng của đồng đội mà như đang bộc

bạch nỗi lòng của chính mình, thấu hiểu cảnh ngộ, nỗi bận lòng về

hậu phương

+ Ý chí lên đường, tình cảm cách mạng mãnh liệt Khi cần họ biết

hi sinh hạnh phúc cá nhân vì dân tộc Họ bỏ lại ruộng vườn, ngôi

nhà – là những tài sản quý giá để vào lính Từ “mặc kệ” đã nói lên

sự lựa chọn dứt khoát ấy

+ Nỗi nhớ quê nhà đau đáu trong tâm hồn người lính: nhân hóa,

hoán dụ “giếng nước gốc đa”…

=> Người lính mạnh mẽ nhưng không vô tâm; quyết liệt, ý chí

nhưng không hề lạnh lùng Từng giây, từng phút họ đang phải vượt

lên mình, tự nén lại những yêu thương, nhung nhớ để cống hiến

trọn vẹn cho cuộc kháng chiến của toàn dân tộc

- Sự đồng cam, cộng khổ trong cuộc đời người lính (6 câu tiếp )

+ Đó là những cơn sốt rét rừng đã từng cướp đi bao sinh mạng,

từng là nỗi ám ảnh đè nặng lên cuộc đời người lính Cách nói “anh

với tôi” một lần nữa cho thấy câu thơ không chỉ tả hình ảnh người

lính bị cơn sốt rét rừng hành hạ mà còn gợi tình cảm đồng chí,

đồng đội khi gian khổ đến cùng cực “sốt run người” vẫn quan tâm,

lo lắng cho nhau

+ Đó còn là cái hiện thực thiếu thốn, khó khăn, gian khổ của cuộc

đời người lính Họ đã sống trong hoàn cảnh nghèo nàn về vật chất:

thiếu ăn, thiếu mặc, thiếu thuốc men…nhưng họ vượt lên tất cả

nhờ sức mạnh của tình đồng chí Nghệ thuật liệt kê, đối, tả thực…

+ Đó còn là những khắc nghiệt của khí hậu núi rừng -> họ vượt lên

nhờ tinh thần lạc quan cách mạng, sự ấm áp của tình đồng chí

“miệng cười buốt giá”

qua mọi khó khăn.

+ Sẵn lòng chia sẻ khó khăn

+ Chứa đựng cả bao điều muốn nói: động viên, hứa hẹn lập

công…

=> Chính tình đồng chí chân thành, cảm động và sâu sắc, tình yêu

thương đã nâng đỡ bước chân người lính và sưởi ấm tâm hồn họ

trên mọi nẻo đường chiến đấu

*Đánhgiá:

- Nội dung: Đoạn thơ khắc họa chân thực, cảm động một tình cảm

lớn mang tính thời đại, đó là tình đồng chí bền chặt, thiêng liêng

của những người lính cách mạng Qua đó tác giả đã khắc họa

thành công hình ảnh người lính thời kì đầu kháng chiến chống

Pháp

- Nghệ thuật: Ngôn từ giản dị, mộc mạc,chân thực, tự nhiên mà

hàm súc, cô đọng; hình ảnh giản dị và giàu sức gợi, cảm xúc dồn

nén; nhiều phép tu từ đặc sắc

- Hình ảnh người lính trong đoạn thơ tiêu biểu cho anh bộ đội cụ

Hồ thời kì đầu kháng chiến chống Pháp

Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi:

Ngoài sự kiện bóng đá, thì cả gần nửa thập kỉ chúng ta mới lại có sự kiện khơi dậy được sự gắn bó, sự đồng lòng đồng sức từ chính quyền đến người dân về sự tương thân, tương ái, về sự đùm bọc che chở, nghĩa đồng bào của những người chung một mái nhà Việt Nam, chung một dân tộc Việt Nam mãnh liệt đến như thế Sự kết nối mãnh liệt ấy lạ lùng thay không phải từ niềm vui lớn lao vĩ đại mà từ nỗi lo buồn trong hoạn nạn Những dòng người dài dằng dặc hối hả ra sân bay chờ đợi giây phút được chen chân lên máy bay trở về tổ quốc Cảm giác hạnh phúc vỡ òa khi đặt chân xuống đất mẹ thiêng liêng: yên tâm rồi, an toàn rồi Dẫu còn mệt mỏi sau chuyến bay dài, dẫu phải chờ đợi cả tiếng đồng hồ ở sân bay, dẫu phải cách ly 14 ngày mới được về nhà nhưng cảm giác bình yên, được bảo vệ đó là điều hạnh phúc lớn nhất mà mọi người tìm kiếm trong hành trình trở về quê hương lúc này.

Bao nghĩa cử cao đẹp của những tấm lòng vì cộng đồng Những chuyến bay đi đến tâm dịch bất chấp hiểm nguy để đón những người con

xa xứ Các y, bác sĩ tận tụy thầm lặng, chấp nhận hi sinh đứng ở hàng

đầu chống dịch Các chiến sĩ quân đội vừa gánh vác trách nhiệm bảo vệ non sông vừa xông lên mặt trận chống dịch Họ nhường doanh trại cho dân vào rừng ngủ lán, vừa canh gác bảo vệ cho dân, vừa lo tiếp tế lương thực, cơm ăn nước uống…

(Theo báo Giáo dục thời đại, )

Câu 1 (0,5điểm) Theo em dịch bệnh nào được nhắc đến trong đoạn trích trên?

Câu 2 (0.5 điểm) Nội dung chính của đoạn trích là gì?

Câu 3 (1,0 điểm) Đoạn trích khơi gợi trong em những tình cảm gì?

Câu 4 (1 điểm) Theo em chúng ta cần làm để phòng chống dịch bênh?

Phần II Làm văn (7,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm) Từ đoạn trích trên em hãy viết đoạn văn trình bày suy nghĩ của mình

về vai trò của tinh thần đoàn kết.

Câu 2 (5,0 điểm) Cảm nhận của em về hai khổ thơ sau:

Con ở Miền Nam ra thăm lăng Bác

Đã thấy trong sương hàng tre bát ngátÔi! hàng tre xanh xanh Việt NamBão táp mưa sa, đứng thẳng hàng

Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăngThấy một mặt trời trong lăng rất đỏNgày ngày dòng người đi trong thương nhớ Kết tràng hoa dâng bẩy mươ chín mùa xuân

( Viễn Phương, Viếng lăng Bác, Ngữ văn 9, tập 2)

KHẢO SÁT NĂNG LỰC HỌC SINH

0.5

Câu 3

Đoạn trích khơi gợi trong ta niềm tự hào về tinh thần dân tộc, lòng biết ơn đối với nhà nước, với những người đã hi sinh thân mình để bảo vệ sự bình yên cho nhân dân trước

1

đại dịch

Câu 4

- Tìm hiểu về tính chất nguy hiểm của Virus

- Thực hiện các biện pháp phòng tránh để bảo vệ bảnthân và cộng đồng như:

+ Hạn chế tập trung đông người, tránh không tiếp xúc với

ng bị bệnh hoặc có các dấu hiệu bị bệnh;

+ Đeo khẩu trang, xúc miệng, rửa tay thường xuyên đúngcách;

+ Tập thể dục thường xuyên, ăn uống đủ bữa bảo đảmdinh dưỡng, ngủ đủ giấc nhằm nâng cao thể lực, tăng sức

đề kháng Đảm bảo môi trg sống sạch sẽ, thường xuyênlau chùi…,

+ Nếu có triệu chứng thì cần gọi ngay cho cơ sở y tế gẫnnhất,

+ Thực hiện tốt yêu cầu cách li khi cần…

=>Thực hiện tốt các biện pháp phòng tránh là việc làm có

ý nghĩa quan trọng thể hiện trách nhiệm của bản thântrước cộng đồng góp phần đẩy lùi Covits 19

- Biết cách sử dụng dẫn chứng phù hợp đẻ làm sáng tỏluận điểm

- Diễn đạt mạch lạc, trong sáng, không mắc lỗi chính tả,dùng từ, ngữ pháp

để đi đến thành công

2 Vai trò của đoàn kết

- Trước hết đoàn kết là một truyền thống quý báu của dân tộc ta từ ngàn đời nay

- Đoàn kết kết hợp được sức mạnh của nhiều người,

mỗi người một ưu điểm riêng mà người khác không có, nên khi tất cả đồng tâm cùng làm một công việc thì công việc ấy sẽ được chia ra tùy theo khả năng mà mỗi người

có thể Vậy nên, thành công sẽ nằm trong tầm tay, từ

đó sẽ xây dựng một xã hội tốt đẹp - Hơn nữa trong cuộc sống có vô vàn những khó khăn, thử thách, có những khó khăn thử thách tưởng chừng như không thể vượt qua Vì vậy rất cần phải đoàn kết

