Hoạt động 5: Tìm hiểu các biện pháp đảm bảo sự phát triển bền vững trong sản xuất cơ khí.. Khái niệm.[r]
Trang 1Bài 19: TỰ ĐỘNG HÓA TRONG CHẾ TẠO CƠ KHÍ
A MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1 Kiến thức:
Qua bài dạy, GV giúp cho HS hiểu được:
- Biết được các khái niệm về máy tự động, máy điều khiển số, người máy công nghiệp
và dây chuyền tự động
- Biết được các biện pháp bảo đảm sự phát triển bền vững trong sản xuất
2 Kĩ năng:
Phân biệt được máy tự động, người máy công nghiệp và dây chuyền tự động
3 Thái độ:
Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường trong sản xuất cơ khí
B CHUẨN BỊ BÀI DẠY:
1 Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu bài 19 SGK
- Tìm kiếm, sưu tầm các thông tin, tư liệu, hình ảnh, băng hình, mẫu vật liên quan đến tự động hóa trong sản xuất cơ khí và bảo vệ môi trường trong sản xuất cơ khí
2 Chuẩn bị của GV và HS:
a, GV:
- Ở những nơi không có điều kiện, GV chuẩn bị các loại tranh ảnh hoặc các đoạn băng hình về tự động hóa trong chế tạo cơ khí
- Phóng to hình 19.3 SGK Công nghệ 11
- Bài dạy này GV có thể lập kế hoạch dạy học có sự hỗ trợ của phần mềm dạy học môn Công nghệ 11
b, HS:
- Ôn lại kiến thức bài 18
- Đọc trước bài 19, ghi lại những thắc mắc chưa hiểu rõ
- Sưu tầm các loại tranh ảnh liên quan đến bài giảng
C TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
Trang 21 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ:
- Vì sao phải lập quy trình công nghệ trong việc chế tạo các sản phẩm cơ khí?
- HS trả lời
- GV kết luận: Trong gia công cơ khí phải lập quy trình công nghệ vì:
+ Tạo ra sự thống nhất khi sản xuất hàng loạt các sản phẩm cơ khí
+ Tiền đề trong việc tự động hóa trong sản xuất cơ khí
+ Tạo sự chuyên môn hóa cao trong tổ chức sản xuất
3 Đặt vấn đề vào bài mới:
Để tạo ra năng suất và sản phẩm có chất lượng cao, ngày nay với sự hỗ trợ của khoa học kĩ thuật và các loại máy móc tự động đã tạo ra sản phẩm cơ khí có độ chính xác cao Để hiểu rõ
về tự động hóa trong sản xuất cơ khí ta học bài 19.
Hoạt động của HS
Hoạt động 1: Tìm hiểu về máy tự động
1 Khái
niệm
GV đặt vấn đề: Trong sản xuất hiện nay đề tuân theo một quy trình công nghệ
- Quy trình công nghệ do con người hay máy móc đặt ra?
GV giảng giải: Khi gia công các sản phẩm quy trình công nghệ này được máy cơ khí thực hiện dưới dạng chương trình định sẵn Lúc đó không có sự tham gia của con người
Kết luận: Máy tự động là máy hoàn thành được một
nhiệm vụ nào đó theo chương trình định trước mà không
có sự tham gia trực tiếp của con người VD: máy tiện CNC
HS nghe giảng
HS ghi kết luận của GV
2 Phân - Em hãy kể tên các loại máy tự động mà em biết? Trả lời câu
Trang 3loại GV nhận xét trả lời của HS và kết luận.
- Dựa và đâu để phân loại máy tự động?
(Chương trình hoạt động)
- Có mấy loại máy tự động?
+ Máy tự động cứng
+ máy tự động mềm
hỏi
Máy tự
động cứng
- Thế nào là máy tự động cứng?
(Điều khiển bằng cơ khí nhờ cơ cấu cam điều khiển)
- Hãy nhận xét ưu, nhược điểm của máy tự động cứng?
+ Tạo năng suất cao so với máy thông thường
+ Khi chi tiết gia công thay đổi phải thay đổi cam điều khiển, mất nhiều thời gian thay đổi thiết kế, chế tạo cam, điều chỉnh máy…
HS trả lời
HS trả lời Ghi nhận xét của GV
Máy tự
động mềm
- Thế nào là máy tự động mềm?
Dễ dàng thay đổi được chương trình hoạt động khi gia công các chi tiết khác nhau
- GV giới thiệu về máy tiện điểu khiển số (NC)
- GV yêu cầu HS quan sát hình 19.1 và giảng về máy tiện CNC điều khiển theo chương trình số (chương trình điều khiển được số hóa)
HS trả lời
Ghi nhận xét của GV
Hoạt động 2: Tìm hiểu người máy công nghiệp
1 Khái
niệm
GV: Trong sản xuất ngày nay nhiều khâu trong quá trình
đó vị trí của con người được thay thế bởi máy tự động, quá trình sản xuất đó là tự động hóa nhờ đó năng suất lao động cao
- Thế nào là người máy công nghiệp (Rôbốt công nghiệp)?
