GV: Sự phát triển của chủ nghĩa tư bản đã làm xuất hiện nhiều trung tâm kinh tế, nhiều thành phố ra đời, xã hội có những mâu thuẫn giai cấp giữa vô sản và tư sản ngày càng gay gắt ->[r]
Trang 1Bài 4: PHONG TRÀO CÔNG NHÂN VÀ SỰ RA ĐỜI CỦA CHỦ
NGHĨA MÁC
I Mục tiêu
1 Kiến thức:
- Sự ra đời của giai cấp công nhân gắn liền với sự phát triển của chủ
nghĩa tư bản Tình cảnh của giai cấp công nhân
- Những cuộc đấu tranh tiêu biểu của giai cấp công nhân trong những
năm 30 – 40 của thế kỉ XIX
2 Tư tưởng:
- Lòng biết ơn các nhà sáng lập ra chủ nghĩa xã hội khoa học
- Tinh thần quốc tế chân chính, tinh thần đoàn kết đấu tranh của giai
cấp công nhân
3 Kỹ năng:
- Biết phân tích, nhận định về quá trình phát triển của phong trào công
nhân vào thế kỷ XIX
II Chuẩn bị
GV: Phóng to tranh ảnh trong sách giáo khoa
HS: Xem trước bài mới, tìm hiểu về phong trào công nhân
III Tiến trình lên lớp
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Nêu các cuộc cách mạng tư sản tiêu biểu ở thế kỷ XIX
? Tại sao nói đến thế kỷ XIX chủ nghĩa tư bản đã được xác lập trên
phạm vi thế giới
3 Bài mới:
Cùng với sự phát triển nhanh chóng của chủ nghĩa tư bản càng làm tăng
sâu thêm mâu thuẫn giữa 2 giai cấp tư sản và vô sản, để giải guyết mâu
thuẫn đó giai cấp vô sản đã tiến hành cuộc đấu tranh như thế nào?
Chúng ta cùng tìm hiểu bài học ngày hôm nay.
Hoạt động của GV và HS
Hoạt động 1: Hiểu được những nét chính về
các hình thức đấu tranh
GV: Sự phát triển của xã hội loài người đã
chứng minh qui luật có áp bức thì có đấu
tranh
GV: Vì sao ngay khi mới ra đời giai cấp
công nhân đã đấu tranh chống chủ nghĩa tư
bản?
HS: Bị bóc lột ngày càng nặng nề do lệ thuộc
vào máy móc, nhịp độ nhanh và liên tục
Nội dung
I Phong trào công nhân nửa đầu thế
kỷ XIX.
1 Phong trào đập phá máy móc và bãi công.
- Cùng với sự phát triển của công
Trang 2(công nhân phải làm việc liên tục nhiều giờ,
mệt nhọc mà lương thấp, điều kiện lao động
ăn ở, thấp
GV: liên hệ công nhân trong các khu công
nghiệp ngày nay, làm việc trong một môi
trường thoáng đáng và sạch sẽ hơn, một ngày
làm 8 tiếng, còn nếu tăng ca, làm thêm giờ
thì được tiền tăng ca, tiền thưởng năng suất,
tiền thưởng chuyên cần…
GV: Sử dụng hình 24/SGK nhận xét về lao
động trẻ em trong hầm mỏ và miêu tả cuộc
sống của công nhân Anh
HS: Năm 1883: Một công nhân nhỏ tuổi đã
kể: “Tôi năm nay 12 tuổi, đã làm việc trong
xưởng dệt từ năm ngoái Bình quân mỗi ngày
làm việc 12h30’ Thỉnh thoảng phải làm
thêm giờ”; một người khác kể “Tôi đã làm
việc ở đây, từ lúc 12 tuổi, hằng ngày phải
làm việc 16 giờ Giờ đây tôi không chịu được
nữa, bị ốm nên đã đề nghị xuống 12 giờ Ông
chủ bảo Tôi: Nếu vậy thì mày ra khỏi nhà
máy và đừng quay lại nữa"
? Qua hình 24/SGK em hãy phát biểu suy
nghĩ của mình về quyền trẻ em hôm nay.
HS: Quyền sống còn, quyền bảo vệ, quyền
phát triển, quyền tham gia
*GDMT: Đời sống của công nhân vô cùng
khốn khổ, họ phải lao động trong môi
trường, điều kiện tồi tệ, nên ảnh hưởng đến
sức khỏe của công nhân, vì vậy ngày nay
trong các khu công nghiệp cần phải quan tâm
đến môi trường làm việc của công nhân được
sạch sẽ thông thóang và tránh ô nhiễm
?Vì sao giới chủ lại thích sử dụng lao động
trẻ em.
HS: Tiền lương trả thấp, lao động nhiều giờ,
chưa có ý thức đấu tranh
GV: Đầu tiên công nhân đấu tranh bằng
nghiệp, giai cấp công nhân sớm ra đời
Họ đã bị giai cấp tư sản bóc lột nặng nề
Vì vậy công nhân đã nổi dậy đấu tranh
- Hình thức đấu tranh đầu tiên của công
Trang 3hình thức gì?