0.25

1

để tạo ra một sức mạnh to lớn

- Ngược lại, không có tinh thần đoàn kết sẽ chuốc lấy

thất bại Vì vậy cha ông ta mới có câu “đoàn kết thì sống,

chia rẽ thì chết”

* Chứng minh: Thực tế cuộc sống đã cho chúng ta thấy

điều đó là hoàn toàn đúng Trong lịch sử hàng ngàn

năm chống ngoại xâm, dân tộc Việt Nam luôn phải thực

hiện chiến lược lấy yếu đánh mạnh, trường kì kháng

chiến Trong lao động sản xuất, nhân dân ta cũng thể

hiện tinh thần đoàn kết đáng khâm phục Chỉ với đôi bàn

tay cầm mai, đôi vai vác đất nhưng ông cha ta đã làm nên

những công trình vĩ đại, tồn tại muôn đời, những con đê

sừng sững chạy dài suốt đôi bờ của những con sông lớn để

ngăn nước lũ bảo vệ mùa màng

- Ngày nay, tinh thần ấy một lần nữa được khẳng định

mạnh mẽ qua các hành động chung tay góp sức ủng hộ,

giúp đỡ đồng bào bão lũ, ủng hộ người nghèo

3 Bàn luận:

- Tinh thần đoàn kết là rất quan trọng Tuy nhiên, trong

tập thể vẫn còn có những kẻ luôn tìm cách chia bè phái

gây mất đoàn kết, từ đó hình thành nên những mâu thuẫn,

hiềm khích không đáng có Thái độ và hành động đó cần

được phê phán

- Bài học: Như vậy, chúng ta phải ý thức rõ vai trò của

đoàn kết trong cuộc sống, từ đó ra sức rèn luyện tinh

thần đoàn kết nhưng dồng thời cũng rèn luyện bản

lĩnh sống, nâng cao tinh thần tự chủ không nên ỷ lại,

dựa dẫm vào tập thể - Là học sinh để xây dựng một tập

- Đề bài chỉ yêu cầu viết một đoạn văn triển khai một khía

cạnh của vấn đề Giám khảo trừ 0,5 điểm trong quỹ điểm

nếu HS viết theo mô hình bài văn thu nhỏ.

Câu 2 ( 5 điểm)

a Về kĩ năng:

- Biết cách làm bài văn nghị luận văn học, vận dụng tốt

các thao tác lập luận để trình bày hiểu biết, cảm nhận của

bản thân về vấn đề nghị luận.Đảm bảo cấu trúc của bài

văn nghị luận

- Diễn đạt mạch lạc, trong sáng, có cảm xúc, không mắc

lỗi dùng từ, chính tả ,ngữ pháp

b Về Nội dung:

HS có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau nhưng

cần đảm bảo được các ý sau:

I.Mở bài: Giới thiệu tác giả, tác phẩm + đoạn thơ

II Thân bài

1 Giới thiệu tác giả, tác phẩm, vị trí nội dung đoạn

trích.

- Hoàn cảnh sáng tác: Bài thơ viết vào tháng 4/1976,

một năm sau ngày giải phóng MN thống nhất đất nước,

công trình lăng HCM vừa được khánh thành VP là một

trong số ít những đồng bào MN sớm được ra lăng viếng

Bác

- Khái quát nội dung chính của bài thơ: Bài thơ thể hiện

lòng thành kính, niềm xúc động sâu sắc của nhà thơ và

của mọi người khi vào lăng viếng Bác

- Vị trí, nội dung đoạn trích: hai khổ thơ đầu là là niềm

xúc động, bồi hồi, lòng thành kính và biết ơn vô hạn của

Viễn Phương khi đứng trước khung cảnh ngoài lăng và khi

hòa vào dòng người vào lăng viếng Bác

0,5 điểm

2 Phân tích, cảm nhận đoạn trích

a Cảm xúc bồi hồi, xúc động của tác giả trước không gian

cảnh vật ngoài lăng ( Khổ 1)

- Câu thơ mở đầu giản dị như một lời thông báo ngắn

gọn song lại gói ghém biết bao tình cảm

+ Cách xưng hô con- Bác giản dị, đậm chất Nam Bộ mà

gần gũi yêu thương, ấm áp tình ruột thịt Câu thơ giống

như lời của người con đi xa lâu ngày nay mới đc trở về

thăm cha

+ Gọi bác là cha là lối nói thường thấy bởi trước VP có

rất nhiều nhà thơ đã xưng hô như vậy Nhưng với VP

cách xưng hô ấy lại mang một sắc thái tình cảm riêng bởi

ông là người con của Miền Nam

+ Cụm từ ở Miền Nam gợi biết bao mong nhớ, biết bao

tình cảm của nhân dân dành cho Bác và tình cảm của Bác

dành cho đồng bào Miền Nam

+ Cách nói giảm nói tránh thăm đã làm giảm nhẹ nỗi đau

thương mất mát đồng thời cách nói góp phần bất tử hóa

hình tượng Bác Hồ trong lòng nhân dân, đất nước

- Trước lăng Người, tác giả có ấn tượng mạnh mẽ về

thẳng hàng tượng trưng cho phẩm chất, vẻ đẹp của con

người, đất nước Việt Nam kiên cường, bất khuất

- Ôi! -> là từ cảm thán trực tiếp bộc lộ niềm xúc động, tự

hào của tác giả khi bắt gặp hình ảnh thương mến ấy

=> Hàng tre thân thuộc mang vẻ đẹp yên bình của làng

quê VN đang tô điểm cho vẻ đẹp ngoài lăng Bác hay đó

chính là hình ảnh cả dân tộc đang quây quần bên Bác,

canh giấc ngủ cho Người

0,25 điểm0,25 điểm

0,25 điểm

b Cảm xúc thành kính, biết ơn tự hào khi hòa trong dòng

người vào lăng viếng Bác ( Khổ 2)

- Nghệ thuật sóng đôi: mặt trời thực và mặt trời ẩn dụ

+ “Mặt trời đi qua trên lăng” là mặt trời thực, mặt trời

của tự nhiên rực rỡ, vĩnh hằng đem lại ánh sáng, sự sống

cho muôn vật, muôn loài

+ mặt trời trong lăng”: là hình ảnh ẩn dụ chỉ Bác Hồ Bác

chính là mặt trời chân lí, chiếu sáng niềm tin đem lại cuộc

sống ấm no, hạnh phúc cho nhân dân

=> Ví Bác với mặt trời, tác giả vừa ca ngợi công lao to lớn

vừa khẳng định sự bất tử của Bác đồng thời thể hiện niềm

tự hào, biết ơn sâu sắc của nhà thơ, của nhân dân với Bác

- Biết ơn và kính yêu Bác, những người con đất Việt từ

mọi miền đất nước đều tụ họp về đây để vào lăng viếng

Bác

+ Từ ngày ngày đi liền với từ dòng người đã diễn tả nhịp

tuần hoàn lặp đi lặp lại ngày nào cũng vậy những dòng

người vẫn nối nhau vào lăng viếng Bác với tấm lòng nhớ

Bác khôn nguôi

- tràng hoa một hình ảnh ẩn dụ đầy sáng tạo: muôn người

như kết thành tràng hoa thơm ngát dâng lên Bác tất cả

những gì tinh túy nhất

+ Hoán dụ bảy mươi chín mùa xuân tương trưng cho 79

năm Bác đã cống hiến cuộc đời cho đất nước Mỗi tuổi

đời, Bác đem đến một mùa xuân tươi đẹp cho đất nước

- Từ ngày ngày được nhắc lại hai lần , sóng đôi với câu

thơ trước đã khẳn định tình cảm của nhân dân dành cho

Bác là bất tận Mặc dù Bác đã ra đi nhưng Bác vẫn sáng

mãi như vầng thái dương, hình ảnh Người vẫn luôn in

đậm trong lòng mỗi ng dân Việt Bác mãi trường tồn với

non sông đất nước

3 Khái quát những nét đặc sắc về nghệ thuật

- Giọng thơ trang nghiêm, trầm lắng thiết tha cùng với thể

thơ tám chữ linh hoạt;

- Hình ảnh thơ vừa thực, vừa mang tính biểu tượng kết

hợp với các phép tu từ: Điệp ngữ, ẩn dụ, hoán dụ, nhân

hóa

0,5 điểm

III.KB:

- Hiểu được sự cống hiến lớn lao của Bác, mỗi chúng ta

bằng tất cả bằng khả năng, sức lực, trí tuệ của mình, hãy

cống hiến cho đất nước những gì tốt đẹp nhất để cảm ơn

0,5 điểm

Tết năm kia bố mẹ già tất bật nhặt lá mai, trang hoàng nhà đón chờ con cháu.

