Quản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng Nai

Quản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng NaiQuản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng Nai

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

TRƯƠNG VĂN DŨNG

QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN THỊ TRẤN HIỆP PHƯỚC, HUYỆN NHƠN TRẠCH, TỈNH ĐỒNG NAI

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ

HÀ NỘI, năm 2020

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

TRƯƠNG VĂN DŨNG

QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

TRÊN ĐỊA BÀN THỊ TRẤN HIỆP PHƯỚC,

HUYỆN NHƠN TRẠCH, TỈNH ĐỒNG NAI

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi.Các số liệu nêu trong luận văn này là trung thực Những kết luận khoa học của luận văn chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác

TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Trương Văn Dũng

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thiện luận văn, tôi đã nhận được sự giúp đỡ nhiệt tình của các thầy cô, bạn học và đồng nghiệp Nhân dịp này cho tôi được gửi lời cảm ơn chân thành tới các thầy cô giáo tham gia giảng dạy, công tác tại Học viện Khoa học xã hội – nơi tôi đã học tập; cảm ơn các bạn bè và đồng nghiệp, những người đã cung cấp nhiều số liệu cho tôi

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành của mình tới thầy giáo, Phó Giáo

sư, Tiến sĩ Nguyễn Chiến Thắng đã tận tình hướng dẫn khoa học, giúp đỡ tôi trong quá trình hoàn thiện Luận văn này

TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Trương Văn Dũng

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC 7

1.1 Một số khái niệm về quản lý thu, chi ngân sách nhà nước 7

1.1.1 Khái niệm ngân sách nhà nước 7

1.1.2 Khái niệm thu ngân sách nhà nước 7

1.1.3 Khái niệm chi ngân sách nhà nước 8

1.1.4 Chức năng của ngân sách nhà nước 8

1.1.5 Ngân sách cấp cơ sở và vai trò của ngân sách cấp cơ sở 9

1.1.6 Quản lý ngân sách cấp thị trấn 10

1.2 Vai trò của quản lý ngân sách nhà nước 11

1.2.1 Khái niệm quản lý thu ngân sách nhà nước 11

1.2.2 Khái niệm quản lý chi ngân sách nhà nước 11

1.2.3 Vai trò của quản lý thu, chi ngân sách nhà nước 11

1.3 Nội dung quản lý thu, chi ngân sách nhà nước 15

1.3.1 Nội dung quản lý thu, chi ngân sách cấp cơ sở 15

1.3.2 Thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm, thi đua khen thưởng 21

1.4 Hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước và các tiêu chí đánh giá hiệu quả quản lý ngân sách Nhà nước 22

1.4.1 Hiệu quả quản lý thu, chi ngân sách nhà Nhà nước 22

1.4.2 Các tiêu chí đánh giá hiệu quả quản lý Ngân sách Nhà nước 23

1.5 Những nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước 27 1.5.1 Nhân tố khách quan 27

1.5.2 Nhân tố chủ quan 28

1.6 Kinh nghiệm nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách ở một số địa phương và bài học kinh nghiệm 28

1.6.1 Kinh nghiệm quản lý Ngân sách Nhà nướ ở một số địa phương 28

1.6.2 Một số kinh nghiệm rút ra cho Thị trấn Hiệp Phước, Huyện Nhơn

Trạch 30

Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI THỊ TRẤN HIỆP PHƯỚC, HUYỆN NHƠN TRẠCH 32

2.1 Tổng quan về tình hình kinh tế - xã hội của thị Trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch 32

2.1.1 Đặc điểm tự nhiên 32

2.1.2 Đặc điểm kinh tế - xã hội 32

2.1.3 Tổ chức của thị trấn Hiêp Phước 36

2.2 Thực trạng quản lý ngân sách nhà nước tại thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch 37

2.2.1 Kết quả thu ngân sách nhà nước ở thị trấn Hiêp Phước, huyện Nhơn Trạch Thị Trấn Hiệp Phước luôn tăng cường công tác phối hợp thu và ủy nhiệm thu ngân sách nhà nước bằng tiền mặt, góp phần tập trung nhanh nguồn thu, thanh toán chi trả kịp thời cho Ngân sách Nhà nướ, hỗ trợ người nộp thuế, đảm bảo an toàn, hiệu quả trong quản lý ngân quỹ nhà nước và hạn chế tối đa việc sử dụng tiền mặt trong hoạt động giao dịch với Kho bạc Nhà nước huyện Nhơn Trạch 37

2.2.2 Hiệu quả quản lý chi ngân sách nhà nước 45

2.2.3 Hiệu quả quản lý các biện pháp cân đối Ngân sách Nhà nướ 55

2.2.4 Hiệu quả thực hiện chu trình ngân sách 55

2.2.5 Hiệu quả thực hiện thanh tra, kiểm tra, thi đua khen thưởng 59

2.3 Đánh giá thực trạng hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước tại thị trấn Hiệp Phước 60

2.3.1 Kết quả đạt được về hiệu quả quản lý thu, chi Ngân sách Nhà nước 60

2.3.2 Những hạn chế trong quản lý ngân sách Nhà nước ở thị trấn Hiệp Phước 62

2.3.3 Nguyên nhân của những hạn chế quản lý Ngân sách Nhà nước ở thị

trấn Hiệp Phước 66

Chương 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI THỊ TRÂN HIỆP PHƯỚC, HUYỆN NHƠN TRẠCH 70

3.1 Định hướng, mục tiêu nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước tại thị trấn Hiệp Phước 70

3.1.1 Mục tiêu phát triển kinh tế của thị trấn Hiệp Phước 70

3.1.2 Định hướng mục tiêu quản lý ngân sách trong giai đoạn tới 71

3.2 Một số giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước tại thị trấn Hiệp Phước 72

3.2.1 Nhóm giải pháp về thực hiện nghiêm túc và thực chất công khai tài chính 73

3.2.2 Nhóm giải pháp về nâng cao chất lượng công tác kiểm soát chi ngân sách của thị trấn Hiệp Phước 73

3.2.3 Nhóm giải pháp về xây dựng, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ công chức làm công tác quản lý Ngân sách Nhà nước 74

3.2.4 Nhóm giải pháp về tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy và sự điều hành của Uỷ ban nhân dân thị trấn Hiệp Phước đối với quản lý ngân sách Nhà nước 75

3.2.5 Nhóm giải pháp tăng cường mối quan hệ phối hợp giữa cơ quan trong công tác quản lý ngân sách 75

3.3 Một số kiến nghị 76

3.3.1 Đối với Trung ương 76

3.3.2 Đối với tỉnh Đồng Nai và huyện Nhơn Trạch 76

KẾT LUẬN 78 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU

Bảng 2.1 Thực hiện thu NSNN với dự toán thu NSNN trên địa bàn thị trấn

Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch giai đoạn 2015-2019 38

Bảng 2.2 Quyết toán thu ngân sách thị trấn Hiêp Phước, huyện Nhơn Trạch từ 2015-2019 39

Bảng 2.3 Tỷ lệ tăng, giảm của các nguồn thu chủ yếu so với tổng thu ngân sách huyện giai đoạn 2015-2019 42

Bảng 2.4 Chi ngân sách thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch giai đoạn 2015 – 2019 46

Bảng 2.5 Chi đầu tư XDCB từ năm 2015 – 2019 47

Bảng 2.6 Tổng hợp chi thường xuyên NS thị trấn Hiệp Phước 2015-2019 49

Bảng 2.7 Cân đối thu – chi và xử lý kết dư ngân sách địa phương 55

Bảng 2.8 Thực hiện dự toán thu ngân sách nhà nước 56

Bảng 2.9 Thực hiện dự toán chi ngân sách nhà nước 57

Hình 2.1 Tình hình thu ngân sách nhà nước năm 2015 -2018 41

1

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Những năm qua, thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai đã đạt được những thành tựu to lớn về kinh tế - xã hội, nguồn thu ngân sách ngày càng tăng không những đảm bảo được những yêu cầu chi thiết yếu quản lý nhà nước mà còn dành một khoản đáng kể cho đầu tư phát triển

