đích giao tiếp, lập văn bản có chủ đề thống nhất, có liên kết, mạch lạc, biểu đạt phù hợpc. Câu ca dao được sáng tác để truyền đạt một tư tưởng, một lời khuyên.[r]
Trang 1Soạn Văn: Giao tiếp, văn bản và phương thức biểu đạt Tìm hiểu chung về văn bản và phương thức biểu đạt
Câu 1 (trang 15 sgk Ngữ Văn 6 Tập 1): Văn bản và mục đích giao tiếp
a Muốn biểu đạt tư tưởng, tình cảm cần dùng ngôn ngữ nói hoặc viết.
b Để biểu đạt tư tưởng, tình cảm, nguyện vọng một cách đầy đủ, trọn vẹn phải xác định rõ mục
đích giao tiếp, lập văn bản có chủ đề thống nhất, có liên kết, mạch lạc, biểu đạt phù hợp
c Câu ca dao được sáng tác để truyền đạt một tư tưởng, một lời khuyên Nói lên lập trường, ý
chí và niềm tin vào chính mình trong mọi hoàn cảnh Hai câu 6 và 8 liên kết với nhau bằng cách bắt vần bền-nền, nội dung biểu đạt Câu ca dao biểu đạt trọn vẹn ý và có thể coi là một văn bản
d Lời phát biểu của thầy cô hiệu trưởng trong lễ khai giảng năm học là một văn bản Vì nó có
chủ đề cụ thể, có liên kết, bố cục rõ ràng, có cách diễn đạt phù hợp
đ Bức thư em viết cho bạn bè, người thân là một văn bản có chủ đề, nội dung.
e Những đơn xin học, bài thơ, truyện cổ tích, câu đối, thiếp mời,… đều là văn bản Ngoài ra có
bài tập làm văn, thư cảm ơn, một bài thuyết trình,… cũng là văn bản
Câu 2 (trang 16 sgk Ngữ Văn 6 Tập 1): Kiểu văn bản và phương thức biểu đạt của văn bản
TT Kiểu văn bản, phương thức
biểu đạt
1 Tự sự Trình bày diễn biến sự
việc
Con Rồng cháu Tiên, Bánh chưng bánh giầy,…
2 Miêu tả Tái hiện trạng thái sự
vật, con người
Tả người, tả cảnh sinh hoạt,…
3 Biểu cảm Bày tỏ tình cảm, cảm
xúc
Thơ trữ tình, ca dao,…
4 Nghị luận Nêu ý kiến đánh giá,
bàn luận
Tục ngữ,…
Trang 25 Thuyết minh Giới thiệu đặc điểm,
tính chất; phương pháp
Bài giới thiệu danh lam thắng cảnh,…
6 Hành chính – công vụ Trình bày ý muốn,
quyết định nào đó, thể hiện quyền hạn, trách nhiệm giữa người và người
Đơn từ, báo cáo, thông báo, giấy mời,
Bài tập (trang 17 sgk Ngữ Văn 6 Tập 1):
- Hai đội bóng đá muốn xin phép sử dụng sân vận động của thành phố (Hành chính - công vụ)
- Tường thuật diễn biến trận đấu bóng đá (Tự sự )
- Tả lại những pha bóng đẹp trong trận đấu (Miêu tả)
- Giới thiệu quá trình thành lập và thành tích thi đấu của hai đội (Thuyết minh)
- Bày tỏ lòng yêu mến môn bóng đá (Biểu cảm)
- Bác bỏ ý kiến cho rằng bóng đá là môn thể thao tốn kém, làm ảnh hưởng không tốt tới việc học tập và công tác của nhiều người (Nghị luận)
Luyện tập
Câu 1 (trang 17 sgk Ngữ Văn 6 Tập 1):
a Tự sự
b Miêu tả
c Nghị luận
d Biểu cảm
đ Thuyết minh
Câu 2 (trang 18 sgk Ngữ Văn 6 Tập 1):
Truyền thuyết Con Rồng cháu Tiên thuộc kiểu văn bản tự sự Vì nội dung của nó là kể lại sự việc và con người với những lời nói, hành động có diễn biến mạch lạc