- Nắm được đặc điểm cơ bản của môi trường vùng núi (Càng lên cao không khí càng loãng, càng lạnh, thực vật phân tầng theo độ cao).. - Biết được cách cư trú khác nhau của con người ở các [r]
Trang 1BÀI 23 MÔI TRƯỜNG VÙNG NÚI
I Mục tiêu bài học:
- Sau bài học, học sinh cần
- Nắm được đặc điểm cơ bản của môi trường vùng núi (Càng lên cao không khí càng loãng, càng lạnh, thực vật phân tầng theo độ cao)
- Biết được cách cư trú khác nhau của con người ở các vùng núi trên thế giới
- Rèn luyện kĩ năng phân tích bản đồ, ảnh địa lí.
- Biết các đọc lát cắt của một ngọn núi
-Có ý thức tìm hiểu về cuộc sống dân vùng núi
- ý thức bảo vệ thiên nhiên
II Chuẩn bị:
GV:- Ảnh chụp phong cảnh vùng núi
- Bản đồ tự nhiên thế giới
HS: Sgk, tập bản đồ., sưu tầm tranh ảnh về cuộc sống người dân đới lạnh
III Tiến trình bài dạy:
1.Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ: 5'
? Với khí hậu lạnh và khắc nghiệt, con người ở đới lạnh đã thích nghi
với môi trường như thế nào để duy trì cuộc sống của mình?
- Đới lạnh là nơi có ít người sinh sống nhất trên Trái Đất Họ sống chủ yếu trong các đài nguyên ven biển.(3đ)
- Hoạt động kinh tế cổ truyền của các dân tộc phương bắc là chăn nuôi Tuần Lộc, đánh bắt cá, săn thú có lông quý để lấy mỡ, thịt và da.(3,5đ)
- Ngày nay nhờ sự phát triển của khoa học kỹ thuật hiện đại con người
đang nghiên cứu và khai thác nguồn tài nguyên ở đới lạnh phương bắc
(3,5đ)
3 Bài mới:
- Môi trường vùng núi có khí hậu và thực vật thay đổi theo độ cao,
hướng sườn Càng lên cao không khí càng loãng và càng lạnh, làm cho cảnh quan tự nhiên và cuộc sống ở vùng núi có những đặc
điểm khác biệt hơn so với vùng đồng bằng Vậy cụ thể như thế nào
… Bài mới
Hoạt động của GV và HS Ghi bảng
HĐ1: Cả lớp
- GV: Hướng dẫn hs nhớ lại những kiến thức ở
lớp 6 về sự thay đổi nhiệt độ không khí và khí hậu
theo độ cao
? Có những nhân tố nào tác động đến sự thay đổi
nhiệt độ không khí và thay đổi như thế nào?
Nhiệt độ không khí thay đổi theo vĩ độ và thay đổi
1 Đặc điểm của môi trường.
Trang 2theo độ cao Từ vùng vĩ độ thấp lên vùng vĩ độ
cao nhiệt độ không khí giảm dần, từ vùng thấp lên
vùng cao nhiệt độ không khí cũng giảm dần cứ lên
cao 100m nhiệt độ không khí giảm 0,6oC
- GV: Hướng dẫn hs quan sát H23.1 SGK
? Miêu tả quang cảnh trong ảnh chụp?
- Đỉnh núi có băng tuyết bao phủ, sườn núi có
thực vật xanh tốt
? Tại sao lại có đặc điểm đó?
- Càng lên cao nhiệt độ không khí càng giảm, lạnh
giá, có băng tuyết bao phủ…
- Ở đới nóng lên đến độ cao 5500m và ở đới ôn
hoà là 3000m là nơi có băng tuyết phủ vĩnh viễn
- Hãy quan sát trên H23.2 SGK
? Hệ thực vật ở sườn núi có đặc điểm gì?