Chợt xe bưu phẩm dừng trước cửa, người ta ôm vào đủ loại quà kèm bưu thiếp ghi:

“Bố mẹ ăn tết vui vẻ, sang năm chúng con sẽ về”

Tết năm sau lại hăm hở dọn nhà Lại xe đỗ cửa Lại quà ngổn ngang Và lời chúc quenthuộc

Tết năm này con cháu về, thấy nhà mình thiếu tết Cây mai nguyên lá Mái nhà xanhrêu Quà năm cũ còn nguyên, vương bụi

Thế mà bố mẹ rưng rưng nói: “Năm nay có tết rồi!”

(Trần Hoàng Trúc, https://tuoitre.vn)

Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản trên.

Câu 2: Tìm yếu tố miêu tả trong văn bản.

Câu 3: Tìm lời dẫn trực tiếp trong văn bản, cho biết dấu hiệu để em nhận ra đó là lời dẫn

trực tiếp

Câu 4: Cho biết một thông điệp có ý nghĩa em rút ra sau khi đọc văn bản trên (viết trong

khoảng 5 – 7 dòng)

Phần II Làm văn (7,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm) Từ đoạn trích trên, em hãy viết một đoạn văn nêu suy nghĩ về ý nghĩa của

tình cảm gia đình đối với mỗi người

Câu 2 (5,0 điểm) Qua bài thơ Mùa xuân nho nhỏ, Thanh Hải không những thể hiện tình

yêu đất nước, yêu cuộc sống mà còn thể hiện khát vọng cống hiến cho đời một cách chân thành tha thiết Em hãy phân tích khổ thơ sau để làm sáng tỏ điều đó:

Ta làm con chim hót

Ta làm một cành hoa

Ta nhập vào hòa ca Một nốt trầm xao xuyến.

Một mùa xuân nho nhỏ Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Yếu tố miêu tả: tất bật nhặt lá mai, trang hoàng nhà, hăm hở dọn nhà, quà ngổn ngang, cây mai nguyên lá, mái nhà xanh rêu, quà năm cũ còn nguyên, vương bụi,

bố mẹ rưng rưng.

(HS nêu được từ 2/3 cho 0,5đ; từ ½ cho 0,25đ; khôngcho điểm nếu HS tìm dưới ½ hoặc không nêu được, nêusai.)

0,5

Câu 3

(1 điểm)

- “Bố mẹ ăn tết vui vẻ, sang năm chúng con sẽ về”

- “Năm nay có tết rồi!”

- Đặt sau dấu hai chấm và trong ngoặc kép

0,250,250,5

Câu 4

(0.5

điểm)

HS nêu được một thông điệp có ý nghĩa, ví dụ:

- Là con cái, dù đi đâu thì tết cũng nên về sum họp cùnggia đình

- Tết không quan trọng ở vật chất đủ đầy, điều quan trọng

là cả gia đình được sum họp đầm ấm

- HT : đoạn văn NL

- ND :

1: Giải thích khái niệm: – “Gia đình” là nơi sinh thành

và nuôi dưỡng của mỗi con người, nơi có những người thân yêu nhất như ông bà, bố mẹ, anh chị em

2 Vai trò của gia đình

- Tình cảm gia đình là tình cảm đầu tiên, tự nhiên và cũng là tình cảm thiêng liêng nhất trong cuộc đời mỗi con người - Mỗi con người sinh ra, lớn lên, trưởng thànhđều có sự giáo dục từ truyền thống gia đình

- Trong chiếc nôi gia đình, con người được sống trong

tình mẫu tử, tình phụ tử, tình anh chị em ruột thịt, từ khi

lớn lên đến lúc trưởng thành con người nhận được sự

đùm bọc, che chở, yêu thương từ gia đình.

– Trong chiếc nôi gia đình, con người được dạy dỗ, giáo dục nên người

– Hơn nữa trong cuộc sống mỗi con người không tránh khỏi những tai ương bất trắc, khi đó gia đình chính là bến đỗ bình an vô điều kiện, là chốn nương

náu cuối cùng giúp con người vượt qua giông bão cuộc đời

.- Gia đình là cội nguồn sinh dưỡng của mỗi con người, lời dặn dò, lời dạy dỗ từ gia đình sẽ rheo con

người suốt hành trình dài và rộng để không bạc lòng, không vấp ngã

– Gia đình là tế bào của xã hôi, có xây dựng gia đình

0.251

hạnh phúc, mới có thể tạo nên một xã hội tốt đẹp

3 Chứng minh:

- Nhân vật Nhĩ trong tác phẩm “Bến quê” của nhà văn

Nguyễn Minh Châu quá nửa đời người phiêu dạt, đến khi

nằm trên giường bệnh mới nhận ra điều giản dị và thiêng

liêng nhất là gia đình và người vợ tần tảo với những đứa

con ngoan chính là bến đỗ bình an nhất, là điểm tựa cho

anh những ngày cuối cùng của cuộc đời

– Với bản thân, chúng ta được sống trong một mái ấm gia

đình hạnh phúc, được sự yêu thương, chăm sóc, quan tâm

từ bố mẹ, ông bà, anh chị em, đó là niềm hạnh phúc lớn

lao không gì sánh bằng

4 Bàn luận mở rộng:

- Tình cảm gia đình thật thiêng liêng và đáng trân trọng

Tuy nhiên, thực tế vẫn còn không ít trẻ em có hoàn cảnh

sống thiệt thòi, lang thang, cơ nhỡ không được hưởng

hạnh phúc trong một mái ấm gia đình

- Lại có những người con được gia đình yêu thương, che

chở nhưng lại sống bạc bẽo, vô cảm

– Mặt khác có không ít gia đình vẫn còn tồn tại hành vi

bạo lực gia đình, thói gia trưởng…- Có không ít bậc làm

cha, làm mẹ vì sự ích kỉ, hẹp hoi mà không giữ cho con

cái được hưởng mái ấm gia đình trọn vẹn Những hành vi

đó thật đáng lên án

Bài học:

- Ý thức rõ vai trò của gia đình, vì vậy phải ra sức gìn

giữ, bảo vệ gia đình Tuy nhiên cũng cần chú ý rằng, yêu

gia đình là hoàn toàn đúng nhưng điều đó không có

nghĩa là bao che cho những người thân làm việc sai

trái với chuẩn mực và pháp luật.

- Để bảo vệ gia đình hạnh phúc, cần có sự vun đắp

của tất cả các thành viên trong gia đình

– Liên hệ: Là học sinh, giữ gìn gia đình hạnh phúc, phải

chăm ngoan học giỏi, hiếu kính với ông bà cha mẹ, anh

em phải yêu thương hòa thuận Đây cũng là truyền thống

mà ông cha ta luôn nhắc nhở con cháu “Một lòng…đạo

a.Đảm bảo cấu trúc của bài nghị luận:

- H/s phải xác định đúng kiểu bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ

- H/s phải viết thành một bài văn, có bố cục đầy đủ, rõràng

b.Xác định đúng vấn đề : Qua bài thơ Mùa xuân nho

nhỏ, Thanh Hải không những thể hiện tình yêu đất nước,

yêu cuộc sống mà còn thể hiện khát vọng cống hiến cho

đời một cách chân thành tha thiết

c.Thực hiện nội dung nghị luận.

Sau đây là một số gợi ý về nội dung

* MB.

- Giới thiệu được tác giả, tác phẩm

- Giới thiệu được vị trí hai khổ thơ và khái quát ý chính

* TB.

1 Từ xúc cảm về mùa xuân của thiên nhiên, đất nước,

Thanh Hải tha thiết mong ước được hóa thân để cống

hiến thật nhiều cho cuộc đời:

Ta làm con chim hót

Ta làm một nhành hoa

Ta nhập vào hòa ca Một nốt trầm xao xuyến.