HS: Là đập phá máy móc và đốt công xưởng
? Vì sao công nhân lại đấu tranh bằng cách
là đập phá máy móc và đốt công xưởng mà
không phải là một hình thức khác.
HS: Do nhận thức của họ còn thấp kém, họ
nhầm tưởng rằng chính do máy móc là kẻ thù
đã làm khổ họ nên họ đập phá máy móc
GV: Việc đập phá máy móc có đưa đến
thành công trong cuộc đấu tranh chống tư
bản không?
HS: Không
GV: Muốn cuộc đấu tranh chống lại tư bản
thắng lợi công nhân phải làm gì?
HS: Phải đoàn kết
GV: Đến đầu thế kỉ XIX, công nhân đã
chuyển sang đấu tranh với hình thức nào?
HS: Công nhân đã chuyển sang đấu tranh với
hình thức bãi công, đòi tăng lương và giảm
giờ làm, thành lập các công đoàn
Hoạt động 2: Tìm hiểu những phong
trào tiêu biểu của giai cấp công nhân
GV: Sự phát triển của chủ nghĩa tư bản đã
làm xuất hiện nhiều trung tâm kinh tế, nhiều
thành phố ra đời, xã hội có những mâu thuẫn
giai cấp giữa vô sản và tư sản ngày càng gay
gắt -> đấu tranh của công nhân càng quyết
liệt
GV: Em hãy nêu những phong trào đấu
tranh tiêu biểu của công nhân Pháp, Đức,
Anh?
HS: Năm 1831 công nhân dệt thành phố
Li-ông Pháp Năm 1884 cLi-ông nhân dệt vùng
Sơ-lê-din (Đức) khởi nghĩa Năm 1836-1847
“Phong trào Hiến chương” diễn ra ở Anh
? Khẩu hiệu “Sống trong lao động, chết trong
chiến đấu” muốn nói lên điều gì.
GV: Nhấn mạnh phong trào Hiến chương ở
Anh -> khẳng định phong trào có tính quần
nhân là đập phá máy móc và đốt công xưởng
- Đến đầu thế kỉ XIX, công nhân đã chuyển sang đấu tranh với hình thức bãi công, đòi tăng lương và giảm giờ làm, thành lập các công đoàn
2 Phong trào công nhân trong những năm 1830-1840
- Năm 1831 công nhân dệt thành phố Li-ông Pháp khởi nghĩa đòi tăng lương, giảm giờ làm
- Năm 1844 công nhân dệt vùng Sơ-lê-din (Đức) khởi nghĩa chống lại sự hà khắc của giới chủ
- Năm 1836-1847 “Phong trào Hiến chương” diễn ra ở Anh, có quy mô, tổ chức và có tính chất chính trị rõ rệt
Trang 4chúng rộng lớn, có tổ chức và mục tiêu chính
trị rõ nét
GV: cho HS quan sát hình 25/SGK để thấy
được Công nhân Anh đưa Hiến Chương đến
Quốc hội, đây là phong trào diễn ra có quy
mô, tổ chức
GV: cho HS thảo luận nhóm (3 phút)
? Phong trào công nhân châu Âu 1830-1840
có điểm gì khác phong trào công nhân trước
đó?
HS: trao đổi
***Đáp án: Có sự đoàn kết, trở thành lực
lượng chính trị độc lập, đấu tranh chính trị
GV: Tại sao phong trào công nhân thất bại?
HS: - Thiếu tổ chứ lãnh đạo vững vàng
- Chưa có đường lối chính trị đúng đắn
- Các cuộc đấu tranh tuy thất bại, nhưng
nó đánh dấu sự trưởng thành của phong trào công nhân quốc tế, tạo điều kiện cho sự ra đời của lí luận cách mạng sau này
*Kết luận: Giai cấp vô sản ra đời cùng với giai cấp tư sản, hình thành
xã hội tư bản Ngay từ đầu, hai giai cấp đối lập này đã mâu thuẫn gay
gắt với nhau dẫn đến cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản chống tư sản
từ hình thức thấp phát triển dần lên cao
4 Củng cố:
- Kết quả phong trào công nhân từ đầu thế kỷ XIX đến 1840 đạt được
những gì?
- Khẩu hiệu “Sống trong lao động, chết trong chiến đấu” là khẩu hiệu
đấu tranh của:
A Công nhân Anh
B Công nhân Li-ông (Pháp)
C Công nhân Sơ-lơ-din (Đức)
D Công nhân I-ta-li-a
5 Dặn dò:
Học bài và làm bài tập
Xem trước mục II của bài, tìm hiểu nội dung sau:
Đôi nét về cuộc đời và sự nghiệp của Mác và Ăng ghen?
Điểm giống nhau trong tư tưởng của Mác và Ăng ghen?
Nội dung của tuyên ngôn Đảng cộng sản?