Nhờ nó mà thế kỉ XVIII-XIX trở thành thế kỷ của những phát minh kĩ thuật phát triển rực rỡ, phát minh khoa học vĩ đại về tự nhiên và xã hội, để biết được những thành tựu trên chúng ta cù[r]
Trang 1Bài 8: SỰ PHÁT TRIỂN CỦA KĨ THUẬT, KHOA HỌC, VĂN HỌC
VÀ NGHỆ THUẬT THẾ KỈ XVIII-XIX
I Mục tiêu
1 Về kiến thức:
- Một vài thành tựu tiêu biểu về kĩ thuật, khoa học tự nhiên và khoa học
xã hội
2 Tư tưởng:
- Cách mạng KH-KT đã đưa nhân loại samg nền văn minh của đại công
nghiệp
- Nhận thức rõ yếu tố năng động của KH-KT đối với sự tiến bộ xã hội
xây dựng niềm tin vào công nghiệp hoá, hiện đại hoá của nước ta hiện
nay
3 Kĩ năng:
- Phân biệt "Cách mạng tư sản" với "Cách mạng công nghiệp"
- Biết phân tích vai trò của kĩ thuật, khoa học,văn học và nghệ thuật đối
với sự phát triển lịch sử
II Chuẩn bị
GV:Tranh ảnh về thành tựu khoa học kĩ thuật thế kỉ XVIII-XIX, chân
dung các nhà bác học, nhà văn, nhạc sĩ lớn
HS: Xem bài mới
III Tiến trình lên lớp
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Nêu đôi nét về Lê-nin và quá trình thành lập đảng vô sản kiểu
mới
? Nêu kết quả và ý nghĩa lịch sử của cách mạng Nga 1905 – 1907
3 Bài mới:
Mác và Ăng ghen đã nhận định "Giai cấp tư sản không thể tồn tại
nếu không luôn luôn cách mạng công cụ lao động" Nhờ nó mà thế kỉ
XVIII-XIX trở thành thế kỷ của những phát minh kĩ thuật phát triển rực
rỡ, phát minh khoa học vĩ đại về tự nhiên và xã hội, để biết được những
thành tựu trên chúng ta cùng tìm hiểu ở bài học hôm nay
Hoạt động của GV và HS Nội dung
Hoạt động 1: Nhận biết được những
thành tựu tiêu biểu về kĩ thuật
GV: Em hãy nhận xét khái quát hoàn cảnh lịch
sử cụ thể thế kỉ XVIII-XIX?
HS: CM tư sản thắng lợi tại hầu hết các nươc ở
Châu Âu và Bắc Mĩ Anh, Pháp, Đức, I-ta-li-a,
Mĩ
I Những thành tựu về kĩ thuật
Trang 2GV: Để hoàn toàn chiến thắng chế độ phong
kiến về kinh tế, GC Tư sản cần phải tiến hành
cuộc cách mạng thứ hai sau cách mạng tư sản
? Đó là cuộc cách mạng gì
GV: Vì sao giai cấp tư sản phải tiến hành
cuộc cách mạng Công nghiệp?
HS: Đẩy mạnh sản xuất
GV: “Cuộc cách mạng công nghiệp bắt đầu ở
Anh, sau đó là Pháp, Đức, Mĩ… đã tạo nên
chuyển từ lao động chân tay sang lao động
bằng máy móc, đưa nền kinh tế các nước phát
triển.” Tiếp theo cuộc CM công nghiệp đó là
cách mạng khoa học, kĩ thuật
? Nêu những thành tựu chủ yểu về kĩ thuật ở
thế kỉ XVIII
* GDMT: Do cuộc cách mạng công nghiệp
nên nhu cầu về nguồn nguyên vật liệu, nhiên
liệu trong tự nhiên được khai thác sử dụng vào
lao động sản xuất, con người chinh phục và
cải tạo tự nhiên, phát triển kinh tế nên điều
này đã tác động rất lớn đến môi trường sống
của con người.
GV: Nêu những thành tựu chủ yếu trong giao
thông?
HS: Dựa vào chữ in nhỏ SGK nêu
? Vì sao thế kỉ XIX được gọi là thế kỉ của sắt,
máy móc và động cơ hơi nước
GV: Cho HS quan sát hình 37/SGK nêu nhận
xét về tiến bộ của ngành giao vận tải.
GV: Trong lĩnh vực nông nghiệp đã đạt được
thành tựu gì?