- Điệp cấu trúc: “Ta làm…, ta nhập vào” được đặt ở vị trí

đầu của ba câu thơ đã khiến cho nhịp điệu thơ trở nên

nhẹ nhàng, khiến cho câu thơ như một lời thủ thỉ tâm tình

về khát vọng được hòa nhập vào cuộc sống của đất nước,

được cống hiến phần tốt đẹp – dù nhỏ bé của mình cho

cuộc đời chung cho đất nước

- Những hình ảnh “ con chim hót”, “ cành hoa”, “ nốt

trầm xao xuyến” là những hình ảnh giản dị nhưng cũng

thật hàm xúc:

+ Con chim cất cao tiếng hát để làm vui cho đời; cành

hoa điểm sắc để thắm cho mùa xuân, một nốt trầm trong

muôn nốt nhạc của bản hòa ca môn điệu Đó là những

hình ảnh hết sức giản dị, nhỏ bé song đã cho thấy ước

nguyện khiêm nhường mà cao quí của thi nhân

+ Những hình ảnh này có sự đối ứng chặt chẽ với những

hình ảnh mở đầu của bài thơ để khẳng định một lẽ tự

nhiên: con chim sinh ra là để dâng hiến cho đời, bông

hoa sinh ra là để tỏa hương sắc, bản hòa ca tưng bừng rộn

rã song không thể thiếu nốt trầm

- Thay đổi cách xưng hô, tôi – ta, cảm xúc cá nhân trước

mùa xuân thiên nhiên, đất nước đã chuyển hóa thành cái

ta, vừa là cá nhân vừa đại diện cho số đông, ước nguyện

của tác giả cũng là ước nguyện chung của mọi người

- Tác giả còn tha thiết được hòa mình vào cuộc sống

muôn người, làm “ nốt trầm xao xuyến” trong bản hòa ca

bất tận của cuộc đời, cống hiến lặng thầm, không phô

trương, cống hiến phần tinh túy nhất cho quê hương, đất

nước

2 Nhà thơ ước được làm “ Một mùa xuân nho nhỏ”

để “ Lặng lẽ dâng cho đời” tác giả ví ngầm cuộc đời

mình và cuộc đời mỗi người là “ Một mùa xuân nho

nhỏ”, đây chính là hình ảnh ẩn dụ đặc sắc của nhà thơ

Thanh Hải

+ Từ láy “ nho nhỏ” thể hiện ước muốn, khát vọng khiêm

tốn và giản dị của nhà thơ Gợi về những gì đẹp đẽ và

tinh túy nhất của cuộc đời con người để góp cho mùa

lối sống và nhân cách Mùa xuân của Thanh Hải không

hề ồn ào, khoa trương, náo nhiệt mà lặng lẽ hiến dâng

- Điệp cấu trúc ngữ pháp “ dù là…dù là” và hình ảnhtương phản “ tuổi hai mươi” và “khi tóc bạc” khiến cholời thơ như một lời hứa, lời tự nhủ với mình Đồng thời,khẳng định sự tồn tại bền vững của những khát vọngsống, lí tưởng sống là cống hiến hi sinh

3 Nhận xét :Thể thơ gần với dân ca, âm hưởng nhẹ

nhàng, thiết tha, đã thể hiện được nhiều cung bậc tình cảm của nhà thơ Đây cũng là lời nhắn nhủ của nhà thơ tới tất cả mọi người: hãy sống và cống hiến dù bạn đang

ở lứa tuổi nào…

* KB - Khái quát lại giá trị về nghệ thuật và nội dungcủa hai khổ thơ trên

d Sáng tạo: Có cách lập luận, cảm thụ đặc sắc.

e Chính tả, ngữ pháp: đảm bảo các quy tắc về chuẩn

chính tả, ngữ pháp, ngữ nghĩa tiếng Việt

Thời gian làm bài: 120 phút

Cậu bé dùng đủ mọi cách, cố hết sức lực nhưng rốt cuộc vẫn không thể đẩy được tảng

đá ra khỏi đống cát Đã vậy bàn tay cậu còn bị trầy xước, rướm máu Cậu bật khóc rấm rứttrong thất vọng

Người bố ngồi trong nhà lặng lẽ theo dõi mọi chuyện Và khi cậu bé bật khóc, người

bố bước tới: “Con trai, tại sao con không dùng hết sức mạnh của mình?”.

Cậu bé thổn thức đáp: “Có mà! Con đã dùng hết sức rồi mà bố!”

“Không con trai – người bố nhẹ nhàng nói – con đã không dùng đến tất cả sức mạnh của con Con đã không nhờ bố giúp”.

Nói rồi người bố cúi xuống bới tảng đá ra, nhấc lên và vứt đi chỗ khác

(Theo báo Tuổi trẻ - Bùi Xuân Lộc phỏng dịch từ “Faith to Move Mountains”).

Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính và ngôi kể của phần trích trên.

Câu 2 Tìm 1 lời dẫn trực tiếp trong đạn trích và cho biết tại sao đó là lời dẫn trực tiếp

Câu 3 Từ đoạn trích trên em rút ra bài học gì?

Câu 4 Nếu em là cậu bé trong câu chuyện trên, em sẽ làm gì?

Phần II Làm văn (7,0 điểm)

Dấu hiệu nhận biết:

+ Lời dẫn đã thuật lại nguyện văn câu nói của người con+ Lời dẫn được đặt trong dấu ngoặc kép

0.5điểm

0.5

Câu 3

(1

điểm)

Tự lực là cần thiết nhưng nếu không biết dựa vào sự giúp

đỡ từ người khác khi cần thiết cũng khó thành công hơn

1.0điểm

Câu 4 HS lựa chọn cách hành động của mình sao cho phù hợp, có

a.Yêu cầu về kĩ năng:

- Biết viết đoạn văn đúng quy cách

- Diễn đạt mạch lạc, các câu liên kết chặt chẽ

- Biết sử dụng các thao tác nghị luận như phân tích, tổng hợp để làm sáng tỏ vấn đề

b Yêu cầu về kiến thức:

Bài viết có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau nhưng cần tập trung làm rõ các ý sau:

*Giải thích Tự lập là tự làm lấy mọi việc mà không dựa dẫm vào ai, tự tạo dựng, tự lo liệu cuộc sống cho mình mà không ỷ lại, phụ thuộc vào người khác

0.25

*Đánh giá : tự lập có vai trò rất quan trọng

- Chúng ta phải tự lập vì tự lập là đức tính quý báu của

con người Trong cuộc sống, không phải lúc nào cũng có

cha mẹ ở bên để dìu dắt, giúp đỡ mỗi khi chúng ta gặp khó

khăn trong khi đó cuộc sống lại có vô vàn khó khăn thử

thách Vì vậy, cần có tính tự lập để tự mình lo liệu, định

đoạt cuộc đời

- Người có tính tự lập luôn tạo được thế chủ động trong

công việc nên dễ dàng gặt hái được thành công

- Người có tính tự lập sẽ tạo được sự tin tưởng của những

người xung quanh vì vậy sẽ được mọi người yêu quý

- Tự lập là cách để khẳng định nhân cách, bản lĩnh của

con người

4 Chứng minh Thực tế cuộc sống có nhiều tấm gương

nhờ tự lập mà thành công Người thanh niên Nguyễn Tất

Thành với hai bàn tay trắng hoàn toàn dựa vào chính mình

bôn ba khắp năm châu bốn bể tìm đường cứu nước mang lại

nền độc lập, tự do cho đất nước

5 Bàn luận

-Lật ngược vấn đề: Tự lập là đức tính tốt cần rèn luyện

Tuy nhiên trong xã hội hiện nay có nhiều bạn do quá

được nuông chiều, bao bọc nên thường có tính ỷ lại,

sống phụ thuộc, dựa dẫm vào người khác, không có tính

tự lập Những người này sẽ trở thành gánh nặng cho gia

đình, xã hội, đánh mất đi ý nghĩa của sự sống

– Phân biệt: Tuy nhiên, chúng ta cũng cần phân biệt giữa

tự lập với cô lập Tự lập là tự mình làm lấy mọi việc,

không ỷ lại, dựa dẫm vào người khác, còn cô lập là tự tách

mình khỏi tập thể, đề cao chủ nghĩa cá nhân Trong cuộc

sống, tự lập là tốt nhưng đôi khi có những việc phải dựa

vào cộng đồng mới tạo nên chiến thắng Dân tộc Việt

Nam là dân tộc nhỏ bé nhưng nhờ tinh thần đoàn kết đã

đánh thắng những tên đế quốc, thực dân sừng sỏ nhất lúc

bấy giờ

–Bài học:

– Liên hệ Là học sinh, chúng ta cần rèn luyện tính tự lập từ

khi còn nhỏ, cố gắng học tập, trau dồi về tri thức, rèn luyện

về đạo đức, tự giác học thật thi thật, tự tạo cho mình một

cách sống có văn hóa để sau này thành người có ích cho xã

a Yêu cầu về kĩ năng:

- Học sinh có kĩ năng làm bài nghị luận về nhân vật trong

Bài viết có thể trình bày nhiều cách song cần đảm bảo

các ý sau:

* Giải thích ý kiến:

- Tâm hồn trong sáng: giữ đặc bản sắc tốt đẹp, không vẩn

đục, mơ mông: giàu tưởng tượng

- Tinh thần dũng cảm: anh dũng, can đảm, dám đương đầu

với khó khăn, nguy hiểm

- Hồn nhiên, lạc quan: chân thật, ngây thơ, có niềm tin vào

tương lai

- Cuộc sống gian khổ, hi sinh: cuộc sống gian nan, vất vả,

đối mặt với hiểm nguy, cái chết

=> Ý kiến đánh giá về nội dung tư tưởng của truyện ngắn

“Những ngôi sao xa xôi” Truyện đã khắc họa thành công

hình ảnh những cô gái thanh niên xung phong trên tuyến

đường Trường Sơn những năm chống Mĩ Mặc dù sống và

chiến đấu trong hoàn cảnh gian khổ, hi sinh nhưng không

làm mất đi ở các cô vẻ đẹp quý giá của tâm hồn Điều này

được thể hiện rõ qua nhân vật Phương Định

* Chứng minh vấn đề nghị luận qua nhân vật Phương

Định.

- Hoàn cảnh sống, chiến đấu gian khổ, hi sinh.

+ Sống: Trong một cái hang dưới chân cao điểm giữa một

vùng trọng điểm trên tuyến đường Trường Sơn

+ Công việc: Sau những trận bom, họ chạy trên cao điểm,

đo và ước tính khối lượng đất đá lấp vào hố bom, đếm,

đánh dấu những quả bom chưa nổ, nếu cần thì phá bom

=> Hoàn cảnh sống và chiến đấu khó khăn, nguy hiểm, cái

chết luôn rình rập đòi hỏi Phương Định nói riêng và những

cô gái TNXP nói chung phải có lòng dũng cảm, sự bình

tĩnh, coi thường gian khổ, hi sinh

- Vẻ đẹp tâm hồn.

+ Trong sáng, mơ mộng:

Phương Định là cô gái gốc HN vừa rời ghế nhà trường với

những kỉ niệm êm đềm bên mẹ và thành phố tuổi thơ Học

hết THPT, cô tình nguyện vào chiến trường

Chị rất thích hát và bịa ra lời bài hát, thích ngắm mình

trong gương

Giữa bom đạn, chết choc vẫn nhớ lại những kỉ niệm êm

đềm bên mẹ, nhớ về thành phố tuổi thơ, nằm dài trên nền

ẩm, lười biếng nheo mắt nằm nghe ca nhạc, nghĩ ngợi lung

tung

=> Phương Định là cô gái có tâm hồn trong sáng, mộng mơ,

lãng mạn Chị có cái điệu đà của một cô gái Hà Nội nhưng

là cái điệu đà đáng yêu vì nó hồn nhiên và vô cùng chân

thực

+ Tinh thần dũng cảm.

Công việc: Chạy trên cao điểm bị bom cày nát, còn ẩn

giấu những quả bom chưa nổ nhưng vẫn bình thản

Khi đối mặt với bom mìn: Thần kinh căng như chão, tim

đập bất chấp nhịp điệu Tự dặn mình phải cẩn thận chứ

không mảnh bom ghim vào cánh tay thì phiền Có những

lúc chị nghĩ tới cái chết “nhưng một cái chết rất mờ nhạtcòn điều mà chị quan tâm lúc này là “liệu mìn có nổ không,bom có nổ không? …

Trong 1 lần phá bom: PĐ làm việc với một tư thế đàng

hoàng, không đi khom Khi kề bên cái chết im lìm, đáng sợtừng cảm giác của PĐ trở lên sắc nhọn hơn…

-> Trong suy nghĩ của PĐ, chị luôn cố gắng hoàn thànhnhiệm vụ thật tốt dù có phải hi sinh -> Có trách nhiệm caotrong công việc

* Đánh giá khái quát:

- Nghệ thuật: Nghệ thuật miêu tả tâm lí tinh tế, ngôn ngữlinh hoạt trẻ trung, sử dụng ngôi kể phù hợp

- Nội dung: Vẻ đẹp của nhân vật Phương Định là vẻ đẹptiêu biểu của thế hệ thanh niên Việt Nam thời chống Mĩ

* Biểu điểm:

- 5 điểm: bài viết đảm bảo yêu cầu về kiến thức, kĩ năng, sửdụng lí lẽ, dẫn chứng hợp lí, tiêu biểu Xây dựng hệ thốngluận điểm rõ ràng, văn viết có cảm xúc

- Điểm 4: Đảm bảo đầy đủ các yêu cầu về kiến thức, kĩnăng, còn một số lỗi sai về dùng từ, đặt câu

- Điểm 3: Làm đúng bài văn nghị luận song chưa sử dụngđược nhiều lí lẽ, dẫn chứng sác sảo, diễn đạt khá

- Điểm 2: Bài nghị luận sơ sài, còn một số lỗi sai về dùng

Đọc phần trích sau và trả lời câu hỏi

Vào một buổi học, thầy giáo chúng tôi mang vào lớp rất nhiều túi nhựa và một bao khoai tây thật to Thầy chậm rãi giải thích với mọi người rằng, mỗi khi cảm thấy oán giận hoặc không muốn tha thứ lỗi lầm cho ai, hãy viết tên của người đó lên một củ khoai tây rồi cho vào túi nhựa Chúng tôi thích thú viết tên những người mình không ưa hay ghét hận rồi cho vào túi Chỉ một lúc sau, chiếc túi nào của chúng tôi cũng đã căng nặng, đầy khoai tây

Thậm chí có người một túi không chứa hết khoai, phải thêm một túi nhỏ kèm theo.

Sau đó, thầy yêu cầu chúng tôi hãy mang bên mình túi khoai tây đó bất cứ nơi đâu và bất cứ lúc nào trong thời gian một tuần lễ Đến lớp thì mang vào chỗ ngồi, về nhà thì mang vào tận giường ngủ, thậm chí khi vui chơi cùng bạn bè cũng phải đem theo

Chỉ sau một thời gian ngắn, chúng tôi bắt đầu cảm thấy mệt mỏi và phiền toái vì lúc nàocũng có một túi khoai tây nặng nề kè kè bên cạnh Tình trạng này còn tệ hơn nữa khi những

củ khoai tây bắt đầu thối rữa, rỉ nước Cuối cùng, chúng tôi quyết định xin thầy cho quẳng hết số khoai ấy đi và cảm thấy thật nhẹ nhàng, thoải mái trong lòng

Lúc ấy, thầy giáo của chúng tôi mới từ tốn nói: "Các em thấy không, lòng oán giận hay thù ghét người khác đã làm chúng ta thật nặng nề và khổ sở! Càng oán ghét và không thathứ cho người khác, ta càng giữ lấy gánh nặng khó chịu ấy mãi trong lòng Lòng vị tha, sự cảm thông với những lỗi lầm của người khác không chỉ là món quà quý giá để ta trao tặng mọi người, mà đó còn là một món quà tốt đẹp mỗi chúng ta dành tặng bản thân mình"

(Nguồn internet) Câu 1 (0,5 điểm): Xác định ngôi kể và phương thức biểu đạt chính của văn bản trên

Câu 2 (0,5 điểm): Tìm một phép liên kết trong đoạn văn đầu tiên của văn bản trên

Câu 3 (1,0 điểm): Theo em cách giáo dục của thầy giáo có điều gì thú vị?

Câu 4 (1,0 điểm): Ở cuối văn bản, thầy giáo khuyên học sinh: “Càng oán ghét và không tha

thứ cho người khác, ta càng giữ lấy gánh nặng khó chịu ấy mãi trong lòng Lòng vị tha, sự cảm thông với những lỗi lầm của người khác không chỉ là món quà quý giá để ta trao tặng mọi người, mà đó còn là một món quà tốt đẹp mỗi chúng ta dành tặng bản thân mình" Em

có đồng ý với ý kiến của thầy giáo không? Vì sao?

