số nét riêng của vùng đất và con người đà nẵng quảng nam những vẻ đẹp tuyệt vời của cảnh

Cái đẹp và đặc sắc của Đà Nẵng - Quảng Nam không chỉ dừng lại ở những danh lam thắng cảnh nổi tiếng, các làng nghề truyền thống mà nó còn được thể hiện trong nét đẹp văn hóa ẩm thực phon[r]

Trang 1

MÔN NGỮ VĂN – LỚP 7

NGÀNH GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUẬN CẨM LỆ

KÊNH HỌC TẬP TRỰC TUYẾN

GIÁO VIÊN THỰC HIỆN: ……….

TRƯỜNG: THCS NGUYỄN VĂN LINH – CẨM LỆ, ĐÀ NẴNG

Bài: CHƯƠNG TRÌNH ĐỊA PHƯƠNG

Tiết 74

Slide 2

MỤC TIÊU BÀI HỌC

1 Kiến thức:

- Yêu cầu của việc sưu tầm ca dao, tục ngữ địa phương.

Cách thức sưu tầm ca dao, tục ngữ địa phương.

- Hiểu thêm về giá trị nội dung, đặc điểm hình thức của tục ngữ, ca dao địa phương.

2 Kĩ năng:

- Biết cách sưu tầm ca dao, tục ngữ địa phương.

- Biết cách tìm hiểu tục ngữ, ca dao địa phương ở một mức độ nhất định.

3 Thái độ:

- Rèn luyện tình yêu quê hương, đất

ca dao, tục ngữ.

Trang 2

Slide 3

CẤU TRÚC BÀI HỌC

I MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU CỦA VIỆC SƯU TẦM CA DAO, DÂN CA, TỤC NGỮ ĐỊA PHƯƠNG

II PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN

III MỘT SỐ CÂU CA DAO, DÂN CA, TỤC NGỮ QUẢNG NAM – ĐÀ NẴNG

Slide 4

Các em ôn lại khái niệm ca dao và tục ngữ

Trang 3

GIỚI THIỆU BÀI MỚI

Miền đất nào cũng lưu truyền một số câu ca dao, tục ngữ đặc sắc Đà Nẵng, Quảng Nam cũng không ngoại lệ Đó là những sáng tác dân gian mang đậm màu sắc địa phương

Ngoài đặc điểm chung về thể loại, những câu ca dao, tục ngữ này đã góp phần thể hiện một

số nét riêng của vùng đất và con người Đà Nẵng, Quảng Nam Những vẻ đẹp tuyệt vời của cảnh sông nước mây trời, những truyền thống văn hóa đặc sắc, đời sống sinh hoạt của con người cùng những kinh nghiệm quý báu của ông cha ta được đúc kết từ thế hệ này qua thế hệ khác được tóm gọn qua những câu ca dao, tục ngữ ngắn gọn mà hàm súc

Bài học hôm nay giúp các em hiểu biết thêm về kho tàng ca dao, tục ngữ Quảng Nam, Đà Nẵng, giúp các em yêu hơn mảnh đất cùng con người nơi đây

Slide 6

NỘI DUNG

Tạo hiểu biết và tình cảm gắn

bó với địa phương mình.

I MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU CỦA VIỆC SƯU TẦM CA DAO, DÂN CA, TỤC NGỮ ĐỊA PHƯƠNG

Ghi vở tiết, tên bài học, mục I Mục đích, yêu cầu…

Trang 4

Slide 7

3/27/2020

II PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN

BƯỚC 1: SƯU TẦM

- Hỏi cha mẹ, người địa phương

- Hỏi người lớn tuổi, nghệ nhân, nhà văn ở địa phương

- Lục tìm trong sách báo địa phương

- Tìm trong bộ sưu tập lớn tục ngữ,

ca dao, dân ca của địa phương

BƯỚC 2: GHI CHÉP VÀ SẮP XẾP THEO LOẠI, THỨ TỰ

- Ghi vở như nội dung trong slide 7

- Sau đây là một số câu ca dao, dân ca, tục ngữ Quảng Nam – Đà Nẵng mà các em có thể tham khảo

Slide 8

CA DAO, DÂN CA VÀ TỤC NGỮ QUẢNG NAM – ĐÀ NẴNG

Trang 5

Hải Vân bát ngát ngàn trùng Hòn Hành ở đó là trong vịnh Hàn

Xưa nay qua đó còn truyền Lối đi Lô Giản thẳng miền ra khơi.

