TTCKOL - Cộng đồng dành cho những người Việt Nam yêu chứng khoán trên mạng.

1.2.2 Mục tiêu Nhận thấy được những lợi ích thiết thực của việc phổ biến chứng khoán đến với giới trẻ nói riêng và người dân nói chung, nhóm TTCKOL mong muốn phát triển diễn đàn TTCKOL

Tài liệu thuyết minh Cuộc thi sản phẩm phần mềm

“Trí tuệ Việt Nam 2003”

TTCKOL - Cộng đồng dành cho những người Việt Nam yêu chứng khoán trên mạng

( www.ttckol.com – forum.ttckol.com – forum.ttckol.info )

Nhóm thực hiện:

Nguyễn Việt Thành Trần Doãn Thành Nguyễn Viết Hoàng

MỤC LỤC

1 Đặt vấn đề 1

1.1 Hiện trạng thị trường chứng khoán VN 4

1.2 Giới thiệu tổng quan 4

1.2.1 Giới thiệu 4

1.2.2 Mục tiêu 5

1.2.3 Hiệu quả đem lại 6

2 Kiến trúc hệ thống 7

3 Những điểm nổi bật của chương trình 9

3.1 Chức năng 9

3.1.1 Những chức năng của sàn giao dịch ảo TTCKOL 9

3.1.2 Những nhóm người sẽ tham gia trên sàn giao dịch ảo TTCKOL 10

3.1.3 So sánh với các sàn giao dịch chứng khoản ảo khác 11

3.1.4 Những chức năng của website thông tin - kiến thức chứng khoán, kinh tế TTCKOL 13

3.1.5 Những chức năng của diễn đàn thảo luận chứng khoán, kinh tế TTCKOL 14

3.2 Công nghệ 14

3.2.1 Portal 14

3.2.2 SMS 15

3.2.3 TAPI 16

4 Thiết kế - xử lý chính của TTCKOL 17

4.1 Thiết kế lưu trữ tài sản 17

4.2 Luồng xử lý Đặt lệnh - Khớp lệnh - Chuyển tài sản 18

4.2.1 Xử lý Đặt lệnh 18

4.2.2 Xử lý Khớp lệnh 19

4.2.3 Xử lý Tạo phiên mới và Tài sản chuyển về 19

4.3 Luồng xử lý Lấy tin - Duyệt tin - Hiển thị tin 21

4.3.1 Xác định cấu trúc của các nguồn tin cần lấy và hình thành mẫu 21

4.3.2 Lấy tin từ các nguồn (thủ công hay tự động) và duyệt tin 22

4.3.3 Cung cấp tin tức cho nhà đầu tư 22

4.4 Luồng xử lý Tạo kịch bản 23

4.5 Trả lời hệ thống TAPI 23

5 Chi tiết kỹ thuật của TTCKOL 24

5.1 Portal 24

5.1.1 Khái niệm portal 24

5.1.2 Portal DotNetNuke 24

5.1.3 Những điểm quan trọng của TTCKOL trong việc ứng dụng portal DotNetNuke 25

5.1.4 Tái sử dụng 26

5.1.5 Nội dung động 27

5.1.6 Phân quyền 29

5.1.7 Bảo mật 29

5.1.8 Việt hóa 31

5.1.9 Giao diện động 32

5.2 TAPI & Hệ thống tương tác trả lời âm thanh qua điện thoại 35

5.2.1 TAPI là gì? 35

5.2.2 Kiến trúc của TAPI 36

5.2.3 Hệ thống tương tác trả lời âm thanh qua điện thoại: (Interactive Voice Response System) 36 5.2.4 Vấn đề cần giải quyết 37

5.2.5 Cách giải quyết 38

5.3 Hệ thống SMS 42

5.3.1 Tổng quan 42

5.3.2 Tại sao lại SMS ? 42

5.3.3 Vấn đề của SMS trong TTCKOL 42

5.3.4 Cách giải quyết 43

5.4 Công nghệ WebMobile trong TTCKOL 45

5.4.1 WebMobile là gì? 45

5.4.2 Thiết bị mobile và một số đặc tính quan trọng 46

5.4.3 Tại sao lại WebMobile? 46

5.4.4 Mô hình hoạt động của WebMobile 47

5.4.5 Yêu cầu và vấn đề cần giải quyết 47

5.4.6 Cách giải quyết 47

5.4.7 Kết luận 48

5.5 Hệ thống thu thập thông tin 48

5.5.1 Tổng quan 48

5.5.2 Cơ sở lý thuyết 49

5.5.3 Cách giải quyết 52

5.5.4 Kết luận 54

5.6 Dịch vụ cung cấp thông tin 55

5.6.1 Tổng quan về WebService 55

5.6.2 Yêu cầu 55

5.6.3 Cách giải quyết 55

5.6.4 Kết luận 55

6 Khó khăn, kết quả đạt được và hướng phát triển 55

6.1 Khó khăn 55

6.2 Kết quả đạt được 56

6.3 Hướng phát triển 58

1 Đặt vấn đề

1.1 Hiện trạng thị trường chứng khoán VN

Thị trường chứng khoán (TTCK) là một kênh thu hút và phân phối tài chính không thể thiếu của một nền kinh tế thị trường TTCK chính là nơi huy động những luồng vốn lớn

và dài hạn cho nền kinh tế, tạo động lực cho nền kinh tế phát triển Đối với các công ty niêm yết, TTCK giúp các công ty có thêm nguồn vốn đầu tư, hỗ trợ mở rộng sản xuất và kinh doanh Đối với người dân, đầu tư vào TTCK giúp họ thu về các khoản lợi nhuận hấp dẫn và an toàn

Đối với nhiều quốc gia phát triển cũng như đang phát triển, TTCK đã và đang hoạt động rất hiệu quả đúng với vai trò vốn có của nó Tuy nhiên tại Việt Nam, sau hơn 3 năm ra đời, TTCK vẫn chưa phát triển đúng như sự kỳ vọng của mọi người Các nhà đầu tư sau những phút đầu hăm hở đã dần quay lưng lại đối với TTCK Việt Nam Rất nhiều nguyên nhân và giải pháp đã được các cơ quan hữu trách bàn bạc và đưa ra Một trong những giải

pháp quan trọng chính là quảng bá TTCK rộng rãi hơn đến người dân, đặc biệt là giới

sinh viên, những người đầy lòng nhiệt huyết, ham học hỏi và mong muốn tham gia vào

TTCK nhưng chưa có điều kiện

Bản thân một thành viên nhóm TTCKOL đã tham gia xây dựng và quản trị StockTrader

(www.tvcstock.com) – sàn giao dịch chứng khoán ảo trên Internet đầu tiên và đông đảo thành viên nhất của Việt Nam - trong một thời gian dài Qua 6 tháng tổ chức, một trong những thành công lớn nhất của StockTrader là đã góp phần đưa “khái niệm chứng khoán” đến với giới trẻ, góp phần xây dựng nên những nhà đầu tư trẻ ham học hỏi và đam mê chứng khoán Chính họ đã xây dựng và điều hành những diễn đàn chứng khoán đông đảo

nhất hiện nay trên Internet như TTCKOL (http://forum.ttckol.com) , VnBourse

(http://www.vnbourse.com/diendan) , VietStock (http://www.vietstock.com.vn/diendan)

Điều này thể hiện sự cần thiết phải nhanh chóng đưa TTCK đến gần với sinh viên

hơn, tạo một sân chơi tìm hiểu và đầu tư trên TTCK ngay tại các trường đại học Đó

chính là động lực để nhóm TTCKOL mong muốn xây dựng nên TTCKOL - một cộng

đồng dành cho những người Việt Nam yêu thích chứng khoán trên mạng – và xem

đó là một đóng góp nhỏ bé của nhóm vào sự phục hồi và phát triển của TTCK Việt Nam

1.2 Giới thiệu tổng quan

1.2.1 Giới thiệu

TTCKOL là viết tắt của “Thị trường chứng khoán online”, tên tiếng Anh là “Online Stock Community” TTCKOL do một nhóm nhỏ những người yêu thích chứng khoán phát triển với mục đích quảng bá TTCK rộng rãi trên Internet cũng như đưa các khái niệm của TTCK vào các mạng Intranet của các trường đại học, các tổ chức quan tâm; tạo

ra một cộng đồng, một sân chơi giải trí lành mạnh cho những người Việt Nam yêu thích chứng khoán