II Phần Tập làm văn (7,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm):

Từ lời khuyên của thầy giáo ở phần đọc hiểu em hãy viết một đoạn văn nghị luận bàn

về ý nghĩa của lòng khoan dung trong cuộc sống

Câu 2 (5,0 điểm):

Cảm nhận của em về vể đẹp của thiên nhiên và con người lao động trong đoạn thơ sau:

Thuyền ta lái gió với buồm trăngLướt giữa mây cao với biển bằng,

Ra đậu dặm xa dò bụng biển,Dàn đan thế trận lưới vây giăng

Cá nhụ cá chim cùng cá đé,

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,Cái đuôi em quẫy trăng vàng choé,Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long

Ta hát bài ca gọi cá vào,

Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao,Biển cho ta cá như lòng mẹ,Nuôi lớn đời ta tự buổi nào

(Đoàn thuyền đánh cá – Huy Cận - Ngữ văn 9 – tập 1)

2 - Phép lặp: Chúng tôi, thầy, khoai tây

- Phép thể: Thận chí(HS chỉ cần nêu 1)

-( 0,5 điểm)( 0,5 điểm)

4 HS được bày tỏ quan điểm của mình Tuy nhiên nên

định hướng theo quan điểm đồng ýVì: nếu cứ mang thù oán thì chính mình mới là người cảm thấy mệt mỏi nhất

( 0.5 điểm)( 0.5 điểm)

a Đảm bảo thể thức của một đoạn văn: Học sinh

viết một đoạn văn có cấu tạo 3 phần, diễn đạt trôi

chảy, liên kết câu chặt chẽ

b Xác định đúng vấn đề nghị luận: ý nghĩa của

lòng khoan dung trong cuộc sống

c Triển khai hợp lí nội dung đoạn văn: Vận dụng

tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ

và dẫn chứng Có thể viết đoạn văn theo hướng sau:

+ Mở đoạn: Từ câu chuyện =>Giới thiệu về ý nghĩa

của lòng khoan dung trong cuộc sống

+ Thân đoạn:

- Giải thích: Khoan dung là rộng lòng tha thứ, trân

trọng và cảm thông với người khác, biết tha thứchoi người khác khi họ hối hận và sửa chữa lỗi lầm

- Ý nghĩa của khoan dung:

+ Khi người ta biết khoan dung,cuộc sống sẽ trở

nên tốt đẹp hơn, tâm hồn mỗi người cũng trở nênthanh thản, nhẹ nhõm hơn

+ Khoan dung tạo mối quan hệ tốt đẹp giữa conngười với con người Cuộc sống ít đi những tráchmóc, cãi vã, hằn thù, người với người đến gần nhauhơn

+ Mặt khác, lòng khoan dung có sức mạnh cảm hóa,

( 0,25 điểm)

( 0,25 điểm)

( 1 điểm)

khiến người mắc lỗi tự nhận ra lỗi lầm và cũng tạo

điều kiện cho người mắc lỗi sửa chữa lỗi lầm

+ Khoan dung với người là khoan dung với chính

mình bởi ông cha ta từng nói: “Nhân vô thập

toàn”,nghĩa là không ai có thể hoàn hảo cả.Ai cũng

từng mắc lỗi,ai cũng từng có sai lầm

+ Khoan dung là một phẩm chất cao đẹp, một cách

ứng xử cao thượng Đây cũng là một truyền thống

tốt đẹp của dân tộc Việt Nam

+ Dẫn chứng về lòng khoan dung (Thạch Sanh, Vũ

Nương )

- Mở rộng: Nêu biểu hiện trái ngược với lòng

khoan dung: Trái với lòng khoan dung là sự khắt

khe, cố chấp và cao hơn nữa là sự mặc cảm, thù dai

+ Kết đoạn:

- Liên hệ bản thân về cách rèn luyện lòng khoan

dung: Bản thân chúng ta cần không ngừng tự rèn

luyện,bồi đắp cho bản thân có lòng khoan dung

bằng cách:biết lắng nghe hiểu người khác,biết tha

Học sinh tạo lập được một bài văn nghị luận văn

học, thực hiện tốt các thao tác lập luận

Biết chọn và phân tích từ ngữ, hình ảnh, các

phương tiện, biện pháp nghệ thuật để thể hiện

những cảm nhận chính xác, sâu sắc về văn bản văn

- Giới thiệu đoạn thơ, vị trí đoạn thơ

- Khái quát nội dung đoạn thơ

2 Thân bài

a Khái quát về bài thơ và đoạn thơ.

- Bài thơ được viết vào năm 1958, là kết quảchuyến đi thực tế dài ngày của nhà thơ ở vùng mỏ

Hòn Gai, Quảng Ninh

- Bài thơ tập trung miêu tả cảnh đánh cáđêm trên biển của những ngư dân trong những

( 0,5 điểm)

( 0,4 điểm)

năm đầu xây dựng chủ nghĩa xã hội, bố cục theohành trình một chuyến ra khơi của đoàn thuyềnđánh cá

- Ở vị trí phần giữa của tác phẩm, đoạn thơnổi bật với vẻ đẹp tráng lệ của biển khơi và vẻ đẹpkhỏe khoắn, mạnh mẽ của đoàn thuyền, của conngười trong lao động Tất cả được viết lên bằng trítưởng tượng mãnh liệt,bằng niềm hứng khởi baybổng và bút pháp tạo hình đầy sáng tạo

b Phân tích ba khổ thơ để thấy vẻ đẹp của thiên nhiên và con người lao động

* Cảnh đoàn thuyền đánh cá đi trên biển đêm

“Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển lặng

Ra đậu dặm xa dò bụng biển

Dàn đan thế trận lưới vây giăng”

- Đoàn thuyền đánh cá được tái hiện trên nền thiên nhiên bao la, rộng mở: chiều cao của gió trăng, chiều rộng của mặt biển và còn cả chiều sâu của lòng biển

- Với cảm hứng nhân sinh vũ trụ, Huy Cận đã xây dựng hình ảnh đoàn thuyền đánh cá rất tương xứng với không gian

+ Cách nói khoa trương phóng đại qua hình ảnh “láigió với buồm trăng”, “lướt giữa mây cao với biển bằng” cho thấy con thuyền đánh cá vốn nhỏ bé trước biển cả bao la đã trở thành con thuyền kì vĩ, khổng lồ, hòa nhập với không gian bao la, rộng lớn của thiên nhiên, vũ trụ

+ Khi con thuyền buông lưới thì như dò thấu đáy đại dương Rõ ràng, con thuyền cũng như con ngườiđang làm chủ không gian này

+ Hệ thống động từ được rải đều trong mỗi câu thơ:

“lái”, “lướt”, “dò”, “dàn”, cho thấy hoạt động của đoàn thuyền và con thuyền đang làm chủ biển trời

=> Khổ thơ gợi lên một bức tranh lao động thật đặc sắc và tráng lệ Bức tranh ấy như thâu tóm được cả không gian vũ trụ vào trong một hình ảnh thơ, đồng thời nâng con người và con thuyền lên tầm vóc vũ trụ

* Vẻ đẹp của cảnh biển Hạ Long trong đêm trong đêm trăng rực rỡ, lộng lẫy như một

bức tranh sơn mài Trong bức tranh có màu sắc của cá, của trăng, sao

“Cá nhụ cá chim cùng cá đé

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng

Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe

Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long”

- Bằng thủ pháp liệt kê, tác giả đã miêu tả sự phong phú và giàu có của biển cả quê hương qua những loài cá vừa quý hiếm lại vừa ngon của biển cả

- Hình ảnh ẩn dụ “cá song lấp lánh đuốc đen hồng”:+ Tả thực loài cá song, thân dài, trên vảy có những chấm nhỏ màu đen hồng

+ Gợi hình ảnh về đoàn cá song như một cây đuốc lấp lánh dưới ánh trăng đêm, đã tạo nên một cảnh tượng thật lộng lẫy và kì vĩ

- Hình ảnh nhân hóa “cái đuôi em vẫy trăng vàng chóe”:

+ Miêu tả động tác quẫy đuôi của một chú cá dưới ánh trăng vàng chiếu rọi

+ Gợi một đêm trăng đẹp, huyền ảo mà ánh trăng như thếp đầy mặt biển khiến cho đàn cá quẫy nước

mà như quẫy trăng

- Hình ảnh nhân hóa “Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long”:

+ Tả nhịp điệu của những cánh sóng

+ Gợi nhịp thở của biển, vũ trụ lúc đêm về Biển như mang linh hồn của con người, như một sinh thể cuộn trào sức sống

* Lời hát gọi cá vào lưới và sự tri ân của người dân chài với biển quê hương:

“Lần theo đoàn thuyền đánh cá, tác giả đã mở ra sự

giàu có, phong phú và nâng tấm lòng hào phóng, bao dung của biển cả:

“Cá nhụ cá chim cùng cá đé

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng

Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe

Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long”

- Bằng thủ pháp liệt kê, tác giả đã miêu tả sự phong phú và giàu có của biển cả quê hương qua những loài cá vừa quý hiếm lại vừa ngon của biển cả

- Hình ảnh ẩn dụ “cá song lấp lánh đuốc đen hồng”:

+ Tả thực loài cá song, thân dài, trên vảy có những chấm nhỏ màu đen hồng

+ Gợi hình ảnh về đoàn cá song như một cây đuốc

lấp lánh dưới ánh trăng đêm, đã tạo nên một cảnh

tượng thật lộng lẫy và kì vĩ

- Hình ảnh nhân hóa “cái đuôi em vẫy trăng vàng

chóe”:

+ Miêu tả động tác quẫy đuôi của một chú cá dưới

ánh trăng vàng chiếu rọi

+ Gợi một đêm trăng đẹp, huyền ảo mà ánh trăng

như thếp đầy mặt biển khiến cho đàn cá quẫy nước

mà như quẫy trăng

- Hình ảnh nhân hóa “Đêm thở: sao lùa nước Hạ

Long”:

+ Tả nhịp điệu của những cánh sóng

+ Gợi nhịp thở của biển, vũ trụ lúc đêm về Biển

như mang linh hồn của con người, như một sinh thể

cuộn trào sức sống

- Trước sự giàu có và phong phú của biển cả, đã mở

ra tâm trạng háo hức vui tươi để người dân chài lưới

tiếp tục cất cao tiếng hát:

“Ta hát bài ca gọi cá vào

Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao

Biển nuôi ta lớn như lòng mẹ

Nuôi lớn đời ta tự buổi nào”

+ Hình ảnh so sánh biển “như lòng mẹ”:

Biển tựa như nguồn sữa khổng lồ đã nuôi dưỡng

con người tự bao đời

Thể hiện sâu sắc niềm tự hào và lòng biết ơn của

người dân chài với biển cả quê hương

=>Ẩn sau khổ thơ, ta thấy lòng biết ơn của con

người trước ân tình của quê hương đất nước

*Đánh giá

- Nét nổi bật trong đoạn thơ là sự kết hợp

giữa bút pháp hiện thực và lãng mạn

Chính bút pháp lãng mạn với cảm hứng say sưa,

bay bổng, với các thủ pháp khoa trương, phóng đại

về hình ảnh con người, vũ trụ; sự sáng tạo trong các

hình ảnh thơ; âm điệu khỏe khoắn, linh hoạt đã

tạo nên vẻ đẹp độc đáo của đoạn thơ cũng như bài

thơ này

c Kết bài:

- Có thể nói, với hình ảnh thơ tráng lệ, âm hưởng

hào hùng,bút pháp lãng mạn, bay bổng, nhà thơ đã

khắc họa thành công một bức tranh thiên nhiên thơ

mộng, và vẻ đẹp khỏe khoắn, mạnh mẽ của đoàn

thuyền, của con người lao động giữa biển trời bao

la

( 0,5 điểm)

- Đọc đoạn thơ, bài thơ ta càng yêu hơn, trân trọng hơn vẻ đẹp của cảm hứng say sưa, niềm vui phơi phới trước cuộc đời và tình yêu thiên nhiên, con người thiết tha của nhà thơ Huy Cận.

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO

TẠO ĐỀ GIỚI THIỆU

ĐỀ KHẢO SÁT NĂNG LỰC HỌC SINH

NĂM HỌC 2020 – 2021 Môn thi: Ngữ văn 9

Thời gian làm bài: 120 phút, không kể giao

đề (Đề thi gồm: 01 trang)

Phần I Đọc hiểu (3.0 điểm)

Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới

(1) Có lẽ đã lâu lắm rồi tôi và cả nhà mới lại cùng nhau xem U23 Việt Nam thi đấu bóng đá Lúc đội tuyển ra sân, tôi rất xúc động khi quốc ca Việt Nam vang lên Cả nhà tôi đã cùng hát theo, dù các con tôi chưa thật thuộc nhưng chúng vẫn buộc ba,

mẹ phải đặt tay lên ngực cho giống các cầu thủ Lúc hát quốc ca, tôi có một cảm giác thật khó tả Một điều gì đó thiêng liêng dành cho Tổ quốc đang dâng lên trong lòng tôi

(2) Khi đi học, tôi đã được hát quốc ca mỗi khi chào cờ Bây giờ hát lại, trong tôi vẫn dâng trào một cảm xúc mãnh liệt Đó là niềm tự hào và tình yêu quê hương, đất nước Xem xong trận bóng đá, con tôi lại hỏi “Khi nào Việt Nam đá nữa vậy ba? Để con cùng ba mẹ hát quốc ca”.

(Theo Lê Văn Thu, Quốc ca Việt Nam, báo Thanh Niên số ngày 8-6-2015)

Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên

Câu 2 Nêu chủ đề của văn bản

Câu 3 Chỉ ra lời dẫn trực tiếp trong đoạn trích và cho biết dấu hiệu nhận biết lời dẫn

trực tiếp đó

Câu 4 Tác giả đã có những cảm xúc gì khi hát quốc ca Việt Nam?

Phần II Làm văn (7 điểm)

“Mặt trời xuống biển như hòn lửa.

Sóng đã cài then, đêm sập cửa.

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi.

Câu hát căng buồm với gió khơi,

Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời.

Mặt trời đội biển nhô màu mới,

Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi.”

Câu Đáp án Điểm

PhầnI

Câu 1

Câu 2 Nội dung: Đoạn trích bộc lộ niềm vui, niềm tự hào khi được hát

quốc ca Việt Nam

Câu 3 Lời dẫn trực tiếp: “Khi nào Việt Nam đá nữa vậy ba? Để con cùng

ba mẹ hát quốc ca”.

Dấu hiệu nhận biết

+ Trích lại nguyên văn lời nói của người con

+ Được đưa vào dấu ngoặc kép

0.50,5

Phần II

Câu 1

Học sinh phải đảm bảo những yêu cầu về:

1 Cấu trúc đoạn văn

buổi chào cờ, khi cô giáo hô hiệu lệnh "Quốc ca" thì các bạn học

sinh đồng loạt hát vang bài "Tiến quân ca"

+ Nhưng, một điều đặc biệt đã xảy ra là, trong quá trình thể hiện,

có những bạn học sinh xô đẩy nhau thậm chí là cãi nhau ngay giữa

sân trường

+ Chưa dừng lại ở đó, có những bạn còn nói chuyện riêng hay đứng

không nghiêm trang Thật là đáng xấu hổ Trong khi học sinh là

những mầm mống tương lai, là rường cột của đất nước nhưng lại có

những biểu hiện vô văn hóa như thế, liệu các bạn đã làm tròn trách

nhiệm cao cả mà đất nước đang giao phó?

+ Tuy nhiên, cạnh bên đó vẫn có những bạn học sinh có ý thức tốt,

thể hiện bài hát "Tiến quân ca" bằng cả trái tim của mình

2 Hệ lụy - Tác hại

- Những hiện trạng tiêu cực trên của bộ phận không nhỏ học sinh

0,25đ0,25đ1.25đ

đã gây ra rất nhiều tác hại.