Là một trong những địa danh nổi tiếng của miền Trung, nơi ghi dấu bao chiến tích lịch sử lẫy lừng của dân tộc, Đèo Hải Vân đã để lại dấu ấn và vẻ đẹp riêng trong lòng mỗi người dân miền Trung nói riêng và mỗi người đã một lần đặt chân đến nơi này Bởi sự hùng vĩ của đèo cao, vực sâu, của nước biển xanh ngắt một màu và sự bạt ngàn của cây lá Thế nên, nơi này được gọi với một cái tên thật hào hùng như những gì vốn có “Hải Vân- Đệ nhất hùng quan”

Tiến sâu hơn về phía nam thành phố Đà Nẵng ta lại không khỏi ngỡ ngàng với cảnh non xanh nước biếc của “Núi trong lòng thành phố, phố trong lòng biển khơi”… Ngũ Hành Sơn được biết đến là một quần thể di tích lịch sử gồm năm ngọn tương ứng với ngũ hành vì thế có tên gọi Kim, Hỏa, Thủy, Mộc, Thổ Mỗi ngọn có những nét đẹp riêng Dưới chân núi được bao bọc bởi làng nghề điêu khắc đá Non Nước nổi tiếng khắp đó đây Hằng năm, nơi đây thu hút hàng nghìn lượt khách du lịch ghé thăm Thật đáng tự hào về Đà Nẵng

Slide 10

3/27/2020

Chiều chiều mây phủ Hải Vân Chim kêu gành đá, gẫm thân lại buồn

Slide 11

Trang 6

Chiều chiều mây phủ Sơn Trà Lòng ta thương bạn, nước mắt và trộn cơm.

Đà Nẵng còn nổi tiếng với những cây cầu bắc qua dòng Hàn Giang thơ mộng, với đỉnh Sơn Trà quanh năm mây phủ Cảnh đẹp nên thơ, sông núi hiền hòa, con người ân nghĩa thủy chung

Slide 12

3/27/2020

Ðứng bên ni sông, ngó qua bên kia sông Thấy nước xanh như tàu lá,

Ðứng bên ni Hà Thân, ngó qua Hàn Thấy phố xá nghinh ngang

Kể từ ngày Tây lại đất Hàn, Ðào sông Cù Nhĩ, tìm vàng Bồng Miêu.

Dặn tấm lòng, ai dỗ cũng đừng xiêu,

Ở nuôi thầy mẹ, sớm chiều cũng có anh.

Dãy nhà chồ bên bờ đông sông Hàn

Chợ Hàn ngày xưa

Hàn tức là tên cũ của Ðà Nẵng, Hà Thân là xã ở bên kia sông, Tây tức là người Pháp, sông Cù Nhĩ là sông do người Pháp lúc mới cai trị Ðà Nẵng cho đào chạy qua cầu Cẩm Lệ Người chồng

vì bổn phận đi xa, vợ hiền lo gánh vác việc nhà nuôi con phụng dưỡng mẹ già, giữ lòng thủy chung, mong ước ngày đoàn tụ dưới mái ấn gia đình để con có mẹ có cha

Trang 7

Kể từ đồn Nhứt kể vô, Liên Chiểu, Thủy Tú, Nam Ô , xuống Hàn,

Hà Thân, Quán Cái, Mân Quang Miếu Bông, Cẩm Lệ là đàng vô ra.

Ngó lên chợ Tổng bao xa, Bước qua Phú Thượng, Ðại La, Cồn Dầu

Cẩm Sa, chợ Vải, Câu Lâu.

Ngó lên đường cái, thấy cầu Giáp Năm.

Bây chừ, thiếp viếng, chàng thăm ,

Ở cho trọn nghĩa, cắn tăm nằm chờ.

Quảng Nam có những trang sử oai hùng và bi đát qua các cuộc đấu tranh chống thực dân Pháp của sĩ phu và những người dân quê Họ sống trên cánh đồng lúa, bờ dâu, hiền từ chất phác, không hận thù Bị bóc lột đến tận xương tủy nên mọi người cùng nắm tay nhau lên đường đấu tranh Phong trào đấu tranh xin xâu giảm thuế phát xuất tại Quảng Nam đánh dấu một kỷ nguyên mới dưới thời nô lệ

Slide 14

3/27/2020

Ai đi phố Hội, Chùa Cầu

Ðể thương , để nhớ, để sầu cho ai,

Ðể sầu cho khách vãng lai,

Ðể thương để nhớ cho ai chịu sầu.

Quảng Nam – Đà nẵng mang một vẻ đẹp thuần túy, cổ xưa của phố cổ Hội An, của những làng nghề truyền thống Mời bạn hãy về thăm quê tôi để cảm nhận và thấu hiểu hết vẻ đẹp và

ân tình của mảnh đất này

Trang 8

Slide 15

3/27/2020

Hội An đất hẹp người đông Nhân tình thuần hậu lá bông đủ màu

Dạo từ sông trước, xóm sau Dưới thì Âm Bổn, chùa Cầu ở trên.

Slide 16

Quê em có núi Ngũ Hành

Có nghề khắc đá lừng danh khắp vùng.

Trang 9

Đá than thì ở Nông Sơn Bồng Miêu vàng bạc, Quế Sơn có chè

Thanh Châu buôn bán nghề ghe Thanh Hà vôi ngói, mía che Đa Hoà

Phú Bông dệt lụa, dệt sa Kim Bồng thợ mộc, Ô Gia thợ rừng

Slide 18

3/27/2020

Nem chả Hòa Vang Bánh tổ Hội An Khoai lang Tiên Ðỏa Thơm rượu Tam Kỳ

Ai đi cách trở sơn khê, Nhớ tô mì Quảng,tình quê mặn nồng

Cái đẹp và đặc sắc của Đà Nẵng - Quảng Nam không chỉ dừng lại ở những danh lam thắng cảnh nổi tiếng, các làng nghề truyền thống mà nó còn được thể hiện trong nét đẹp văn hóa ẩm thực phong phú, đa dạng Về đất Quảng Nam – Đà nẵng là để ăn bánh tổ Hội An, khoai lang Tiên Đỏa, uống rượu Tam Kì, ăn tô mì Quảng rồi cả đời nhớ thương

Trang 10

Slide 19

3/27/2020

Trái bòn bon trong tròn ngoài méo Trái sầu đâu trong héo ngoài tươi

Em thương anh ít nói ít cười

Ôm duyên ngồi đợi chín mười con trăng…”

Trái bòn bon, đặc sản của vùng rừng núi Quảng Nam lại lần nữa đi vào ca dao tình yêu đôi lứa

Slide 20

3/27/2020

Ai về nhắn với ngọn nguồn, Mít non gởi xuống, cá chuồn gởi lên.

Dãy Trường Sơn chạy dọc theo bờ biển từ Nam Ô cho tới Chu Lai phần lớn dân số sống về nông nghiệp và ngư nghiệp cùng nhau phát triển kinh tế Các vùng trên nguồn như Tiên Phước, Quế Sơn muốn ăn cá phải mua cá hấp chín, bán vào các buổi chợ sớm, các loại mắm người miền biển gánh lên nguồn đổi lấy ngũ cốc, tùy theo các mùa, nhưng loại cá chuồn, người

ta thường làm thính hay hấp, cá chuồn nấu với mít non một món ăn ngon tuyệt vời

Trang 11

Ðất Quảng nam chưa mưa đã thấm Rượu Hồng Ðào chưa QK̭ m đã say

Bạn về đừng ngủ gác tay Nơi mô nghĩa nặng, ân đầy thì theo

Nói đến Quảng Nam người ta bảo đấy là “xứ rượu hồng đào” Đó là đặc sản nổi tiếng của xứ

sở này Dân gian lưu truyền tại Gò Nổi, Điện Bàn, Quảng Nam xưa, trong một gia đình nọ chỉ có người cha và cô con gái tuổi mười tám đôi mươi Gia đình làm nghề trồng dâu, trồng lúa, làm rượu có tiếng trong vùng Cô gái họ Nguyễn, tên Hồng Đào, không chỉ tính tình hiền dịu, nết na

mà còn nổi tiếng xinh đẹp trong vùng không ai sánh bằng

Hằng ngày, Hồng Đào ươm tơ dệt lụa, khi chiều xuống thì phụ cha bán rượu Điều đặc biệt

là loại rượu này chỉ có cha nàng biết nấu, rượu được nấu từ gạo mới, ướp thêm những quả đào chín mọng và được ủ theo những phương thức bí truyền Chính vì vậy, rượu hồng đào trở nên nổi tiếng, bà con vùng khác cũng kéo đến mua Nhiều thanh niên đến đây không chỉ mua rượu mà còn đến để ngắm dung nhan nàng Hồng Đào xinh đẹp Rượu Hồng Đào ra đời từ đó

Ân tình của người xứ Quảng cũng gắn liền với men say của loại rượu này

Slide 22

CỦNG CỐ

NỘI DUNG:

- Thể hiện vẻ đẹp thiên nhiên và văn hóa của vùng đất Quảng Nam - Đà Nẵng.

- Thể hiện tâm hồn giản dị, mộc mạc nhưng chân thành của con người nơi đây.

NGHỆ THUẬT:

- Từ ngữ địa phương.

- Biến thể trong ca dao

- Biện pháp nghệ thuật chơi chữ.

Trang 12

Slide 23

HƯỚNG DẪN TỰ HỌC

Sau bài học, các em hãy sưu tầm theo phương pháp trên và ghi vào

sổ theo thứ tự chữ cái nhé Chúc các

em học tốt!

- Phần hướng dẫn trên chủ yếu là ca dao, dân ca Các em sưu tầm thêm phần tục ngữ nhé !

- Ví dụ:

+ Đời ông cho chí đời cha

Mây ráng Sơn Trà, không gió thì mưa

+ Nhất Phước Kiều đám ma, nhì Thanh Hà nhà cháy

+ Bún giò bà Lương, bún xương bà Tỳ, bánh mỳ bà Khánh

+ Rau thơm Trà Quế, Cẩm Lệ thuốc thơm

+ Bê thui Cầu Mống, cá bống Hội An

+ Cá chùa Cầu, cau Diên Phước, thước thợ Kim Bồng

- Các em chuẩn bị tiết tiếp theo: “Tìm hiểu chung về văn nghị luận” Đọc các văn bản nghị luận

và trả lời các câu hỏi mục I phần Tìm hiểu bài, trang 7, 8, 9 sgk

Định dạng
Số trang	12
Dung lượng	41,27 MB