- HS: Xác định trên bản đồ treo tường (Những nơi điều kiện sinh sống và giao thông thuận tiện như đồng bằng, độ thị hoặc các vùng khí hậu ấm áp, mưa nắng thuận hoà….đều có mật độ dân số [r]
Trang 1Bải 2: SỰ PHÂN BỐ DÂN CƯ - CÁC CHỦNG TỘC TRÊN THẾ
GIỚI
I Mục tiêu bài học:
- Sau bài học, học sinh cần
1 Kiến thức:
- Hiểu được sự phân bố dân cư không đồng đều và những vùng đông dân trên thế
- Nhận biết được sự khác nhau cơ bản và sự phân bố ba chủng tộc lớn trên thế giới
2 kĩ năng:
- Rèn kĩ năng đọc bản đồ dân số, bản dồ tự nhiên thế giới
- Nhận biết qua tranh ảnh và trên thực tế ba chủng tộc chính trên thế giới
3 Thái độ;
Tinh thần đo àn kết quốc tế
II Các phương tiện dạy học cần thiết:
- Bản đồ dân số thế giới
- Bản đồ tự nhiên thế giới
- Tranh ảnh về ba chủng tộc lớn trên thế giới
III Tiến trình thực hiện bài học:
1.
Ổn định tổ chức:
2.
Kiểm tra bài cũ:
? Bùng nổ dân số sảy ra khi nào Nêu nguyên nhân, hậu quả và hướng giải quyết?
- Bùng nổ dân số sảy ra khi tỉ lệ gia tăng dân số tự nhiên bình quân trên thế giới đạt hoặc vượt 2,1%
- Dân số tăng nhanh do nhiều nước thuộc địa ở Châu Á , Phi, Mĩ La Tinh giành được độc lập Nền kinh tế, văn hoá, y tế tiến bộ Tỉ lệ tử giảm nhanh trong khi đó tỉ lệ sinh vẫn cao như cũ là nguyên nhân dẫn đến bùng
nổ dân số
- Dân số tăng nhanh dẫn đến vượt quá khả năng giải quyết công ăn việc làm trở thành gánh nặng đối với nền kinh tế của nhiều nước đang phát triển trên thế giới
3.Bài mới:
- Loài người đã xuất hiện cách đây hàng triệu năm Ngày nay con người
đã sinh sống ở hầu khắp trên thế giới Có nơi dân cư tập trung đông nhưng có nơi hết sức thưa vắng điều đó phụ thuộc điều đó phụ thuộc vào điều kiện tự nhiên và khả năng cải tạo tự nhiên của con người
Hoạt động của GV và HS Ghi bảng
- GV: Phân biệt cho hs hiểu rõ hai thuật ngữ dân
1 Sự phânbố dân cư.
Trang 2cư, dân số.
- HS: Dân cư là tập hợp những người sống trên
một lãnh thổ được đặc trưng bởi kết cấu, mối quan
hệ qua lại với nhau về mặt kinh tế, bởi tính chất
của việc phân công lao động và cư trú theo lãnh
thổ
Dân số là tổng số người dân sinh sống trên một
lãnh thổ nhất định, được tính ở một thời điểm nhất
định Được định lượng bằng mật độ dân số trung
bình
- GV: Hướng dẫn hs đọc thuật ngữ mật độ dân số
trang 186 SGK
- Là số dân cư trung bình sinh sống trên một đơn
vị diện tích lãnh thổ nhất định, thường là km2 Ví
dụ: mật độ dân số châu Âu năm 2000 là 832
người /km2
? Dựa vào khái niệm vừa đọc hãy tính mật độ dân
số trung bình của Việt Nam?
- Dựa vào công thức: (Số dân : Diện tích) = Mật
độ dân số trung bình
Việt Nam: Diện tích = 329.247 km2
Số dân = 80,9 tr ng
- HS: Tính mật độ dân số trung bình
- GV: Vậy dân cư trên thế giới phân bố như thế
nào (GV treo bản đồ phân bố dân cư TG)
Hiện nay, dân số thế giới là trên 6 tỉ người Tính
ra, bình quân trên 1km2 Đất liền có hơn 46 người
sinh sống Tuy thế, không phải nơi nào trên bề mặt
Trái Đất cũng đều có người ở
? Mỗi chấm đỏ tương ứng với bao nhiêu người?
- HS: Mỗi chấm đỏ tương ứng với 500.000 ng
? Hãy nhận xét sự phân bố các chấm đỏ trên bản
đồ từ đó rút ra kết luận về sự phân bố dân cư trên
thế giới?
- HS: Các chấm đỏ phân bố không đồng đều
? Những nơi tập trung nhiều và ít chấm đỏ cho ta
biết đều gì?
- HS: Là những khu vực tập trung đông hoặc ít
dân (Mật độ dân số cao hay thấp)
? Nhìn vào mật độ dân số cho ta biết điều gì?
- HS: Căn cứ vào mật độ dân số có thể biết được
- Dân cư phân bố không đồng đều trên thế giới
- Nhìn vào mật độ dân
số cho biết tình hình phân bố dân cư của một
Trang 3nơi nào đông đân, nơi nào thưa dân.
? Dựa vào bản đồ hãy xác định những khu vực có
mật độ dân số cao và thấp trên thế giới?
- HS: Thực hiện trên bản đồ
Dân cư tập trung đông ở các khu vực Đông
Nam Á, Đông Á, Nam Á, Tây Phi, Trung Đông,
Tây và Trung Âu, Đông Bắc Hoa Kì, Đông Nam
Bra Xin.?
? Xác định trên bản đồ các khu vực có số dân
đông nhất trên thế giới?
- HS: Đông Á và Nam Á
- GV: Hướng dẫn hs xác định trên bản đồ tự nhiên
và rút ra nhận xét vì sao lại có sự phân bố như
vậy?
- HS: Xác định trên bản đồ treo tường (Những nơi
điều kiện sinh sống và giao thông thuận tiện như
đồng bằng, độ thị hoặc các vùng khí hậu ấm áp,
mưa nắng thuận hoà….đều có mật độ dân số cao
Ngược lại, những vùng núi hay vùng sâu, vùng xa,
hải đảo….đi lại khó khăn hoặc những vùng có khí
hậu khắc nghiệt như vùng cực, vùng hoang
mạc thường có mật độ dân số thấp)
? Tại sao ngày nay con ngườ lại có thể sinh sống
ở khắp mọi nơi trên thế giới?
- HS: Với những tiến bộ về kĩ thuật, con ngưòi có
thể khắc phục những trở ngại về điều kiện tự nhiên
để sinh sống ở bất kỳ nơi nào trên Trái Đất
- GV: Căn cứ vào hình thái bên ngoài của cơ thể
(màu da, tóc, mắt, mũi ) các nhà khoa học đã chia
dân cư trên thế giới thành ba chủng tộc chính
- GV:Hướng dẫn quan sát H2.2và nghiên cứu phần
kênh chữ
THẢO LUẬN NHÓM
? Hãy nêu tên của ba chủng tộc, đặc điểm hình
địa phương ,một nước
- Dân cư sinh sống chủ yếu ở những đồng bằng châu thổ trong các đô thị, thưa thớt ở vùng núi, vùng xa biển, vùng cực
2 Các chủng tộc.
Trang 4dạng bên ngoài, địa bàn sinh sống chủ yếu của
các chủng tộc này?
- HS: Báo cáo kết quả thảo luận bằng hình thức
điền vào bảng
Tên chủng tộc Đặc điểm hình dạng Địa bàn cư trú
Môn-gô-lô-ít
(Da vàng)
Da vàng, mắt đen, tóc đen, mũi tẹt, hình dáng nhỏ thấp
Sinh sống chủ yếu ở Châu Á
Nê-Grô-ít
(Da đen)
Da mầu sẫm, tóc đen soăn, mắt đen to, mũi thấp, môi dày
Sinh sống chủ yếu ở Châu Phi
Ơ-rô-pê-ô-ít
(Da trắng)
Da trắng tóc nâu hoặc vàng, mắt xanh hoặc nâu, mũi cao, dáng người cao to
Sinh sống chủ yếu ở Châu Âu
- GV: Sự khác nhau về chủng tộc chỉ là hình thái bên ngoài do địa bàn
cư trú và điều kiện tự nhiên mang lại VD: những cư dân sống ở khu vực khí hậu lạnh thương có màu da sáng ……
- Ngày nay cùng với sự phát triển của xã hội loài người các chủng tộc đã dần chuyển cư sinh sống ở hầu khắp các nơi trên trái đất
IV Củng c ố:
PHIẾU HỌC TẬP
- Hãy khoanh tròn vào ý đúng nhất trong các câu sau
1 Nhân tô quyết định nhất tới sự phân bố dân cư nói chung là:
a Điều kiện tự nhiên
b Lịch sử khai thác
c Phương thức sản xuất
d Trào lưu di cư
2 Những khu vực thưa dân trên thế giới thường nằm ở
a Trung tâm các lục địa Á, Phi
b Vùng này có nhiều động đất, núi lửa
c Các vùng nhiều bão tố, ven biển
d Các đảo và quần đảo ngoài đại dương
3 Nhìn chung, sự tập trung dân cư đông ở một nơi, chủ yếu là do sự tác động của
a Điều kiện khí hậu tốt
b Đất đai màu mỡ
c Tài nguyên khoáng sản dồi dào
d Điều kiện kinh tế - xã hội thuận lợi cho đời sống và sản xuất
4 Yếu tố nào sau đây không tác động đến sự phân bố dâncư nói chung
a Đất đai màu mỡ
b Khí hậu tốt
c Khoáng sản dồi dào
d Không có yếu tố nào trong số các yếu tố trên
5 Căn cứ vào mật độ dân số có thể biết:
a Tổng số dân trên 1 đơn vị lãnh thổ
Trang 5b Số người cư trú trung bình trên một đơn vị diện tích.
c Số lao động trên một đơn vị diện tích
d Cả A, B, C đều đúng
7 Đặc điểm để nhận biết các chủng tộc
a Hình dáng
b Mắt
c Mũi, màu da
d Cả A, B, C đều đúng
8 Dân cư châu Á chủ yếu thuộc chủng tộc
a Môn-gô-lô-it
b Nê-grô-it
c Ơ-rô-pê-ô-it
d Cả A, B, C
? Hãy lên bảng xác định các khu vực tập trung đông dân cư trên bản đồ?
- HS: Xác định trên bản đồ treo tường
V Hướng dẫn học sinh học và làm bài ở nhà:
- Học và trả lời bài theo câu hỏi SGK
- Làm bài tập 2 SGK Làm bài tập trong tập bản đồ
- Chuẩn bị trước bài 3 “Quân cư, đô thị hoá”