TTCKOL mong muốn làm bạn với tất cả những người yêu chứng khoán cũng như các diễn đàn chứng khoán nói riêng hay các diễn đàn Việt Nam khác nói chung Hiện nay

TTCKOL có mối quan hệ mật thiết với các thành viên điều hành của hai diễn đàn chứng

khoán khác là VnBourse và VietStock Phối hợp cùng với hai diễn đàn này, TTCKOL đang cố gắng thành lập hai hội quán chứng khoán ở hai miền Nam - Bắc để tập hợp giới

trẻ đặc biệt là những sinh viên yêu thích chứng khoán Tuy mới chính thức xuất hiện vào đầu tháng 9/2003, diễn đàn TTCKOL đã được chọn là diễn đàn chính thức của

StockTrader – sàn giao dịch chứng khoán ảo đầu tiên của Việt Nam trên Internet - kể từ

ngày 3/9/2003 và là diễn đàn chính thức của VietForex - mạng kinh doanh Forex đầu

tiên bằng tiếng Việt - kể từ ngày 18/10/2003

TTCKOL được xây dựng với công nghệ NET của Microsoft dựa trên mã nguồn mở của DotNetNuke Portal và ASP.NET Forums Sau một thời gian tìm hiểu và nghiên cứu, TTCKOL đã xây dựng thành công một bản Portal đa ngôn ngữ, trong đó có tiếng Việt, sửa chữa lỗi và kế thừa những điểm hay của DotNetNuke Portal; bổ sung những chức năng mới cần thiết Những module riêng biệt do chính nhóm TTCKOL xây dựng được thêm vào Portal phối hợp với những module sẵn có để tạo nên TTCKOL với ba phân hệ

chính: sàn giao dịch chứng khoán ảo; website cung cấp và tổng hợp thông tin, kiến

thức chứng khoán; và diễn đàn thảo luận chứng khoán

1.2.2 Mục tiêu

Nhận thấy được những lợi ích thiết thực của việc phổ biến chứng khoán đến với giới trẻ nói riêng và người dân nói chung, nhóm TTCKOL mong muốn phát triển diễn đàn TTCKOL thành một cộng đồng học tập và trao đổi kiến thức của những người Việt Nam yêu chứng khoán trên mạng với những chức năng cơ bản sau:

• Sàn giao dịch chứng khoán ảo trên mạng Intranet / Internet kế thừa những cái

hay đã có của các sàn giao dịch đi trước của Việt Nam như StockTrader, VietStock hay thế giới như VirtualStockExchange(VSE) và phát triển những chức

năng mới để tiếp cận với các sàn giao dịch thật của thế giới và Việt Nam Đặc biệt TTCKOL có những chức năng nhắm tới mục tiêu đưa sàn giao dịch vào chơi

tại các mạng Intranet của các trường đại học trong một thời gian dài và liên

tục Đó là cung cấp nhiều hình thức khác nhau tham gia vào sàn giao dịch như

qua Internet/Intranet, qua điện thoại di động WAP, bằng nhắn tin SMS, bằng điều khiển nhấn số tương tác qua điện thoại bàn hay di động

• Website cung cấp và tổng hợp thông tin chứng khoán nhanh và đầy đủ

TTCKOL cho phép soạn và gửi tin trực tiếp trên Internet (dạng WYSIWYG)

Ngoài ra TTCKOL có khả năng cập nhật thông tin từ các nguồn tin chứng khoán khác trên mạng một cách tự động và nhanh chóng Điều này sẽ giúp nhà đầu tư

có nguồn thông tin đầy đủ và nhanh chóng nhất mà không phải tìm kiếm, xem

tin trên nhiều site khác nhau Ngoài ra TTCKOL còn xây dựng một chương trình

xem và quản lý tin offline, với chương trình này hằng ngày nhà đầu tư có thể

download các bản tin từ TTCKOL và xem tại máy cá nhân (không cần kết nối

Internet) Điều này giúp nhà đầu tư tiết kiệm tiền truy cập Internet và có khả năng

lưu trữ và xem lại những tin tức quan trọng, cần thiết

• Diễn đàn thảo luận chứng khoán là nơi giao lưu, trao đổi kiến thức giữa các nhà

đầu tư TTCKOL hỗ trợ những tính năng cơ bản của một diễn đàn thảo luận Khác

với các mẫu diễn đàn đã có sẵn trước đây như phpBB, InvisionBoard, Snitz

Forum, VieBoard …) TTCKOL đã hỗ trợ một trình soạn tin trực quan, có tính

năng như một trình soạn HTML cơ bản điều này giúp nhà đầu tư khi gửi bài có thể xem và điều chỉnh tin phù hợp

1.2.3 Hiệu quả đem lại

- Tạo một sân chơi lành mạnh, một cộng đồng giao lưu cho những người Việt Nam yêu thích chứng khoán trên mạng Đây sẽ là nơi phổ biến, quảng bá kiến

thức về thị trường chứng khoán Việt Nam nói riêng cũng như khái niệm chứng

khoán nói chung đến với đông đảo những người quan tâm

- Không chỉ thế với khả năng tổ chức những sàn giao dịch ảo trên Internet có khả

năng mô phỏng nhiều hình thức sàn giao dịch trên thế giới và Việt Nam,

TTCKOL tạo một môi truờng mô phỏng thực tế giúp các sinh viên, những

người mong muốn thử cảm giác đầu tư, thử những phương án đầu tư có cơ hội thực tập mà không phải tốn nhiều chi phí

- Xa hơn nữa chính những người tham gia các sàn giao dịch chứng khoán ảo trên

Internet sẽ là những nhà đầu tư tiềm năng tham gia vào chính TTCK Việt

Nam sau này Với những kinh nghiệm đã có được từ khi giao dịch thị trường

chứng khoán ảo, họ sẽ bản lĩnh hơn, kinh nghiệm hơn Điều này giúp TTCK Việt Nam không bị chao đảo như trong thời gian vừa qua khi nhiều nhà đầu tư chỉ đầu

tư theo cảm tính tạo nên những hiện tượng mua hay bán cổ phiếu một cách ồ ạt

- Không chỉ thế, TTCKOL còn nhắm đến việc đưa sàn giao dịch ảo vào tận các

mạng LAN của trường đại học chuyên ngành, các tổ chức quan tâm mà không

đòi hỏi nhiều về nguồn nhân lực cũng như cơ sở vật chất và có thể tổ chức trong

một thời gian dài Đây chính là biện pháp rất hiệu quả để đưa “chứng khoán”

đến với trực tiếp những người không có điều kiện sử dụng Internet

2 Kiến trúc hệ thống

Mô hình tổng thể kiến trúc hệ thống của TTCKOL

Mô hình xử lý hệ thống của TTCKOL

Mô hình ba lớp áp dụng trong TTCKOL

3 Những điểm nổi bật của chương trình

3.1 Chức năng

3.1.1 Những chức năng của sàn giao dịch ảo TTCKOL

TTCKOL cố gắng xây dựng một thị trường chứng khoán ảo mô phỏng các thị trường

chứng khoán tiêu biểu của thế giới cũng như thị trường chứng khoán Việt Nam

Điều này cho phép TTCKOL có khả năng thích ứng với những nhu cầu khác nhau của các trường đại học cũng như tổ chức một cuộc thi đầu tư trên Internet có tính khả chuyển cao

TTCKOL có khả năng tổ chức một lần khớp lệnh định kỳ hay khớp lệnh liên tục với nhiều lần khớp lệnh trong một phiên giao dịch TTCKOL cho phép khả năng tự khớp

lệnh giữa các nhà đầu tư hay khớp lệnh theo giá thị trường thật Những khả năng này

giúp cho TTCKOL có thể thích ứng với những nhu cầu khác nhau của từng cuộc thi bởi

vì mỗi hình thức khớp lệnh đều có những ưu điểm và khuyết điểm riêng

Để tạo sự đa dạng cho thị trường, TTCKOL đưa vào nhiều công ty môi giới trên thị

trường với các chính sách khác nhau về phí môi giới, tỷ lệ margin Điều này sẽ giúp các nhà đầu tư có sự cân nhắc lựa chọn công ty môi giới để mở tài khoản cho phù hợp với chiến lược đầu tư của mình

Các loại chứng khoán giao dịch trên thị trường sẽ rất đa dạng Ngoài cổ phiếu,

TTCKOL còn cho phép giao dịch trái phiếu, chứng chỉ quỹ (mutual funds), ngoại tệ (thị trường Forex), các công cụ phái sinh như hợp đồng lựa chọn (option), hợp đồng tương lai

(future) Ngoài ra TTCKOL còn được thiết kế để có thể cấu hình thêm các loại chứng

khoán khác trong tương lai Với đặc điểm này, TTCKOL giúp các nhà đầu tư có cơ hội

làm quen với nhiều loại chứng khoán tuy chưa xuất hiện trên TTCK Việt Nam nhưng đã rất phổ biến tại các TTCK nước ngoài

Cũng với mục đích trên, TTCKOL mạnh dạn đưa vào nhiều loại lệnh giao dịch khác

nhau trên sàn như lệnh mua, lệnh bán, lệnh bán khống, lệnh mua bù với nhiều hình thức đặt giá khác nhau như giá thị trường, giá giới hạn và giá dừng Ngoài ra còn nhiều các

loại lệnh khác liên quan đến các công cụ phái sinh Ngoài ra, TTCKOL còn hỗ trợ thời

gian kéo dài lệnh trong tuần, trong tháng hay cho đến khi hủy Điều này cực kỳ quan

trọng đối với các nhà đầu tư không có thời gian “bám sàn” giao dịch Đây cũng là một chức năng hỗ trợ rất nhiều cho đối tượng sinh viên không có điều kiện thường xuyên theo dõi và tham gia sàn giao dịch

Hỗ trợ nhiều hình thức vay, cầm cố chứng khoán như vay bảo chứng, vay cầm cố

chứng khoán, vay theo tỷ lệ margin Điều này tạo nên sự sôi động và góp phần đưa TTCKOL đến gần hơn so với các sàn giao dịch thực tế

Ngoài ra TTCKOL còn hỗ trợ rất nhiều các hoạt động có thật trên thị trường chứng khoán

như chia cổ tức, tách gộp cổ phiếu, …

Đặc biệt TTCKOL hỗ trợ việc tạo các nhóm nhà đầu tư riêng tham gia độc lập với cuộc

thi chung Tính năng này sẽ giúp các lớp học có thể tổ chức thành các nhóm đầu tư nhỏ

để thi riêng với nhau đồng thời thi chung với toàn bộ các nhà đầu tư khác tham gia vào sàn giao dịch

Với mục đích tạo điều kiện cho nhà đầu tư có thể truy cập TTCKOL qua nhiều hình

thức, nhiều thiết bị khác nhau, TTCKOL được thiết kế theo mô hình 3 lớp hoàn toàn

Chính điều này giúp cho TTCKOL phát triển nhiều hình thức truy cập như trực tiếp qua

web, qua điện thoại di động với web mobile hay nhắn tin SMS, qua hệ thống TAPI

bấm số sử dụng điện thoại cố định nhưng đều sử dụng chung lớp giữa và lớp cơ sở dữ liệu

TTCKOL được xây dựng theo hướng component reuse, nhấn mạnh đến việc tái sử

dụng các module sẵn có TTCKOL cũng như tạo sự linh động không những về nội dung

mà còn hình thức Với đặc điểm này TTCKOL dễ dàng cho phép thêm những portal

con của các đơn vị, các trường học hoạt động độc lập với TTCKOL nhưng có khả năng

sử dụng lại các module sẵn có của TTCKOL Trong tương lai TTCKOL dự kiến sẽ

phát triển những portal con này có khả năng sử dụng thêm những cơ sở dữ liệu riêng để tăng tính độc lập, giúp khả năng tố chức riêng các sàn giao dịch riêng biệt nhưng hoạt động dựa trên những module cơ sở chung

3.1.2 Những nhóm người sẽ tham gia trên sàn giao dịch ảo TTCKOL

Những nhà đầu tư đăng ký tham gia mua bán chứng khoán trên sàn giao dịch ảo

TTCKOL Những nhà đầu tư này có các tài khoản riêng và sẽ được xếp hạng theo nhiều tiêu chí khác nhau như tổng tài sản ròng, tỷ lệ tăng trưởng …

Những nhà đầu tư ảo (do TTCKOL điều khiển) hoạt động một cách tự động theo

những phương án đầu tư đã được xây dựng trước nhằm mục đích tạo sự sôi động và tính bất ngờ cho sàn giao dịch, nhất là những sàn giao dịch theo hình thức tự khớp lệnh

Những chuyên gia là những người có nhiệm vụ điều phối thị trường, sẽ được bổ nhiệm

cho các nhà đầu tư kinh nghiệm, các thầy cô giảng dạy Những chuyên gia này có quyền hạn mua bán chứng khoán với khối lượng lớn

Những nhà tư vấn (tự động và do người tư vấn) là những người đưa ra những dự báo,

những khuyến cáo cho các nhà đầu tư Những nhà tư vấn “người” sẽ được bổ nhiệm cho các nhà đầu tư kinh nghiệm, các thầy cô tham gia hướng dẫn Những nhà tư vấn tự động

sẽ tư vấn dựa trên những công thức và phương án đã được xác định trước

Trong tương lai để giúp TTCKOL tiếp cận hơn với các sàn giao dịch thực tế, TTCKOL

dự định sẽ dần đưa vào các nhóm người khác để tăng tính thực tế và tính “động” cho

sàn giao dịch Với thiết kế có sẵn của TTCKOL, việc đưa những nhóm người mới này vào sẽ nhanh chóng và đơn giản Đó là:

Nhà điều hành của công ty môi giới thay đổi chính sách của công ty môi giới tùy theo

thời điểm như điều chỉnh các loại phí, tiến hành bảo lãnh phát hành một loại chứng khoán mới sắp đưa vào giao dịch …

Nhà quản lý các quỹ đầu tư sẽ đưa ra các chứng chỉ quỹ mới, trả lãi và thu hồi các

chứng chỉ quỹ cũ

Nhà quản lý các ngân hàng thương mại tham gia vào quản lý chính sách vay, tiết kiệm

và thị trường tiền tệ ngắn hạn (thị trường Forex)

3.1.3 So sánh với các sàn giao dịch chứng khoản ảo khác

Các sàn giao dịch chứng khoán ảo Việt Nam trên LAN như các sàn giao dịch do

SCUE tổ chức và sàn Vistock Đặc điểm chung của các sàn này là tổ chức khớp lệnh theo

mô hình các TTCK nước ngoài Điều này tạo nên sự sôi động trong khi giao dịch Tuy nhiên điểm yếu của các sàn dạng này là thời gian tổ chức quá ngắn (trong vòng một ngày), không có khả năng đáp ứng được số lượng lớn nhà đầu tư; đòi hỏi nhiều nhân lực quản lý, cơ sở vật chất; và do đó không phổ biến được kiến thức và lòng yêu thích đến giới trẻ, giới sinh viên

Các sàn giao dịch chứng khoán ảo Việt Nam trên Internet như StockTrader, BSC,

VietStock Đặc điểm chung của các sàn này là tổ chức khớp lệnh theo mô hình TTCK Việt Nam Các sàn này đã hoạt động tương đối lâu trên Internet và thu hút một lượng khá đông người tham gia Tuy nhiên điểm yếu của các sàn này là khó áp dụng để giao dịch tại các mạng LAN của các trường đại học do tính khả chuyển không cao do chỉ chú trọng vào TTCK Việt Nam và chưa có nhiều chức năng hỗ trợ sử dụng trên LAN còn nếu tổ chức chơi trên Internet một bộ phận không nhỏ sinh viên sẽ không có điều kiện tham gia

Các sàn giao dịch chứng khoán ảo thế giới như VirtualStockExchange (VSE) Các sàn

này tổ chức khớp lệnh liên tục theo thị trường chứng khoán Mỹ và rất hấp dẫn Tuy nhiên

để tham gia các sàn này nhà đầu tư phải tham gia vào đêm khuya do chênh lệch múi giờ, tốn tiền Internet và gặp khó khăn về ngoại ngữ, nhất là với thuật ngữ chuyên ngành chứng khoán Đặc biệt các sàn này không có các hình thức khớp lệnh như TTCK Việt Nam và chắc chắn không thể tổ chức tại mạng LAN của các trường đại học Việt Nam

Do có điều kiện tham gia điều hành StockTrader trong một thời gian dài cũng như tham gia đầu tư ảo tại các sàn SCUE, BSC, VietStock và VirtualStockExchange, nhóm TTCKOL đã nhận xét, phân tích và rút ra những điểm hay, dở của từng sàn giao dịch Từ

đó nhóm đã xây dựng phân hệ TTCKOL với sự cố gắng tạo ra một sàn giao dịch hấp dẫn

hơn, gần với thực tế hơn và đặc biệt có khả năng đưa vào vận hành không những trên

mạng Internet mà còn trong các mạng Intranet của các trường đại học Việt Nam với

chi phí thấp, không đòi hỏi nhiều về cơ sở vật chất …

Tính năng Scue StockTrader VietStock VSE TTCKOL TTCK mô

Giá khớp

lệnh

Tự xác định

Giá thị trường thật

Giá thị trường thật

Giá thị trường thật

Giá thị trường thật hay Tự xác định

Cổ phiếu Cổ phiếu Cổ phiếu,

Trái phiếu, Chứng chỉ quỹ

Cổ phiếu, Trái phiếu, Chứng chỉ quỹ, hợp đồng lựa chọn, hợp đồng tương lai, ngoại tệ

Lệnh giao

dịch

Mua, bán, bán khống, mua bù

Mua, bán Mua, bán,

bán khống, mua bù

Mua, bán, bán khống, mua bù

Mua, bán, bán khống, mua bù, các loại lệnh liên quan đến hợp đồng và ngoại tệ

Tiết kiệm,

vay

Vay bảo chứng

Vay cầm cố Tiết kiệm,

vay bảo chứng

Tiết kiệm, vay bảo chứng

Tiết kiệm, vay bảo chứng, vay cầm cố, vay theo

Hỗ trợ thủ công

Không hỗ trợ

Không hỗ trợ

Không hỗ trợ

Không hỗ trợ

Không hỗ trợ

Hỗ trợ

Như vậy so với các sàn giao dịch khác, sàn giao dịch TTCKOL không những triển khai

tốt trên môi trường Internet mà còn có thể triển khai trên môi trường Intranet của các

trường đại học Không chỉ truy xuất sử dụng web, việc có thể truy cập TTCKOL qua

nhiều hình thức khác nhau không những gia tăng tính dễ sử dụng của sản phẩm mà còn

khắc phục được những khó khăn thiếu máy tính trong trường hợp tổ chức giao dịch trên

LAN và được thay thế bởi điện thoại bàn, điện thoại di động, máy cầm tay Với việc mô

phỏng đầy đủ các khía cạnh của một sàn giao dịch chứng khoán, TTCKOL sẽ giúp

ích rất nhiều trong việc cung cấp những bài học thực tế cho sinh viên chuyên ngành

cũng như những người quan tâm Đây là một điểm nhấn và cũng rất khó thực hiện của một sàn giao dịch chứng khoán ảo vì nó làm gia tăng rất nhiều độ phức tạp của hệ thống

và hầu hết các sàn giao dịch chứng khoán ảo khác hiện nay đều phải lược bỏ bớt

3.1.4 Những chức năng của website thông tin - kiến thức chứng

khoán, kinh tế TTCKOL

Phân hệ này của TTCKOL nhằm mục đích cung cấp những thông tin mới nhất cũng như thông tin hay tổng hợp từ nhiều nguồn thông tin khác nhau cũng như hỗ trợ nhà đầu tư trong việc theo dõi, quản lý các tin tức này một cách hiệu quả

Tin tức và kiến thức đăng trên TTCKOL được thiết kế phân chia theo các mục có phân

cấp không giới hạn độ sâu phân cấp Tin tức được soạn thảo bằng hai hình thức chính

soạn trước bằng một phần soạn thảo HTML (như FrontPage) hay soạn trực tiếp trên

Web với đầy đủ các tính năng cơ bản về định dạng

Một điểm khác biệt với các trang tin tức hiện nay là TTCKOL có khả năng lấy tin tự

động từ các nguồn tin chọn lọc Điều này sẽ giúp cho TTCKOL có nguồn thông tin đầy đủ và người quản trị phân hệ tin tức không mất nhiều thời gian Điều này sẽ rất có

ích khi TTCKOL được áp dụng tại các trường đại học do không cần nhiều nhân sự

tham gia quản lý và đưa tin phân hệ tin tức Việc cập nhật các nguồn tin này hoàn toàn

được thực hiện trên web nên rất dễ dàng cấu hình các thông tin muốn lấy từ các nguồn tin với tất cả các website tin tức hiện nay Hiện nay phân hệ tin tức của TTCKOL đang được website www.dudoanthethao.com dùng để lấy các tin thể thao

TTCKOL cung cấp một chức năng nhằm giúp các website thông tin khác có thể sử dụng

lại các tin tức của TTCKOL thông qua web service Dữ liệu được truyền đi dưới dạng

XML thông qua giao thức chuẩn HTTP của Internet do đó có thể vượt các firewall và sử dụng tại bất kỳ website nào khác Hiện nay website StockTrader – www.tvcstock.com – đang sử dụng dịch vụ web service này của TTCKOL, bắt đầu từ đầu tháng 9/2003

TTCKOL cung cấp các bản tin tổng hợp hằng ngày, bảng giá chứng khoán đến các nhà đầu tư thông qua nhiều hình thức như xem trực tiếp tại website TTCKOL, thông qua

Newsletter, thông qua nhắn tin SMS, thông qua hộp thư thoại TAPI …

Đặc biệt TTCKOL cung cấp tính năng xem tin offline nhằm giúp nhà đầu tư quản lý

hiệu quả những tin tức do TTCKOL cung cấp Nhà đầu tư sẽ download một chương

trình chạy tại máy cục bộ với các chức năng hiển thị và quản lý tin Hằng ngày TTCKOL

sẽ cung cấp file tổng hợp các tin trong ngày dạng XML để nhà đầu tư download về và import vào chương trình đã download trước đó Nhà đầu tư có thể xem, xóa, và lưu trữ những tin tức quan trọng, cần thiết theo những mục loại do mình đặt ra Khi cần nhà đầu

tư có thể tìm kiếm, xem lại các tin tức đã lưu Điều này giúp nhà đầu tư có thể tiết kiệm

thời gian, tiền bạc truy cập Internet mà vẫn có thể có đầy đủ thông tin và có riêng

một bộ lưu trữ tin theo ý thích

3.1.5 Những chức năng của diễn đàn thảo luận chứng khoán, kinh tế

TTCKOL

Diễn đàn thảo luận TTCKOL có đầy đủ các chức năng điển hình của một diễn đàn trên

mạng như quản lý bài viết theo những diễn đàn con, quản lý phân quyền thành viên, thống kê thành viên online, bài viết được quan tâm…

Trong một diễn đàn phần soạn bài viết là quan trọng nhất Do đó TTCKOL đã cung cấp

cho người sử dụng một công cụ soạn bài viết trực tiếp trên Web với đầy đủ các tính

năng cơ bản về định dạng HTML cơ bản như canh lề, thay đổi màu sắc, font, size … Tất

cả các thao tác trên đều được thực hiện nhanh chóng ngay tại máy của nhà đầu tư (tại

client) Điều này giúp bài viết nhà đầu tư sinh động và chất lượng hơn

Chiến lược phát triển của diễn đàn TTCKOL là tiến hành liên kết và trao đổi logo đến

không chỉ các diễn đàn chứng khoán nói riêng mà còn liên kết rộng ra các diễn đàn Việt

Nam nói chung Điều này góp phần giới thiệu TTCKOL cũng như khái niệm “chứng khoán” đến các trẻ, các bạn sinh viên Việt Nam Hiện nay chỉ sau một thời gian ngắn

TTCKOL đã liên kết với rất nhiều diễn đàn đông đảo khác về chứng khoán – tài chính (VnBourse, VietStock, BizVn, EcoBlue, WebKeToan), tin học - game (TH2000, PCWorldVN, ClanSSP), tuổi trẻ - thanh niên (Cuộc sống VN, Thanh niên VN), môi trường (Hành tinh xanh), giải trí - nghệ thuật sống (ChanhYeu, ArtofLife, Làng Xitrum)

Một chiến lược khác của TTCKOL là phấn đấu trở thành diễn đàn chính thức của các

tổ chức, công ty hoạt động trong lĩnh vực chứng khoán, tài chính, ngân hàng hiện không có các diễn đàn thảo luận riêng Điều này sẽ tập trung được các nguồn lực để

quảng bá rộng rãi chứng khoán và các khái niệm liên quan đến mọi giới đồng thời các

công ty cũng có thể quảng bá hình ảnh công ty đến với mọi người mà không cần phải

duy trì những diễn đàn riêng của mình Tuy mới chính thức xuất hiện vào đầu tháng

9/2003, diễn đàn TTCKOL đã được chọn là diễn đàn chính thức của StockTrader –

sàn giao dịch chứng khoán ảo đầu tiên của Việt Nam trên Internet, www.tvcstock.com -

kể từ ngày 3/9/2003 và là diễn đàn chính thức của VietForex - mạng kinh doanh Forex

đầu tiên bằng tiếng Việt, www.vietforex.com - kể từ ngày 18/10/2003

3.2 Công nghệ

3.2.1 Portal

TTCKOL được phát triển dựa trên portal DotNetNuke, do đó TTCKOL có đầy đủ những tính năng ưu việt của DotNetNuke, thêm vào đó là sự mở rộng của nhóm phát triển TTCKOL

Điểm quan trọng đầu tiên của DotNetNuke là portal này được phát triển trên môi

trường NET của Microsoft nên tất cả công nghệ của NET như XML, WebService, Web

Mobile… đều có thể đưa vào DotNetNuke

Hơn nữa, DotNetNuke có mã nguồn mở nên DotNetNuke nhận được rất nhiều sự hỗ

trợ từ phía người dùng, nhóm phát triển chính (www.dotnetnuke.com, www.dotnetnuke.de ) và quan trọng hơn cả là sự quan tâm, hỗ trợ từ phía Microsoft

Theo một nguồn tin chưa chính thức của nhóm phát triển ASP.NET thì trong phiên bản

kế tiếp của NET, DotNetNuke sẽ được tích hợp vàoVisual Studio.NET Nếu điều này được thực hiện thì đây sẽ là một bước phát triển dài của DotNetNuke

Do có được sự hỗ trợ rất lớn nên DotNetNuke hiện đang phát triển rất nhanh và ngoài những ưu điểm vốn có của portal, DotNetNuke còn có thêm những tính năng ưu việt khác như quản lý người dùng, quản lý nội dung động, đa ngôn ngữ, thay đổi giao diện động… TTCKOL được phát triển trên nền DotNetNuke do đó những ưu điểm của portal

DotNetNuke cũng sẽ là ưu điểm của TTCKOL Ưu điểm đầu tiên của TTCKOL là khả

năng sử dụng WebService Khả năng này giúp TTCKOL có thể sử dụng những dịch vụ

có sẵn trên Internet, ví dụ như : Microsoft Passport, cung cấp những dịch vụ thông qua web service như tin tức chứng khoán hằng ngày Hiện nay StockTrader (www.tvcstock.com) đang sử dụng các nguồn tin do TTCKOL cung cấp thông qua WebService Trong tương lai, TTCKOL sẽ phát triển nhiều loại dịch vụ thông qua WebService Đây là một trong những mục tiêu chiến lược của TTCKOL

TTCKOL có khả năng quản lý nội dung động trên web Khả năng này có được do

TTCKOL được phát triển theo hướng component-based Với component-baesed, hệ thống được cấu thành từ các module, mỗi module này đều có thể thay đổi, hiệu chỉnh một cách dễ dàng Điều này sẽ giúp cho việc thay đổi / mở rộng của TTCKOL cho phù hợp với môi trường là rất dễ dàng

Ngoài khả năng động về nội dung, TTCKOL còn có khả năng động về giao diện Khả

năng này cho phép TTCKOL thay đổi toàn bộ giao diện từ cấu trúc (layout) của trang web, cho đến việc thiết kế, mở rộng giao diện Với khả năng này, TTCKOL có thể thay đổi giao diện cho phù hợp với từng môi trường cụ thể (công ty, trường học), góp phần tạo nên tính tiện dụng, uyển chuyển cho TTCKOL

Một khả năng rất ưu việt của TTCKOL là khả năng đa ngôn ngữ Phiên bản gốc

DotNetNuke XXL đã hỗ trợ 6 ngôn ngữ (Anh, Pháp, Đức, Ý, Hà Lan, Đan Mạch) Hơn thế nữa, nhóm TTCKOL đã phát triển và tích hợp thành công tiếng Việt vào trong DotNetNuke XXL Đây là một trong những ưu điểm nổi bật, giúp TTCKOL có được một giao diện tiếng Việt hoàn chỉnh và hoàn toàn có thể mở rộng qua các ngôn ngữ khác

TTCKOL còn hỗ trợ web mobile Điều này cho phép người sử dụng có thể dùng điện

thoại di động để truy cập web TTCKOL thông qua giao thức web Đây là một trong những mục tiêu chiến lược của TTCKOL nhằm hỗ trợ cho người sử dụng có thể truy cập đến TTCKOL mọi lúc, mọi nơi

3.2.2 SMS

SMS (Short Messaging Service), một hình thức liên lạc bằng tin nhắn thông qua mạng

điện thoại di động Cũng tương tự như việc truy cập thông tin qua điện thoại, việc ứng dụng hình thức truy cập thông tin thông qua nhắn tin hiện đang rất phổ biến ở nước ta chẳng hạn như TVAD, các chương trình dự đoán của HTV…

TTCKOL hỗ trợ hình thức SMS với mục tiêu hỗ trợ cho người sử dụng có thể truy cập TTCKOL dễ dàng, mọi lúc mọi nơi

Để có thể truy cập TTCKOL qua SMS, người sử dụng sẽ dùng điện thoại di động gửi tin nhắn cho tổng đài SMS của TTCKOL với qui ước đã định trước Chẳng hạn

như để đặt một lệnh, tin nhắn sẽ có dạng sau:

<Tên user> <Mật khẩu> DL <Các tham số>

Việc gửi tin nhắn này có thể nói là khá đơn giản dễ sử dụng, không cần máy tính, và

có thể thực hiện bất cứ ở nơi đâu miễn là nằm trong vùng phủ sóng của mạng điện thoại di động Đây là một ưu điểm của hình thức truy cập thông qua SMS Hơn nữa để

TTCKOL có thể hoạt động được trong các tổ chức nhỏ hay các trường đại học, tổng đài

SMS của TTCKOL có thể là một điện thoại di động Tuy việc nhận tin của điện thoại

di động hạn chế hơn so với tổng đài nhưng đây sẽ là một phương án rất thực tế khi áp

dụng trong các trường học, tổ chức nhỏ

Tuy nhiên, về phía gửi tin của hệ thống, SMS cũng có hạn chế do hiện nay ở nước ta các hình thức nhắn tin đều mất tiền (500đ/tin) Do đó việc gửi tin nhắn từ hệ thống đến người

sử dụng là điều không thực tế (chi phí khá cao) Điều này có thể gây khó khăn cho một số

tổ chức nhỏ, trường học Do đó, để tiết kiệm chi phí, TTCKOL quyết định sử dụng

dịch vụ nhắn tin từ phía hệ thống sẽ thông qua ICQ

3.2.3 TAPI

Hình thức truy cập thông qua điện thoại hiện khá phổ biến ở Việt Nam ta (TVAD,

Dự đoán thể thao…) Ưu điểm chung của hình thức này là khả năng cho phép truy cập không cần máy tính, nhanh chóng, dễ sử dụng và quan trọng hơn cả là hình thức này được thực hiện thông qua hệ thống mạng điện thoại PSTN đã có sẵn

TAPI (Telephony Application Programming Interface) là một công nghệ của Microsoft

cho phép máy tính có thể giao tiếp với hệ thống điện mạng thoại (PSTN) thông qua modem hay các thiết bị chuyên dụng như card logic, pbx…

Ưu điểm nổi bật của TAPI là cho phép máy tính có thể giao tiếp với hệ thống điện thoại thông qua rất nhiều loại thiết bị, từ loại modem V92, card logic, cho đến các thiết

bị PBX…Điều này có nghĩa là những hệ thống phát triển dựa trên TAPI sẽ có tính

tương thích cao với nhiều thiết bị

Một ưu điểm nữa của TAPI là sự đa dạng trong ứng dụng Các ứng dụng TAPI có thể

là những ứng dụng đơn giản về cuộc gọi hay những ứng dụng phức tạp như VoIP hay

Web Telephony Sự đa dạng này giúp cho các hệ thống dựa trên TAPI sẽ dễ dàng phát

triển thêm những ứng dụng mở rộng

TTCKOL hỗ trợ hình thức truy cập qua điện thoại nhờ vào công nghệ TAPI Nhờ

TAPI, TTCKOL có khả năng giao tiếp với nhiều loại thiết bị, trong đó có Voice

Modem V.92 Đây là một điểm rất quan trọng đối với TTCKOL bởi vì trong thực tế, không phải tổ chức hay cá nhân nào cũng có các thiết bị chuyên dụng để giao tiếp với hệ

thống điện thoại, do đó việc TTCKOL có thể triển khai hệ thống giao tiếp điện thoại

thụng qua Voice Modem V.92 là vụ cựng thực tế (Xin lưu ý: Một Voice Modem V.92

chỉ khoảng 20USD – 50USD, so với thiết bị chuyờn dụng là khoảng vài trăm đến vài ngàn USD)

Tuy chỉ sử dụng Voice Modem V.92 (hoặc tất cả cỏc thiết bị giao tiếp điện thoại khỏc),

nhưng tớnh năng của TTCKOL khụng hề bị hạn chế TTCKOL cho phộp người quản

trị xõy dựng một kịch bản cho riờng mỡnh từ giọng núi, cỏch trả lời cho đến cỏc hành

động của hệ thống Với chức năng xõy dựng kịch bản, TTCKOL cú khả năng trả lời

tự động giỏ cả chứng khoỏn, giỏ vàng, giỏ USD… qua điện thoại hay cho phộp đặt lệnh, hủy lệnh, nghe thụng tin tài khoản… thụng qua điện thoại Cú thể núi đõy là

một điểm vụ cựng ưu việt của TTCKOL so với cỏc hệ thống dựa trờn phần cứng

4 Thiết kế - xử lý chớnh của TTCKOL

Do sản phẩm TTCKOL bao gồm ba phõn hệ và nhiều module cơ sở với trờn 300 trang web, trờn 70 lớp truy xuất cơ sở dữ liệu cựng với trờn 150 bảng dữ liệu nờn trong phần này khụng thể trỡnh bày chi tiết tất cả cỏc vấn đề thiết kế, xử lý của sản phẩm Phần này

chỉ trỡnh bày những thiết kế và cỏc luồng xử lý chớnh, quan trọng nhất của sản phẩm

4.1 Thiết kế lưu trữ tài sản

- Trờn TTCK, tài sản là trung tõm của mọi giao dịch Tài sản rất đa dạng từ cổ phiếu,

trỏi phiếu, tiền tệ, chỉ số thị trường, cỏc chứng chỉ quỹ đến cỏc cụng cụ phỏi sinh như

hợp đồng lựa chọn, hợp đồng tương lai Cỏc tài sản khỏc nhau sẽ cú những thụng tin

khỏc nhau và tham gia vào cỏc hoạt động giao dịch một cỏch khỏc nhau Trong

tương lai cú thể cú thờm nhiều hỡnh thức tài sản khỏc sẽ được đưa vào giao dịch trong cỏc TTCK Do đú việc thiết kế lưu trữ tài sản cần phải quan tõm đến việc đỏp ứng khả

năng lưu những thụng tin chung và riờng của cỏc loại tài sản này và cú khả năng

mở rộng trong tương lai

Tài sản

Chứng khoán Tiền tệ Hàng hóa Mở rộng sau này

Hợp đồng option Hợp đồng future

Sở hữu Vay

- Với thiết kế này cỏc thụng tin chung về một loại tài sản sẽ được lưu trữ chung trong

lớp Tài sản như Mó số ghi nhớ, mệnh giỏ, thị giỏ … Điều này sẽ giỳp cỏc thao tỏc

chung như đặt lệnh, khớp lệnh, tớnh toỏn giỏ trị tài sản (sở hữu, vay) … sẽ được tập trung xử lý trờn lớp tài sản Cỏc thụng tin riờng, đặc thự loại tài sản ớt cần xử lý

chung và chủ yếu dùng hiển thị sẽ được lưu trữ riêng đối với từng lớp chứng khoán, tiền tệ

- Hơn thế nữa với cách thiết kế này, việc thêm các loại tài sản mới tham gia vào

TTCK là rất dễ dàng, chúng ta chỉ cần tạo thêm những lớp mới kế thừa từ lớp tài

sản Điều này đảm bảo sự hoạt động ổn định của những chức năng đã có, đồng

thời cho phép đưa thêm những chức năng riêng biệt cho loại tài sản đó

4.2 Luồng xử lý Đặt lệnh - Khớp lệnh - Chuyển tài sản

1 23

4 56

7 89

4.2.1 Xử lý Đặt lệnh

Người tham gia: Nhà đầu tư (NĐT)

Điều kiện: Nhà đầu tư đã đăng nhập hợp lệ và lựa chọn tài khoản hiện hành

Bước Nguồn Hành động Các bước phụ

1 NĐT Nhà đầu tư thực hiện thao tác đặt lệnh

Nhà đầu tư có thể đặt lệnh trực tiếp

qua web hay webmobile Nhà đầu tư

có thể đặt gián tiếp qua hệ thống

nhắn tin SMS hay hệ thống bấm số TAPI, sau đó TTCKOL chịu trách

nhiệm tách thông tin nhận được và chuyển thành một lệnh đặt bình thường

1a Lệnh đặt không hợp

lệ

1a.1 Hệ thống thông báo

cụ thể lý do lệnh không hợp lệ như số lượng, giá đặt, thiếu tiền hay thiếu tài sản …

1a.2 Quay trở lại bước 1

để nhà đầu tư sửa chữa và đặt lại lệnh

2 TTCKOL TTCKOL kiểm tra lệnh đặt hợp lệ (giá

Kết quả: Lệnh được đặt thành công và tài khoản bị ký quỹ tài sản với số lượng tương

ứng Lệnh này được chờ để khớp Nhà đầu tư có thể theo dõi và hủy các lệnh này nếu

muốn (các lệnh này phải chưa được khớp)

4.2.2 Xử lý Khớp lệnh

Người tham gia: Không có

Điều kiện: Đến giờ khớp lệnh và đã có giá khớp lệnh của thị trường thật (nếu tổ chức

khớp lệnh theo giá thị trường thật)

Bước Nguồn Hành động Các bước phụ

1 TTCKOL Nếu là tự khớp lệnh thì tiến hành tính

giá khớp lệnh Nếu là khớp lệnh theo

giá thị trường thật, thì tiến hành nhập giá thị trường thật (thủ công hay tự động)

2 TTCKOL Sau khi có giá khớp lệnh, TTCKOL

tiến hành ghi nhận giá khớp và số

lượng khớp tương ứng của từng lệnh

3 TTCKOL TTCKOL cập nhật thông tin giao dịch,

xác định ngày mà tài sản được

chuyển về tài khoản theo các quy định

của công ty môi giới

3.a: Công ty môi giới không có quy định liên quan đến ngày chuyển T+X

3.a.1: Mặc định xem như công ty sử dụng các quy định chung do hệ thống quy định

Kết quả: Các lệnh đặt được xác định số lượng khớp và giá khớp Các giao dịch được cập

nhật Lưu ý là tài sản được chuyển theo hình thức T+X tùy theo qui định của công ty môi

giới

4.2.3 Xử lý Tạo phiên mới và Tài sản chuyển về

Người tham gia: Không có

Điều kiện: Đã thực hiện xong lần khớp lệnh trước

Bước Nguồn Hành động Các bước phụ

1 TTCKOL TTCKOL tự động kiểm tra và tạo một

lần khớp lệnh mới theo mẫu đã định trước như tuần giao dịch vào những

ngày nào, mỗi phiên giao dịch bao nhiêu lần, mỗi lần tự khớp lệnh hay khớp theo giá thị trường thật

2 TTCKOL TTCKOL tiến hành chuyển các lệnh

chưa được khớp của lần khớp lệnh

trước vẫn còn hiệu lực TTCKOL tiến hành chuyển các lệnh dừng thành

các lệnh thị trường nếu thỏa điều kiện

3 TTCKOL Thực hiện chuyển các tài sản mà nhà

đầu tư đã giao dịch và đến hạn trong

ngày Thực hiện hủy các thông tin ký quỹ và cập nhật thông tin tài khoản của nhà đầu tư

4 TTCKOL Thực hiện hủy các hợp đồng lựa

chọn (option) đến hạn nếu nhà đầu tư

không quyết định thực hiện tại thời

điểm đó Thực hiện thực thi các hợp

đồng tương lai (future) đến hạn

5 TTCKOL Thực hiện các nghiệp vụ chia cổ tức,

tách gộp cổ phiếu (nếu có) và cập nhật thông tin tài khoản cho nhà đầu tư

Kết quả: Một lần khớp lệnh mới được tạo ra và các tài sản đến hạn được chuyển về tài

khoản của nhà đầu tư Nhà đầu tư có thể tham gia đặt lệnh cho một phiên mới

4.3 Luồng xử lý Lấy tin - Duyệt tin - Hiển thị tin

4.3.1 Xác định cấu trúc của các nguồn tin cần lấy và hình thành mẫu

Người tham gia: Nhà quản trị phân hệ tin tức (NQT)

Điều kiện: Nhà quản trị đã đăng nhập hợp lệ

Bước Nguồn Hành động Các bước phụ

1 NQT Nhà quản trị nhập nguồn tin cần phân

tích vào hệ thống Hệ thống sẽ lấy nguồn tin về hiển thị ở dạng hình cây

2 NQT Nhà quản trị sử dụng chức năng duyệt

cây và rút luật để tìm ra luật của các

phần tiêu đề, nội dung tóm tắt, nội dung chi tiết

3 NQT Nhà quản trị sử dụng chức năng phát Hiệu chỉnh các luật (nếu

sinh để kiểm tra thông tin thu thập

ứng với luật vừa rút ra

cần thiết)

4 NQT Nhà quản trị các luật này vào hệ thống

để hình thành mẫu

Kết quả: Các mẫu để thu thập tin tức

4.3.2 Lấy tin từ các nguồn (thủ công hay tự động) và duyệt tin

Người tham gia: Nhà quản trị phân hệ tin tức (NQT)

Điều kiện: Nhà quản trị đã đăng nhập hợp lệ

Bước Nguồn Hành động Các bước phụ

1 NQT Nhà quản trị có thể soạn tin trực tiếp

trên web

Nhà quản trị thực hiện việc lấy tin từ

một hay tất cả các nguồn đã có

Nếu chức năng lấy tin tự động được

kích hoạt, TTCKOL sẽ tự động lấy tin

sau những khoảng thời gian định trước

2 NQT Nhà quản trị thực hiện việc duyệt tin

Phân loại các tin vào các nhóm tin tuơng ứng, sửa chữa hay xóa tin

Kết quả: Các tin được duyệt và phân bổ vào các nhóm tin phù hợp

4.3.3 Cung cấp tin tức cho nhà đầu tư

Người tham gia: Nhà đầu tư (NĐT)

Điều kiện:

Bước Nguồn Hành động Các bước phụ

1 NĐT Nhà đầu tư có thể truy cập nguồn tin

tức của TTCKOL dưới rất nhiều hình thức

2.a NĐT Nhà đầu tư có thể xem tin tức trực

tuyến tại website của TTCKOL

2.b NĐT Nhà đầu tư có thể sử dụng hệ thống

tương tác qua điện thoại TAPI để

biết giá chứng khoán, giá ngoại tệ … 2.c NĐT Nhà đầu tư có thể sử dụng hệ thống

nhắn tin SMS để biết giá chứng

khoán, giá ngoại tệ … 2.d NĐT Nhà đầu tư có thể sử dụng chương

trình

Kết quả: Các tin được duyệt và phân bổ vào các nhóm tin phù hợp

4.4 Luồng xử lý Tạo kịch bản

Người tham gia: Nhà quản trị

Điều kiện:

Bước Nguồn Hành động Các bước phụ

1 NQT Nhà quản trị tạo ra một kịch bản mới

2 NQT Nhà quản trị nhập các bước cố định

trong kịch bản đồng thời xác định các hành động của hệ thống ứng với

từng bước

3 NQT Nhà quản trị thu giọng nói cho các

phần âm thanh cố định Âm thanh

này bao gồm các giọng nói cho phần giới thiệu và giọng nói phản hồi cho hành động

4 NQT Nhà quản trị xác định các bước có nội

dung động và viết các thủ tục tương

ứng để sinh dữ liệu Các dữ liệu trả về

phải tuân theo đúng định dạng của hệ thống

5 NQT Nhà quản trị sử dụng chức năng kiểm

tra để kiểm tra kịch bản

Hiệu chỉnh thông tin nếu cần thiết

Kết quả: Các kịch bản theo yêu cầu

5 Chi tiết kỹ thuật của TTCKOL

5.1 Portal

5.1.1 Khái niệm portal

Portal, một thuật ngữ gần nghĩa với gateway, thường để chỉ các website dùng làm trang bắt đầu cho người sử dụng khi họ mới kết nối Internet hay làm trang chính cho người sử dụng Có 2 loại portal: portal thông tin chung và portal thông tin chuyên Một số portal thông tin chung có thể kể ra đó là : Yahoo, Excite, Nescape, Lycos, CNET, Microsoft Network, AOL Các portal có thông tin chuyên như Gardener.com (dành cho người làm vườn), Fool.com (dành cho các nhà đầu tư), SearchNetworking.com (dành cho các chuyên viên quản trị mạng)…

Mỗi portal đưa ra đều nhắm tới một số người dùng nhất định Hầu hết các portal đều

theo kiểu trình bày nội dung của Yahoo, với tiêu chí là trình bày nội dung ở dạng văn bản, tốc độ truy cập nhanh, dễ sử dụng, dễ tìm kiếm Những công ty có site dạng portal thường dễ thu hút những nhà đầu tư do portal có khả năng ảnh hưởng đến một số lượng lớn người dùng, trong đó có một số lượng lớn người xem quảng cáo

Những dịch vụ thường có trong một portal bao gồm danh mục các website, khả năng tìm kiếm các site, tin tức, thông tin thời tiết, e-mail, giá chứng khoán, danh bạ điện thoại, thông tin bản đồ, và thường sẽ có một diễn đàn Excite là một trong những portal đầu tiên cho phép người sử dụng tạo ra một site theo sở thích cá nhân (MyExcite) Hầu hết các portal sau này đều hỗ trợ chức năng tương tự như excite và được xem như là một hình thái không thể thiếu của portal

5.1.2 Portal DotNetNuke

Tháng 01/2002, Microsoft.NET phát hành IBuySpy Portal Solution Kit như là một ứng dụng mẫu cho các ứng dụng ASP.NET Đây chính là tiền thân của DotNetNuke, với 10 module cơ bản cho người sử dụng (4 trong số đó có hỗ trợ mobile) và 4 module dành cho người quản trị dùng để xây dựng ứng dụng Internet portal

DotNetNuke (tên gọi cũ là IBuySpy workshop) là một hệ thống quản lý nội dung động dùng cho phát triển các ứng dụng Intranet, Internet Người quản trị có toàn quyền quản lý portal, và một tập các công cụ dùng để quản lý động toàn bộ các nội dung Ngay tại thời điểm này (10/2003), DotNetNuke đã phát hành bản 1.0.10

DotNetNuke là một portal có mã nguồn mở, được viết bằng ngôn ngữ ASP.NET, sử dụng hệ quản trị cơ sở dữ liệu Microsoft SQL Server 2000 Con số chính thức đăng

ký sử dụng DotNetNuke hiện nay đã lên đến 10,000 Điều này chứng tỏ tiềm năng mà

DotNetNuke mang lại là rất lớn DotNetNuke đã chứng tỏ được sự ổn định về công

nghệ cũng như sự phát triển liên tục của mình Đó cũng chính là lý do nhóm phát triển

TTCKOL chọn DotNetNuke làm nền tảng cơ sở để phát triển ứng dụng web của mình

DotNetNuke có những chức năng cơ bản sau:

¾ Quản lý động cấu trúc site, nội dung và bảo mật

¾ Cho phép quản lý quyền xem, quyền xóa sửa, quản trị site

¾ Hỗ trợ WAP/WML cho thiết bị di động

¾ 20 module cơ bản cho đủ loại nội dung

Với những chức năng cơ bản trên, DotNetNuke đã đáp ứng được những yêu cầu của một portal chuẩn Hơn thế nữa DotNetNuke còn hỗ trợ thêm một số tính năng khác như mobile module, soạn thảo WYSIWYG…

Ưu điểm quan trọng của DotNetNuke là khả năng quản lý nội dung động trên web,

thông qua việc quản lý module động, cấu trúc site và phân quyền Với một cộng đồng rất mạnh với rất nhiều lập trình viên trên khắp thế giới và các module liên tục được cập nhật, tạo mới thì khả năng này là rất quan trọng, góp phần làm tăng tính mở rộng và tính tiến hóa của DotNetNuke

Một điểm nổi bật khác của DotNetNuke là tính dễ cài đặt, đây chính là điểm mà hầu

hết các portal khác không có được Chẳng hạn như với PHPNuke, thông thường phải mất khoảng 3h mới cài đặt được Với PostNuke, phiên bản cải thiện của PHPNuke thì khoảng 1h30 Hay như Rainbow, một portal khác phát triển trên IBuySpy của MS.NET và đang cạnh tranh với DotNetNuke, cũng mất khoảng 3h để cài đặt Trong khi đối với DotNetNuke chỉ mất khoảng 30’! (các thông số này được lấy từ diễn đàn của ASP.NET

về portal) Ưu điểm này đã giúp DotNetNuke có được số lượng người sử dụng rất đông đảo, từ những người sử dụng không chuyên cho đến những lập trình viên hay những nhà thiết kế

5.1.3 Những điểm quan trọng của TTCKOL trong việc ứng dụng portal

DotNetNuke

Trên cơ sở của DotNetNuke, nhóm phát triển TTCKOL đã hiệu chỉnh, xây dựng và phát triển thêm một số tính năng Những điểm quan trọng của TTCKOL bao gồm:

- Tái sử dụng: khả năng này cho phép TTCKOL mang những module đã xây dựng

như module tin tức, module lấy tin tự động… sang hệ thống khác được phát triển trên nền DotNetNuke rất dễ dàng

- Nội dung động: TTCKOL đã phát triển thêm trong phần lõi của DotNetNuke để

tăng cường khả năng động nội dung

- Phân quyền: TTCKOL cho phép phân quyền ở nhiều mức Từ mức trang cho

đến mức toàn portal, và mức toàn hệ thống Các loại quyền bao gồm: quyền xem, quyền hiệu chỉnh Các loại user bao gồm: khách, user có đăng ký, user quản trị portal và user quản trị hệ thống

- Bảo mật: TTCKOL có khả năng theo dõi hành động quan trọng của user (như

đăng nhập, thêm, xóa, sửa nội dung) để nhà quản trị có những biện pháp kịp thời Quan trọng hơn, TTCKOL có khả năng tránh lỗi SQL Injection, một lỗi bảo mật

rất lớn của hệ thống Web có dùng cơ sở dữ liệu

- Việt hóa: TTCKOL đã thay đổi phần lõi để có được một giao diện tiếng Việt 100%

- Giao diện động: Khả năng này cho phép TTCKOL thay đổi giao diện Các giao

diện được thiết kế theo một định dạng cho trước, giao diện có thể được cập nhật

cho một trang riêng lẻ hay cho toàn bộ hệ thống

Phần kế tiếp sẽ trình bày chi tiết kỹ thuật của các điểm quan trọng trên

5.1.4 Tái sử dụng

Tái sử dụng là một trong những yếu tố quan trọng của phần mềm Tái sử dụng sẽ làm tiết

kiệm thời gian, chi phí cho phần mềm

TTCKOL phát triển hệ thống theo hướng component-based, có nghĩa là hệ thống

được cấu thành từ những module Do đó, TTCKOL có khả năng tái sử dụng rất cao

Một trong những ví dụ cụ thể đó là trang web Dự đoán thể thao

(www.dudoanthethao.com) đang sử dụng module tin tức của TTCKOL

Bản chất module của TTCKOL là những server-control trong môi trường NET Mỗi

module bao gồm 2 thành phần : thành phần hiển thị và thành phần hiệu chỉnh Thành

phần hiển thị là thành phần chính của một module Thành phần này sẽ hiển thị toàn bộ

nội dung của module, kể cả việc xử lý tương tác của user Thành phần hiệu chỉnh sẽ đảm

nhận việc hiệu chỉnh các tham số của module, thành phần này cũng có thể là một chi tiết

của thành phần chính Cả 2 thành phần của một module đều là những server-control trong

môi trường NET

Module tin tức lấy từ TTCKOL

Cũng cần nói thêm rằng, một server-control trong NET sẽ bao gồm 3 file File thứ nhất chứa giao diện của control (.ascx), file thứ 2 chứa các đoạn mã xử lý tương tác của control (.vb, cs) và file thứ 3 chứa tài nguyên kèm theo control này (.resx) Việc tách ra 3 file của control trong NET nhằm mục đích tách biệt phần giao diện và phần mã xử lý Điều này sẽ giúp cho control sẽ linh hoạt hơn trong giao diện và xử lý Và đây cũng chính là một trong những mấu chốt quan trọng trong việc hiệu chỉnh control Nhờ đó,

thành phần hiệu chỉnh của một module có thể thay đổi từ cấu trúc (layout) cho đển giao diện của control

Ngoài những thuộc tính riêng của control, TTCKOL còn cung cấp thêm một thông số

chung dùng để liên lạc giữa những module, đó là QueryString

QueryString cung cấp một chuỗi các tham số cho module, qui định những đặc tính riêng cho module Khi nhận được lời yêu cầu, module sẽ phân tích QueryString để thiết

lập các thông số theo đúng yêu cầu

Tất cả các module trong TTCKOL đểu có khả năng tái sử dụng Sau đây là những

module chung có thể tái sử dụng ở bất kỳ hệ thống nào khác sử dụng portal DotNetNuke

Thu thập tin tức Tự động phân tích, thu thập tin tức từ nhiều nguồn tin

khác trên Internet và đưa về cơ sở dữ liệu tập trung VD : VnExpress, VNN…

Hiển thị tin tức Hiển thị toàn bộ tin tức đã thu thập và đã được kiểm

Để tiện cho việc quản lý, TTCKOL cho phép người dùng định nghĩa module Mỗi module sẽ bao gồm 2 thành phần: thành phần hiển thị và thành phần hiệu chỉnh (như đã nói ở phần trên), thông thường mỗi module sẽ có 6 file (3 file ascx, vb, resx cho mỗi thành phần) Khi cần nạp control, TTCKOL sẽ nạp 2 thành phần nói trên nhờ cơ chế nạp control động của NET

Để quản lý cấu trúc, mỗi tab sẽ được chia thành 5 pane: 1 pane cho phần đầu trang, 1

pane cho phần cuối trang, và 3 pane (pane trái, pane giữa, pane phải) cho phần nội dung

Các module trong mỗi pane của phần nội dung được sắp xếp thứ tự từ trên xuống dưới

Pane cho phần đầu trang sẽ bao gồm logo, banner, menu

Pane cho phần cuối trang sẽ bao gồm các thông tin chung về hệ thống

Các pane cho phần nội dung sẽ chứa các module trong hệ thống Các module được đưa

vào pane thông qua chức năng “Thêm module” trong phần quản trị Khi ở chế độ quản trị,

các module sẽ xuất hiện các nút điều khiển cho phép hiệu chỉnh nội dung cũng như vị trí

của module

Các module trong pane nội dung có thể di chuyển lên xuống, hoặc cũng có thể di chuyển

sang bên cạnh (nếu được)

Trong tương lai, TTCKOL sẽ hỗ trợ phần nội dung của tab có nhiều pane chứ không phải

giới hạn trong 3 pane

Như vậy, với cơ chế thêm module động và cấu trúc layout động, TTCKOL có khả năng

đáp ứng hầu hết tất cả các yêu cầu động về nội dung và cấu trúc

- User quản trị portal

- User quản trị host

Việc thiết lập quyền có thể diễn ra ở 3 phạm vi: mức control, mức tab và mức portal Ứng với một cặp user/phạm vi có thể có các quyền: quyền xem, quyền hiệu chỉnh và

quyền quản trị Quyền quản trị sẽ bao gồm việc thêm/xóa user, hiệu chỉnh quyền của user,

hay quản trị tab và module User quản trị host là một user đặc biệt, có thể gọi user host

là “domain admins” như trong Windows NT User host có quyền thêm/xoá/sửa portal, và

có tất cả các quyền của user quản trị portal

Với cách phân quyền như vậy, TTCKOL có thể đáp ứng tất cả các yêu cầu về phân quyền Chẳng hạn như, một user X có thể có quyền xem control A, hiệu chỉnh tab B, và không

có quyền xem trên tab C

Việc phân quyền của TTCKOL theo cơ chế trên có thể nói đã đáp ứng đầy đủ việc phân quyền của một hệ thống lớn

hệ thống Web hầu như là chắc chắn! Do đó mục tiêu chính trong vấn đề bảo mật của

TTCKOL là không cho phép các hacker có thể thông qua hệ thống Web của TTCKOL để đột nhập vào máy chủ

TTCKOL

Lỗ hổng server Hacker