Vai trò của địa phương trong quản lý thu, chi ngân sách là rất quan trọng, thị trấn Hiêp Phước, huyện Nhơn Trạch luôn chủ động đẩy mạnh phát triển chiến lược điện tử, hoàn thiện tổ chức bộ máy theo mô hình mới và luôn hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao Thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch có sự liên kết, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng để thực hiện thu ngân sách đủ và kịp thời các khoản thu vào ngân sách nhà nước, nhằm đẩy mạnh công tác cải cách hành chính, góp phần vào việc tăng cường thanh toán không dùng tiền mặt trong nền kinh tế, phù hợp với thông lệ quốc

tế, phối hợp theo dõi sát sao việc tổ chức thực hiện các khoản thu, chi ngân sách kịp thời và điều tiết ngân sách chính xác, đúng quy định Thực hiện tốt nhiệm vụ kiểm soát thu, chi ngân sách nhà nước, chấp hành nghiêm túc kỹ cương, kỹ luật quản lý, kiểm soát thu, chi gắn với thực hiện tiết kiệm, chống lãng phí, tham nhũng

Thị Trấn Hiệp Phước Huyện Nhơn Trạch luôn bám sát những chỉ đạo, quy định hướng dẫn của cấp trên trong thực hiện quản lý NSNN, chủ động trong việc phản ánh, kiến nghị, báo cáo cơ quan có thẩm quyền tháo gỡ vướng mắc trong quá trình thực hiện các khoản chi Đảm bảo an toàn tuyệt đối tiền

và tài sản nhà nước mà các đơn vị được giao quản lý, phục vụ kịp thời cho các cấp ủy Đảng và chính quyền địa phương trong lập dự toán, thực hiện, kiểm tra

và quyết toán

Tuy nhiên, hiện nay công tác quản lý ngân sách nhà nước tại Thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch vẫn còn nhiều khiếm khuyết, hạn chế Thu

2

ngân sách vẫn chưa bao quát các nguồn thu trên địa bàn, vẫn còn tình trạng thất thu, nợ quá hạn, nợ khó đòi vẫn còn Hiệu quả các khoản chi ngân sách còn thấp, chi đầu tư còn dàn trãi, thiếu tập trung dẫn đến hiệu quả đầu tư còn thấp, gây lãng phí, chi thường xuyên còn vượt dự toán và vẫn còn tình trạng thất thoát lãng phí xảy ra trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước

Vì vậy, việc tăng cường quản lý ngân sách nhà nước có hiệu quả chính

là một trong những yếu tố có tính quyết định để thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch trong

giai đoạn tới Đó cũng là lý do tác giả chọn nghiên cứu đề tài “Quản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, Tỉnh Đồng Nai” làm luận văn tốt nghiệp chương trình thạc sỹ quản lý kinh tế

2 Tổng quan tình hình nghiên cứu

Ở Việt Nam đã có một số công trình nghiên cứu về quản lý NSNN tiếp cận dưới những góc độ và mức độ khác nhau được đăng tải trên các sách, báo,

đề tài khoa học, tạp chí kinh tế Trong số các công trình nghiên cứu có liên quan đến quản lý NSNN mà chúng tôi đã tham khảo được có thể kể đến những công trình tiêu biểu sau:

- Lê Thị Thu Hằng (2018) với đề tài “ Nâng cao hiệu quả chi ngân sách ở huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre” Nghiên cứu này tập trung phân tích, đánh giá thực trạng và giải pháp nâng cao hiệu quả chi ngân sách cấp huyện tại huyện Giồng Trôm

- Bùi Thị Quỳnh Thơ (2013) với đề tài “Hoàn thiện quản lý chi ngân sách Nhà nước (NSNN) tỉnh Hà Tĩnh” Nghiên cứu này phân tích về thực trạng quản lý chi NSNN tỉnh Hà Tĩnh, làm rõ các vấn đề phát sinh trong quản

lý các khoản chi thường xuyên cũng như chi đầu tư phát triển cũng như vấn

đề vấn đề kiểm soát chi ngân sách nhà nước qua thị trấn Hiệp Phước Từ đó cho thấy được các điểm mạnh, điểm yếu trong từng khâu của chu trình quản

3

lý chi NSNN trên địa bàn tỉnh hà Tĩnh, đồng thời chỉ rõ các nguyên nhân khách quan và chủ quan dẫn đến hạn chế trong quản chi NSNN, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý chi NSNN, như thực hiện hệ thống định mức phân bổ, áp dụng quy trình lập dự toán và phân bổ ngân sách trên

cơ sở khuôn khổ chi tiêu trung hạn (MTEF) hướng theo kết quả đầu ra và các giải pháp khác như xây dựng mội trường pháp lý, cải cách hành chính công, cải cách tài chính công , đào tạo cán bộ quản lý cũng được đề cập tới

- Nguyễn Thị Ánh Xuân và Phạm Xuân Viễn (2016) “Giải pháp nâng cao quản lý ngân sách nhà nước tại TP Sa Đéc, tỉnh Đồng Tháp – Tạp chí Tài chính Thông qua việc nghiên cứu thực trạng về quản lý ngân sách nhà nước tại TP Sa Đéc, tỉnh Đồng Tháp, nghiên cứu này đánh gái kết quả thu, chi ngân sách trên địa bàn Thành phố Đồng thời, đề xuất các giải pháp thu chi, quản lý kiểm tra giám sát, cân đối ngân sách, quyết toán ngân sách nhằm nâng cao hiệu quả kiểm soát, quản lý chặt chẽ ngân sách nhà nước, qua đó tạo điều kiẹnđể ngân sách nhà nước thực hiện tốt chức năng của mình góp phần phát triển kinh tế - xã hội bền vững và giải quyết hiệu quả những vấn đề an sinh xã hội của địa phương

- Phạm Thị Xuân Hà (2012) “Nâng cao hiệu quả quản lý Ngân sách Nhà nước cấp Quận, tại Quận 6, Thành Phố Hồ Chí Minh đến năm 2015” Tác giả nghiên cứu mối quan hệ biện chứng giữa quản lý ngân sách và phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương, phân tích các hạn chế, đưa ra giải pháp nằm nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước cấp quận trong thời gian tới

Các nghiên cứu trên chủ yếu phân nghiên cứu một vấn đề thu hoặc chi ngân sách nhà nước ở các địa phương, rất ít công trình nghiên cứu quản lý ngân sách nhà nước ở cấp cơ sở Bên cạnh đó, vấn đề thu chi ngân sách tại thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch chưa được nghiên cứu để làm cơ sở hoạch định chính sách ở địa phương

4

3 Mục tiêu của đề tài

3.1 Mục tiêu tổng quát

Đề tài đánh giá hiệu quả công tác quản lý thu, chi ngân sách nhà nước

từ đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý thu, chi ngân sách nhà nước tại Thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai

3.3 Câu hỏi nghiên cứu

- Hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước là gì? Các chỉ tiêu nào để đánh

giá hiệu quả quản lý thu, chi ngân sách nhà nước?

- Thực trạng hiệu quả quản lý thu, chi ngân sách nhà nước tại Thị trấn

Hiệp Phước Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai thời gian qua như thế nào?

- Cần những giải pháp nào để nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước tại Thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai trong

thời gian tới?

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là: Hiệu quả quản lý thu, chi Ngân

sách nhà nước huyện Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai

4.2 Phạm vi nghiên cứu

5

+ Phạm vi về nội dung nghiên cứu: Nội dung nghiên cứu của đề tài tập trung phân tích, đánh giá hiệu quả công tác quản lý thu, chi ngân sách Nhà nước ở thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai

+ Về không gian: Đề tài giới hạn phạm vi nghiên cứu chủ yếu công tác quản lý thu, chi ngân sách Nhà nước tại Thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai

+ Về thời gian: Đánh giá thực trạng hiệu quả quản lý thu, chi Ngân sách nhà nước tại Thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch trong khoảng thời gian từ năm 2015 đến năm 2019 Đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý giai đoạn 2020 – 2025

5 Phương pháp nghiên cứu

5.1 Phương pháp thu thập số liệu

Số liệu thứ cấp: Sử dụng chủ yếu là số liệu thứ cập được thu nhập từ các nguồn tài liệu, các báo cáo của Phòng Tài chính kế hoạch huyện Nhơn Trạch, Thị trấn Hiệp Phước Nhơn Trạch và Chi cụ Thuế Nhơn Trạch giai đoạn 2015-2019

5.2 Phương pháp phân tích, xử lý số liệu

- Phương pháp thống kê: Đề tài sử dụng các số liệu thống kê thích hợp

để phục vụ cho việc phân tích các hoạt động quản lý thu, chi ngân sách Nhà nước và hiệu quả của nó mang lại qua từng năm

- Phương pháp phân tích, tổng hợp: Trên cơ sở đánh gái thực trạng hoạt động quản lý thu, chi ngân sách Nhà nước tại Thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch, luận văn sẽ đưa ra những đánh giá chung có tính khái quát

về toàn bộ hoạt động quản lý thu, chi ngân sách Nhà nước tại Thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch

6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn

6.1 Ý nghĩa khoa học

7 Kết cấu của đề tài

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phần phụ lục nội dung luận văn được chia thành 03 chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý ngân sách Nhà nước

Chương 2: Thực trạng quản lý ngân sách Nhà nước tại Thị trấn Hiệp

Phước, huyện Nhơn Trạch

Chương 3: Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách Nhà nước

tại Thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch

7

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

1.1 Một số khái niệm về quản lý thu, chi ngân sách nhà nước

1.1.1 Khái niệm ngân sách nhà nước

- Từ “ngân sách” được dịch ra từ thuật ngữ “budget” một từ tiếng Anh

- Theo Từ điển tiếng Việt thông dụng định nghĩa: “Ngân sách: tổng số

thu và chi của một đơn vị trong một thời gian nhất định”

- Luật Ngân sách Nhà nước Việt Nam được Quốc hội khóa XIII thông qua tại kỳ họp thứ 9, Luật NSNN số 83/2015/QH13 ngày 25/6/2015 định nghĩa: “Ngân sách Nhà nước là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước trong dự toán đã được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quyết định và được thực hiện trong một năm để bảo đảm thực hiện các chức năng và nhiệm vụ

của Nhà nước.”