HS: Nông nghiệp: những tiến bộ về kĩ thuật,
về phương pháp cũng góp phần nâng cao năng
suất lao động
? Còn về lĩnh vực quân sự con người đã sản
xuất ra các loại vũ khí hiện đại nào
HS: Nhiều nước đã sản xuất ra nhiều loại vũ
khí hiện đại như đại bác, súng trường bắn
nhanh, ngư lôi, khí cầu phục vụ cho chiến
- Nhờ cuộc cách mạng công nghiệp (Anh, Pháp, Đức, Mĩ ) đã đưa nền kinh tế các nước phát triển
- Việc phát minh ra máy hơi nước đã thúc đẩy ngành giao thông vận tải đường thủy và đường sắt ra đời
- Năm 1814 thợ máy người Anh là Xti-phen-xơn đã chế tạo thành công
xe lửa chạy trên đường sắt
- Máy điện tín được phát minh ở Nga,
Mĩ tiêu biểu là Moóc-xơ (Mĩ) thế kỉ XIX
- Nông nghiệp: những tiến bộ về kĩ thuật, về phương pháp -> nâng cao năng suất lao động
- Quân sự: sản xuất ra nhiều loại vũ khí hiện đại như đại bác, súng trường bắn nhanh… phục vụ cho chiến tranh
Trang 3GV: Tác dụng của những phát minh?
Hoạt động 2: Biết được những tiến bộ tiêu
biểu về khoa học tự nhiên và khoa học xã hội
GV: Yêu cầu HS nêu đôi nét về những thành
tựu khoa học tự nhiên?
HS: Nêu được những nhà bác học và những
phát minh vĩ đại thế kỉ XVIII-XIX
? Ai là người đã tìm ra thuyết vạn vật hấp dẫn
GV: Quan sát hình 38/SGK tìm hiểu về tiểu sử
và những phát minh của Niu-tơn?
? Việc phát hiện ra các định luật, các thuyết
tiến hóa đã tác động đến xã hội như thế nào
HS: Thúc đẩy xã hội phát triển
? Hãy kể tên những nhà khoa học và phát minh
thuộc các lĩnh vực sau:
+ Toán học: Niu-tơn, Lô-ba-sép-xki,
Lép-ních…
+ Hóa học: Men-đê-lê-ép…
+ Vật lí: Niu-tơn…
+Sinh vật: Đác-uyn…
? Nêu những thành tựu về khoa học xã hội
HS: Đọc mục 2 nêu những học thuyết về khoa
học xã hội tiêu biểu
GV: Khẳng định khoa học xã hội đạt được
nhiều thành tựu to lớn, nhiều học thuyết khoa
học xã hội ra đời
GV: Tác dụng của các học thuyết khoa học xã
hội đối với sự phát triển của xã hội?
HS: Thúc đẩy xã hội phát triển
* GDMT: do đạt được những thành tựu về
khoa học tự nhiên và xã hội, nên nhiều nguồn
tài nguyên, vật liệu, nhiên liệu trong tự nhiên
được khai thác, sử dụng vào lao động sản
II Những tiến bộ về khoa học tự nhiên và khoa học xã hội.
1 Khoa học tự nhiên
- Niu-tơn (Anh) đã tìm ra thuyết vạn vật hấp dẫn
- Lô-mô-nô-xốp (Nga) tìm ra định luật bảo toàn vật chất và năng lượng cùng nhiều phát minh lớn về vật lí, hóa học
- Năm 1837 Puốc-kin-giơ (Séc) khám phá ra bí mật về sự phát triển của thực vật và đời sống của các mô động vật
- Năm 1859, Đác-uyn (Anh) nêu lên thuyết tiến hóa và di truyền
2 Khoa học xã hội
- Triết học: Chủ nghĩa duy vật và phép biện chứng của Phoi-ơ-bách và Hê-ghen
- Kinh tế học: A-đam Xmít và
Ri-các-đô (Anh) xây dựng học thuyết chính trị- kinh tế học tư sản
- Tư tưởng: Chủ nghĩa xã hội không tưởng như Xanh-xi-mông, Ô-oen…
- Học thuyết về chủ nghĩa xã hội khoa học ra đời năm 1848 do Mác và Ăng-ghen sáng lập được coi là cuộc cách mạng trong lịch sử của loài người
Trang 4xuất, con người chinh phục cải tạo tự nhiên,
phát triển kinh tế.
3 Sự phát triển của văn học và nghệ thuật (không học)
4 Củng cố
? Máy điện tín được phát minh đầu tiên ở đâu?
a Nga b Mĩ c Đức d Nga và Mĩ
? Đầu máy xe lửa đầu tiên chạy bằng hơi nước được chế tạo ở đâu?
a Anh năm 1802 b Pháp năm 1830
c Mĩ năm 1870 d Đức 1902
5 Dặn dò
Học bài và làm bài tập trong SGK
Xem trước bài 9: Ấn Độ thế kỉ XVII – đầu thế kỉ XX
? Tìm hiểu sự xâm lược và chính sách thống trị của Anh
? Tìm hiểu cuộc đấu tranh giải phóng Ấn độ và vai trò của giai cấp tư sản
Ấn độ