+ Là thiết bị tự động đa chức năng hoạt động theo chương trình nhằm phục vụ tự động hóa các quá trình
HS trả lời Ghi kết luận
Trang 4sản xuất.
+ Đặc điểm: Có khả năng thay đổi chuyển động, cử lý thông tin
2 Công
dụng
- Hãy kể tên một số loại Rôbốt công nghiệp mà em biết?
(Rôbốt lắp ráp ô tô, xe máy…)
GV cho HS quan sát hình 19.2 trả lời câu hỏi: Rôbốt có công dụng gì?
+ Dùng trong dây chuyền sản xuất
+ Thay thế con người làm việc ở những nơi môt trường độc hại, thám hiểm, trong hầm lò…
HS kể tên
Đọc SGK
và trả lời Ghi kết luận
Hoạt động 3: Tìm hiểu dây chuyền tự động
1 Định
nghĩa
- Thế nào là dây chuyền tự động?
GV cho HS đọc SGK
(Tổ hợp máy và thiết bị tự động được sắp xếp theo một trật tự xác định để thực hiện các công việc khác nhau để hoàn thành một sản phẩm)
Hình 19.3
2 Công
dụng
- Dây chuyền tự động có công dụng gì?
+ Thay thế con người trong sản xuất
+ Thao tác kĩ thuật chính xác
HS trả lời
Trang 5+ Năng suất lao động cao.
+ Hạ giá thành sản phẩm
3 Nguyên
lí làm việc
- Quan sát hình 19.3 em hãy nêu nguyên lí làm việc của dây chuyền tự động?
+ Phôi đưa lên băng tải
+ Rôbốt 1, 2, 3 lắp phôi lên máy tiện số 1, 2, 3 và tháo chi tiết khi gia công xong đặt lên băng tải
- Hãy nêu nhiệm vụ của băng tải trong dây chuyền tự động?
(Vận chuyển từ mày này sang máy khác)
HS trả lời
HS trả lời
Hoạt động 4: Tìm hiểu ô nhiễm môi trường trong sản xuất cơ khí
1 Nguyên
nhân
- Cho biết nguyên nhân làm ô nhiễm môi trường trong sản xuất cơ khí?
+ Các chất thải trong quá trình sản xuất cơ khí không qua xử lý thải ra môi trường
+ Ý thức của con người đối với môi trường
- Các chất thải cơ khí thường làm ô nhiễm môi trường nào?
+ Nước
+ Đất đai
HS trả lời
Ghi nhận xét, kết luận của GV
HS trả lời Ghi kết luận
2 Kết luận Trách nhiệm của các nhà sản xuất cơ khí, mỗi người
công nhân cơ khí phải có ý thức bảo vệ môi trường
Hoạt động 5: Tìm hiểu các biện pháp đảm bảo sự phát triển bền vững trong sản
xuất cơ khí
1 Khái
niệm
- Phát triến bền vững là gì?
+ Cách phát triển nhằm thỏa mãn các nhu cầu hiện tại
+ Không ảnh hưởng đến các nhu cầu của thế hệ tương lai
+ Cách phát triển nhằm đảm bảo có môi trường an toàn
HS trả lời
Trang 6cho con người.
- Phát triến bền vững trong sản xuất cơ khí là gì?
+ Phát triển hệ thống sản xuất xanh – sạch
(xanh – sạch là hệ thống sản xuất không gây ô nhiễm cho môi trường sống, đảm bảo an toàn cho con người trong cuộc sống hiện tại cũng như trong tương lai)
HS trả lời
2 Biện
pháp
- Có các biện pháp nào để phát triển bền vững trong sản xuất cơ khí ?
GV giảng và kết luận :
Sử dụng công nghệ cao trong sản xuất
- Vì sao sử dụng công nghệ cao lại đảm bảo phát triển bền vững ?
(Giảm tiêu tốn năng lượng, tiết kiệm nguyên vật liệu)
Xử lí chất thải trong sản xuất cơ khí trước khi đưa vào môi trường
- Vì sao phải xử lí chất thải cơ khí ?
- Ngoài 2 biện pháp trên cần phải làm gì ?
Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho mọi người
(đặc biệt chú ý đến công nhân ngành cơ khí)
HS trả lời
Ghi kết luận
HS trả lời
Ghi kết luận
HS trả lời
HS trả lời Ghi kết luận
Hoạt động 6 : Tổng kết đánh giá giờ học
- Yêu cầu HS trả lời câu hỏi 4, 5 SGK
- GV nhận xét về ý thức học tập của HS
- Nhận xét về kết quả học tập