- Ngân sách nhà nước Việt Nam gồm: Ngân sách nhà nước Trung

Ương và Ngân sách nhà nước địa phương

- Ngân sách nhà nước địa phương bao gồm ngân sách của đơn vị hành chánh các cấp có HĐND và UBND, phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền Nhà nước ta hiện nay NSĐP bao gồm: ngân sách tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương (gọi chung là ngân sách cấp tỉnh), ngân sách cấp huyện, quận thị xã, thành phố thuộc tỉnh ( gọi chung là ngân sách cấp huyện) và ngân

sách cấp xã, phường, thị trấn (gọi chung là ngân sách cấp xã)

1.1.2 Khái niệm thu ngân sách nhà nước

- Để có kinh phí cho mọi hoạt động của mình, Nhà nước đã đặt ra các khoản thu (thuế, phí, lệ phí) do mọi công dân đóng góp để hình thành nên quỹ tiền tệ của mình Thực chất, thu NSNN là việc Nhà nước dùng quyền lực của mình để tập trung nguồn tài chính quốc gia hình thành quỹ NSNN nhằm thõa

mãn các nhu cầu của Nhà nước

8

- Thu NSNN bao gồm rất nhiều loại, ngoài các khoản thu chính từ thuế, phí, lệ phí; còn có khoản thu từ hoạt động kinh tế của Nhà nước; các khoản đóng góp của cac tổ chức và các nhân; các khoản viện trợ; các khoản

thu khác theo quy định của pháp luật

1.1.3 Khái niệm chi ngân sách nhà nước

- Chi NSNN là quá trình phân phối và sử dũng quỹ NSNN theo

nguyên tắc nhất định cho việc thực hiện các chúc năng, nhiệm vụ Nhà nước

- Để phản ánh đầy đủ các tác động một quyết định của Chính phủ đến toàn bộ nền kinh tế quốc dân, người ta thường sử dụng chi tiêu công Theo đó chi tiêu công là tổng thể các khoản chi tiêu của chính quyền Trung ương, chính quyền địa phương, các doanh nghiệp nhà nước và của toàn dân khi cùng trang trải kinh phí cho các hoạt động do Chính phủ quản lý Tuy nghiên do nhiều khó khăn trong việc ước tính chi phí xã hội đối với các quyết định của Chính phủ nên người ta thường sử dụng chi tiêu công theo nghĩa hẹp đó là chi

NSNN

- Quyền quyết định chi NSNN do Nhà nước (Quốc hội, Chính phủ hay

cơ quan công quyền được ủy quyền) quyết định,

- Chi NSNN không mang tính lợi nhuận, chú trọng đến lợi ích cộng

đồng, lợi ích KT-XH

1.1.4 Chức năng của ngân sách nhà nước

- Chức năng phân phối NSNN: Nhà nước sử dụng các biện pháp bắt buộc thành phần trong xã hội cung cấp cho Nhà nước các nguồn lực tài chính cần thiết Bên cạnh đó một NSNN vững mạnh phải thể hiện được việc phân

phối và quản lý chi hợp lý, hiệu quả

- Chức năng giám đốc: giám đốc quá trình thu và thực hiện các khoản chi Theo dõi các phát sinh và các nhân tố ảnh hưởng đến nguồn thu để kịp thời chỉnh các khoản thu hợp lý nhằm khai thác tốt các nguồn thu trong từng

giai đoạn, từ đó có những giải pháp thực hiện tốt thu, chi

9

1.1.5 Ngân sách cấp cơ sở và vai trò của ngân sách cấp cơ sở

- Ngân sách cấp cơ sở là một cấp ngân sách thực hiện vai trò, chức năng nhiệm của NSNN trên phạm vi địa bàn cơ sở, Ngân sách cấp cơ sở bao gồm tất cả hoạt động thu, chi ngân sách gắn liền với nhiệm vụ của chính quyền xã, thị trấn

- Ngân sách cấp cơ sở mang bản chất của NSNN, là mối quan hệ giữa ngân sách cơ sở với các đơn vị, cá nhân trên địa bàn trong quá trình phân bổm

sử dụng các nguồn lực tài chính của huyện trong quá trình phân bổ, sử dụng các nguồn lực tài chính của xã, thị trấn Mối quan hệ đó phải được điều chỉnh, điều tiết sao cho phù hợp mục tiêu phát triển KT-XH của địa phương

Đặc điểm của NSNN cấp cơ sở

- Theo luật NSNN hiện hành, ngân sách cấp thị trấn là một cấp ngân sách hoàn chỉnh với nguồn thu và nhiệm vụ chi được quy định cụ thể nhằm đảm bảo chức năng, nhiệm vụ của cấp mình Khả năng tự cân đối của NS cấp thị trấn hoàn toàn phụ thuộc vào việc phân cấp nguồn thu, phân cấp nhiệm vụ chi của huyện đối với thị trấn cũng như tỷ lệ điều tiết ngân sách giữa NS Tỉnh

và NS cấp huyện, ngân sách cấp xã

- Cấp thị trấn không phải là cấp có thể ban hành các chính sách, chế độ

và thu, chi ngân sách nên nội dung thu, chi của ngân sách do tỉnh quyết định,

vì vậy trong thực tiễn dễ phát sinh mâu thuẫn giữa nhiệm vụ phát triển

KT-XH ở địa phương cũng như những nhiệm vụ chi thực tế phát sinh với cân đối ngân sách đã được ổn định (với thời gian từ 3-5 năm theo luật Ngân sách quy định) Điều này đặt ra yêu cầu là các cơ quan hoạch định chính sách, xây dựng chính sách chế độ thu, chi ngân sách, tham mưu việc phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi và tỷ lệ điều tiết cho ngân sách cấp huyện phải xuất phát từ những cơ sở lý luận và thực tiễn để tham mưu cơ quan có thẩm quyền của tỉnh quyết định, tránh yếu tố cảm tính, thiếu cơ sở khoa học

10

Vai trò ngân sách nhà nước địa phương

- Ngân sách cấp thị trấn là nguồn tài chính quan trọng góp phần duy trì hoạt động của bộ máy chính quyền thị trấn trong việc thực hiện chức năng và nhiệm vụ của mình

- Ngân sách có vai trò quan trọng trong việc kích thích sự tăng trưởng kinh tế trên địa bàn thị trấn, đảm bảo sự phát triển KT-XH ổn định trên địa bàn

- Ngân sách thị trấn còn đóng vai trò là cầu nối quan trọng giữa ngân sách huyện, tỉnh và ngân sách xã trong việc tạo dựng kết cấu hạ tầng nông thôn mới, nhất là tiến trình cả nước thực hiện CNH, HĐH đồng thời tác động sâu sắc đến đời sống KT- XH của từng đơn vị phụ thuộc trong địa phương

- Ngân sách cấp thị trấn có vai trò đảm bảo ổn định QP-AN; thúc đẩy phát triển KT-XH, bù đắp những khuyết điểm của thị trường, đảm bảo công bằng xã hội

1.1.6 Quản lý ngân sách cấp thị trấn

- Cũng như quản lý NSNN nói chung, quản lý ngân sách cấp thị trấn là hoạt động của các chủ thể quản lý ngân sách cấp thị trấn thông qua việc sử dụng có chủ định các phương pháp quản lý và các công cụ quản lý để tác động và điều khiển hoạt động ngân sách nhằm đạt được mục tiêu đã định trong phạm vi của ngân sách địa phương

