Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi Mường Lát hoa về trong đêm hơi Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm Heo hút cồn mây súng ngửi trời. Ngàn thước lên cao ngàn thướ[r]
Trang 1Lý thuyết và Bài tập vận dụng Tiếng Việt - Tập làm văn lớp 12
Nghị luận về một bài thơ, đoạn thơ
I Kiến thức cơ bản
- Đối tượng của bài văn nghị luận về thơ rất đa dạng, (một bài thơ, một đoạn thơ, một hình tượng thơ…)
Với kiểu bài này, cần tìm hiểu từ ngữ, hình ảnh, âm thanh, nhịp điệu, cấu tứ… của bài thơ, đoạn thơ
Mở bài:
Giới thiệu khái quát về đoạn thơ, bài thơ
Thân bài:
- Hoàn cảnh sáng tác, phong cách sáng tác, nội dung chính, vị trí thơ…
- Bàn về giá trị nội dung, nghệ thuật
- Có thể phân tích từng khổ, từng dòng
- Phân tích hình tượng thơ, chỉ ra biện pháp nghệ thuật, phân tích nhịp điệu, cấu tứ
Kết bài: Khẳng định, đánh giá chung về bài thơ
II Bài tập vận dụng
Bình giảng khổ thơ “Dốc lên khúc khuỷu, dốc thăm thẳm Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi” trong bài thơ Tây Tiến
Tả cảnh thiên nhiên trong 8 câu thơ đầu của bài thơ Tây Tiến
Hãy phân tích đoạn thơ
Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi Mường Lát hoa về trong đêm hơi Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm Heo hút cồn mây súng ngửi trời Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống
Trang 2Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi Anh bạn dãi dầu không bước nữa Gục lên súng mũ bỏ quên đời!
Chiều chiều oai linh thác gầm thét Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi
Gợi ý:
Phân tích khổ thơ đầu bài Tây Tiến
Mở đoạn: Giới thiệu qua về tác phẩm Tây Tiến và khổ thơ đầu bài
Thân đoạn:
- Nỗi nhớ khôn nguôi da diết đến cháy bỏng về sông Mã, đoàn quân Tây Tiến
Nỗi nhớ về rừng núi hoang sơ, kì vĩ nhưng cũng hiểm trở trong những lần đi hành quân
Từ láy “chơi vơi” gợi nỗi nhớ lửng lơ, nỗi nhớ như rừng núi, nhớ về đồng đội
Các địa danh như Sài Khao, Mường Lát, Pha Luông gắn liền với con đường chiến đấu gian lao
Những cuộc hành quân vất vả, vượt qua hiểm nguy của binh đoàn Tây Tiến
Sự hi sinh anh dũng, nhưng hiên ngang, bất khuất của những người lính Tây Tiến (Anh bạn dãi dầu không bước nữa/ Gục lên súng mũ bỏ quên đời)
- Cảnh núi rừng Tây Bắc hiểm trở, hoang sơ
Địa hình đồi núi “khúc khuỷu”, “thăm thẳm”, “heo hút”
Sự lạnh lẽo, nguy hiểm chốn rừng thiêng nước độc ( Chiều chiều oai linh thác gầm thét/ Gục lên súng mũ bỏ quên đời)
Trang 3 Nỗi nhớ về những điều ấm áp, nghĩa tình khó quên trong cuộc đời người lính ( Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói/ Mai Châu mùa em thơm nếp xôi)
⇒ Nỗi nhớ về đồng đội, về những ngày tháng chiến đấu gian lao mà anh hùng ở mảnh đất Tây Bắc hoang sơ, hùng vĩ nhưng cũng hiểm nguy, trắc trở