- Hệ thực vật phân tầng theo độ cao như khi ta đi
từ vùng vĩ độ thấp lên vùng vĩ độ cao
? Quan sát H23.2 nhận xét sự phân tầng thực vật
ở hai sườn núi phía bắc và phía nam, tìm nguyên
nhân?
- Ở sườn nam thực vật phát triển đến độ cao lớn
hơn, tươi tốt hơn do nhận được nhiều ánh sáng
mặt trời hơn và là sườn đón gió ẩm
- Trên các sườn núi có độ dộc lớn thường xảy ra
lũ quét, lở đất khi mùa mưa bão đến gây khó khăn
trong giao thông vận tải và cuộc sống sinh hoạt
của người dân…
- Với những đặc điểm địa hình, khí hậu như vậy
con người cư trú ở vùng núi cư trú như thế nào…
HĐ2: Cá nhân
?Tb- Bằng hiểu biết thực tế em có nhận xét gì về
mật độ dân số ở vùng núi?
- Khí hậu thực vât thay đổi theo độ cao Thực vật phân tầng theo độ cao giống như khi ta đi
từ vùng vĩ độ thấp lên vùng vĩ độ cao
-Thay đổi theo hướng của sườn núi
2 Cư trú của con người.
Trang 3- Mật độ dân số ở vùng núi thường thấp Ở vùng
đồng bằng mật độ dân số nước ta khoảng
600ng/km2 còn ở vùng núi chỉ có khoảng
50ng/km2 thấp hơn khoảng 10 lần
?Y- Miền núi là địa bàn cư trú của các dân tộc
nào?
?TB- Ở địa phương em có những dân tộc nào cư
trú Địa bàn cư trú?
- Có các dân tộc Thái, Mông, Kmú … Cư trú
trong các thung lũng hoặc trên các đỉnh núi cao…
- GV: Hướng dẫn hs đọc nôi dung mục 2
?Kh-Rút ra nhận xét về địa bàn cư trú của các
dân tộc vùng núi trên thế giới?
- Miền núi có mật độ dân
số thấp, thường là địa bàn cư trú của các dân tộc ít người
- Người dân ở các vùng núi khác nhau trên thế giới có đăc điểm cư trú khác nhau
IV Củng cố:5'
- Hãy chọn đáp án trả lời đúng nhất
1 Môi trường khí hậu và thực vật miền núi thay đổi theo
a Phạm vi lãnh thổ;
b Hướng sườn núi
c Độ cao;
d Cả hai ý b và c
2 Càng lên cao không khí càng:
a Loãng;
b b Lạnh
c Cả hai ý trên (a và b);
d Dày đặc và ấm
3 Cứ lên cao 100m nhiệt độ không khí lại giảm:
a 6,0º C;
b 0,6º C
c 0,06º C;
d 0,006º C
5 Ở đới ôn hòa khoảng độ cao nào thì có băng tuyết vĩnh cửu:
a 3000m;
b 5000m
c 5500m;
d 5300m
6 Nguyên nhân chính tạo nên sự phân tầng thực vật theo độ cao:
a Lượng mưa;
Trang 4b Đất đai.
c Nhiệt độ;
d Nhiệt độ và độ ẩm
- Dựa vào H23.2 SGK Hãy trình bày sự thay đổi của thảm thực vật và rút ra nhận xét?
- Thực vật thay đổi theo độ cao
+ Rừng lá rộng, rừng lá kim, đồng cỏ, băng tuyết
+ Nguyên nhân càng lên cao nhiệt độ và độ ẩm càng giảm
V Hướng dẫn học sinh học và làm bài ở nhà:1'
- GV: Hướng dẫn học sinh làn bài tập 2 SGK
- Học và trả lời bài theo câu hỏi SGK
- Về nhà làm bài tập 2 SGK Làm bài tập trong tập bản đồ thực hành
- Chuẩn bị trước bài mới “Hoạt động kinh tế của con người ở vùng núi
”