- Theo đó, chủ thể quản lý ngân sách cấp thị trấn là UBND thị trấn, Chi cục thuế huyện, KBNN huyện và các cơ quan nhà nước có liên quan được giao nhiệm vụ thực hiện các hoạt động tạo lập, sử dụng NSNN cấp huyện.Trong đó KBNN có nhiệm vụ quản lý quỹ NSNN, thực hiện các giao dịch thu chi và thực hiện công tác kế toán nhà nước Đối tượng của quản lý NSNN là các hoạt động thu, chi NSNN trong phạm vi thị trấn

11

1.2 Vai trò của quản lý ngân sách nhà nước

1.2.1 Khái niệm quản lý thu ngân sách nhà nước

- Quản lý thu NSNN là quản lý quá trình lập kế hoạch tổ chức, điều hành hoạt động thu các khoản đóng góp vào NSNN Quản lý thu NSNN tập trung vào một số vấn đề chủ yếu như: Xác lập hệ thống chính sách thu, lập kế hoạch thu và biện pháp thu, thực hiện quy trình thu, tổ chức bộ máy thu phù

hợp

- Trong nền kinh tế thị trường, thuế là khoản thu chủ yếu của ngân sách, tức là đại bộ phận thu nhập của NSNN được hình thành từ thuế Vì vây,

quản lý thuế là nội dung quan trọng nhất của quản lý thu NSNN

1.2.2 Khái niệm quản lý chi ngân sách nhà nước

- Quản lý chi NSNN là quá trình phân phối lại quỹ tiền tệ tập trung một cách có hiệu quả nhằm thực hiện chức năng của nhà nước trên cơ sở sử dụng hệ thống chính sách, pháp luật Chi ngân sách mới thể hiện ở khâu phân

bổ ngân sách còn hiệu quả sử dụng ngân sách như thế nào thì phải thông qua các biện phá quản lý Tức là quản lý ngân sách sẽ quyết định hiệu quả sử dụng vốn ngân sách

- Quản lý chi NNSNN là quản lý quá trình sử dụng các nguồn vốn chi tiêu của nhà nước từ khâu lập kế hoạch đến khâu sử dụng ngân sách sao cho chi thật tiết kiệm và hiệu quả, phù hợp với yêu cầu thực tế của địa phương nhằm đáp ứng các mục tiêu KT-XH

1.2.3 Vai trò của quản lý thu, chi ngân sách nhà nước

- Những năm gần đây, vai trò của hệ thống KBNN trong lĩnh vực quản

lý, điều hành ngân sách nhà nước ngày càng được nâng lên,

- Những kết quả tích cực trong cải cách hiện đại hóa hệ thống KBNN trong những năm qua đã góp phần quan trọng vào thành tích chung của ngành Tài chính, góp phần quản lý, điều hành NSNN ngày càng hiệu quả

12

- Với vai trò là “người gác cửa” ngân quỹ quốc gia, KBNN luôn nỗ lực cải cách trên cơ sở lấy người dân, doanh nghiệp và các đơn vị sử dụng ngân sách làm đối tượng phục vụ Theo đó, toàn hệ thống KBNN đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để cải cách, hoàn thiện các cơ chế chính sách, quy trình nghiệp vụ

- Đặc biệt, KBNN rất chú trọng đến công tác phối hợp thu NSNN với các ngân hàng thương mại để tạo điều kiện cho người nộp thuế dễ dàng thực hiện nghĩa vụ nộp ngân sách Công tác phối hợp thu tiếp tục được KBNN đẩy mạnh trên phạm vi toàn quốc với các hình thức thu tại quầy giao dịch của NHTM, thu qua kênh điện tử Internet, ATM, thu qua các máy chấp nhận thanh toán thẻ (POS)

- Với những nỗ lực trong cải cách quy trình, nghiệp vụ để phục vụ khách hàng ngày càng tốt hơn, sự chủ động trước cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, KBNN đang có những bước tiến vững chắc để khẳng định vị thể của mình trong hệ thống quản lý tài chính - ngân sách quốc gia; ngày càng góp phần đắc lực vào công cuộc xây dựng và phát triển đất nước Đồng thời, thực hiện đồng bộ các bước cải cách, KBNN đang thực hiện đúng với những quy định đặt ra trong Chiến lược phát triển KBNN đến năm 2020 để trở thành

“Kho bạc điện tử” với “3 không” (không giao dịch tiền mặt, không giao dịch trực tiếp với khách hàng và không chứng từ giấy)

1.2.3.1 Vai trò của ngân sách nhà nước

Vai trò tất yếu của NSNN ở mọi thời đại và trong mọi mô hình kinh tế

là công cụ điều chỉnh vĩ mô nền KT-XH, là vai trò quan trọng của ngân sách trong cơ chế thị trường Vai trò này về mặt cụ thể có thể đề cập đến ở nhiều nội dung và những biểu hiện đa dạng khác nhau song trên góc độ tổng hợp có thể khái quát ở các khía cạnh sau:

13

- Vai trò huy động các nguồn Tài chính để đảm bảo nhu cầu chi tiêu của Nhà nước: Xuất phát từ bản chất kinh tế của Ngân sách nhà nước, để đảm bảo cho hoạt động của nhà nước trong các lĩnh vực chính trị, kinh tế, xã hội đòi phải có những nguồn tài chính nhất định

- Điều tiết kinh tế, thúc đẩy kinh tế phát triển: với các khoản chi phát triển kinh tế, đầu tư vào cơ sở hạ tầng, vào các ngành kinh tế mũi nhọn… nhà nước có thể tạo điều kiện và hướng dẫn các nguồn vào những lĩnh vực cần thiết để hình thành cơ cấu kinh tế hợp lý thúc đẩy kinh tế phát triển

- Vai trò của NSNN về mặt xã hội: hoạt động thu, chi NSNN cho tất

cả các lĩnh vực là vì lợi ích xã họi như vấn đề về y tế, giao thông… Để kích thích sản xuất đối với những mặt hàng thiết yếu, cấp bách, cũng như giảm những mặt hàng không cần khuyến khích sản xuất, nhà nước có thể điều chỉnh các hoạt động xã hội cụ thể thông qua chính sách thuế

- Ổn định thị trường: bằng những công cụ thuế và dự trữ Nhà nước can thiệp mối quan hệ cung, cầu góp phần bình ổn giá, kềm chế lạm phát, cùng với Ngân hàng Trung ương và chính sách tiền tệ thích hợp NSNN sẽ góp phần điều tiết thông qua chính sách thuế và chi tiêu của chính phủ

1.2.3.2 Vai trò của quản lý thu ngân sách nhà nước

- Quản lý thu NSNN là công cụ quản lý của Nhà nước để kiểm sát, điều tiết các hoạt động sản xuất kinh doanh của các thành phần kinh tế, kiểm soát thu nhập của mọi nguồi dân trong xã hội nhằm động viên đóng góp vào NSNN một cách công bằng và hợp lý Nhà nước sử dụng công cụ thuế để ổn định và phát triển kinh tế đất nước, chống lại các hành vi kinh doanh không hợp pháp

- Quản lý thu NSNN là một trong những công cụ động viên, huy động các nguồn lực tài chính cần thiết nhằm tạo lập quỹ tiền tệ cho NSNN Huy động các nguồn tài chính cần thiết vào NSNN là nhiệm vụ quan trọng của hệ

14

thống thu dưới bất kỳ giai đoạn nào, đó là đòi hỏi tất yếu cảu mọi Nhà nước Nhà nước muốn thực hiện các chức năng, nhiệm vụ lịch sử của mình thì trước tiên phải có nguồn tài chính Nguồn tài chính mà Nhà nước có được đại bộ phận do quản lý tốt nguồn thu ngân sách đem lại

- Quản lý thu NSNN là nhằm khai thác, phát hiện, tính toán chính xác các nguồn tài chính của đất nước để có thể động viên, đồng thời không ngừng hoàn thiện các chính sách, chế độ thu để có cơ chế tổ chức quản lý thu hợp lý

- Quản lý thu NSNN nhằm tạo môi trường bình đẳng, công bằng giữa các thành phần kinh tế, giữa các doanh nghiệp trong qáu trình sản xuất kinh doanh.Với hình thức thu, mức thu phù hợp, và các chế độ miễn giảm công bằng, thu NSNN có tác động trực tiếp đến quá trình sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp, cơ sở Với tác động quản lý thu ngân sách sẽ góp phần tạo

ra môi trường kinh tế thuận lợi đối với quá trình sản xuất kinh doanh

- Quản lý thu NSNN có vai trò tác động đến sản lượng tiềm năng, cân bằng của nền kinh tế Việc tăng mức thuế quá mức thường dẫn tới giảm sản lượng trong nền kinh tế, tức là thu hẹp quy mô của nền kinh tế Ngược lại giảm mức thuế chung có xu thế làm tăng sản lượng cân bằng Trong nền kinh

tế thị trường người ta sử dụng tính chất này để điều chỉnh quy mô sản lượng của nền kinh tế cũng như các doanh nghiệp và cơ sở kinh doanh

1.2.3.3 Vai trò quản lý chi ngân sách nhà nước

- Thúc đẩy hiệu quả sử dụng các khoản chi NSNN nhằm tăng hiệu quả

sử dụng vốn ngân sách, đảm bảo tiết kiệm, có hiệu quả Thông qua việc quản

lý các khoản cấp phát của chi NSNN sẽ có tác động nhiều mặt đến đời sống KT-XH, đặc biệt là giải quyết các vấn đề bức xúc như: Xóa đói giảm nghèo, tạo công ăn việc làm và các hoạt động mang tính cộng đồng Quản lý chi NSNN có hiệu quả sẽ góp phần tác động, kích cầu khi nền kinh tế bị giảm sút hoặc cắt giảm chi tiêu Chính Phủ để bình ổn giá cả thúc đẩy sản xuất phát triển

15

- Thông qua việc quản lý các dự án đầu tư phát triển nhằm phục vụ chuyện dịch cơ cấu kinh tế có hiệu quả Quản lý chi ngân sách góp phần điều tiết thu nhập của người dân thực hiện công bằng xã hội, giảm bớt khoảng cách phân hóa giàu nghèo giữa các vùng miền, các cộng đồng dân cư, góp phần khắc phục những khuyết điểm của kinh tế thị trường Có thể nói quản lý chi ngân sách có hiệu quả là yếu tố quan trọng góp phần thúc đẩy phát triển kinh

tế bền vững

- Vai trò điều tiết giá cả, chống suy thoái và chống lạm phát của quản

lý chi NSNN Khi nền kinh tế lạm phát và suy thoái Nhà nước sử dụng công

cụ chi ngân sách để khắc phục lạm phát, cân bằng cung cầu để đảm bảo lợi ích của người tiêu dùng

- Nhà nước sử dụng công cụ chi ngân sách để duy trì sự ổn định của môi trường kinh tế, thông qua quản lý các khoản chi thường xuyên, chi đầu tư phát triển Nhà nước sẽ điều chỉnh phù hợp với đặc điểm của từng đối tượng, tạo ra sự kích thích tăng trưởng nền kinh tế thông qua đầu tư cơ sở vật chất, chú trọng đầu tư vào các ngành kinh tế mũi nhọn, các khi công nghiệp, khu kinh tế mở nhằm thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế

1.3 Nội dung quản lý thu, chi ngân sách nhà nước

1.3.1 Nội dung quản lý thu, chi ngân sách cấp cơ sở

1.3.1.1 Nội dung quản lý thu NSNN cấp cơ sở

- Thu ngân sách là một nhiệm vụ rất quan trọng của địa phương Tập trung các nguồn thu, thu đúng, thu đủ, chính xác Đồng thời thực hiện phân bổ

và điều tiết các nguồn thu cho các cấp ngân sách, đảm bảo phân cấp quản lý

và sử dụng đúng luật

Thu ngân sách bao gồm:

- Thu trong Ngân sách: Các khoản thu từ thuế, thu phạt, thu từ phát

hành Trái phiếu KBNN…

16

- Thu ngoài Ngân sách: Các khoản thu từ vay các quỹ dự trữ, các quỹ

của các tổ chức tài chính tín dụng khác

- KBNN tập trung và phản ánh đầy đủ, kịp thời các khaorn thu NSNN,

tổ chức thực hiện việc thu nộp vào quỹ NSNN các khoản tiền do các tổ chức

và cá nhân nộp tại KBNN, thực hiện điều tiết các khoản thu cho các cấp ngân

sách theo quy định

- Quản lý thu NSNN cấp cơ sở bao gồm quản lý thu thuế; phí, lệ phí

và thu các khoản khác Từ đó, chúng ta có thể phân tích phương thức quản lý

đối với từng hình thức như sau:

*Nội dung quản lý thu thuế: Thuế là khoản đóng góp mang tính chất

bắt buộc mà nhà nước quy định thành Luật để mọi tổ chức kinh tế và người dân phải nộp cho Nhà nước nhằm đáp ứng nhu cầu chi tiêu của nhà nước Công tác quản lý thu thuế nói chung và quản lý thu thuế của huyện nói riêng

có ý nghĩa rất quan trọng trong quản lý NSNN Quản lý thu thuế là hệ thống các biện pháp nghiệp vụ do cơ quan có chức năng thu ngân sách đảm nhiệm Nội dung quản lý thu thuế được thực hiện thông qua 3 khâu là: Lập dự toán thuế; Chấp hành dự toán thuế’; Kế toán và quyết toán thuế Tuy nhiên, hoạt động quản lý thuế của các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền đều phải tuân theo những nguyên tắc nhất định:

*Nguyên tắc thống nhất, tập trung dân chủ

Thống nhất, tập trung dân chủ là nguyên tắc chủ đạo trong quản lý

KT-XH nói chung và quản lý NSNN nói riêng

Quán triệt nguyên tắc thống nhất, tập trung dân chủ trong quản lý thu thuế được thể hiện trên các khía cạnh chủ yếu sau:

 Quản lý thu thuế trước hết phải bảo đảm tuân thủ theo đúng các quy định trong các văn bản pháp luật về thuế Các văn bản pháp luật về thuế được

cơ quan quyền lực cao nhất của Nhà nước đại diện cho dân chúng phê chuẩn,

17

thể hiện đầy đủ nghĩa vụ và quyền lợi của người nộp thuế và tổ chức, các nhân quản lý thu thuế Các cá nhân, tổ chức có nghĩa vụ nộp thuế và các chủ thể, đơn vị thực thi nhiệm vụ quản lý thu thuế phải tuân thủ nghiêm chỉnh các quy định của các văn bản pháp luật về thuế trong suốt quá trình quản lý thu thuế

 Thống nhất quy trình, nghiệp vụ quản lý thu thuế và việc vận dụng các văn bản pháp luật về thuế trong công tác quản lý thu thuế trên phạm vi cả nước

 Thống nhất về trình tự, thời gian, yêu cầu, nội dung và hình thức mẫu biểu trong lập dự toán và quyết toán thuế

 Thống nhất việc chỉ đạo công tác quản lý thu thuế giữa cơ quan thuế cấp trên và chính quyền địa phương các cấp đối với cơ quan quản lý thu thuế

ở địa phương

 Lập dự toán thuế được thực hiện từ cấp cơ sở nhưng phải đảm quyền chỉ đạo, hướng dẫn và xét duyệt dự toán của cơ quan thuế cấ trên Cơ quan thuế cấp trên phải tổ chức làm việc với cơ quan thuế cấp dưới trong quá trình lập dự toán thuế

*Nguyên tắc tiết kiệm và hiệu quả

Tiết kiệm và hiệu quả trong quản lý thu thuế được đánh giá dựa trên cơ

sở các chi phí phát sinh trong quá trình tổ chức thu nộp thuế và số thuế được tập trung vào NSNN Quản lý thu thuế phải bảo đảm các chi phí phát sinh từ quan thu và đối tượng nộp thuế là thấp nhất

*Nguyên tắc phù hợp

- Quản lý thu thuế phải bảo đảm phù hợp với tình hình KT-XH trong

từng giai đoạn và thông lệ quốc tế

- Nguồn thu của thuế chính là kết quả của các hoạt động KT-XH; vì vậy, thực trạng KT-XH trong từng thời ký là cơ sở thực tiễn cho việc xây

18

dựng các văn bản pháp luật về thuế và thiết lập các biện pháp quản lý thu thuế phù hợp nhằm bảo đảm cho tính thực thi của các văn bản pháp luật về thuế

trong thực tiễn và bảo đảm hiệu quả của các biện phá quản lý thu thuế

- Quy trình quản lý thu thuế phải phù hợp với từng sắc thuế, từng địa bàn, từng đối tượng nộp thuế Ngoài ra, cần có sự phối hợp chỉ đạo song trùng giữa cơ quan thuế cấp trên và chính quyền địa phương các cấ đối với công tác

quản lý thu thuế trên từng địa bàn

- Tổ chức thanh tra, kiểm tra về thuế Đây là khâu quan trọng của quy trình quản lý thuế Mục tiêu chính cảu công tác này là bảo đảm thi hành pháp luật thuế công bằng, nghiêm minh từ cả phí đối tượng nộp thuế và cơ quan thuế, giúp phát hiện biểu hiện gian lận thuế, ttroons thuế và cả những nhũng nhiễu, tiêu cực của cán bộ thuế đối với người nộp thuế Phải tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra về việc thực hiện chế độ tự khai, tự tính thuế và nộp

thuế

- Trong quá trình quản lý thu thuế phải tôn trọng việc tự kê khai, tự tính thuế của các đối tượng nộp thuế, kết hợp với việc tăng cường công tác thanh tra và kiểm tra thuế; đồng thời tôn trọng và giải quyết thỏa đáng những

kiến nghị, khiếu nại về thuế

 Nội dung quản lý thu phí, lệ phí

- Phí là khoản thu do ngân sách Nhà nước quy định nhằm bù đắp một phần chi phí của NSNN đầu tư xây dựng, mua sắm, bảo dưỡng và quản lý tài sản, tài nguyên hoặc chủ quyền quốc gia để phục vụ các tổ chức, cá nhân hoạt động sự nghiệp, hoạt động công cộng hoặc lợi ích công cộng theo yêu cầu không mang tính kinh doanh

- Lệ phí là khoản thu do Nhà nước quy định thu đối với tổ chức, cá nhân để Nhà nước phục vụ công việc quản lý hành chính Nhà nước theo yêu cầu hoặc theo quy định pháp luật

19

- Đơn vị thu phí, lệ phí là cơ quan thuế và cơ quan được pháp luật quy định Các cơ quan này phải niêm yết công khai tại địa điểm thu về, tên gọi, mức thu, phương thức thu và cơ quan quy định thu Khi thu phải cấp chứng từ thu theo quy định của NTC

 Về quản lý các khoản thu khác: “Ngoài các khoản thu thuế, phí, lệ

phí, thu NSNN cấp cơ sở còn bao gồm các khoản đóng góp tự nguyện của các

tổ chức, các cá nhân ở trong và ngoài nước; các khoản viện trợ không hoàn lại của các tổ chức, các cá nhân ở nước ngoài; các khoản đóng góp tự nguyện khác theo quy định của pháp luật, thu bổ sung từ ngân sách tỉnh, thu vi phạm hành chính thuộc thẩm quyền của UBND cơ sở quyết định xử phạt Các khoản thu khác của NSNN nói trên được thu nộp trực tiếp vào KBNN hoặc

thu nộp qua cơ quan thu theo các quy định hiện hành đối với từng khoản thu”

1.3.1.2 Nội dung quản lý chi NSNN cấp cơ sở

- Quản lý quá trình chi NSNN:

Chi ngân sách nhà nước là quá trình phân phối sử dụng quỹ ngân sách nhà nước theo nguyên tắc không hoàn trả một cách trực tiếp, nhằm mục đích thực hiện các nhiệm vụ chính trị, xã hội của Nhà nước trong thời kỳ cụ thể

Do đặc thù của mỗi địa phương, mỗi vùng miền khác nhau, nên việc chi ngân sách của mỗi huyện cũng khác nhau, tùy theo tính chất, đặc điểm, khó khăn, thuận lợi mà bố trí nhiệm vụ cho phù hợp với ngân sách cấp mình Nhiệm vụ chi của ngân sách cấp huyện chi làm hai nội dung chi lớn: chi phí đầu tư phát triển và chi thường xuyên:

- Chi phí đầu tư phát triển:

 Chi đầu tư xây dựng cơ bản các công trình kết cấu hạ tầng KT-XH không có khả năng thu hồi vốn do cấp cơ sở quản lý theo quy định phân cấp đầu tư và xây dựng của huyện, tỉnh Các công trình phúc lợi công cộng điện

chiếu sáng, cấp thoát nước, giao thông nội thị, an toàn và vệ sinh đô thị

20

 Các chương trình đầu tư phát triển phân cấp cho cấp cơ sở như: các công trình do nguồn vốn tỉnh phân cấp hàng năm cho huyện thực hiện, vốn đóng góp của nhân dân để xâu dựng cơ sở hạ tầng, chương trình mục tiêu quốc gia 135, 134, 168… Hỗ trợ giao thông nông thôn, kiên cố hóa kênh

mương, hỗ trợ xây dựng trụ sở xã,…

 Các khoản chi đầu tư phát triển khác theo quy định của pháp luật

- Chi thường xuyên:

 Chi thường xuyên có phạm vi rộng, gắn liền với thực hiện các nhiệm

vụ thường xuyên phụ thuộc chủ yếu vào tổ chức bộ máy Nhà nước Với xu thuế phát triển của xã hội, nhiệm vụ chi thường xuyên của Nhà nước ngày

càng gia tăng chính vì vậy chi thường xuyên cũng có xu hướng mở rộng

 Chi sự nghiệp văn hóa- xã hội: Chi sự nghiệp giáo dục, sự nghiệp đào tạo về dạy nghề; đưa cán bộ đi đào tạo; bồi dưỡng, chi sự nghiệp ý tế; sự

nghiệp văn hóa thông tin;

 Chi cho sự nghiệp kinh tế: Hoạt động của các đơn vị sự nghiệp kinh

tế nhằm phục vụ cho yêu cầu phát triển sản xuất kinh doanh;

 Sự nghiệp kiến thiết thị chính: duy tu, bảo dưỡng hệ thống đèn chiếu sáng vĩa hè, hệ hống cấp thoát nước, giao thông đô thi, công viên đô thị và

 Các biện pháp cân đối thu, chi NSNN

Bội chi NSNN được bù đắp bằng nguồn vay trong nước và nguồn vay này không sử dụng cho tiêu dùng chỉ sử dụng cho mục đích phát triển và đảm bảo bố trí ngân sách để chủ động trả hết nợ khi đến hạn Công tác quản lý các biện pháp cân đối thu, chi ngân sách gồm:

21

- Trong khâu lập dự toán NSNN; thu NSNN phải được xác định trên

cơ sở tăng trưởng kinh tế, chi NSNN phải đảm bảo các mục tiêu phát triển KT-XH quản lý nhà nước, đảm bảo QP-AN

- Trong khâu chấp hành NSNN: phải khai thác các nguồn thu một cách hợp lý, chống thất thoát nguồn thu của NSNN;

- Trong khâu quyết toán NSNN: phải đánh giá hoạt động NSNN đã qua, trong đó có vấn đề tổ chức cân đối NSNN…, nhằm rút ra kinh nghiệm tốt áp dụng cho năm tiếp theo

 Tổ chức cân đối NSNN cấ huyện cũng là một trong những nội dung quan trọng của quá trình lập, chấp hành và quyết toán NSNN: “Tất cả các giải

pháp về kinh tế, tài chính, tổ chức, …

 Quản lý chu trình NSNN

- Lập dự toán: trên cơ sở dự toán thu, chi ngân sách do UBND cấp trên

giao, UBND cấp dưới tiến hành giao dự toán thu, chi cho đơn vị cấp dưới

- Chấp hành dự toán: quản lý các tổ chức, cá nhân nộp đúng, đủ và kịp thời các khoản thuế, phí, lệ phí và các khoản thu khác vào NSNN theo quy

định của pháp luật;

- Quyết toán ngân sách: “Quản lý các đơn vị dự toán tổ chức thực hiện quyết toán ngân sách của đơn vị mình và công tác kế toán, quyết toán của các đơn vị dự toán cấp dưới Số liệu báo cáo quyết toán phải chính xác, trung

thực, đầy đủ

1.3.2 Thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm, thi đua khen thưởng

- Nguồn lực của ngân sách Nhà nước là do nhân dân đóng góp, do vậy công tác thanh tra, kiểm tra phải luôn được quan tâm thực hiện và phải đảm bảo cho việc thực hiện ngân sách đúng về chính sách và pháp luật, tránh xảy

ra sai phạm

22

- “Tất cả các đơn vị dự toán và các cấp ngân sách phải thực hiện nghiêm túc những quy định về công tác kế toán và quyết toán NSNN, phải lập

quyết toán NSNN theo đúng mẫu biểu và thời hạn quy định

- “Tổ chức, cá nhân có thành tích thu đúng phấp luật và vượt dự toán; chi ngân sách tiết kiệm, nhưng vẫn đảm bảo chất lượng của nhiệm vụ được giao; lãnh đạo, chỉ đạo địa phương tăng thu, tiết kiệm chi, sau mỗi thời ký ổn định ngân sách, giảm dần số bổ sung từ ngân sách cấp trên hoặc tăng tỷ lệ phần trăm (%) điều tiết số thu nộp về ngân sách cấp trên thì được khen

thưởng”

1.4 Hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước và các tiêu chí đánh giá hiệu quả quản lý ngân sách Nhà nước

1.4.1 Hiệu quả quản lý thu, chi NSNN

- Hiệu quả quản lý thu NSNN

Hiệu quả quản lý thu NSNN thể hiện ở việc tổ chức thu đúng, thu đủ, thu kịp thời và tính bền vững trong tạo lập nguồn thu trong công tác quản lý các khoản thu NSNN theo quy định của pháp luật Ngoài ra hiệu quả quản lý thu NSNN còn được thể hiện ở việc khai thác hợp lý các khoản thu tiềm ẩn trong nền kinh tế Song song đó, cần tăng cường và bồi dưỡng các nguồn lực tài chính một cách hợp lý, hợp pháp nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng cao trong công tác cân đối thu – chi NSNN

- Hiệu quả quản lý chi NSNN

Hiệu quả quản lý NSNN thể hiện ở tính bền vững của chính sách chi tiêu NSNN, chính sách chi tiêu bền vững là chính sách chi tiêu có ảnh hưởng tích cực đến tăng trưởng kinh tế Ngoài ra, hiệu quả quản lý chi NSNN còn là quá trình phân phối lại quỹ tiền tệ một cách hợp lý, tiết kiệm nhằm thực hiện chức năng của Nhà nước trên cơ sở sử dụng hệ thống chính sách, pháp luật

23

Tuy nhiên, quyền hạn và trách nhiệm của các cơ quan trong công tác quản lý chi chưa được thể hiện rõ Còn nhiều cơ quan, đơn vị cùng tham gia quản lý, kiểm soát, kiểm soát thanh toán chi NSNN như: đơn vị sử dụng NSNN, cơ quan tài chính và KBNN

1.4.2 Các tiêu chí đánh giá hiệu quả quản lý Ngân sách Nhà nước

1.4.2.1 Tiêu chí đánh giá hiệu quả quản lý thu Ngân sách nhà nước

- Đảm bảo tính thu đúng, thu đủ, thu kịp thời

 Thu đúng tức phải đảm bảo quy định của các văn bản pháp luật về thuế, phí, lệ phí được thực hiện một cách nghiêm chỉnh trong thực tiễn đời sống KT-XH Đây là tiêu chí tất yếu đánh giá hiệu quả của công tác quản lý thu xuất phát từ yêu cầu quản lý các hoạt động KT-XH theo pháp luật của Nhà nước pháp quyền

 Thu đủ tức là đề cập đến vấn đề thất thu trong công tác quản lý thu NSNN hạn chế tối đa thất thoát ngân sách, chú trọng đặc biệt thất thoát về thuế

 Thu kịp thời thể hiện ở việc đảm bảo nguồn tài chính được huy động qua quản lý thu NSNN đáp ứng các nhiệm vụ chi được thực hiện xuyên suốt trong năm thực hiện ngân sách

- Đảm bảo tính bền vững trong việc tạo lập nguồn thu

 Tính bền vững trong việc tạo lập nguồn thu thể hiện ở cơ cấu của các nguồn thu Các nguồn thu từ thuế có tính bền vững cao hơn các nguồn thu còn lại

 Phát huy những tác động tích cực những công cụ thuế, phí, lệ phí

- Thuế, phí, lệ phí là công cụ quan trọng để Nhà nước điều tiết vĩ mô các hoạt động KT-XH Đồng thời, thuế, phí, lệ phí có tác động sâu rộng đến mọi hoạt động KT-XH theo cả hai hướng tích cực và tiêu cực Cho nên việc quản lý thu cần phải phát huy được những tác động tích cực và hạn chế những tác động tiêu cực của thuế, phí, lệ phí đối với các hoạt động KT-XH

24

1.4.2.2 Tiêu chí đánh giá hiệu quả quản lý chi Ngân sách Nhà nước

- Đảm bảo thực hiện các mục tiêu phát triển KT-XH

 Trong những trường hợp cần thiết, sử dụng NSNN hỗ trợ cho các doanh nghiệp ổn định hoặc vượt qua thời kỳ kinh doanh khó khăn để đảm bảo phát triển và góp phần đạt được các mục tiêu kinh tế chung đã đặt ra trong một giai đoạn cụ thể

Mục tiêu xã hội

 Công tác quản lý chi NSNN phải đảm bảo được đời sống, môi trường văn hóa lành mạnh Phát huy giá trị truyền thống tốt đẹp, xây dựng gia đình Việt Nam tiến bộ, hạnh phúc, thực hiện tốt bình đẳng giới, sự tiến bộ của phụ

nữ, chăm sóc sức khỏe người già, trẻ em

 Công tác quản lý chi NSNN phải đảm bảo phát triển và chất lượng nguồn nhân lực phải được nâng cao, đổi mới và phát triển hệ thống giáo dục - đào tạo bền vững Chú ý coi trọng nâng cao trình độ đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý, các chuyên gia và cán bộ khoa học – công nghệ

 Công tác quản lý chi NSNN phải tạo bước phát triển mạnh mẽ về văn hóa, xã hội Kết hợp chặt chẽ các mục tiêu, chính sách kinh tế với các mục tiêu, chính sách xã hội, thực hiện tốt tiến bộ, công bằng xã hội

 Công tác quản lý chi NSNN phải đặc biệt giữ vững an ninh, chính trị

và trật tự - An toàn xã hội An ninh, chính trị và trật tự - An toàn xã hội là một nội dung quan trọng về quản lý nhà nước Kết hợp chặt chẽ QP-AN với phát triển KT-XH trên từng địa phương

25

 Công tác quản lý chi NSNN phải đảm bảo phát triển mạnh sự nghiệp

y tế, nâng cao chất lượng công tác chăm sóc cho nhân dân

- Tiết kiệm

Hiệu quả quản lý chi NSNN phải đảm bảo nguyên tắc tiết kiệm Quá trình quản lý chi NSNN cần thực hiện đồng bộ một số nội dung sau để đảm bảo nguyên tắc tiết kiệm:

 Thực hiện chi tiêu phù hợp đúng định mức, tiêu chuẩn đối với từng đối tượng, tính chất công việc, đòng thời phải có tính thực tiễn cao Chỉ có như vậy các định mức, tiêu chuẩn chi của NSNN mới trở thành căn cứ pháp lý xác đáng phục vụ cho công tác quản lý chi

 Xem xét mức độ ảnh hưởng của mỗi khoản chi tới các mối quan hệ kinh tế, chính trị - xã hội và phải tính đến thời gian phát huy tác dụng

- Tính bền vững của chính sách chi tiêu ngân sách nhà nước:

 Tăng trưởng (growth): Chính sách chi tiêu bảo đảm tăng trưởng kinh

quan khác có thể kể ra như thiên tai, dịch bệnh, lũ lụt, …

26

 Nhóm nguyên nhân chủ quan: là sự tác động của các chính sách thu, chi của Nhà nước, đây là nguyên nhân cơ bản gây ra bội chi NSNN Khi Nhà nước không quản lý chặt chẽ các nguồn thu đồng thời tăng các khoản chi mà không xem xét đến các nguồn thu đồng thời tăng các khoản chi mà không

xem xét đến các nguồn lực, khi đó tình trạng bội chi NSNN tất yếu sẽ xảy ra

1.4.2.4 Tiêu chí đánh giá hiệu quả quản lý chu trình Ngân sách Nhà nước

- Trong lập dự toán NSNN:

 Dự toán NSNN của các cấp chính quyền phải lập theo đúng yêu cầu,

nội dung, biểu mẫu và thời hạn quy định của Bộ Tài Chính

 Dự toán NSNN phải kèm theo báo cáo thuyết minh rõ ràng cơ sở,

căn cứ tính toán

 Dự toán NSNN các cấp phải đảm bảo tính cân đối

- Trong chấp hành dự toán NSNN:

 Đảm bảo việc thực hiện dự toán thu

Các chỉ tiêu trong dự toán thu là chỉ tiêu mang tính pháp lệnh buộc các cấp, các ngành và các đơn vị có liên quan phải tổ chức thực hiện nghiêm chỉnh Hoàn thành và hoàn thành vượt mức các chỉ tiêu của dự toán thu là mục tiêu hàng đầu của công tác quản lý thu nhằm bảo đảm tính chủ động trong điều hành và quản lý NSNN, đặc biệt là trong lĩnh vực thu thuế, một nguồn thu chủ yếu của NSNN Theo đó, dự toán thu thuế là một bộ phận cấu thành quan trọng trong dự án NSNN

 Đảm bảo việc thực hiện dự toán chi

Các khoản chi NSNN phải có trong dự toán NSNN được giao, đúng chế độ, tiêu chuẩn, định mức do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định và được thủ trưởng đơn vị sử dụng ngân sách hoặc người được ủy quyền quyết định chi và chịu trách nhiệm về quyết định chi của mình và bị xử lý kỷ luật,

27

xử phạt hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu chi sai, đồng thời phải bồi hoàn cho công quỹ

 Trong quyết toán NSNN

Số liệu trong báo cáo quyết toán NSNN phải trung thực, đầy đủ, không

vi phạm nguyên tắc trọng yếu

Đánh giá chuẩn xác tình hình thu, chi NSNN trong năm hiện hành để

có cơ sở xây dựng kế hoạch thu, chi NSNN cho các năm tiếp theo

1.4.2.5 Tiêu chí đánh gái hiệu quả thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm, thi đua khen thưởng

- Công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm có tính răn đe, đảm bảo khắc phục những tình trạng tiêu cực trong các hoạt động của công tác quản lý NSNN Mọi cuộc kiểm tra, thanh tra đều phải có kết luận cụ thể, xác định rõ

trách nhiệm, hình thức xử phạt trong trường hợp phát hiện sai phạm

- Kết quả thi đua khen thưởng trong công tác quản lý NSNN phải dựa trên số liệu thực tế Kết quả thực hiện nhiệm vụ trong năm được xác định một cách trung thực, phát hiện khuyết điểm, phát hiện và ngăn ngừa việc khai man

28

1.5.2 Nhân tố chủ quan

Nhân tố về bộ máy, cán bộ quản lý thu, chi NSNN: việc thiết lập bộ máy quản lý thu, chi NSNN phải tuân thủ nguyên tắc tập trung, dân chủ Trong đó việc tổ chức bộ máy gọn, hiệu quả là yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý thu, chi ngân sách tại địa phương, và việc quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của chính quyền phải rõ ràng, cụ thể, tránh tình trạng thiếu trách nhiệm hoặc lạm dụng quyền trong việc thực hiện nhiệm vụ quản lý thu, chi ngân sách

Nhân tố về tình trạng thất thu, đặc biệt là thất thu thuế: tình trạng này phản ánh hai mặt của một vấn đề, đó là lợi ích của Nhà nước và lợi ích của các cá nhâ, các tổ chức nộp thuế Thất thu biểu hiện rất đa dạng và phức tạp tùy theo điều kiện và tình hình KT-XH ở mỗi địa phương

Nhân tố về tổ chức công khai tài chính: Đây là một trong những công tác quan trọng để thực hiện sự dân chủ, đảm bảo Nhà nước pháp quyền Việt Nam thực sự là Nhà nước của dân, do dân và vì dân

Nhân tố về hiệu lực công tác kiểm tra, kiểm soát và giám sát tài chính: trong thực tế, không ít các cá nhân và tổ chức có hành vi, việc làm gây tổn hại tài chính nhà nước, ảnh hưởng đến công tác quản lý NSNN

1.6 Kinh nghiệm nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách ở một số địa phương và bài học kinh nghiệm

1.6.1 Kinh nghiệm quản lý NSNN ở một số địa phương

1.6.1.1 Kinh nghiệm của thành phố Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp

Dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Đảng bộ, HĐND Thành phố, sự quyết tâm chính trị của chính quyền thành phố Cao Lãnh các khoản thu, chi NSNN đều vượt dự toán được giao và đạt được nhiều kết quả tích cực trong việc quản lý NSNN trên địa bàn

- Kinh nghiệm nâng cao hiệu quả quản lý NSNN và những thành tựu, hạn chế:

29

 Thành phố Cao Lãnh xác định thuế là nguồn thu chủ yếu nên đã tập trung mọi giải pháp để nuôi dưỡng và khai thác tốt nguồn thu, thường xuyên tăng cường công tác kiểm tra, xử lý tình trạng nợ đọng thuế UBND thành phố Cao Lãnh giao trách nhiệm cho Chi Cục thuế thành phố chịu trách nhiệm chính, phối hợp với các cơ quan, đơn vị có liên quan như: KBNN, Phòng Tài chính – Kế hoạch xây dựng phương án thu đúng, thu đủ và khả năng tăng thu NSNN ngay từ đầu năm, theo đúng quy trình thu NSNN Các chỉ tiêu về thu thuế, xử lý nợ đọng về thuế và các khoản chi NSNN nhất là chi đầu tư XDCB, chi thường xuyên đều được các ngành, các cấp thường xuyên công khai chi tiết từng nội dung theo định kỳ, xem đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng, nên Thành phố đã triển khai, tổ chức thực hiện đạt kết quả cao

 Tuy nhiên, thành phố Cao Lãnh vẫn còn nhiều hạn chế trong việc xác định số thu, số chi theo dự toán (chưa chính xác), dẫn đến tình trạng phải điều chỉnh dự toán thu, chi NSNN cho phù hợp với tình hình thực tế

1.6.1.2 Kinh nghiệm nâng cao hiệu quả quản lý Ngân sách Nhà nước ở Huyện Cần Giuộc, Tỉnh Long An

Cần Giuộc là một huyện nằm ở phía Nam của tỉnh Long An, với điều kiện tự nhiên như thế cho nên trong quá trình quản lý ngân sách, huyện cũng

có những thuận lợi khó khăn, tuy nhiên với sự chỉ đạo sâu sát, kịp thời của Huyện Ủy, Ủy Ban Nhân Dân Huyện, sự tích cực phối hợp của các ngành chức năng của huyện, sự n ổ lực của Chi cục thuế huyện cùng với cấp ủy, chính quyền các xã thị trấn, sự tự giác đóng góp nghĩa vụ thuế của các doanh nghiệp, cơ sở kinh doanh và hộ chịu thuế đất phi nông nghiệp cũng đã góp phần hoàn thành và vượt dự toán thu ngân sách nhiều năm liền

Các trường hợp doanh nghiệp không còn ở địa điểm theo giấ phép kinh doanh, khai thác nắm các công trình do doanh nghiệp ngoài tỉnh thi công và các công trình vốn ngân sách để hướng dẫn khai thuế và nộp thuế, trong năm

30

lĩnh vực này đã đóng góp cho ngân sách số tiền thuế đáng kể Huyện đã tiến hành khoán biên chế và khoản chi hành chính nên đã chủ động trong sử dụng kinh phí được ngân sách cấp, chi tiết kiệm, đúng quy định của Nhà nước, sắp xếp bộ máy tinh gọn, phù hợp với nhiệm vụ của từng thành viên, đảm bảo hoàn thành nhiệm vụ được giao

1.6.2 Một số kinh nghiệm rút ra cho Thị trấn Hiệp Phước, Huyện Nhơn Trạch

- Hai địa phương trên đều có sự quyết tâm chỉ đạo sâu sát, kịp thời của Huyện Ủy, UBND Huyện, sự phối hợp tích cực của các ngành chức năng trong huyện, sự phấn đấu nỗ lực của Chi cục thuế huyện cùng với cấp ủy, chính quyền các xã thị trấn, sự tự giác đóng góp hoàn thành nghĩa vụ thuế của các doanh nghiệp, hộ cá nhân kinh doanh và hộ chịu thuế đất phi nông

Gồm những nội dung chính như sau:

- Làm rõ được các khái niệm về quản lý thu, chi NSNN và đặc điểm của NSNN

- Khẳng định được vai trò quan trọng của công tác quản lý thu, chi NSNN đối với sự phát triển KT-XH

- Trình bày những nội dung quản lý ngân sách gồm: Các hoạt động thu, chi NSNN; vai trò ngân sách huyện góp phần phát triển KT-XH; về công tác quản lý thu, chi trong quá trình lập dự toán, chấp hành, quyết toán, thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm, khen thưởng với mục đích thu đúng, thu đủ và kịp thời, sử dụng ngân sách tiết kiệm và có hiệu quả

31

- Trình bày tiêu chí đánh giá hiệu quả quản lý thu, chi NSNN thực hiện tuân thủ những quy định của pháp luật trong quá trình lập dự toán, chấp hành, quyết toán, thanh tra, kiểm tram xử lý vi phạm, khen thưởng

- Nghiên cứu kinh nghiệm hiệu quả quản lý thu, chi NS ở một số địa phương, từ đó rút ra những kinh nghiệm cho Thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch

Đây là khung lý luận thực trạng và đề ra giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý thu, chi NSNN tại Thị trấn Hiệp Phước, huyện Nhơn Trạch