- Tiêu biểu như cho thấy được sự suy thoái đạo đức của các em

Hơn hết, nó cũng là minh chứng cho sự thiếu hiểu biết ở học sinh

- Các em chưa có nhận thức rõ nét về tầm quan trọng của hát quốc

ca Từ đó có những hành động thiếu văn minh, lịch sự, vô văn hóa

3 Liên hệ bản thân

- Là học sinh, em luôn ý thức được rõ nét giá trị của Quốc ca Việt

Nam Bởi vậy em đã thể hiện nó bằng cả trái tim của mình

- Bên cạnh đó, em còn phê bình những bạn có ý thức không tốt

trong quá trình thể hiện Tiến quân ca và khen ngợi những bạn có ý

thức tốt

4.Sáng tạo

0.25

Học sinh phải đảm bảo những yêu cầu về:

- Cấu trúc bài văn nghị luận văn học

- Đúng vấn đề nghị luận: Cảm nhận về vẻ đẹp của đoàn thuyềnđánh cá qua khổ đầu và khổ cuối bài thơ

- Triển khai vấn đề nghị luận theo trình tự

1 Mở bài

Giới thiệu tác giả, tác phẩm

Giới thiệu đoạn trích: Đây là hai khổ thơ đầu miêu tả cảnhđoàn thuyền đánh cá ra khơi đầy hào hứng và khổ thơ cuối khiđoàn thuyền trở về

2 Thân bài

2.1.Khái quát về hoàn cảnh ra đời, nội dung chính của tác phẩm

2.2 Cảnh ra khơi và tâm trạng náo nức của con người.

a Cảnh hoàng hôn trên biển.

– Cảnh mặt trời lặn được miêu tả thật độc đáo và ấn tượng:

Mặt trời xuống biển như hòn lửa Sóng đã cài then đêm sập cửa

– Nghệ thuật so sánh nhân hóa cho thấy cảnh biển hoàng hôn vôcùng tráng lệ, hùng vĩ Mặt trời được ví như một hòn lử khổng lồđang từ từ lặn xuống Trong hình ảnh liên tưởng này, vũ trụ nhưmột ngôi nhà lớn, với đêm buông xuống là tấm cửa khổng lồ,những lượn sóng là then cửa

Hình ảnh mặt trời xuống biển là được nhìn từ trên con thuyền đang

ra biển hoặc từ một hòn đảo vào lúc hoàng hôn, nhìn về phía tây,qua một khoảng biển thì vẫn có thể thấy như là mặt trời xuốngbiển Với sự quan sát tinh tế nhà thơ đã miêu tả rất thực chuyển đổithời khắc giữa ngày và đêm

b Khi thiên nhiên bước vào trạng thái nghỉ ngơi thì con người bắt đầu làm việc:

“Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi

0,25đ0,25đ

4 đ

Câu hát căng buồm với gió khơi”

- Đoàn thuyền chứ không phải chỉ con thuyền ra khơi đã tạo ra sựtấp nập trên biển Chữ “Lại” vừa khẳng định nhịp điệu lao độngcủa người dân chài đã đi vào ổn định, vừa thể hiện sự đối lập giữa

sự nghỉ ngơi của đất trời và sự làm việc của con người

– Tác giả đã tạo ra một hình ảnh khỏe, lạ mà thật từ sự gắn kết 3 sựvật và hiện tượng: Câu hát, cánh buồm và gió khơi Người đánh cácăng buồm và cất câu hát lên nhà thơ có cảm giác như chính câuhát đó đã làm căng cánh buồm Câu hát mang theo niềm vui, sựphấn chấn của người lao động trở thành sức mạnh cùng với gióbiển làm căng cánh buồm để con thuyền lướt sóng ra khơi

– Nghệ thuật ẩn dụ trong hình ảnh thơ lãng mạn này đã góp phầnthể hiện một hiện thực: Đó là niềm vui phơi phới, tinh thần lạcquan của người dân chài Họ ra khơi trong tâm trạng đầy hứng khởi

vì học tìm thấy niềm vui trong lao động, yêu biển và say mê vớicông việc chinh phục biển khơi làm giàu cho Tổ quốc

2.3.Khổ thơ cuối: Cảnh đoàn thuyền trở về trong buổi bình minh lên

a Cảnh đoàn thuyền trở về

- Câu đầu tác giả lặp lại ở khổ thơ 1: “Câu hát căng buồm với giókhơi”

+ Có từ “với” là khác, có lẽ tác giả tránh sự lặp lại ở câu thơ trước

=> làm cho khổ thơ cuối giống như điệp khúc của một bài hát, tạocảm giác tuần hoàn về thời gian, về công việc lao động; nhấn mạnhkhí thế tâm trạng của những người dân Đoàn thuyền ra đi

hào hứng sôi nổi, nay trở về cũng với tinh thần ấy rất khẩn trương.Câu hát đưa thuyền đi nay câu hát lại đưa thuyền về

- Bằng biện pháp khoa trương và hình ảnh nhân hóa Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời: cho thấy con người và vũ trụ chạy đua

trong cuốc vận hành vô tận, con người đã mang tầm vóc lớn lao củathiên nhiên vũ trụ trong cuộc chạy đua này và con người đã chiếnthắng.Có thể nói Huy Cận đã lấy tình yêu của mình đối với cuộcsống mới của nhân dân khám phá ra vẻ đẹp hùng vĩ Thay vàokhông gian vũ trụ buồn hiu hắt của thơ ông trước cách mạng thángTám

b Bình minh trên biển

– Mở đầu bài thơ là cảnh hoàng hôn, kết thúc bài thơ là cảnh bìnhminh” Mặt trời đội biển nhô màu mới” Ánh mặt trời sáng rực, từ

từ nhô lên ở phía chân trời xa cảm giác như mặt trời đội biển Câuthơ với ẩn dụ táo bạo cho thấy sự tuần hoàn của thời gian, của vũtrụ

- Hình ảnh “mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi” gợi nhiều liêntưởng như những mặt trời nhỏ bé đang tỏa rạng niềm vui trướcthành quả lao động mà con người đã giành được sau một đêm laođộng trên biển => đó là cảnh tượng đẹp huy hoàng giữa bầu tròi vàmặt biển, giữa thiên nhiên và thành quả lao động

III, Kết luận chung

- Phát biểu cảm nghĩ, liên hệ.

0,25đ

4.Sáng tạo: Có quan điểm riêng, mới mẻ, phù hợp với chuẩn mực

đạo đức, văn hóa, pháp luật

Phần I Đọc hiểu (3,0 điểm)

(1) Thật vậy, Nguyễn Du, đại thi hào của dân tộc từng viết: “Sách vở đầy bốn vách/ Có mấy cũng không vừa” Đáng tiếc, cuộc sống hiện nay dường như “cái đạo” đọc sách cũng dần phôi pha Sách in nhiều nơi không bán được, nhiều nhà xuất bản đóng cửa vì thua lỗ, đặc biệt sách bị cạnh tranh khốc liệt bởi những phương tiện nghe nhìn như ti vi, Ipad, điện thoại Smart, và hệ thống sách báo điện tử trên

Internet Nhiều gia đình giàu có thay tủ sách bằng tủ rượu các loại Các thư viện lớn của các thành phố hay của tỉnh cũng chỉ hoạt động cầm chừng, cố duy trì sự tồn tại.

(2) Bỗng chợt nhớ khi xưa còn bé, với những quyển sách giấu trong áo, tôi có thể đọc sách khi chờ mẹ về, lúc nấu nồi cơm, lúc tha thẩn trong vườn, vắt vẻo trên cây, lúc chăn trâu, lúc chờ xe bus Hay hình ảnh những công dân nước Nhật mỗi người một quyển sách trên tay lúc ngồi chờ tàu xe, xem hát, v.v càng khiến chúng ta thêm yêu mến và khâm phục Ngày nay, hình ảnh ấy đã bớt đi nhiều, thay vào đó là cái máy tính hay cái điện thoại di động Song sách vẫn luôn cần thiết, không thể thiếu trong cuộc sống phẳng hiện nay ”

(Trích “Suy nghĩ về đọc sách” – Trần Hoàng Vy, Báo Giáo dục & Thời đại, Thứ hai ngày 13.4.2015)

Câu 1 Hãy ghi lại câu văn nêu khái quát chủ đề của đoạn trích trên

Câu 2 Chỉ ra phương phương thức biểu đạt chính của văn bản

Câu 3 Hãy giải thích vì sao tác giả lại cho rằng: “cuộc sống hiện nay dường như

“cái đạo” đọc sách cũng dần phôi pha”?

Câu 4 Thông điệp mà tác giả muốn gửi gắm trong phần trích trên là gì?

Phần II Làm văn (7,0 điểm).

Câu 1 (2,0 điểm)

Từ văn bản ở phần đọc hiểu em hãy viết một đoạn văn trình bày suy nghĩ củamình về vai trò của sách

Câu 2( 5,0 điểm)

Cảm nhận của em về hai khổ cuối bài thơ Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận.

“Sao mờ, kéo lưới kịp trời sáng

Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng Vẩy bạc đuôi vàng lóe rạng đông Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng.