2/ Hãy nêu các tính chất của hai đại lượng tỉ lệ nghịch với nhau?. * Viết công thức liên hệ khi y tỉ lệ nghịch với x theo hệ số tỉ lệ a?[r]
Trang 1MỘT SỐ BÀI TOÁN VỀ ĐẠI
LƯỢNG TỈ LỆ NGHỊCH
Trang 21/ Thế nào là đại lượng tỉ lệ nghịch?
2/ Hãy nêu các tính chất của hai đại lượng tỉ lệ nghịch với nhau?
* Viết công thức liên hệ khi y tỉ lệ nghịch với x theo hệ số tỉ lệ a?
* Khi đó x tỉ lệ nghịch với y theo hệ số tỉ lệ nào?
* Áp dụng:
Cho biết x và y là hai đại lượng tỉ lệ nghịch Điền số thích hợp vào ô trống
2
Trang 3MỘT SỐ BÀI TOÁN VỀ ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ NGHỊCH
1/ Bài toán 1:
Một ô tô đi từ A đến B hết 6 giờ Hỏi ô tô đó đi từ
A đến B hết bao nhiêu giờ nếu nó đi với vận tốc mới bằng 1,2 vận tốc cũ?
Trang 41 Bài toán 1:
Một ô tô đi từ A đến B hết 6 giờ Hỏi ô tô đó đi từ A đến B hết bao nhiêu giờ nếu nó đi với vận tốc mới bằng 1,2 vận tốc cũ?
= 1,2 v1
1
2
t 2
1
v t = 6h
v
vận tốc cũ: v1
thời gian cũ: t = 6h1
vận tốc mới:
thời gian mới:
2 1, 2 1
2
t = ?
Tóm tắt
Trang 5Vì vận tốc và thời gian tỉ lệ nghịch nên ta có:
v t
=
v t
mà v = 1,2v 2 1 2
1
v
= 1,2 v
2
t
= 1,2 t
Vậy t2 = 6 = 5
1,2
Trả lời: Nếu đi với vận tốc mới thì ô tô đó đi từ A đến
B hết 5 giờ
= 6
1 2
t
t =
1,2
Gọi vận tốc cũ và vận tốc mới của ô tô lần lượt là v1 và v2
Thời gian tương ứng của ôtô lần lượt là t1và t2
Trang 62/ Bài toán 2:
Bốn đội máy cày có 36 máy (có cùng năng suất) làm việc trên bốn cánh đồng có diện tích bằng nhau Đội thứ nhất hoàn thành công việc trong 4 ngày, đội thứ hai trong 6 ngày, đội thứ
ba trong 10 ngày và đội thứ tư trong 12 ngày Hỏi mỗi đội có mấy máy?
Tóm tắt
4 đội: 36 máy
Đội 1: Hoàn thành trong 4 ngày
Đội 2: Hoàn thành trong 6 ngày
Đội 3: Hoàn thành trong 10 ngày
Đội 4: Hoàn thành trong 12 ngày
Mỗi đội thực hiện trên diện tích như nhau
Hỏi mỗi đội có bao nhiêu máy?
Trang 7Gọi x1, x2, x3, x4 lần lượt là số máy của mỗi đội.
= = =
4 6 10 12
Theo tính chất dãy tỉ số bằng nhau, ta có:
3
= = =
1 1 1 1
4 6 10 12
x + x + x + x 36
1 1 1 1 36 + + +
4 6 10 12 60
1 2 3 4
x + x + x + x = 36
Vì thời gian và số máy là hai đại lượng tỉ lệ nghịch nên:
4x = 6x = 10 x = 12 x
Trang 8Vậy x1 1 60 = 15
4
2
1
6
Trả lời: Số máy của bốn đội lần lượt là 15, 10, 6, 5
3
1
x = 60 = 6
10
4
1
x = 60 = 5
12
Trang 9? Cho ba đại lượng x, y, z Hãy cho biết mối liên hệ giữa
hai đại lượng x và z biết rằng:
a) x và y tỉ lệ nghịch, y và z cũng tỉ lệ nghịch
x =
y
b
y =
z
z
Vậy x và z tỉ lệ thuận theo hệ số tỉ lệ là
b) x và y tỉ lệ nghịch, y và z tỉ lệ thuận
và
Giải:
a b
Trang 10Cho ba đại lượng x, y, z hãy cho biết mối liên hệ giữa hai đại lượng x và z biết rằng:
a/ x và y tỉ lệ nghịch, y và z cũng tỉ lệ nghịch
?
y
b.z
a x.z =
b
Vậy x và z tỉ lệ nghịch với nhau theo hệ số tỉ lệ là
b/ x và y tỉ lệ nghịch, y và z tỉ lệ thuận
Giải:
và y = b.z
hay
a b
Ta có
Trang 11Cách phát biểu và lời giải khác từ bài toán 2:
Với x , x , x , x1 2 3 4
Khi đó x , x , x , x1 2 3 4 tỉ lệ với 1 1; ; 1 ; 1
4 6 10 12 Nên x1 x2 x3 x4
Theo tính chất của dãy tỉ số bằng nhau, ta có:
3
= = =
1 1 1 1
4 6 10 12
x + x + x + x 36
1 1 1 1 36 + + +
4 6 10 12 60
lần lượt là số máy cày của bốn đội
Trang 12Bài tập 18 (SGK)/ 61:
Cho biết 3 người làm cỏ một cánh đồng hết 6 giờ Hỏi 12 người (với năng suất như thế) làm cỏ cánh đồng đó hết bao nhiêu thời gian?
Trên cùng một cánh đồng và với năng suất như nhau thì số người làm cỏ và số giờ làm là hai đại lượng tỉ lệ nghịch
Gọi số giờ để 12 người làm hết cánh đồng là x
=
3.6
12
Vậy 12 người làm cỏ cánh đồng đó hết 1,5 giờ
Giải:
Trang 13HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ:
Bài vừa học:
- Nắm được các dạng toán tỉ lệ nghịch
- Biết vận dụng được các dạng toán tỉ lệ nghịch
vào trong giải các bài toán cụ thể
- So sánh về bài toán tỉ lệ nghịch với bài toán tỉ lệ thuận
- Làm bài tập 16, 19 (SGK)/ 60, 61
Bài sắp học:
Chuẩn bị tốt các bài tập 21, 22, 23 (SGK)/ 61, 62